týsdagur 26. september 2006síða 10

10 Nr. 185 - 26. september 2006 Vit kunnu í hesum døgum sanna orðini, at tað kann vera stutt millum orð og gerð, hvat tó ikki altíð er so vanligt. Í fyrilestri sínum á Vinnudegnum í Norðurlandahúsinum fríggjadagin, róði Elin Heinesen, blaðstjóri framundir, at vinnulív og mentanarlív í størri mun eiga at stuðla upp undir hvørt annað. Hetta er gongdin í útheiminum, og hetta er ein gongd, sum eisini Føroyar kunnu gera sær dælt av. Ikki meira enn hálvtalað orð og vit hoyra góðu tíðindini av Müllersbrúgv, um at føroyska oljufelagið Atlantic Petroleum hevur gjørt av at lata 400.000 kr. í stuðuli til tí fyrstu føroysku operuna. Nú er tað einki nýtt í tí, at oljufeløg og fyri tað vinnufyritøkur sum heild lata stuðul til mentanarlig tiltøk. Tað nýggja í hesum er so, at føroyska oljufelagið fer undir framleiðslu í bretskum øki í næstu framtíð og í tí sambandinum letur inntøkurnar frá teimum fyrstu 1000 tunn­ unum av olju til hetta serstaka mentanarliga tiltakið. Hetta er so eisini í tráð við ynskið hjá einum av okkara mentanarfólkum, Gunnari Hoydal, rithøvunda, sum nøkur ár herfyri helt fyri, at ein komandi føroysk oljuvinna átti at seta sær sum mál at lata inntøkurnar, sum svara til ein pott av olju av hvørjari framleiddari tunnu av olju, til føroysku mentanina. Hvør veit, kanska hetta hetta átakið hjá føroyska oljufelagnum er ein staðfesting ella byrjan í so máta. Felagið hevur annars fyri kortum verið úti eftir meiri partapeningi millum føroyingar og útlend­ ingar til nettupp at kunna fara undir umrøddu framleiðslu. Ein kann so eisini siga, at avgerðin at lata pengar til eina føroyska operu er tøkk fyri tann áhuga, sum er vístur AP og tess komandi virksemi. Í sambandi við at tíðindini um stuðulin komu alment fram takkaði ein av oddamonnunum aftanfyri tónleikatiltakið, Sunleif Rasmussen fyri stuðulin og helt fyri, at tað má sigast at vera ávíst samband millum oljufeløg og list, tí bæði alla tíðina royna at finna nýggjar leiðir. Hann helt tað eisini vera víðskygt av einum oljufelag at lata slíkan stuðul. –Tað vísir vit hava vinnulívsfólk, sum hava áræði segði hann á kunnandi fundinum um tiltakið. Operain, sum talan er um, verður framførd í Norður­landahúsinum 12. oktober. Sosialurin Kærkomin gáva Sosialurin Stovnaður: 1927 Ábyrgdarblaðstjóri: Jan Müller jan@sosialurin.fo Blaðstjóri: Eirikur Lindenskov eirikur@sosialurin.fo Marknaðardeild: lysing@sosialurin.fo Jonhard Hammer jonhard@sosialurin.fo Gudny Langgaard gudny@sosialurin.fo Henrietta Hammer henrietta@sosialurin.fo Birgir Waag Høgnesen birgir@sosialurin.fo Blaðfólk: Áki Bertholdsen aki@sosialurin.fo Vilmund Jacobsen vilmund@sosialurin.fo Snorri Brend snorri@sosialurin.fo Magnus Gunnarsson maggi@sosialurin.fo Rigmor Dam rigmor@sosialurin.fo Rólant Waag Dam rolant@sosialurin.fo Heini Kristiansen heinik@sosialurin.fo Ítróttur: Jákup Mørk jakup@sosialurin.fo Myndamenn: Álvur Haraldsen alvur@sosialurin.fo Jens Kristian Vang jensk@sosialurin.fo Sosialurin í Norðoyggjum: Nólsoyar Pálsgøta 1, 700 Klaksvík tel. 458686 fax 458687 e-post: klaksvik@sosialurin.fo Sosialurin í Suðuroy: tel. 375364 fax 375464 tel. 228814 e-post: aki@sosialurin.fo e-post: dagfinn@sosialurin.fo !!! Haldarar sum ikki hava fingið blaðið, kunnu ringja til 341818 og boða frá, leygardag tó frá kl. 11.00-13.00 Uppseting/prent: Uppseting: Sosialurin Prent: Prentmiðstøðin Útgevari: Sp/f Sosialurin Avgreiðsla: Mán.-frí. 8-16 Tórsgøta 1, 100 Tórshavn Tel. 341800, Fax 341801 Postadressa: Postboks 76, 110 Tórshavn E-mail: post@sosialurin.fo lysing@sosialurin.fo lysingartorg@sosialurin.fo varp@sosialurin.fo Blaðið verður prentað mánadag-fríggjadag klokkan 1400 Lýsingar Freistir: Tekstlýsingar Størri lýsingar Lýsingartorgið Heilsanir Mánadagsblaðið Mán.kl. 10 Frí. kl. 15 Frí. kl. 12 Frí. kl. 12 Týsdagsblaðið Týs. kl. 10 Mán. kl. 15 Mán. kl. 12 Mán. kl. 12 Mikudagsblaðið Mik. kl. 10 Týs. kl. 15 Týs. kl. 12 Týs. kl. 12 Hósdagsblaðið Hós. kl. 10 Mik. kl. 15 Mik. kl. 12 Mik. kl. 12 Fríggjadagsblaðið Frí. kl. 10 Hós. kl. 15 Hós. kl. 12 Hós. kl. 12 Størri lýsingar, sum nógv arbeiði stendst av, mugu vera inni í góðari tíð og áðrenn ásettu freistir. Framíhjápláss má umbiðjast í góðari tíð. Stødd: Ein heil síða í Sosialinum er 254 mm breið og 346 mm í hædd. Breiddin á einum teigi er 39 mm og rúmið millum teigarnar er 4 mm. Innsent tilfar Fult navn skal vera undir innsendum tilfari. Innsendar greinar, har blað­leiðsl­an ikki er kunnað um bústað og telefonnummar, verða ikki settar í blaðið. SAMBAND eirikur lindenskov eirikur@sosialurin.fo tlf 341800 viðmerkingar Tað ultimativa má altíð verða, at tónleikurin kemur í fyrstu røð, men nú tað kann staðfestast, at Prixið er rokið, skal enn størri fokus setast á, í hvønn mun vit vilja hava tónleikin fram Fleiri ferðir hava vit ført fram, at tónleikurin kundi verið eitt alternativ til fiskivinnuna o.a, men fyri mong av okkum kann tað tykjast, eftir at avgerðin er tikin um, at Prix Føroyar ikki verður ein partur at føroyska tónleikapallinum, at vit ikki eru sørt fjáltur­ stungin. Vit skulu minnast til, at t.d. karrieran hjá Eivør o.ø. júst er sprottin úr Prixinum, og tí má tað vera ein løgin kensla, at nú skal hesin møguleikin ikki verða at finna longur. Sjálvur eri eg ikki vísur í, at hetta er ein fremjandi og nýskapandi avgerð – men tað er nokk ikki tí støðan er sum hon er – men skal nakað beinast av vegnum, skal eitt ella annað koma ístaðin – alt annað gevur onga meining. Festivalarnir er IKKI avloysarin Eg eri sannførdur um, at festivalarnir ikki er nakar avloysari til Prixið, og tí eri eg eitt sindur bangin fyri, at tað veruliga ikki er tann stóri møguleikin at fáa eygað á talentini, og tískil detta mong hesum niður ímillum. Alt hevur sín prís, plaga vit at siga, men her er prísurin sera stórur – bæði, tá hugsað verður um stóra arbeiði hjá Musikkskúlanum o.ø, og tað arbeiðið tann einstaki leggur úr hondum. Tað er nú einaferð so, at, innan undirhaldsvinnuna, er tað alla tíðina ein spurn­ ingur um at gera seg sjón­ ligan, og nú mugu vit so staðfesta, at ein av hesum møguleikunum hevur fingið eitt slag fyri bógvin. SETIÐ TÓNLEIKIN Á DAGSSKRÁNNA! Eitt er at geva skarvin yvir og eitt annað er so at vísa á alternativir, og so er spurningurin um vit hava nakað at seta ístaðin. Onki er lýtaleyst og uttan feilir, men eg má siga sum er, at eg føli hetta at verða eitt afturstig, og eri stórliga bangin fyri, at enn einaferð hevur tónleikurin, og tey sum ROYNA at arbeiða fyri hesum, ligið STÓRTAP! Havi fleiri ferðirnar hoyrt hetta, at tónleikurin ikki skal verða ein kapping, men eitt kann eg so staðfesta, at verður ikki henda saman­ tvinningin millum listarliga- og kappingarliga partin ikki gjørdur ein partur av tón­ leikinum, verða vit fyri stór­ tapi – í sera hørðu altjóða kappingini. Tónleikurin er eisini partur av LIBERAL­ ISTISKA rákinum Um vit vilja tað ella ei, so er tónleikurin eisini ein partur av globaliseringini og tí liberalistiska rákinum, vit síggja um allan heimin, og tí mugu vit reisa okkum úr hesum “jantaliga” fjas­in­ um, og heldur síggja møgu­ leikarnar enn forðingarnar. Vóni, at vit fara síggja brúkiligar loysnir – tón­ leikinum at frama! Prixið reyk – og hvat so? Fríðálvur Jensen Tann 14. september 1946 var fólkaatkvøða í Føroyum. Tey, ið høvdu atkvøðurætt, skuldu svara »ja« ella »nei« til spurningin, um vit skuldu loysa úr ríkisfelagsskapinum við Danmark. Sum kunnugt greiddu 5.656 atkvøður ja fyri loys­ ing, meðan 5.490 greiddu nei. Tá í tíðini var Fólka­flokk­ urin einsamallur flokkur á tingi, sum virkaði fyri »loysing«. Til løgtingsvalið 6. no­vem­ber 1945 - fyrsta val eftir seinna heimsbardaga - greiddu 5.725 atkvøður fyri Fólkaflokkin, og til løg­tingsvalið 8. november 1946 - tveir mánaðir eftir fólkaatkvøðuna - greiddu 5.396 atkvøður fyri Fólka­ flokkin. Niðurstøðan av hesum er, at av teimum, ið høvdu atkvøðurætt, atkvøddu: Hetta skal skiljast sum uppískoyti til eina gallup- kanning fyri tveimum vik­ um síðani. Tað er tó illa hugsandi, at Georg Gallup, sum við stórum kynstri fyri 70 árum síðani legði støð­ ið til respektabla Gallup­ stovnin, vildi brýggjað seg um, at hansara navn varð sett í samband við øsing og beistagerð framd (fyri aðruferð) móti minn­ isvarðanum »Konga­minn­ ið«, einasti obeliskur í okk­ ara høvuðsstaði gjørdur úr gróti av dugnaligum havn­ armonnum. Vit føroyingar eiga, eins og øll onnur upplýst fólk, at ræðast fysiskan og psykiskan terror, sum nú á døgum, eins og í miðøldini, verður framdur við abnormum, destruktivum symbolikki, kompromileysum poli­ tikki og religiøsari funda­ mentalismu. Ágangur við slíkum dimen­sión­um ørkymlar, órógv­ar okkara mentala trygg­leika. Og hetta er í sjálvum sær ein álvarsom hóttan, tí natúrlig javnvág ella linni millum sál og likam var sjálvt jørðildið, har okkara viðkvæma forna andaliga mentan mentist so at siga av sær sjálvum – og als ikki við innantómum rópi og geipi og løgnum lótum um frelsu. Gallup Heri Mohr 31% fyri loysing 6. november 1945. Luttøka 75.7% 33% fyri loysing 14. september 1946. ” 63% 30% fyri loysing 3. november 1946. ” 73.3%