mánadagur 27. november 2006síða 10

10 Nr. 229 - 27. november 2006 Tað er ein áhugaverdur fyrispurning­ur, sum for­­maður Tjóðveldisfloksins hev­ur sett løg­ manni viðvíkjandi skattalættanum, sum sam­ gong­an ætlar at lata árini 2006-08. Hann spyr um sosialu grundgevingarnar fyri at veita skatt­a­lættan, sum gevur hægru inn­tøk­­u­­num stór­an skattalætta í krónum, með­an lág- og með­al­inn­tøkurnar lítlan og ong­an lætta fáa. Tað tykist sera ørkymlandi, at tað er Javn­að­ ar­­flokk­urin sum stendur sum eksponentur fyri slíkum búskaparpolitikki - og at javn­að­ ar­­fólk tosa um at fólk fara at tíma betur at ar­­beiða av einum slíkum skattapolitiskum inn­­trivi. Jú víst er Javnaðarflokkurin í ein­ um borg­ar­ligum selskapi í samgonguni, men bei­n­leið­is at fara at føra fram borgarlig arg­u­ ment, tað mátti ikki hóskað seg. Fyri vanliga arbeiðaran man alt tos um skatt­a­ lætta tykjast sum torvmold í eyguni. Tey fáu oyr­uni, ið fella til tey lágløntu, verða skjótt etin uppaftur í øðrum avgjøldum. Gjald­ið til samhaldsfasta skal hækk­ast, á­bend­ing­ar eru um, at barsilsgjaldið skal hækka, kring­varps­ gjøld og veggjøld eru hækk­­að - og so ikki at tala um oljuavgjaldið, sum fíggj­ar­mál­a­ráð­ harr­in hevur fráboðað, at hann undir ongum um­støðum fer at nerta. Jú, vit skilja væl kri­ tikk­in hjá Ingeborg Vinther. Ikki trúgva vit, at fólkið fer at tíma betur at arbeiða, fyri tað um tey við høgum inn­ tø­k­um fáa nakrar túsund krónur afturat at ráða yvir - og tey lágløntu nøkur oyru. Um Javn­að­ar­flokkurin veruliga vildi lætta um hjá tí láglønta, so er ann­að­hvørt at gera ein djúptøknan skættalætta, sum mun­ar hjá teim­um lágløntu, ella at broyta av­gjalds­pol­ i­­tikk­­in, so tað veruliga ger mun hjá teimum lág­løntu - oljuavgjaldið er sjálvandi ein møg­ u­leiki. Sosialurin Skattalættin - torvmold í eygu teirra lágløntu SAMBAND eirikur lindenskov eirikur@sosialurin.fo tlf 341800 viðmerkingar Sum tveir býráðslimir vísa á í bløðunum, so er undirskot á fíggjarætlanini hjá Klaksvíkar Kommunu triðja árið á rað. Samtyktar eru útreiðslur, ið vilja økja skuldina hjá kommununi úr 90 mió til áleið 150 mió. Samstundis eru inntøkurnar methøgar. Eitt uppskot um at hækka skattaprosentið var ikki samtykt og var undirritaða ein av teimum ið atkvøddi ímóti. Hækka skattin uttan fíggjarstýring Eg hevði fleiri orsøkir til ikki at atkvøða fyri at hækka skattin. Tá ið vanligi borgarin ferð í bankan og biður um lán, so skal hann hava eina ætlan fyri, hvussu hann ætlar at gjalda skuldina aftur, nær hann byrjar, hvussu stór lánsgjøldini skulu vera, og um hann hevur eina inntøku, ið ger, at hann megnar at gjalda aftur. Eina slíka ætlan hevur Klaksvíkar Kommuna ikki! Inntøkan hjá Klaksvíkar kommunu hevur í fleiri ár verið størri enn væntað, og hvat er hent? jú øll árini er meirinntøkan farin til óskipaða meirnýtslu og ikki til at gjalda skuld aftur við tí ongin langtíðarætlan er. Undirritaða ferð tí ikki at atkvøða fyri at taka meira inn frá borgaranum í skatti so longi sum hetta bara elvir til óskipaða meirnýtslu. Kommunuskatturin rakar sosialt skeivt Skattaprosentið í Klaks­ vík er 20,75 % ið er om­anfyri miðal. Kommunu­ skattaskipanin er saman­ skrúða soleiðis at tað eru tær lægru inntøkurnar ið gjalda lutfalsliga meira í skatti enn tær hægru. Samstundis lækkar lands­ stýri landskattin í 2004- 2008 á ein hátt, ið gevur lægru inntøkunum minst skattalætta. Skal Klaksvíkar kommuna, uttan nakara lang­tíðarætlan, leggja stein oman á byrðu hjá teim lægstu inntøkunum, ikki við mínari atkvøðu ! Kommunan eigur ístaðin at ganga á odda og krevja at kommunuskattaskipanin verður endurskoða og hugt verður av nýggjum at skattabýtinum millum land og kommunnur – eisini eigur spurningurin um útjavning at vera umrøddur. Raðfesting av íløgum manglar. Klaksvíkin hevur eina tí­ líka stødd, at kravið frá borg­arunum til tænastu­ støðið er næstan eins stórt og í Tórshavn. Munurin er at vit hava ikki teir inn­ tøkumøguleikar í Tórs­ havn hevur, tí krevur tað harða fíggjarstýring og raðfestingar yvir fleiri ár um vit skulu gera okkum nakrar vónir um at nøkta tørvin. Trupuleikin í Klaksvíkar býráð er, at øll vilja lat í senn og ongin megnar at skera ígjøgnum. Hvørt ár verður byrja við einum ynskilista og síðan verður skorið so langt niður sum semja fæst um. Ì ár var ynskilistin á íløgusíðuni 92 mió (næstan øll inntøkan) og skorið var niður á 49 mió uttan stórvegis við­ gerð, síðan var ætlanin sam­ tykt uttan at hyggja fram­ eftir. Soleiðis hevur verið arbeitt í fleiri ár, sjálvt um nøkur í áravís hava víst á tørvin á raðfesting og langtíðarætlanum, so hava politikarnir ikki megna at semjast um hetta enn. Tað sum nú hendur í mun til undanfarin ár er, at við hesum politikki er skuldin nú so høg, at ikki ber til longur uttan antin at renna seg fastan, so ar­beiðir ið vera sett í verk møguliga mugu steðga av væntandi fíggjarstýringini, ella at fáa eina semju um raðfestingar og gera eina langtíðarætlan. Hetta krevur dirvi at skera ígjøgnum og rygg at standa ímóti við. Alt gott um at leggja búskarligu realitetirnar fram fyri fólkinum, men vit mugu ikki gloyma at tað eru politikarnir ið eru valdir at gera nakað við realitetirnar. Tað er ongantíð ov seint verður tikið til, og ongin ivi skal vera um at Javnaðarflokkurin í Klaksvíkar býráð hevur og framvegis er til reiðar at vera við til hetta arbeiðið ongantíð ov skjótt. Sosialurin Stovnaður: 1927 Ábyrgdarblaðstjóri: Jan Müller jan@sosialurin.fo Blaðstjóri: Eirikur Lindenskov eirikur@sosialurin.fo Marknaðardeild: lysing@sosialurin.fo Jonhard Hammer jonhard@sosialurin.fo Gudny Langgaard gudny@sosialurin.fo Henrietta Hammer henrietta@sosialurin.fo Birgir Waag Høgnesen birgir@sosialurin.fo Blaðfólk: Áki Bertholdsen aki@sosialurin.fo Vilmund Jacobsen vilmund@sosialurin.fo Snorri Brend snorri@sosialurin.fo Magnus Gunnarsson maggi@sosialurin.fo Rigmor Dam rigmor@sosialurin.fo Rólant Waag Dam rolant@sosialurin.fo Heini Kristiansen heinik@sosialurin.fo Ítróttur: Jákup Mørk jakup@sosialurin.fo Myndamenn: Álvur Haraldsen alvur@sosialurin.fo Jens Kristian Vang jensk@sosialurin.fo Sosialurin í Norðoyggjum: Nólsoyar Pálsgøta 1, 700 Klaksvík tel. 458686 fax 458687 e-post: klaksvik@sosialurin.fo Sosialurin í Suðuroy: tel. 375364 fax 375464 tel. 228814 e-post: aki@sosialurin.fo e-post: dagfinn@sosialurin.fo !!! Haldarar sum ikki hava fingið blaðið, kunnu ringja til 341818 og boða frá, leygardag tó frá kl. 11.00-13.00 Uppseting/prent: Uppseting: Sosialurin Prent: Prentmiðstøðin Útgevari: Sp/f Sosialurin Avgreiðsla: Mán.-frí. 8-16 Tórsgøta 1, 100 Tórshavn Tel. 341800, Fax 341801 Postadressa: Postboks 76, 110 Tórshavn E-mail: post@sosialurin.fo lysing@sosialurin.fo lysingartorg@sosialurin.fo varp@sosialurin.fo Blaðið verður prentað mánadag-fríggjadag klokkan 1400 Lýsingar Freistir: Tekstlýsingar Størri lýsingar Lýsingartorgið Heilsanir Mánadagsblaðið Mán.kl. 10 Frí. kl. 15 Frí. kl. 12 Frí. kl. 12 Týsdagsblaðið Týs. kl. 10 Mán. kl. 15 Mán. kl. 12 Mán. kl. 12 Mikudagsblaðið Mik. kl. 10 Týs. kl. 15 Týs. kl. 12 Týs. kl. 12 Hósdagsblaðið Hós. kl. 10 Mik. kl. 15 Mik. kl. 12 Mik. kl. 12 Fríggjadagsblaðið Frí. kl. 10 Hós. kl. 15 Hós. kl. 12 Hós. kl. 12 Størri lýsingar, sum nógv arbeiði stendst av, mugu vera inni í góðari tíð og áðrenn ásettu freistir. Framíhjápláss má umbiðjast í góðari tíð. Stødd: Ein heil síða í Sosialinum er 254 mm breið og 346 mm í hædd. Breiddin á einum teigi er 39 mm og rúmið millum teigarnar er 4 mm. Innsent tilfar Fult navn skal vera undir innsendum tilfari. Innsendar greinar, har blað­leiðsl­an ikki er kunnað um bústað og telefonnummar, verða ikki settar í blaðið. Uppskot okkara um at javn­ seta flutningskostnaðin um Suðuroyar-. Skopunar- og Kallsoyarfjørð við flutn­­ingskostnaðin undir Vest­­mannasundi og Leir­ víksfirði fekk góða umrøðu á tingi í 3½ tíma langa orðaskiftinum undir fyrstu viðgerð. Men har endaði vælvildin so eisini. Komnir aftur úr rættar­ nevndini mæla menn frá at samtykkja uppskotið, og siga júst so sum teir plaga, at einki ber til. Heilgarderingin er, at tað heldur ikki ber til tekn­ iskt at gjøgnumføra upp­ skotið í verandi líki, og at landsstýrismaðurin eigur at arbeiða ítøkiliga við eini ætlan á økinum og leggja eina frágreiðing fyri Løg­ tingið til umrøðu. Einki er meira burturvið enn tað sama. Uppskotið varð tilevn­að í samstarvi við løgfrøði­ ligu ráðgevingina á løg­ tings­skrivstovuni, so tann parturin er sjálvandi í lagi. Sjálvandi er tekniski parturin eisini í lagi, og halda teir seg ikki til at umsita skipaninia, so kunna vit saktans gera tað fyri teir úti um landið. Sjálvandi er ikki skuggin av tekniskum forðingum í at krevja inn tær upphæddir, ið kravdar verða aðrastaðni, og at landsstýrismaðurin eigur at arbeiða við málin­ um hava vit hoyrt seinasta mansaldurin og reiðiliga tað. Alt bendir sostatt á, at vit á ferjuleiðunum um Suð­uroyar-. Skopunar- og Kallsoyarfjørð fram­hald­ andi verða okraði í gjøld­um út tveimum upp í fimm­ ogtjúgu ferðir kostnaðin um landføstu sambondini. Somuleiðis bendir alt á, at vit eisini framhaldandi við jøvnum millumbilum fara at hoyra um Suðuroyarloysnir og annað tílíkt, og ivaleyst fara hesar loysnir at hvørva undir havsbrúnni eins ofta tær koma undan. Fríggjadagin kl. 10 løða teir kanónirnar, og enn eitt uppskot av mongum til bata fyri kappingarførið í tí skjótt hvørvandi útjaðaranum verð­ur skotið niður. Borgarnir velja politikarar at stýra býráðslimur Eyðgunn Samuelsen Hergeir Nielsen Halda fram at okra útjaðaran