leygardagur 11. november 2000síða 4

Nr. 218 - 11. november 2000 7 6 Nr. 218 - 11. november 2000 -Góðir brúktir frá REYNI SERVICE REYNI SERVICE OpiÝ: M‡n.-fr’. 8.00-17.00 Vegurin Langi -188 Hoyvík - Tel. 313040 AVHEINTINGARTILBOÐ VØRUVOGNAR Sosialurin - 311820 TOYOTA CAMRY 2,2 GL AUTOMATIK Skrás.: 28-06-96 Km.: 78.000 Prísur: 179.600,- Garanti* TOYOTA CARINA E 2,0 Gli Aut.gear Skrás.: 13-06-96 Km.: 82.000 Prísur: 127.600,- Garanti* TOYOTA CARINA 2,0 Xli Skrás.: 19-10-90 Km.: 122.000 Prísur: 57.600,- TOYOTA COROLLA 2,0 DIESEL Skrás.: 26-06-96 Km.: 100.000 Prísur: 115.600,- Garanti* TOYOTA COROLLA 1,6 LUNA Skrás.: 27-04-99 Km.: 21.000 Prísur: 142.600,- Garanti** TOYOTA COROLLA 1,3 Xli SEDAN Skrás.: 31-07-97 Km.: 79.000 Prísur: 110.600,- Garanti* FORD ESCORT 1,8 DIESEL Skrás.: 13-12-95 Km.: 87.000 Prísur: 78.600,- Garanti* OPEL ASTRA 1,7 TURBO DIESEL Skrás.: 31-07-96 Km.: 105.000 Prísur: 99.600,- Garanti* TOYOTA COROLLA 1,3 H/B Skrás.: 29-12-98 Km.: 20.000 Prísur: 125.600,- Garanti** TOYOTA COROLLA 1,3 SEDAN Skrás.: 25-02-98 Km.: 42.000 Prísur: 119.600,- Garanti** TOYOTA CAMRY 1,8 XL Skrás.: 30-06-88 Km.: 240.000 Prísur: 15.600,- TOYOTA COROLLA 1,3 GALLA Skrás.: 01-05-95 Km.: 139.000 Prísur: 87.600,- Garanti* TOYOTA COROLLA 1,6 AUT. GEAR Skrás.: 17-04-96 Km.: 62.000 Prísur: 103.600,- Garanti* TOYOTA COROLLA 1,3 GLS H/B Skrás.: 16-10-97 Km.: 52.000 Prísur: 103.600,- Garanti* Sýnaður 12-99 Sýnaður 06-99 Sýnaður 10-00 TOYOTA COROLLA 1,3 H/B Skrás.: 20-04-99 Km.: 7.000 Prísur: 119.600,- Garanti** Sýnaður 04-99 TOYOTA CARINA 1,6 DX Skrás.: 09-06-87 Km.: 221.000 Prísur: 15.600,- Sýnaður 05-00 VW TRANSPORTER Skrás.: 17-02-87 Km.: 190.000 Prísur: 8.600,- TOYOTA DYNA 150 V/ LAST Skrás.: 24-02-97 Km.: 100.000 Prísur: 90.600,- MAZDA B-2500 PICK-UP DIESEL Skrás.: 11-05-00 Km.: 9.000 Prísur: 138.600,- VW LT 35 VAN Skrás.: 30-06-93 Prísur: 39.600,- TOYOTA AVENSIS 2,0 T.DIESEL Skrás.: 09-09-98 Km.: 49.000 Prísur: 178.600,- Garanti** TOYOTA AVENSIS 2,0 T.DIESEL Skrás.: 24-04-98 Km.: 108.000 Prísur: 162.600,- Garanti* TOYOTA CARINA E 1,6 SEDAN Skrás.: 30-05-94 Km.: 107.000 Prísur: 98.600,- Garanti* Sýnaður 03-00 TOYOTA CARINA 2,0 Gli Skrás.: 02-07-90 Km.: 170.000 Prísur: 65.600,- Sýnaður 03-00 TOYOTA CARINA 1,6 Xli Skrás.: 11-06-91 Km.: 108.000 Prísur: 48.600,- Sýnaður 09-00 VOLVO 460 SEDAN Skrás.: 25-05-90 Km.: 92.000 Prísur: 48.600,- TOYOTA HILUX 2,4TD 4x4 SR5 Skrás.: 28-12-99 Km.: 11.000 Prísur: 195.600,- Garanti** HONDA ACCORD 1,8 Skrás.: 01-11-97 Km.: 53.000 Prísur: 148.600,- Garanti* FORD MONDEO 2,0 AIR-CON Skrás.: 02-07-96 Km.: 52.000 Prísur: 120.600,- Garanti* FORD ESCORT 1,6 Skrás.: 22-09-95 Km.: 87.000 Prísur: 74.600,- FORD FIESTA 1,8 DIESEL Skrás.: 27-07-93 Km.: 115.000 Prísur: 58.600,- V/ DUP. KABINU * Brúktir bilar yvir 75.000 kr. verða seldir við BRÚKTBILAVÁTTAN ** TOYOTA bilar hava 3 ára garanti frá fyrstu skrás. dato Nógvar orsøkir til kreppuna Grein 19 nevndin hjá løgtinginum, sum hevur kanna› áttatiárini, sta›festir, at kreppan eftir áttatiárini var úrslit av einum samanspæli av ómetaliga nógvum fyritreytum § 19-NEVNDIN John Johannessen Ni›urstø›an í frágrei›ing- ini hjá grein 19 nevndini um áttatiárini er hvassor›a› og finnst at fleiri vi›ur- skiftum í áttatiárunum, sum seinni førdu til eina samfel- agsliga kreppu. Hesa frágrei›ing handa›i Lisbeth L. Petersen, sum hevur veri› forma›ur í nevndini, Finnboga Ísakson á Løgtingsskrivstovuni í gjár. Nevndin sta›festir, at po- litiska lei›slan sveik, t‡›- andi eftirlit sveik, politiski og umsitingarligi myndug- leikin var als ikki nøktandi, lurta› var› ikki eftir ávar- ingum frá sakkunnleikan- um og gó› rá› vór›u ikki fylgd. Harafturat vísir nevndin eisini á, at pen- ingastovnum og vinnulívin- um vanta›u ney›ugt skyn- semi. Grein 19 nevndin sta›- festir, at umlei› tíggju ár skuldu ganga á›renn polit- ikarar sóu, hvussu gali› ta› var, men tá var ov seint. Samfelagsskútan sigldi á land. Eftirliti› sveik Umframt, at nevndin held- ur, at politikarunum vant- a›u rá›geving, heldur hon eisini, at eftirlitsfunktiónir- nar vi› politiska myndug- leikanum sviku í áttatiárun- um. Millum anna› ver›ur víst á leiklutin hjá fíggjar- nevndini. – Nógv bendir á, at fíggj- arnevndin gó›tók uppl‡s- ingar frá Landsst‡rinum um, at lógarheimild var, og at treytirnar fyri at ganga málunum á møti vóru í lagi, sigur nevndin. – Ey›sæ› er, at Fíggjar- nevndin hevur ikki havt møguleikar at gera dygdar- gó›a meting, hvørt verk- ætlanin var haldgó›, um trygdin hjá landskassanum var í lagi, og um »próv- førdi« eginpeningurin var tøkur. Men um Fíggjar- nevndin skuldi vera bul- verki› móti skeivum bú- skaparligum og umsitingar- ligum avger›um, tá i› talan var um stu›ulsveitingar, so tykist hon ikki at hava loyst hesa uppgávuna í áttatiár- unum. Fíggjarnevndin tykist ov sjáldan at hava sett ney›ug- ar spurningar til tær upp- l‡singar, hon fekk, sta›- festir frágrei›ingin. Eisini er grein 19 nevnd- in sannførd um, at eftirliti› hjá løgtingsgrannsko›arun- um sveik. Løgtingsgransko›ararnir, sum politiskir eyglei›arar, loystu ikki sína uppgávu nóg skjótt og forsvarliga. Ábyrgdin fyri, at løgtings- grannsko›ararnir ikki gjørdu sítt arbei›i, lá fram um alt í løgtinginum, men eisini landsst‡ri› átti at gjørt løgtingi› vart vi›, at ov long tí› var gingin, ver›- ur sta›fest. Frágrei›ingin vísir um- framt hetta, at landsst‡ris- málanevndin, sum skuldi taka sær av og hava eftirlit vi› ger›abók landsst‡ris- sins, ikki røkti sína upp- gávu. Sta›fest ver›ur, at lands- st‡rismálanevndin sveik sína t‡›andi eftirlitsupp- gávu. Frágrei›ingin vísir á, at meirilutin í landsst‡ris- málanevndini gjørdi stutt av og sty›ja›i landsst‡ri›, me›an minnilutin gjørdi vi›merkingar, i› ofta vóru meira politiskar enn saklig- ar. Førleikin í lagi Hóast óhepnu gongdina, heldur grein 19 nevndin ikki, at politikararnir í átta- tiárunum kunnu sigast at vera verri enn teir, sum sótu frammanundan ella seinni. Men hon heldur, at vaks- andi búskapurin og vi› honum vaksandi og fjøl- broyttu uppgávurnar settu krøv til politikararnar, sum teir ikki vóru førir fyri at lúka. Nevndin vísir á, at hon vi› hesum ikki meinar, at politikarnarnir vóru ódug- naligir. Men hon er kortini sannførd um, at ta› vóru politiskir oddamenn, i› vanta›u grundleggjandi vitan um lógarverki› og búskaparligu vi›urskiftini. Víst ver›ur á, at hetta ikki bert er naka›, sum var galdandi í Føroyum í áttati- árunum, men harafturímóti eitt vandamál, sum eisini er galdandi í útheiminum. – Ta›, i› nevndin finnist at, er, at nógv tekin eru um, at politisku oddamenninir í Føroyum ikki altí›, heldur ikki í áttatiárunum, dugdu at brúka tey rá›ini, i› vóru til taks, sigur frágrei›ingin. Men samstundis vísir nevndin á, at arbei›sbyr›an hjá embætisverkinum var so stór í mun til arbei›s- megina, at ta› ikki altí› bar til at koma vi› nóg hollari rá›geving til politikararnar. – Ey›sæ› er, at vantandi arbei›smegi setti síni mørk. Ta› var ógjørligt hjá tí ein- staka málsvi›geranum at geva øllum málum nágrein- iliga vi›ger›, og ikki kundi krevjast, at hann var ser- frø›ingur á øllum teimum málsøkjum, hann skuldi umsita. Ta› kundi sostatt ikki ver›a kravt av einum og sama fólki, at ta› til fulnar kundi lúka førleika- krøv um lógarverk, fíggjar- og búskaparvi›urskifti, banka- og rentupolitikk, skiparakstur og so fram vegis, sigur nevndin. Frágrei›ingin vísir á, at málsvi›geri í stórum sam- felag skal umsita eina ella fáar greinar í eini lóg, ofta saman vi› ø›rum starvsfel- øgum, me›an málsvi›ger›- in í landsst‡rinum skuldi umsita fleiri lógir. Nevndin er eisini sann- førd um, at fyrisitingarligi førleikin ofta bleiv skerdur, tí málsvi›ger›in fór í anna› starv ella flutti til onnur málsøki, tá hann hev›i vunni› sær førleika. Føroysku politikar- arnir vóru ikki nóg dugnaligir. Teir lurt- a›u ikki eftir ávar- ingum frá rá›gevum og frá embætisverk- inum. Á fleiri t‡›andi økjum var lóggávan ógrei›, ófullfíggja› og fyrna› í áttatiár- unum, og ofta á›r- enn komi› var í átta- tiárini. Landsumsitingin var veik. Henni vanta›i arbei›smegi, og á fleiri økjum vanta›i førleiki. M á l s v i › g e r › i n skuldi ofta umsita fleiri málsøki, enn hann var førur fyri. Málsvi›ger›in var ikki eins frá máli til mál - og heldur ikki nóg neyv. Tí gjørdist tapsvandin hjá land- inum stórur, og munur var› gjørdur á monnum. Trupul- leikar stó›ust av, at politikarar vóru partur av umsiting- ini. Politiska eftirliti› - fíggjarnevnd, løg- tingsgrannsko›ara- nevnd, landsst‡ris- málanevnd - sveik. Landskassin var› bundin uttan lógar- heimild. Fylgjurnar gjørd- ust álvarsamar: Milliardatap hjá landskassanum og álvarsamir trupul- leikar hjá einstak- lingum. Ábyrgdin fyri ál- varsligu skeivleiku- num og mistøkunum í áttatiárunum lá hjá politisku lei›sluni í áttatiárunum, men eisini í seksti- og sjeytiárunum, har tiltøk vór›u gjørd, i› fingu avlei›ingar í áttatiárunum og fyrstu árini í nítiáru- num. Leikluturin hjá stigtakarum, rá›gev- um og peninga- stovnum skal eisini ver›a nevndur í hes- um sambandi.5 Úrskur›ur nevndarinnar Hósmorgunin handa›i Lisbeth L. Petersen, forma›ur í grein-19 nevndini, løgtingsformanninum frágrei›ingina Listarverk eftir kendar føroyingar endar á uppbo›i í Klaksvík um eina viku LIST Ey›un Klakstein Mánadagin letur ein óvan- lig listaframs‡ning upp í Klaksvík. Tí hóast verk eftir onkarar kendar listar- menn eru vi› á frams‡ning- ini, er meginparturin av málningunum gjørdur av fólki, sum vanliga ikki fáast vi› málningalist. Millum tey næstan 40 nøvnini, sum eru vi› á frams‡ningini, eru Jógvan vi› Keldu, Leivur Hansen, Petur O. K. Olofson, Karl Martin Samuelsen, Óli Breckmann og Niels Pauli Danielsen. Harafturat hava fleiri kendir og minni kendir føroyingar gjørt eitt lista- verk til frams‡ningina. Ta› er Lions Club í Klaksvík, sum stendur fyri frams‡ningini, sum er ein li›ur í royndini hjá felagn- um at savna pengar til væl- gerandi endamál í nor›- oyggjum. Fólk kunnu bjó›a Frams‡ningin letur upp í hølinum hjá Nor›oya Forn- minnafelag mánadagin klokkan 16.00. Frams‡n- ingin er opin allar gerandis- dagarnar í næstu viku frá klokkan 16.00 til 20.00. Leygardagin ver›ur frams‡ningin tikin ni›ur og flutt í Ósaskúlan, har máln- ingarnir skulu seljasta á uppbo›ssølu sunnudagin frá klokkan 15.00. Christi- an Olsen ver›ur uppbo›s- haldari. Um fólk ynskja at vera ónevnd í sambandi vi› upp- bo›ssøluna, kunnu tey lata ein lepa inn vi› sínum bo›i á›renn uppbo›ssøluna. Lions Club kom til Før- oya í 1966, tá fyrsta deildin var› stovna› í Havn. Í 1978 var› deildin í Klaksvík stovna›. Olofson á uppbo › Hákun Dam, forma›ur í Lions Club í Klaksvík, vísir fram tvey av listaverkunum, sum ver›a vi› á uppbo›ssøluni um eina viku. Hesi hava borgarstjórarnir í Klaksvík og í Havn gjørt. Mynd: TS Pauli sigur einki §-19-NEVNDIN Ey›un Klakstein Pauli Ellefsen, fyrrver- andi løgma›ur, vil als ikki gera nakra skjóta vi›merking til kanning- ina hjá §-19 nevndini, sum var› almannakunn- gjørd í gjár. – Eg ætli mær fyrst at lesa frágrei›ingina, á›r- enn eg sigi naka› um hana, sta›festir Pauli Ellefsen. -Sum stø›an sá út í áttatiárunum og vi › teim uppl‡sningum, sum vit høvdu, haldi eg, at politikkararnir gjørdi teirra frægasta. Tí haldi eg, at ta› er ov sterkt at siga, at teir sviku, sigur Atli P. Dam, fyrrverandi løg- ma›ur minuttir eftir at drúgv frágrei›ing er løgd á bor›i› um m.a. føroyskan politikk í áttatiárunum. POLITIKKUR Jústinus Leivsson Eidesgaard Vit áttu tríggjan løgmemm í áttatiárunum Paula Ellef- sen, Atla P. Dam og Jógvan Sundstein. Teirra virksemi er fínkembt í eini drúgvari kanning, sum grein 19 nevndin hevur gjørt um st‡ringina av Føroyum í áttati árunum. Atli P. Dam er ein av teimum politikk- arum, sum standa fyri skot- um í ni›urstø›uni hjá grein 19 nevndini. Atli P. Dam sat sum løgma›ur í tí›arskei›inum 1985-89. Vit hittu Atla P. Dam, beint eftir at nevndin hev›i lagt frágrei›ingina fram og hann hev›i hug at bí›a vi› veruligum vi›merkingum til hann hev›i lisi› frá- grei›ingina, sum telir heilar 600 sí›ur. Men hann hev›i nakrar vi›merkingar til sjálva ni›urstø›una. Sviku ikki – Vi› teimum fortreytum, sum politikkararnir høvdu til at taka stø›u útfrá, ta› vil siga ítøkiligum hagfrø›- isligum uppl‡singum, ítøkiligum uppl‡singum frá eini undirmanna›a›ari um- siting, sum løgtingi› ógvu- liga trey›ugt veitt játtani til, so gjørdu politikkararnir teirra frægasta. Tí haldi eg, at ta› er sterkt sagt, at teir sviku, men lætt er altí› at eftirrationalisera, sigur Atli P. Dam. - N i › u r s t ø › a n nevnir at gó› rá› vór›u givin, men hvørji vóru hesi? E itt nú søgdu bankarnir ósatt vi›víkjandi innlánunum og skattaspekulatión f fyri myndugleikunum vi› so óteljandi orsøkum sum sigast samvitska, er torført at síggja, at ein yvirordna› sonn mynd kundi fáast til vega. Í hvussu er ikki so sonn, at vit sum einasta samfelag í Nor›anlondum kundi sloppi› undan. Vit mugu minnast til, at bankaskipanin fór um koll í Noregi, Svøríki og Finlandi seinast í áttatiárunum, me›an okkara fór í nítiárunum. Sjálvandi ymiskar orsøkir §19-NEVNDIN Ey›un Klakstein Jógvan Sundstein, sum var ein av løgmonnun- um í áttatiárunum, sigur, at hann ikki er heilt samdur vi› ni›urstø›uni hjá §-19 nevndini, men hann vil seta seg betri inn í kanningina, á›renn hann kann gera ítøki- ligar vi›merkingar. – Sjálvandi vóru ta› fleiri ymiskar orsøkir til, at ta› enda›i vi› eini kreppu eftir áttatiárini, heldur fyrrverandi løg- ma›ur. Hann vísir á, at §19- nevndin hevur havt 55 fundir, og harvi› hevur nevndin arbeitt seg fram til at hava eina meining um áttatiárini. Jógvan Sundstein ætlar sær nú at seta seg betri inn í arbei›sháttin hjá nevndini, og ta› sum hon fann fram til, á›r- enn kemur vi› verulig- um vi›merkingum um kanningina. Atli P. Dam: Altí› lætt at vera bakklókur Atli Dam sat vi› ró›ri› eitt heilt valskei› í áttatiárunum