leygardagur 23. desember 2000síða 3

Eftir nýggjár fer Miðflokkurin at leggja uppskot fyri tingið um at hjálpa teimum, sum mistu húsini í kreppuárun- um fyrst í nítiárunum KREPPUHJÁLP Áki Bertholdsen Nú skulu tey, sum komu í fíggjarligt óføri í kreppu- árunum fyrst í nítiárunum, hava fíggjarliga hjálp, fyri at sleppa undan skuldini. Tað heldur í hvussu so er Miðflokkurin. Jenis av Rana, sum er løgtingsmaður fyri Mið- flokkin, fer stutt eftir nýggjár at leggja uppskot fyri tingið um at hjálpa teimum, sum komu illa fyri í kreppuni. –Tað verið nógv tað lætt- asta at gjørt eitt uppskot um at áleggja landsstýrin- um at gera ein slíka lóg. – Men vit hava alt ov nógv dømi um, at slík uppskot, koma ikki longur enn í eina skuffu í Tinga- nesi og har verða tey so súltað og koma ongantíð longri. Løgtingsmaðurin sigur, at tí ætlar hann at smíða eitt fullfíggjað lógaruppskot, sum so verður lagt fyri tingið. Hann sigur, at uppskotið er ikki endaliga orðað, men sjálv beinagrindin er form- að. – Uppskotið kemur helst at miða ímóti, at tey skulu fáa hjálp, sum hava eina negativa eginogn á ognar- uppgerðini, og at hendan negativa eginogn kann sig- ast at vera ein avleiðing av húsagangi undir kreppuni. – Tað vil siga, at tey, skulu fáa hjálp, sum vórðu harðast rakt av, at virðini á sethúsum vórðu skrivað niður í helvt eftir einari nátt. – Hetta vóru fólk, sum ikki megnaðu at sita í hús- unum, men mátti lata bank- anum lyklarnar. Tey komu sostatt at vera fyri teirri vanlagnu, at tey bygdu hús fyri dagsprís undan krepp- uni, men at húsini so vórðu seld aftur á tvingsilssølu fyri dagsprís undir krepp- uni. Jenis av Rana sigur, at hesi fólkini komu í allar- flestu førum at sita eftir við eini skuld til bankarnar uppá nakrar hundrað tús- und krónur. – Men Bankin heldur framvegis fast við kravið, ella partar av tí. – Sostatt noyðast summi av hesum fólkum at leiga fyri opkursprís, meðan tey harafturat noyðast stríðast við eina gamla skuld, sum onki virði er aftanfyri. – Onnur royna at flýggja undan skuldini á ymsan hátt, men tey vita, at neyv- an nakrantíð verða skuldar- frí. Uppaftur onnur rýmdu av landinum og hava fingið eina rímiliga tilveru uttan- lands. Men tey vita, at tey kunnu ikki koma heimaftur, tí her stendur pantifútin og tekur ímóti teimum. Jenis av Rana sigur, at talan er eisini um at hjálpa teimum, sum máttu frysta skuldina niður, men sum verða fíggjarliga sperd, nú lánini skulu tiðnast upp aftur. Ætlar at hjálpa teimum sum mistu hús og heim í kreppuni –Nógvir túsund føroyingar komu so illa fyri í kreppuárunumm, at teir máttu rýma frá húsi og heimi. Teir eiganú at fáa hjálp, so at teir sleppa undan skuldini so at tey fáa sítt fíggjarliga frælsi aftur, sigur Jenis av Rana, løgtingsmaður. Eftir nýggjár fer hann at leggja uppskot fyri tingið un hetta Eini hjún betaltu 11.000 krónur um mánaðin í níggju ár, men stóðu eftir við stórari skuld tá ið avtornaði. Hevur bankin onga skyldu mótvegis hesum fólkum, spyr Jenis av Rana KREPPUHJÁLP Áki Bertholdsen – Uppá níggju ár, betaltu tey eina heila millión í rentum og avdráttum. Men kortini komu tey at standa eftir við eini skuld uppá eina hálva millión. Hetta er støðan hjá einum húskum í Havn. Sum tað sæst aðrastaðni í blaðnu, fer Jenis av Rana, løgtingsmaður, nú at leggja uppskot fyri tingið um at hjálpa teimum, sum komu illa fyri í kreppuárunum Í hesum sambandi greiðir hann frá einum ítøkiligum dømi um, hvussu illa eitt húski kundi koma fyri í kreppuárini. Hetta veruliga dømi, er um eini hjún, sum bygdu hús miðskeiðis í áttati- árunum. – Tey skyldaðu umleið eina millión í húsunum. Og hvønn mánaða í níggju ár gjalda tey umleið 11.000 krónur um mánaðin. Hesi níggju árini hava tey sostatt goldið eina heila millión í rentum og avdráttum. Men hóast tey hava goldið so nógv, minkaði skuldin bara góðar 100.000 krónur øll hesi árini. – Í 1993 missa bæði maður og kona arbeiðið og avleiðingin er, at tey eru ikki før fyri at gjalda rentur og avdrátt í næstan eitt ár. – Rentan av hesum er so mikið høg, at bara hetta eina árið, missa tey so at siga alt, sum tey hava goldið øll hini níggju árini. Avleiðingin er, at bankin setur krav fram um at fáa gjaldið, ella lyklarnar til húsini... Jenis av Rana sigur, at hesin sami bankin hevur fingið einar tríggjar milli- ardir frá Føroya fólki og frá danska landskassanum. Hetta var peningur, sum bankin júst fekk til at seta av ímóti slíkum tapum. – Men, hvat ger bankin í hesum førum? Hann selir húsini fyri 500.000 krónur. – Sostatt komu hesi hjún- ini at standa eftir við eini skuld uppá hálva millión, sum tey verða noydd at gjalda av, hvønn einasta mánaða. Jenis av Rana spyr, um bankin ongar skyldur hevur mótvegis fólkum sum hesum. Hann sigur, at Miðflokk- urin hevur ikki endaliga orðað uppskotið um, hvussu hesi fólkini, skulu hjálpast - um tað skal verða banlin, sum avskrivar skuld, ella um tað skal verða landskassin, sum hjálpir beinleiðis. Men hann heldur, at tað kann koma út uppá eitt, tí landskassin, og sostatt Før- oya fólk, eigur bankan. So tað kann gera tað sama, hvussu hjálpin verður latin. Sótu eftir við eini skuld uppá hálva millión Nr. 248 - 23. desember 2000 5 4 Nr. 248 - 23. desember 2000 gult cyan magenta svart Út at stima á alnótini... Nú er nýggja heimasíðan hjá Føroya Sparikassa á netinum, og við at stima út á finnur tú eitt góðadagaland. Sethúsamarknaður, Gjaldoyrayvirlit og lániút- rokningar eru bara nakrir av teimum nýggju møguleikunum á Føroya Sparikassi hevur tikið enn eitt stig inn í framtíðina www.sparikassin.fo www.sparikassin.fo www. .fo Tey av Kamarinum hava givið nýggja fløgu út. Men løgini eru vælkend. Talan er um gamlar innspælingar, sum eru nýmótansgjørdar Í vikuni kom nýggj fløga við teimum av Kamarinum á marknaðin. Hetta er fløga við goml- um innspælingum, sum fyrr hava verið givnar út a LP og bandi. Upptøkurnar eru gjørdar í studio hjá Milson Zachariassen í 1982-1984. Á fløguni eru 12 løg, sum øll eru vorðin meira og minni fólkaogn. Nevnast kunnu løg sum: Tá kvøldið kemur, Mær leingist og Seinasta vaktin, sum øll eru slík, fólk hava hoyrt á dansigólvi saman við Teim- um av Kamarinum í fleiri ár. Fleri av sangunum eru eisini vanligir veitslusangir. Í fororðinum nevnir Leivur Hansen, býráðsfor- maður í Havn Tey av Kam- arinum fyri elsta og uttan iva ein tann mest elskaða dansibólkin í Føroyum. Og fleri munnu tey vera um miðan aldur, sum geva hon- um rætt. Eitt lítið hefti við sang- tekstum og frágreiðingum fylgir við. Á forsíðuni er sama myndin, sum var á LP plátuni og bandinum, sum givin vórðu út í 1984. Myndin sýnir tey, sum myndaðu bólkin í 1984. á baksíðuni er mynd av hús- unum á Kamarinum. Inni í heftinum eru so myndir av somu fólkunum í dag. Og tað er rættilig áhugavert at samanbera. Plátuhandilin hjá Hanse- man Tórgarð gav út í 1984, og tað er sami plátuhandil, sum stendur fyri fløguút- gávuni, sum nú er komin. ej Nýggj fløga við gomlum upptøkum