hósdagur 22. mars 2007síða 15

15 tíðindi Nr. 58 - 22. mars 2007 - Vit fingu ikki tað fíggjarliga burturúr surimiætlanini og ”Atlantic Navigator”, sum vit høvdu vónað, samstundis sum politisku karmarnir ikki eru klárir nokk fyri eini so stórari ætlan, sum krevur tryggleika í nógv ár framyvir. Tí royna vit nú nýggjar leiðir, sigur nevndar­for­ maðurin í parta­ felagnum Næraberg, Trond Williksen FISKIVINNA Jógvan Hugo Gardar Oslo: ”Atlantic Navigator” fekk um 14 mánaðir undir føroysku flaggi. Ætlanin hev­ur gingið betri og betri, men karmarnir fyri føroysku fiskivinnuni eru í løtuni so óklárir, at eigararnir valdu at steðga ætlanini, sigur nevndarformaðurin í P/f Næra­berg, sum rekur ”At­lantic Navigator”. Hvussu sært tú fyri tær framtíðina hjá P/f Næra­ berg? - Tað sum nú hendir er ikki eitt brot á tað góða sam­ starvið vit hava havt við JFK og Norðoyagrunnin í partafelagnum Næraberg. Samstarvið í felagnum held­ ur fram. Saman vilja vit royna at finna eina loysn fyri virkseminum hjá felag­ num, bygt á tey kvotu­rætt­ indini, felagið hevur. Við øðr­um orðum, so er tað sjálv ætlanin sum broytir snið. - At siga 200 fólkum úr starvi er ein sera álvarslig av­gerð, serliga um hugsað verður um at hettar svarar til at millum fimm og tíggju prosent av teimum arbeiðs­ føru í Klaksvík missa ar­beið­ið. Hvat heldur tú um tað? - Tað er alltíð keðiligt og tungt at noyðast at siga fólki úr einum starvi. Tað sum nú hendir við ”Atlantic Navigator” rakar nógv sera dugnalig fólk, sum hava gjørt nógv fyri at fáa ætlan­ ina til at ganga. Í parta­felag­ num Næraberg hava vit mett støðuna og framtíðar­ møguleikarnar hjá skipinum og felagnum. Fíggjarliga hev­ur ætlanin í Føroyum ikki givið tað, vit høvdu vón­að. Harafturat er komið, at tað ta seinastu tíðina er skaptur ein ótryggleiki og óvissa um fiskivinnu­lóg­gáv­ una og karmarnar í fram­tíð­ ini hjá vinnuni. Í okkara saml­aðu meting av støðuni meta vit, at ”Atlantic Navi­ gator” betri kann bera seg undir krillfiskiskapi í Ant­ arktis enn undir svart­kjafta­ fiskiskapi við Føroyar. Finna nýtt skip Føroyingar, og kanska ikki minst ein býur sum Klaks­ vík, upplivdu fyri 10-15 árum síðani eina sera álvars­ liga fíggjarliga kreppu. Nú kann samfelagið sendast út í eina líknandi kreppu, tí eitt heilt lokalsamfelag trúði upp á Kjell Inge Røkke, sum vitjaði í Klaks­ vík og legði fram hugsanir og ætlanirnar, hann hevði sam­an við lokalum íleggjar­ um. Hvussu vilja tit tryggja tykkum, at umdømið hjá Aker ikki fær ein álvarsligan sjógv í føroyska hugaheim­ inum? - Tað besta vit kunnu gera, tá vit taka okkara sam­ felagsábyrgd, er at skapa ar­beiðspláss sum bera seg. Í Aker BioMarine leggja vit okkum eftir at byggja virðir fyri starvsfólkini, lokal­sam­ felagið, kundarnar, sam­ starvs­felagarnar og okkara partaeigarar. Vit hyggja nú eftir ymsum møguleikum fyri at finna fram til virk­ semi og arbeiðspláss, sum kunnu verja tær íløgurnar sum vera gjørdar. Vónandi kunnu vit um ein mánað ella tveir koma aftur við eini meir ítøkuligari ætlan. Ætlar Aker BioMarine at vera við til at finna eitt nýtt skip sum kann setast inn í svartkjaftafiskiskapin hjá partafelagnum Næraberg? - Ja, hettar kanna vit nú, men vit koma ikki aftur við einum surimitrolara. Skulu vit brúka okkara kvotu­rætt­ indir, eru vit noyddir at finna eitt hóskandi skip. Hvussu hesin fiskiskapur skal skipast, skulu vit nú brúka tíð til at tosa saman um í nevndini og saman við samstarvsfeløgunum. - Tit hava kanska longu ein nótabát ella ein trolara kláran? - Nei, tað hava vit ikki. Vit mugu fyrst tosa nærri við samstarvsfelagarnar, um hvussu vit skulu skipa hettar framyvir. Óklár boð Tað eru fleiri sum hava sagt sína hugsan, nú ”Atlantic Navigator” skal úr føroyska flotanum. Kritikkurin gong­ ur í tvær ættir. Føroyskir mynd­ugleikar fáa ábreiðslur fyri at vingla, og Aker BioMarine fær ábreiðslur fyri at fara avstað við trolar­ anum. Hvat skuldi til frá politiskari síðu í Føroyum, fyri at Aker BioMarine skuldi hildið fram við surimi­ætlanini í Føroyum? - Tað vildi kravt sera trygg­ar karmar, sum geva okk­um møguleikar at leggja langtíðarætlanir. Ein so stór ætlan við so stórum íløgum krevur tryggar karmar um kvoturættindini yvir tíð, um­framt eina trygd fyri íløg­unum, sjálvt um ein situr í eini minnilutastøðu. Tað er tað, sum er avgerandi fyri lønnsemi og eini langtíðaríløgu. Avgerðin er nú tikin um, at ”Atlantic Navigator” skal úr føroyska flotanum. Tað sum vit upp­ liva sum ótryggir karmar hava verið við til at vit hava tikið hesa avgerðina. Vit hava fingið týðuligar ábend­ ingar um, at møguleikarnir til útlendskar íløgur í Før­ oyum skulu broytast. Sam­ stundis sum talan er um at avmarka, hvussu leingi ein hevur kvoturættindini. Saman við okkara góðu samstarvsfeløgum hava vit gjørt stórar íløgur og hava megnað at ment nýggja tøkni sum ger tað møguligt at fáa meir burturúr svart­ kjaftinum undir Føroyum. Vit vóna, at føroyskir mynd­ ugleikar í framtíðini vilja leggja karmar, sum gera tað møgu­ligt við eini slíkari fram­tíðarhugsandi fiski­ vinnu bygt á hesa tøkni. Hvussu hevur samsstarvið millum føroyingar og norð­ menn verið í hesi ætlanini? - Eg upplivi hetta sam­ starvið sum sera gott, og mín vón er at vit saman skulu kunna leggja lunnar undir handilsligum og løn­ andi arbeiðsplássum í Før­ oy­um. Her eru tað nógv, bæði norðmenn og føroy­ing­ ar, sum hava lagt nógv í ætlanina fyri at fáa hettar til at ganga. Tað hevur ikki al­tíð verið líka lætt. Eg vil serliga vísa til JFK og Han­ us Hansen, sum hava lagt nógv í hesa ætlanina. Tí­verri vóru karmarnir ikki nóg góðir til, at vit náddu á mál í hesum umfarinum. Nøgdur við samstarvi - Sambært keldum vit hava verið í samband við, so skal tann norski parturin av mann­ingini ikki hava hildið seg til, hvat føroysku eigar­ arnir søgdu, men havt bein­ leiðis samband við norsku eigararnar uttan um teir før­ oysku. Hvat sigur tú til tað? - Eg kenni meg ikki aftur í eini slíkari tulking av tí, sum er farið fram. Vit hava alla tíðina lagt dent á, at hettar er ein ætlan, sum vit skuldu samstarva um. Sambært tíðindum í Norð­ lýsinum skal eingin nevndar­ fundur hava verið í Næra­ berg í samband við avgerð­ ina um at steðga ætlanini. Hetta verður tulkað sum, at Næraberg er eitt innantómt felag uttan møguleika at taka avgerðir. Hvat sigur tú til tað?   - Vit høvdu ein nevnd­ar­ fund mánadagin í hesi vik­ uni, har avgerðin um at taka ”Atlantic Navigator” út úr føroyska flotanum og har­ við steðga fiskiskapinum við hesum trolaranum, tá svartkjaftatíðin er av í juli- august í ár, varð tikin, sigur Trond Williksen. – Vit halda fram við íløgunum í Føroyum Javnaðarfólk kjakast um skatt Temadagur um skatt og eftirlønir verður fyri øllum javnaðaráhugaðum í Losjuni á Tinghúsvegnum í Havn leygardagin 24. mars kl.9.30. - Starvsnevndin í Javnaðarflokkinum hevur gjørt av at lýsa hesi bæði evni, tí tey hava fylt og fylla rættiliga nógv - ikki bara í fjølmiðlunum, men eisini í gerandisdegi okkara, sigur Javnaðarflokkurin í tíðindaskrivi. Temadagurin er skipaður í tveimum pørtum. Fyrrapartin fara Bergur Dam og Sofus Johannesen at leggja upp til tjak um skatt og skattaskipan í samfelagsstýringini. Seinnapartin fara Poul Christoffur Thomassen og Kári Petersen at greiða frá um eftirlønir og eftirlønarskipanir umframt at eftirlønar­ leisturin hjá samgonguni verður tikin til viðgerðar. - Vónandi verður orðaskiftið lívligt og hugskotini mong, sigur flokkurin. Trond Williksen