týsdagur 9. januar 2001síða 5

Nr. 5 - 9. januar 2001 9 8 Nr. 5 - 9. januar 2001 Skúlabørnini í Gøtu Skúla sýndu fyri jól fram úrslitið av evnisviku, tey høvdu havt í samband við 1.000 ára haldið Skúlagongdin í Gøtu Skúla var øðrvísi seinastu vikuna fyri jól, enn hon vanliga plagar at vera. Hesa vikuna høvdu børnini ikki undir- vísing í skúlastovuni, men høvdu eina evnisviku í samband við 1.000 ára haldið, sum var við at enda. Børnini arbeiddu í bólk- um við at gera ymiskt, sum sýnast skuldi fram, áðrenn farið varð í jólafrí. Fram- sýningin var partur av jóla- haldi skúlans, sum hesaferð varð skipað eitt sindur øðrvísi, enn gjørt hevur verið hini árini. Yngru flokkarnir, frá fyrsta til fjórða flokk, ar- beiddu saman í einum bólki. Tey høvdu sum evni at royna at ímynda sær, hvussu ein landsnámsbygd hevur sæð út í Føroyum um ár 1.000. Og rímiligt varð Gøta vald. Gøta er jú kend úr Føroyingasøguheilt aftur í víkingaøldina. Ymiskt var, sum gerast kundi burtur úr. Eitt nú at royna at mynda ein bónda- garð í víkingatíð. Og í sam- band við kristnanina varð eisini gjørt eitt sindur burt- ur úr teirri hendingini í Føroyingasøgu, tá Tróndur í Gøtu varð kristnaður. Ikki var tað eftir egnum vilja ella við nakrari beinleiðis persónligari frelsu, at tað hendi, sum Føroyingasøga sigur frá. Í hesum sambandi varð eisini komið inn á kreddu - ella trúarjáttan - Tróndar. Hon er til enn, og stendur í Sálmabókini nr. 315 í týðing til okkara mál, sum Mikkjal á Ryggi hevur gjørt. Hesin bólkurin gjørdi eisini nakað burtur úr søg- uni gjøgnum kvæðini. Myndir vórðu gjørdar til Sigmundakvæði yngra. Umframt at tey eisini gjørdu burtur úr at lýsa guðshúsini í Gøtu. Tað vil siga kirkjur og samkomu- hús, eins og gamla býlingin í Norðragøtu. Eldru flokkarnir ar- beiddu hvør sær. Fimti flokkur skrivaði leikrit og gjørdi búnar og leiktjøld til sjónleik úr Føroyingasøgu, sum tey settu upp. Sætti flokkur hevði ætt- argransking. Og tað var ikki hvør sum helst, sum granskaður varð. Tað var ættina hjá Gøtuskeggjum, tey fóru at kanna, eins og tey høvdu eina bíbliufram- sýning. Sjeyndi flokkur var kanska eitt sindur nærri okkara tíð. Tey arbeiddu við staðarnøvnum í Gøtu. Eisini gjørdu tey samrøður við eldri gøtufólk um siðir og skikkir. Hesar samrøður vórðu tiknar á film. ej Í Gøtu ein dag Børnini í Gøtu skúla hava gjørt eitt modell av bygdini sum hon sá út í víkingatíðini Til framsýningina høvdu børnini gjørt nøkur víkingahús Tað er longu nú greitt, at bussfør- ararnir í Suðuroynni góðtaka ikki sátt- málan, sum Strand- ferðslan og Buss- felagið blivu samd um fríggjakvøldið. BYGDALEIðIR Áki Bertholdsen Bussførarnir í Suðuroynni fara ikki at góðtaka sátt- málan um koyring hjá Bygdaleiðum, sum Buss- felagið og Strandferðslan samdust um fríggjakvøldið. Fríggjakvøldið samdust partarnir um at sáttmálin, sum nú er í gildið, skal vera í gildið í eitt ár afturat. Spurningurin skal tó leggj- ast fyri limirnar í Buss- felagnum at taka endaliga støðu til. Men tað er longu nú greitt, at sama, hvørja støðu Bussfelagið kemur til, verður koyringin hjá Bygdaleiðum í Suðuroynni ikki tikin uppaftur. Uni Mortensen, talsmað- ur hjá teimum sjey buss- førarunum í Suðuroy, sum eru í verkfalli, sigur, at teir taka í hvussu so er ikki undir, at sáttmálin sum er, bara verður longdur eitt ár afturat, hóast onkrar smá- vegis ábøtir eru gjørdar. So koyringin hjá bygda- leiðum í Suðuroy verður ikki tikin uppaftur, hóast endaliga niðurstøðan hjá bussførarunum norðanfjørð verður at góðtaka, at sátt- málin, sum felag teirra og Strandferðslan samdust um fríggjakvøldið, skal galda eitt ár afturat. Hann sigur, at bussførar- arnir í Suðuroynni hava lagt nøkur uppskot til broytingar í sáttmálanum fyri Strandferðsluna og teir fara at bíða, til Strand- ferðslan hevur svarað. So verður støða tikin útfrá tí. Hvílitíð og høgri løn Hann sigur, at nøkur av krøvunum, sum bussførar- arnir í Suðuroynni hava sett fram, er, at reglur um hvílí- tíð verða settar í gildið og at lønin kemur upp á sama støðið, sum lønin hja buss- førarunum í Havn. Uni Mortensen sigur, at bussførarar hjá Strand- ferðsluni munnu vera einasti starvsbólkur, sum hevur við flutning at gera, sum ikki hevur reglar um hvílitíð. Ogtað heldur hann er ein vandi fyri trygdina. Hann vísir m.a. á, at summar dagar fáa bussførarar í Suðuroy bara fýra-fimm tíma svøvn, áðrenn teir aft- ur skulu til arbeiðis. – Eitt nú hóskvøld eru summir av okkum ikki lidnir fyrrenn klokkan tvey um náttina, men skulu tørna til aftur klokkan 4.30 um morgunin. Og tað halda vit er ein vansi fyri trygd- ina. Hann vísir eisini á, at bussførarar í Havnini fáa munandi hægri løn, enn teir fáa, sum koyra aðrastaðni í landinum. – Teir fáa í hvussu so er 12% meiri um tíman, tá ið teir koyra, enn vit fáa. Harafturat fáa teir eisini løn ímeðan teir bíða ímillum túrarnar. Vit fáa bara løn ímeðan hjólini rulla, men ta tíðina, vit bíða ímillum túrarnar, fáa vit onki fyri, men mugu betala sjálvir. Suðuroyingar vilja hava meir Bussførarnir í Suðuroynni fara ikki at taka koyringina upp aftur, hóast bussførararnir norðanfjørðs góðtaka sáttmálan, sum felag teirra, Bussfelagið, og Strandferðslan, gjørdu fríggjakvøldið. – Eg vóni og vænti, at málið verður loyst rímuliga skjótt, so- leiðis at farast kann undir varðveitingar- arbeiðið av Múrinum í summar, sigur Tórbjørn Jacobsen, landsstýrismaður í mentamálum KIRKJUBØMÚRURIN Turið Kjølbro Hann spøkir javnan, Kirkjubømúrurin, og í gjár kom hann aftur á lands- stýrisborð. Landsstýris- maðurin í mentamálum, Tórbjørn Jacobsen, ætlar sum so nógvir aðrir und- anfarnir í hansara sessi at loysa málið eina ferð med alla. – Málið er ógvuliga trup- ult, men eg havi sett mær fyri at loysa tað. Nógv ym- isk áhugamál gera málið sera fløkt, men tann størsti trupulleikin er, at einki er gjørt í málinum, serliga frá myndugleikanna síðu. Av teirri orsøk, at fornmynd- ugleikarnir einki hava gjørt, tóku nøkur fólk seg saman at gera eina ætlan um, hvat skal henda við Múrinum, sum eg rokni við líka nógv var ein provoka- sjón, tí einki hendi. Eg rokni ikki við, at hesi fólk hava hildið, at tann ætlanin var tann endaligi sann- leikin. Heldur var tað fyri at seta málið á landakortið aftur, sigur Tórbjørn Jacob- sen. Landsstýrismaðurin í mentamálum vil ikki siga nakað nærri um, hvat hann heldur um uppskotið, sum á sinni kom frá J. P. Gregor- iussen og kirkjubøarfólki um innilokan av Múrinum. – Øll hugskot kunnu brúkast í eini samlaðari meting, sigur hann. Samtyktin galdandi Uttan mun til, hvørji hug- skot koma á borðið, nú Múrurin í Kirkjubø enn eina ferð er komin á borðið, er samtyktin, sum Ivan Jo- hannesen, ið var landsstýr- ismaður í mentamálum undanfarna valskeið, fram- vegis galdandi. Og hon sig- ur, at Múrurin er eitt forn- minni, og ikki ein brúks- lutur. Samtykt varð, at farast skuldi undir varðveit- ingararbeiði av Múrinum, ið inniber, at partar av Múrinum verða innilokaðir í nøkur ár, soleiðis at Múrurin verður turkaður og harvið niðurbraðingin steðgar. – Tann samtyktin er framvegis galdandi. Nú málið er fyri aftur, fara vit at kanna, hvar vit standa, hvussu langt vit kunnu koma og ikki minst hoyra ymsu sjónarmiðini í málin- um, soleiðis at vit finna eina loysn. Skera ígjøgnum Skal málið um Múrin loysast, skal myndugleikin á staðnum, tað vil siga Kirkjubøarsóknar bygda- ráð, vera inni í myndini. Síðani Tórbjørn Jacobsen tók við sum landsstýris- maður fyri sløkum hálvum ári síðani, hevur hann tosað við lokala myndugleikan. – Eg vóni og vænti, at málið verður loyst rímuliga skjótt, soleiðis at farast kann undir varðveitingarar- beiðið í summar. Pengar eru jú settir av til enda- málið. Men einki verður gjørt uttan, at bygdaráðið í Kirkjubøar sókn verður eftirspurt. Hvussu stóran løgfrøðiligan myndugleika tey hava í málinum, veit eg ikki, men tey hava í øllum førum ein moralskan myndugleika í og við, at tey hava livað so tætt upp at Múrinum í so nógv hundr- að ár. Tað kann eingin uttan víðari síggja burtur frá. Sum støðan er í løtuni eiga tey Múrin í og við, at hann er partur av festinum hjá bóndanum í Kirkjubø, men hinvegin hava tey ikki rætt at gera tað sum tey vilja við hann. Vísir tað seg, at tey fólkini, ið eru partar av málinum, ikki hava loyst tað innan eina rímuliga tíð, skeri eg ígjøgnum, soleiðis at endi fæst á tí. Tað skal í øllum førum verða loyst í míni tíð sum landsstýris- maður. Kirkjubømúrurin á borðið aftur Verður tað sum landsstýrismaðurin í mentamálum vil, verður farið undir varðveitingararbeiðið av Múrinum í summar - Verður málið um Múrin í Kirkjubø ikki loyst skjótt, er vandi fyri, at hann fer at rapa. Tað skal í øllum førum verða loyst í míni tíð sum landsstýrismaður, sigur Tórbjørn Jacobsen, lansstýrismaður í mentamálum TÍÐINDAKSRIV Maskinmeistarafelagið Finnleif Guttesen, sum hevur tikið við starvinum sum borgarstjóri á Tvør- oyri, er nú farin frá sum formaður og nevndarlimur í Maskinmeistarafelag- num. Á nevndarfundi leygar- dagin skipaði nevndin seg av nýggjum við Niels Th. Pedersen sum formanni og Zacharias Zachariasen sum næstformanni. Tumas Eli Høj Joensen, sum hevur verið tiltakslimur, er nú nevndarlimur. Maskinmeistarafelagið hevur aðalfund í mars mánaða og tá verður m. a. formansval á skránni. Á fundinum leygardagin viðgjørdi nevndin í Maskinmeistarafelagnum eisini tey úttalilsir, sum formaðurin í felagnum rækjuskip hevði í útvarp- inum seinasta fríggja- kvøld. Hann segði m. a. at Maskinmeistarafelagið hevði verið serliga víð- gongt í sínum krøvum. Av øllum manningarfe- løgunum var tað einans Maskinmeistarafelagið, sum segði sáttmálan upp hesu ferð. Hetta var av teirri einfaldu orsøk, at tað hevur víst seg at vera ógjørligt at fáa nakrar broytingar og dagføringar í sáttmálaskeiðnum. Maskinmeistarafelagið er einasta manningarfelag, sum hevur ynskt eina fast- lønarskipan við einari skipaðari fríðtíð og hetta hevur við tíðini eisini vunnið frama hjá fleiri reiðaríum. Tá ið Maskinmeistara- felagið og Føroya Reiðara- felag nú settust við sam- ráðingarborðið vísti tað seg, at krøvini frá Maskin- meistarafelagnum vóru so mikið rímulig, at tað skuldu bert tveir stuttir fundir til so vóru partarnir so gott sum samdir. Okkum kunnugt er Ják- up Egholm Hansen eisini limur í Føroya Reiðara- felag, so vit kunnu mæla honum til, at seta seg í samband við sítt felag fyri at frætta um samráðing- arnar við Maskinmeistara- felagið. Tað er hugstoytt, at ein- stakir reiðarar ikki enn hava skilt, at tíðin við 4-6 mánaða útmynstring er farin, men hesir skulu so ikki rokna við, at nakar í longdini fer at góðtaka slíkt. Maskinmeistarafelagið fingið nýggjan formann