hósdagur 22. februar 2007síða 10

10 Nr. 38 - 22. februar 2007 Tá vit eru komin á gøtuna eru ávikavist ársins kvin­ na, ársins máður og ársins kjakvirðisløn kunn­gjørd. Nevndirnar, ið hava tikið avgerð um, hvørji, ið skulu hava henda heiður, hava gjørt eitt gott arbeiði og tær hava tikið setningin í størsta álvara. Vit halda, at avgerðirnar eru góðar, og at allar til fulnnar lúka reglurnar fyri teim­um trimum heiðurslønunum. Árs­ins kvinna, Ella Müller, hevur gjørt eitt megnar arbeiði til tess at tryggja tey ungu móti at koma í óføri um næturnar. Hon arbeiðir við Náttaravnun­um og hevur lagt sera nógva orku í hetta arbeiði. Tað er gott og jaligt, at einstaklingar taka ábyrgd av okkara ungu og eiga hesi fólk at verða bakk­að upp av forel­ drum, myndugkeikum og fjølmiðlum. Ársins maður er Birgir Enni, og honum nýtist onga nærri presentatión – allir føroyingar kenna hann. Sum ungur var hann ítróttarhetja, svam um Suðuro­ yarfjørð og undangongumaður innan kavara­yrkið. Sum tilkomin hevur hann lagt hjarta, orku og sál í sítt arbeiði við Norðlýsinum. Hetta er ikki bert ein vinna, men eitt støðugt og valla serstakliga væl­lønt arbeiði at kunna før­oyingar og útlendingar um okkara vøkru nátt­úru. Tey, sum hava verið ein ógloymandi túr un­ dir Hestoynni ella Nólsoynni við Birgiri, vera broytt fyri lívið. Sum kokkur er hann úr­mælingur,sum he­ vur lært okkum at eta annað enn tosk, seið og hýsu úr sjónum. Hartil er Birgir ein fram­úr sjarmerandi og livandi maður, ið hugtekur øll, sum læra hann at kenna. Eitt gott val. Amnesty hevur í hálva øld virkað til frama fyri sam­ vitskufangar víða hvar um knøttin. Amn­esty hevur stimbr­að eitt sakligt og viðkomandi al­ment orða­skifti í sam­felagnum og á tann hátt gjørtt sítt til at styrkja fólka­ræðið og framsøgu­frælsið. Am­nesty Intern­ta­ti­on­ al, Føroya Deild  hevur sett fokus á stórar og týðandi spurn­­ingar, serstakliga við atliti at grund­leggjandi al­tjóða mannarættinda­spurningum so sum kríggj og frið, deyðarevsing, loftvegis fangaflutn­ing til lond, sum loya avhoyring við pínslu, fangalegur og tilvildar­ liga revsing uttan lóg og dóm víða um heimin. Eisini hevur Amnesty International, Føroya Deild alment á sakligan hátt tikið til umrøðu stórar og sera álvarsamar samfelagsspurningar her í Føroyum og við hesum birt upp undir orðaskiftið, ið er  ein sera týðandi fortreyt fyri nútímans fólkaræði. Samantikið tríggjar sera góð­ ar og viðkomandi avgerðir. Vit hava øll, ung sum el­ dri, brúk fyri góðum fyrimyndum. Vit ivast ikki í, at hesi trý: Ella, Birgir og Amnesty fara at virka sum góðar fyrimyndir í framtíðini. Sosialurin Góðar fyrimyndir SAMBAND eirikur lindenskov eirikur@sosialurin.fo tlf 341800 viðmerkingar Sosialurin Stovnaður: 1927 Ábyrgdarblaðstjóri: Jan Müller jan@sosialurin.fo Blaðstjóri: Eirikur Lindenskov eirikur@sosialurin.fo Marknaðardeild: lysing@sosialurin.fo Jonhard Hammer jonhard@sosialurin.fo Gudny Langgaard gudny@sosialurin.fo Henrietta Hammer henrietta@sosialurin.fo Birgir Waag Høgnesen birgir@sosialurin.fo Bjarta Joensen bjarta@sosialurin.fo Blaðfólk: Áki Bertholdsen aki@sosialurin.fo Vilmund Jacobsen vilmund@sosialurin.fo Snorri Brend snorri@sosialurin.fo Magnus Gunnarsson maggi@sosialurin.fo Rigmor Dam rigmor@sosialurin.fo Rólant Waag Dam rolant@sosialurin.fo Niels Uni Dam nielsuni@sosialurin.fo Teitur Joensen teitur@sosialurin.fo Eyðhild Jacobsen eydhild@sosialurin.fo Ítróttur: Jákup Mørk jakup@sosialurin.fo Myndamenn: Álvur Haraldsen alvur@sosialurin.fo Jens Kristian Vang jensk@sosialurin.fo Kykmyndir: Alvin Ellebye Andersen alvin@sosialurin.fo Sosialurin í Norðoyggjum: Nólsoyar Pálsgøta 1, 700 Klaksvík tel. 458686 fax 458687 e-post: klaksvik@sosialurin.fo Sosialurin í Suðuroy: tel. 375364 fax 375464 tel. 228814 e-post: aki@sosialurin.fo e-post: dagfinn@sosialurin.fo !!! Haldarar sum ikki hava fingið blaðið, kunnu ringja til 341818 og boða frá, leygardag tó frá kl. 11.00-13.00 Uppseting/prent: Uppseting: Sosialurin Prent: Prentmiðstøðin Útgevari: Sp/f Sosialurin Avgreiðsla: Mán.-frí. 8-16 Tórsgøta 1, 100 Tórshavn Tel. 341800, Fax 341801 Postadressa: Postboks 76, 110 Tórshavn E-mail: post@sosialurin.fo lysing@sosialurin.fo lysingartorg@sosialurin.fo varp@sosialurin.fo Blaðið verður prentað mánadag-fríggjadag klokkan 1330 Lýsingar Freistir: Tekstlýsingar Størri lýsingar Lýsingartorgið Heilsanir Mánadagsblaðið Mán.kl. 10 Frí. kl. 15 Frí. kl. 12 Frí. kl. 12 Týsdagsblaðið Týs. kl. 10 Mán. kl. 15 Mán. kl. 12 Mán. kl. 12 Mikudagsblaðið Mik. kl. 10 Týs. kl. 15 Týs. kl. 12 Týs. kl. 12 Hósdagsblaðið Hós. kl. 10 Mik. kl. 15 Mik. kl. 12 Mik. kl. 12 Fríggjadagsblaðið Frí. kl. 09 Hós. kl. 15 Hós. kl. 12 Hós. kl. 12 Størri lýsingar, sum nógv arbeiði stendst av, mugu vera inni í góðari tíð og áðrenn ásettu freistir. Framíhjápláss má umbiðjast í góðari tíð. Stødd: Ein heil síða í Sosialinum er 254 mm breið og 346 mm í hædd. Breiddin á einum teigi er 39 mm og rúmið millum teigarnar er 4 mm. Innsent tilfar Fult navn skal vera undir innsendum tilfari. Innsendar greinar, har blað­leiðsl­an ikki er kunnað um bústað og telefonnummar, verða ikki settar í blaðið. Alt er ikki innantómt gass – men politiskar ball­ónir fáa ov nógva um­røðu í Kring­­varp­­inum Tá útvarpið fylti runt, var eg saman við tveimum øðrum í eini beinleiðis sending, har vit fingu spurningin, um Kringvarpið er nóg gott. Í sendingini setti eg m.a. spurningin hví eg skal rinda til eina støð, sum sendir “innantómt gass”. Hesi fáu, men hørðu orð eru síðani spæld sera ofta í útvarpinum. Fólk, sum ikki hoyrdu ta upprunaligu sendingina, hava tí fingið ta fatan, at eg segði Kringvarpið einki annað senda enn innan­ tómt gass. Tað gjørdi eg ikki. Tað er fleiri góðar sendingar í kring­ varpinum, og tað blivu eisini søgd rósandi orð. Men vert­urin í sendingini vildi hava okkum at tosa um tíð­inda­­flutning – og hon vildi hava okkum at vera kritisk. Í skemti varð orðið “spanking” nevnt. Ballónir Og tað var serliga tí politiska tíðindaflutninginum, eg fanst at. Tí okkara politikarar fáa alt, alt ov lítið mótspæl í kringvarpinum. Eg nevndi t.d. allar “ballón­søgurnar”, har onkur pol­itikari sigur okkurt, sum ljóðar smart ella áhugavert, men sum yvirhøvur einki inni­ hald hevur. Í staðin fyri antin at bresta ella ignorera slíkar ballónir, letur kringvarpið seg hugtaka av teimum, og gevur politikaranum um­røðu og reklamu – inntil til ball­ón­ in brestur, og onkur blæsir eina nýggja upp. Eg nevndi nøkur dømi – og vit sóu aftur eitt fyri fáum døgum síðani. Tá slapp Páll á Reynatúgvu, í prime time í útvarpinum, at bera fram tey tíðindi, at hann hugsar um, hvørt hann skal stilla upp aftur. Hví varð kringvarpið so hugtikið av hesi ballónini? Er tað journalistikkur at halda mikrofonini fyri ein mann, sum ikki hevur annað at siga, enn at hann hugsar seg um? Nei. Sjálvandi ikki. Men nú má kringvarpið kort­ini halda fram at elta ballónina. Um nakrar vikur sleppur Páll helst aftur í Kring­ varpið at boða frá, at hann – “eftir óteljandi áheit­anir” – hevur gjørt av at stilla upp kortini. So hevur hann fingið um­røðu og reklamu – hóast einki innihald nakrantíð var. Kostar einki Tað er sjálvandi stuttligt at vera politikari, tá tað er so lætt at fáa umrøðu. Men tað tænir ikki upplýsingini ella fólkaræðinum. Tað tæn­ ir bara teimum, sum vilja hava ókeypis politiska rekl­ amu. Í hesum føri Pálli á Reynatúgvu. Kringvarpsins fíggjarligi karmur er sera trongur. Tað er høvuðsorsøkin til, at so nógvar lættar og bíligar send­ ingar eru í útvarpinum, og at so fáar sendingar eru í sjónvarpinum. Tí átti kring­ varpið at fingið pengar til rakstur á fíggjarlógini. Men tað er, sum Høgni Djur­huus segði í 62 norð­ur týsdagin, eisini ein spurn­ ingur um raðfesting. Og sumt er als ikki ein spurningur um pengar. T.d. áttu tær innantómu politisku ball­­ónsøgurnar at verið lúk­ að­ar burtur. Tí TÆR eru vissuliga einki uttan tað reina gass! Ballónir í Kringvarpinum sjúrður skaale Niels Uni Dam, blaðmaður tekur í 2 tíðindagreinum í nevndu bløðum, Akstovuna til inntøku fyri úttalilsi um revs­ ing í sambandi við løg­tingslóg nr. 175 frá 18. des­ember 1992 um skrásetingar­gjøld. Sum ábyrgdarhavandi fyri Akstovuna, vil eg afturvísa, at nakar á Akstovuni hevur úttala seg til blaðmannin um revsispurningar og enn minni um ítøkiliga akfarið, sum víst verður til í blaðgreinunum. Málsviðgerðin á Akstovuni, sum blaðmaðurin ringdi til, vísti honum til lógarsavnið á heimasíðuni hjá Akstovuni og tær niðurstøður blaðmaðurin er komin til, mugu standa fyri hansara egnu rokning. Svar til Jákup Jacobsen Niels Uni Dam, blaðmaður Eg eri ongantíð seinur at við­ganga egnar villur ella at koma við rættingum. Í hesum føri eri eg tó sera vísur í míni søk. Eg ringdi til Akstovuna í sambandi við málið um Hummer Limousinuna, eft­ ir at løgreglan hevði víst til tykkara. Boðini av politi­ støð­ini vóru, at pláturnar vóru kliptar eftir boðum frá tykkum, og varð biðin um at spyrja tykkum um hví. Eg ringdi til málsviðgeran, ið segði, at tað var rætt, at boðini komu frá tykkum. Eg spurdi um, hvussu tað bar til, at pláturnar vórðu kliptar longu sunnudagin, tá tað stendur á heimasíðuni, at sambært Kunngerð nr. 34 frá 14. apríl 1983 um skráseting av motorakførum o.ø., sum seinast er broytt við kunngerð nr. 83 frá 22. oktober 2002, at: “§ 68...... skal akfar­ið skrásetast ella nummar­ spjøldr­ini takast av tí innan 14 dagar eftir tað. “ Málsviðgerðin, ið var sera hjálpsom, vísti á, at her var ikki talan um brot á hesa lóggávu, men á aðra lóg, ið eisini lá á tykkara heimasíðu, um skrásetingargjøld. Með­ an eg enn tosaði við hana í telefonini, leitaði eg á síðuni uttan at finna nakað. Hon dugdi ikki at vísa mær á hesa lóg á tykkara egnu heimasíðu, og vísti í staðin á heimasíðuna hjá Toll- og Skattstovu Føroya. Hon fór sjálv inn á tí heimasíðuna og hjálpti meg í at finna: § 25 í løgtingslóg nr. 175 frá 18. desember 1992 um skrásetingargjald á motor­ akførum v.m. Har stendur at: ”Tann, sum fremur eitt av nevndu brotum við vilja fyri at sleppa sær undan at gjalda avgjald til landskassan, verð­ ur revsaður við sekt, hefti ella fongsul upp til 2 ár.” Eg vísti á hetta fyri málsviðgeranum við tveim­ um ára fongsli. Hon helt fyri, (eg minnist ikki heilt orðarætt, men okkurt sum): ja, tað er ikki lukkuligt at forbróta seg ímóti Toll- og Skatt í Føroyum. Eg dugi ikki at síggja, hvussu eg havi mistulkað málsviðgerðan. Eg dugi heldur ikki at síggja, hví tit ikki peikaðu á trupulleikan eftir fyrru greinina, tá tit fyrstu ferð vóru endurgivin fyri ákæruna. Men at tykkara rætting kemur, eftir at tað vísti seg, at eigararnir av Hummer Limousinuni í veruleikanum høvdu rindað síni avgjøld. Viðmerking til tíðindagrein um skrásetingargjøld stjóri á Akstovuni jákup jacobsen