mánadagur 17. juli 2006síða 9

Nr. 135 - 17. juli 2006 9 tíðindi Tá tann mest týdn­ ing­armikli ídnað­ar­ festivalurin í Evropa fer av bakkastokki í september ,verður tað við føroyskari luttøka, danski tónleika ídnaðurin hevur valt Teit at umboða seg á Popkomm Tónleikavinna Niels Uni Dam nielsuni@sosialurin.fo Teitur verður eitt av teimum fimm nøvnunum, ið skulu umboða danska ríkið á stóra ídnaðarfestivalinum Popkomm í Berlin í døg­ un­um 20.-22. septemb­er í ár. Stjórin í Norðurlanda­ húsinum Niels Halm eig­ur ein stóran leiklut í luttøkuni hjá Teiti, og hann leggur ikki fingrarnar í millum, tá hann tosar um støðuna hjá Popkomm, ið hann metur vera tann mest týdningarmikla ídnaðarfestivalin í Evropa. ”Popkomm hevur størri handilsligt potentiali enn eitt nú Cannes”, sigur Niels Halm og vísir á, at meðan festivalurin i Cannes snýr seg um tey, ið eru stór í dag, so snýr Popkomm seg um bólkarnar, ið gerast stórir um nøkur ár. Tónleikur sum vinna Almenna Danmark brúkar nógvan pening og orku uppá at luttaka á hesi messu. Hetta verður gjørt fyri at menna tónleik, sum útflutningsvinnu. Í fjør spældu m.o. Nephew, Carpark North og Kashmir á messuni. Í 2004 arbeiddi Niels Halm sjálvur, við at samskipa danska tiltakið á messuni, so hann kenn­ ir væl til týdningin, ið henda messa hevur í tón­ leikaídnaðinum. Hetta hevur eisini givið honum nógv sambond, ið nú hjálpa við at fáa føroyskan tónleik fram. Niels Halm greiður frá, at Norðurlandahúsið hevur arbeitt miðvíst við at fáa føroyska luttøku á festivalinum alt seinasta árið. Tey hava roynt at fingið bæði Teit, Eivør og fleiri aðrar føroyskar bólkar á skránna, “Men hetta eru kræsin fólk, og einans Teitur slapp gjøgnum nálareyga, sigur Niels Halm. Spurdur, um man kann tosa um “einans ein føroyskan lut­ takara”, tá danska luttøk­ an einans telur fimm bólk­ ar, sigur Niels Halm, at vónirnar eru, at gera ein veruligan føroyskan pall á Popkomm einferð í fram­ tíðini. Hann sigur, at hetta verður ikki, uttan so, at týsku fyrireikararnir ynskja tað, og her kann luttøkan hjá Teiti verða eitt stig á vegnum. Veruligur handilsskapur Niels Halm sigur, at tey frá ídnaðinum, ið luttaka á festivalinum eru tey, ið veruliga hava áhuga í at vitja festivalin. Her er ikki so nógv talan um glit­ur og annað tílíkt hóva­sták, men heldur um veru­lig­ an handilsskap innan tón­ leikaídnaðin. Her verða nøvnini funnin, ið ídnað­ urin fer undir at satsa uppá komandi árini. Luttøkan hjá Teiti á Pop­­komm er seinasta úrslitið av arbeiðinum hjá Norðurlandahúsinum við at skapa áhuga fyri føroyskari mentan uttanlands, onnur dømi eru m.a. AME kon­ sertirnar í Reykjavík og Keypmannahavn og luttøk­ an hjá føroyskum bólkum á Spotfestivalinum. G! Festivalurin hevur fingurin á pulsinum G!Festivalurin hevur eftir øllum at døma framúr gott innlit í hvørji nøvn verða tey stóru í framtíðini, tí ikki færri enn trý av nøvnunum, ið umboða danska ríkið á Popkomm verða at hoyra á ársins festivali, ið fer av bakkastokkið hóskvøldið. Umframt Teitur, verða eisini Infernal og Outlandish við á Popkomm. Eisini lut­taka Spleen United og Power­ solo. Teitur er sambært danska tónleikaídnaðinum nóg spennandi til Popkomm Teitur umboðar danskan tónleik í Berlin Einar Már Gud­munds­ son, Johan Harstad og Thomas Boberg verða millum nøvnini, ið leygardagin luttaka á bókmentaløtuni á ársins G!Festivali Festival summarið Niels Uni Dam nielsuni@sosialurin.fo G!Festivalurin er annað enn bert tónleikur, festi­ valurin kunngerð í dag fleiri heimskend nøvn innan bókmentir á stór­ slig­num norðurlenskum bók­menta tiltaki. Við umboðan av so stórum norð­urlenskum nøvnum innan skaldskap sum Einar Már Gudmundsson, Johan Harstad, Thomas Boberg, umframt unga íslendska høvundin Eirík Ørn Norð­ dahl og føroyingarnar Jóanes Nielsen, Carl Johan Jensen, Kim Simonsen og Vónbjørt Linjonsdóttir. Tiltakið er fyriskipað í sam­ starv við Outsider Maga­ zine. Vónbjørt Linjonsdóttir, ið samskipar tiltakið fyri G!Festivalin sigur við Sosialin, at tað er orsakað av góðu sambondinum hjá Kim Simonsen og Out­ sider Magazine við norður­ lensku høvundarnar, at tað hevur eydnast at skapa eina so spennandi skrá. G!Festivalurin er nógv annað enn tónleikur sigur Vónbjørt Linjonsdóttir, og við bókmentatiltakinum verður ein roynd gjørd at seta fokus á orðið. Tílík tiltøk verða javnan fyriskipaði á tónleikafestivalum uttan­ lands, og eitt nú Roskilde Festivalurin hevur havt góðar royndir við tílíkum. Vónbjørt Linjonsdóttir er einasta kvinnan á skránni og somuleiðis rithøvundurin við minstu skaldsligu royndunum á tiltakinum. Hon leggur heldur ikki skjól á, at hennara kyn eigur stóran leiklut í hennara luttøku. Hon sigur, at av tilvild vóru einans mannfólk á skránni, og tí avgjørdu fyriskipararnir at skapa eitt sindur av kvinnuligari mótvekt, við at lata Vónbjørt lesa yrkingar sínar. Á tiltakinum verið høvið at hoyra upplestur av brotum úr skaldsøgum og yrkingum, umframt samrøðu millum Kim Simonsen og Johan Harstad. Tiltakið verður í back­ stage hølunum í Syðru Gøtu, tey ið hava armband til G!Festivalin sleppa ókeypis inn, men onnur kunnu eisini luttaka við at keypa atgongumerki á 50 kr. við dyrnar. Stutt um rithøvundarnar Johan Harstad (f.1979) er ein av kendastu prosa­høv­ undunum í Noreg í dag. Hann fekk eitt stórt altjóða gjøgnumbrot við triðju bók síni skaldsøguni ”Buzz aldrin hvor ble det av deg i alt mylderet?” Bókin verður nú týdd til fleiri enn 10 mál, og er vorðin ein bestseljari. Einar Már Gudmundsson (f. 1954) er kanska hin kend­ asti núlivandi høvundin í Íslandi í dag. Hann er kendur fyri at skriva søguna hjá norðurlendsku undirstættini. Kendar eru t.d. ” Fotspor a Himn­ um”, “Draumar á jörðu”, “Nafnlausir vegir” frá 1999 og 2000. Hann fekk Bókmentavirðisløn Norður­ landsráðsins í 1995 fyri skaldsøguna Alheimsins Einglar, ið er týdd til før­ oyskt. Thomas Boberg (f. 1960) er kendur fyri sínar yrkingar, men kanska mest fyri ferðabøkurnar ”Sølv­ tråden”, ”Americas” og ”Invitation til at rejse”. Yrkingarháttur hans­ara hevur nógv til fe­lags við spanska og suður­ameri­ kanska yrking. Thomas Boberg var í ár í uppskoti til Bókmentaheiðursløn Norð­urlandaráðsins. Eiríkur Ørn Norðdahl (f. 1978) er av Ísafirði á Vestlandinum í Íslandi. Eiríkur hevur útgivið trý yrkingasøvn og skaldsøguna ”Hugsjónadruslan”. Hann hevur týtt bæði Ginsberg og Michael Moore til íslendskt. Harumframt skipar hann fyri bókmentafestivalum og hevur verið við til at stovna yrkjarabólkin Nýhil, ið hevur sett dagsskránna innan íslendska yrking seinastu árini. Jóanes Nielsen (f. 1953) hevur fýra ferðir verið í uppskoti til Bók­menta­heið­ ursløn Norðurlandaráðsins, og fyri sjónleikin ”Eitur nakað land Weekend?” vann hann Norðurlendsku Dramatikaraheiðurslønina. Hann hevur útgivið skald­ søgur, yrkingasøvn og greinasøvn síðan síðst í 70’árunum. Carl Jóhan Jesen (f. 1957) úttalaði sjálvur, at skaldsøgan ”Ó” var eitt tað týdningarmesta føroyska verkið seinastu 40 árini – og ummælararnir høvdu lyndi at geva honum rætt. Carl Jóhan Jensen hevur útgivið yrkingasøvn og skaldsøgur síðan síðst í 70’árunum og var í uppskoti til Bókmentavirðisløn Norð­ urlandaráðsins fyri yrk­ ingasavnið ”Tímar og rek.” Kim Simonsen (f.1970) er kendur sum blað­ stjóri, ummælari og bók­ mentafrøðingur og sum ein av okkara virknastu við­ merkjarum og ummælarum. Hann hevur givið savn av greinum út, Dreymar um opin vindeygu, og yrkingasøvnini Kodak­ myndir frá sjeytiárunum og Náði­sólin. Vónbjørt Linjonsdóttir (f. 1974) debuteraði sum yrkjari í Outsider Magazin 2-3 við yrkingini ”Kvirra”, og útgevur í næstum stutt­ søgu í einum savni hjá Skúlabókagrunninum, sum kemur út í heyst. Hon starvast í løtuni sum bóka­ vørður á Fugla­fjarðar Bóka­ savni. Heimsnøvnini hittast á G! Einar Már Gudmundsson fer at lesa nýggjar yrkingar og brot úr skaldsøgu á bókmentaløtuni á G!Festivalinum