mikudagur 9. februar 2000síða 5

9 tíðindablaðið sosialurin Nr. 27 - 9.februar 2000 8 tíðindablaðið sosialurin Nr. 27 - 9.februar 2000 Berserkagongd á tóm hús Eini sethús við Landavegin fingu ikki frið fyri ótangum, sum hava brotið næstan allar rútarnar. Síðani eru teir farnir innar og hava knúst alt innbúgvið, sum brótast kann SVEINUR TRÓNDARSON Hósdagin fekk løgreglan í Havn boð um, at herverk var gjørt á eini hús við Landavegin í Havn. Eingin býr í húsunum, so ótangarnir hava havt frið og náðir at gera tað teimum lysti, og teir eru farnir ná- greiniliga til verka skilja vit á Súna Vinther, støðleiðara í Havn. – Teir hava brotið so at siga allar rútarnar sum eru í húsunum, sigur Súni. Ikki nóg mikið við, at rút- arnir eru brotnir, tí aftaná Bergur Berg, formaður í BFL: – Heilt burturvið Formaðuri í Búskapar- og løgfrøðingafelagnum heldur, at viðmerkingarnar hjá landsstýrismanninum í fiskivinnumálum vóru heilt burturvið. – Tær vóru persónligar og niðursetandi og høvdu einki við uppskotið at gera, sigur hann og leggur afturat at nevndin fer at taka málið upp SVEINUR TRÓNDARSON Tað er synd at siga, at for- maðurin í Búskapar- og løg- frøðingafelagnum er berg- tikin av hvøssu atfinningu- num hjá landsstýrismanni- num í fiskivnnumálum móti uppskotinum hjá Búskapar- ráðnum. – Eg haldi, at tær eru heilt burturvið ósakligar. Har var ikki ein faklig viðmerking til uppskotið, men ein per- sónlig niðurger av limunum í Búskaparráðnum, sum vóru lagdir undir ikki at tora at seta sítt kristna navn und- ir uppskotið. Harafturat valdi landsstýrismaðurin at niðurgera útbúgvingina við at kalla teir fyri logar og annað gott, sigur Bergur Berg. Óheft ráð Formaðurin í BLF stað- festir, at Búskaparráðið er eitt politiskt óheft ráð, sum er sett av landsstýrinum. Hetta ráð skal koma við kjakuppleggum, sum ikki eru heft av tí til ta tíðina sitandi landsstýrið. Tí heldur hann tað eisini verða løgið, at landsstýris- maðurin á ein slíkan hátt húðflettir uppskotið uttan í veruleikanum at hava givið tí eina sakliga viðgerð. – Var ætlanin at ráðið skuldi koma við politiskt rættum ráðum, so skuldi tað ligið í arbeiðssetninginum hjá ráðnum, og so loyvi eg mær at ivast í, um tað hevði borið til at manna ráðið, sig- ur Bergur Berg. Hann vísir á, at landsstýr- ismaðurin vildi hava at ráð- ið hevði spurt seg fyri hjá vinnuni um hon kundi taka undir við uppskotinum. – Tey, sum sita í Búskap- arráðnum eru vald har av síni fakliga kunnleika og ikki tí at tey eru í almennum starvi og tí er talan um eitt serliga grovt álop á teirra fakliga stoltleika, sigur Bergur Taka málið upp Vit spurdu tí Berg um BFL ætlar sær at gera nakað við málið. – Nevndin fer sjálvandi at taka málið upp. Vit viðgera málið í løtuni, men hvussu vit velja at fara fram er ikki greitt beint í løtuni, sigur Bergur, sum heldur at støð- an er serliga álvarslig tá tal- an er um ein landsstýris- mann, sum fremur slíkt á- lop. Landsstýrismaðurin er umframt at vera fakligur ráðharri eisini fyrisitingar- ligur ráðharri og tí hevur SVEINUR TRÓNDARSON – Tað er ein heiður fyri meg, at fáa ábyrgdina av uppskot- inum, men eg eigi tað tíverri ikki, sigur Hermann Osk- arsson, sum í Dagblaðnum mánadagin, saman við Kjartani Hoydal, verður lagdur undir at verða upp- havsmaður til uppskotið hjá Búskaparráðnum. Hann er errin av at vera lagdur undir tað, tí hann tek- ur undir við tankanum aft- anfyri uppskotið. – Men talan er jú bert um eitt uppskot, sum lítið kjøt er á enn, og tí ber illa til at siga so nógv meira um tað, men eg eri samdur við tank- anum. Tann sum hevur fylgt eitt sindur við í hesum kjaki- num veit, at tað er Marner Jacobsen, stjóri í Sparikass- anum, sum av fyrstan tíð hevur lagt uppskotið fram. Tað gjørdi hann í Ábyrgd- aranum fyri umleið tveim- um árum síðani, greiðir Hermann Oskarsson frá. Lítið sømiligt Sjálvur heldur Hermann Oskarsson tað vera lítið sømiligt fyri landsstýris- mannin í fiskivinnumálum, at hann á slíkan hátt niður- gerð arbeiði hjá Búskapar- ráðnum. – At Dagblaðið hevur slíkan framburð er okkum ikki ókent, men at eg haldi at landsstýrismaðurin í fisk- ivinnumálum átti at víst størri tign enn so, sigur Her- mann. Av tí at uppskotið, sum nevnt, hevur verið frammi fyrr, heldur hann tað í grundini vera løgið, at tað ikki skapar øsing fyrr enn nú, knøpp tvey ár eftir at tað fyrstu ferð varð lagt fram. Men er hetta ikki við til at undirgrava Búskaparráðið, tá ein landsstýrismaður so- leiðis húðflettir tað alment? – Eg haldi, at tað skaðar líka so nógv hansara egna starv og hann sjálvan, sum tað skaðar metingina av Bú- skaparráðnum, sigur Her- mann Oskarsson. Óheft kjakupplegg Hermann Oskarsson er ann- ars ikki av tí fatan, at ráð- gevarar landsins eiga at vera friðaðir tá teir eru »til ar- beiðis«. – Teir, sum sita í Búskap- arráðnum, ferðast í veru- leikanum í politiska innar- kringinum og tá er vandi fyri, at teir fáa eina harða viðgerð. Tí haldi eg ikki, at teir eiga at vera sartir. Men har frá og til at gera per- sónliga niðursetandi við- merkingar av teirra upp- skotum er meira eitt dømi um at onkur er politiska ó- búgvin, heldur Hermann Oskarsson. Annars heldur hann at uppskotið frá ráðnum kom í júst røttu løtu, tí stutt eftir at uppskotið var lagt fram frættust tíðindini úr Íslandi, at ein partaeigari hevði selt sín part í íslendska parta- felagnum Samherji, fyri ikki minni enn 300 mió. krónur. – Pengar, sum hann hevur fingið frá tí almenna, sigur Hermann. hann eina skyldu, sum røkk- ur longri enn um talan var um ein vanligan tingmann. – Og tað er ikki fyri at rættvísgera, at tingmenn av órøttum leggja á embætis- fólk, men tað hevur eina ser- liga vekt tá tað er ein lands- stýrismaður, sum loypir á. Politikkararnir hava biðið um at fáa uppskot til kjak Hermann Oskarsson: Taki undir við tankanum í uppskotinum Í Dagblaðnum mánadagin varð Hermann Oskarsson lagur undir at vera upphavsmaður til uppskotið hjá Búskapar- ráðnum um fiskidagabanka, men tað er hann ikki. – Men eg taki undir við tankanum, sigur hann Bergur Berg, formaður í BFL Hermann Oskarsson, stjóri á Hagdeildini eru ótangarnir farnir innar, og har hava teir knúst alt tað innbúgvið, sum knúsast kann, leggur Súni Vinther afturat. Í løtuni stendur løgreglan í Havn á berum í hesum málinum, tí teir hava ikki frætt um nakran, sum hevur sæð tilburðin. Er nakar sum veit nakað at siga, ber til at boða løgregluni frá á tele- fon 311448. og tað hava teir fingið. Men ístaðin fyri at viðgera upp- skotið húðfletta teir persón- arnar, sum hava gjørt upp- skotið, og tað er heilt burt- urvið, sigur formaðurin í BFL. Stórur skaði er gjørdur á húsini Útflutningsparturin vaksandi Hydro-Tech á Eiði er virki í stórari menning. Í gjár reistu teir nýggju fram- leiðssluhøllina og 20% av framleiddu besløgunum til aliringar fara til útflutn- ings og útflutningsparturin er vaksnandi DAGFINN OLSEN Hydro-Tech á Eiði er stórt arbeiðspláss og hevur stór- an týdning fyri bygdina og grannabygdirnar. Ummleið 2/3 av teimum 23 fólkunum á lønarlistanum hjá Hydro- Tech eru búsitandi á Eiði. Nýggj høll Umframt at framleiða be- sløg til aliringar, ger Hydro- Tech eisini bátar og tvíkiljur til alivinnuna. Í gjár reistu teir nýggju framleiðsluhøllina, sum er keypt brúkt úr Danmark. – Høllin hevur stórar fyri- munir við sær, tí arbeiðast kann munadyggari, sigur Jørmund Foldbo. Høllin er 1200 fermetrar og skal t.d. nýtast til um- væling og framleiðslu av bátum. Sum er, húsast Hydro- Tech í trimum húsum. Teir fegnast, nú útlit eru fyri munandi betri arbeiðsum- støðum. Útflutningur Hydro-Tech framleiðir mill- um annað besløg til aliring- ar. 20% av hesi framleiðslu fer til útflutnings. Tað mesta fer til Noregs, men arbeitt verður við at kanna aðrar marknaðir eisini. Eisini bátarnir fara møgu- liga at gerast útflutnings- vøra. Áhugi er í Noreg og í Skotlandi. Tveir bátar eru gjørdir og tveir standa í ger, so vænt- andi kemur talið upp minst 5 í ár. Stóra arbeiðsplássið hev- ur stóran týdning fyri bygd- ina. Jørmund Foldbo sigur, at ikki er óhugsandi, at enn fleiri fólk fara at starvast á Hydro-Tech, um útflutning- urin, og harvið virksemið, veksur. Umfarmt framleiðslu til alivinnuna, so hevur Hydro- Tech eisni ymisk arbeiði innan fiskivinnuna. Talan er í stóran mun um alt vanligt arbeiði og mest eru tað skip og bátar, sum hava heimstað á Eiði, sum talan er um, sigur Jørmund Foldbo. Kalsberg sent Nyrup fundarboð viðvíkjandi ríkisrættarligu støðuni Í gjár sendi løgmaður forsætisráðharranum skriv, har hann biður um fund millum landsstýrið og donsku stjørnina í mars, har uppskot landsstýrisins um millumlanda sáttmála er á skránni, eins og tíðarætlan og mannagongd DAGFINN OLSEN Anfinn Kalsberg, løgmaður, sendi í gjár Poul Nyrup Ras- mussen, forsætisráðharra, bræv. Í brævinum greiðir løgmaður frá, at undir vitj- an Poul Nyrups í august í fjør varð avgjørt, at tá polit- isku og umsitingarligu fyri- reikingarnar vóru komnar undir land, skuldu skuldi løgmaður seta seg í sam- band við forsætisráðharran fyri at fáa í lag fund. Málið er nú í uttanlands- nevndini og landsstýrið er komið so mikið langt við fyrireikingunum, at løg- maður í brævinum heitir á Nyrup, um at fundur verður millum landsstýrið og donsku stjórnina í mars í ár. Finna semju Løgmaður hevur á skránna fyri fundin sett 3 punkt. Landsstýrið leggur fram uppskot um millumlanda- sáttmála. Eisini kemur landsstýrið við uppskoti um tíðarætlan og ymsum um, hvussu samráðingarnar fara fram. Landsstýrið vil fegið, at semja fæst á fyrsta fundi- num um hetta síðsta. Tað vil siga punkt 2 og 3, sum á donskum eru soljóðandi: forslag til tidsplan og prak- tiske forhold for forhand- lingsforløbet og forslag til retningslinier for forhand- lingerne. Í Føroyum ella í Danmark Í brævinum til forsætisráð- harran vónar løgmaður, at Poul Nyrup Rasmussen hevur møguleika at seta tíð av til fund í Føroyum ella í Danmark millum 13. og 24. mars 2000. Brævið frá løgmanni til forsætisráðharran var sent klokkan 13 í gjar, tann 8. februar 2000. Anfinn Kalsberg, løgmaður, vónar, at danski forsætisráðharrin hevur stundir at koma á fund um ríksrættarlig viður- skifti millum 13. og 24 mars í ár. Bræv var sent forsætisráðharranum í gjár Umframt at framleiða besløg til aliringar, ger Hydro-Tech eisini bátar og tvíkiljur til alivinnuna Mynd: Jens Kr. Vang »Under statsministerens officielle besøg på Færøerne i august 1999 diskuterede statsministeren og lagmanden spørgsmålet om de forestående suverænitets forhandlinger. I denne forbindelse aftaltes der, at så snart Færøernes Landsstyre havde foretaget de nødvendige administrative og politiske forberedelser, ville lagmanden tage kontakt til statsministeren med henblik på at aftale parternes første møde. Dette er også i overensstemmelse med aftalen af juni 1998. Sagen behandles nu i lagtingets udenlandsudvalg, og Landsstyret er nu nået så langt med forberedelserne, at jeg vil anmode statsministeren om, at der afholdes et møde mellem det færøske landsstyre og den danske regering i marts 2000. Lagmanden vil på mødet præsentere: • landsstyrets oplæg til traktat • forslag til tidsplan og praktiske forhold for forhand- lingsforløbet • forslag til retningslinier for forhandlingerne Landsstyret ser gerne, at parterne ved dette første møde finder en fælles forståelse for punkt to og tre. Forhåbentlig har statsministeren mulighed for at afsætte tid til møde, i Danmark eller på Færøerne, i perioden mellem den 13. og 24. marts. Jeg ser derfor frem til at høre fra dig.« Tinganes, hin 8. februar 2000 Løgmansskrivstovan