fríggjadagur 9. mars 2001síða 3

Mikudagin kom eldur í ein buss hjá Bygda- leiðum í Norðoyggj- um. Eingi ferðafólk vóru í bussinum, og førarin sløkti sjálvur eldin ELDSBRUNI Eyðun Klakstein Viðareiði: Seinnapartin mikudagin kom eldur í ein av bláu bussunum hjá Bygdaleiðum. Bussurin var júst komin til Viðareiðis, tá førarin gjørdist varugur við, at eldur var í motorinum. – Eg veit ikki, hví eldur kom í. Helst hevur onkur leki verið í motorinum, tí olja var á vegnum aftan fyri bussin, sigur Olivar Ask- ham, sum koyrdi bussin. Sløkti við skúmi Eingi ferðafólk var í buss- inum, tá eldur kom í. – Eg fór út við einum eld- sløkkjara og sprændi pulv- ur inn í motorrúmið. Síðani lat eg motorlúkuna aftur, og tað vísti seg at verða nóg mikið til at sløkkja eldin, greiðir Olivar frá. Helst hevur onkur ekspl- osión verið í motorinum, tí lutir frá motorinum lógu á vegnum. Spulaðu vegin Sløkkiliðið í Klaksvík varð boðsent, og tríggir bilar hjá sløkkiliðnum fóru avstað nakað fyri klokkan 14.00. Tá sløkkiliðið kom á staðið var eldurin sløktur. Sløkkiliðið spulaði tó vegin, tí nakað av olju var likið úr motorinum, og tað kundi verða til vanda fyri ferðsluna. Sýna skaðan Bussurin, sum eldur kom í, er ein Scania 112, sum hev- ur 14 ár og næstan 900.000 kilometrar á baki. Seinnapartin mikudagin varð skaðin sýnaður fyri at fáa greiði á, um bussurin skuldi gerast í stand aftur, og hvussu nógv hetta fór at kosta. Fyribils niðurstøðan er, at bussurin verður gjørdur aftur. Neyðugt verður at skifta motorin og gera aðrar umvælingar, og tað fer at taka nakrar vikur. Skúlabørn ferðast Strandferðslan fór beinan- vegin mikudagin í holt við at finna onkra fyribils loysn á trupulleikunum. Tað eru serliga skúla- børn, sum brúka farleiðina av Viðareiði og til Klaks- víkar. Um morgnarnar og eftir skúlatíð eru eini 30 skúla- børn, sum vanliga ferðast við bussinum, og tí eru tað serliga tey, sum hava tørv á eini skjótari loysn. Eldur í bussi hjá Bygdaleiðum Klaksvíkar kommuna fær dagliga umsøknir frá fólki, sum vilja sleppa í nýggju eldraíbúðirnar undir Kráarbrekku BYGGING Eyðun Klakstein Klaksvík: Arbeiðið at gera eldraíbúðir í Klaksvík er boðið út alment, og í summar skal arbeiðið í gongd. Áhugin fyri hesum eldra- íbúðum er ovurhonds stór- ur, og Klaksvíkar komm- una hevur fingið eina ør- grynnu av umsøknum frá fólki, sum vilja sleppa í hesar íbúðirnar. – Tú kanst siga, at vit fáa mest sum dagliga umsøkn- ir. Fólk halda eldraíbúðirn- ar verða eitt gott hugskot, og tað eru nógv, sum vilja sleppa inn í eina av íbúðun- um, sigur Steinbjørn Jacob- sen, borgarstjóri í Klaksvík. Hann hevur nú tikið við eftir Jógvan við Keldu sum limur í nevndini fyri sjálvs- ognarstovnin undir Kráar- brekku. Gingið væl higartil Arbeiðið undir Kráar- brekku byrjaði í fjør. Út- grevsturin er gjørdur, og nú er klárt at fara undir sjálva byggingina av íbúðunum og sambýlinum. – Tað hevur gingið sera væl við útgrevstrinum, og vit eru sera væl nøgd við hetta arbeiðið. Tað er væl frágingið, sigur Steinbjørn Jacobsen. Útbjóðingin av sambýlin- um hevur verið, og hetta arbeiðið skal í gongd sum skjótast. Fyrst í apríl mánaði verða tilboðini til byggingina av íbúðum latin upp, og síðani er ætlanin, at hetta arbeiðið skal fara í gongd sum skjótast. Húsini ov stór Verkætlanin undir Kráar- brekku er býtt sundur í nógv smærri arbeiðið fyri at fáa fleiri feløg við. Sambýlið skal eftir ætlan verða liðugt næsta ár, með- an eldraíbúðirnar skulu tak- ast í nýtslu á heysti í 2003. – Tað eru nógv fólk, sum eru komin upp í árini, sum hava stór hús. Tey kundu hugsa sær smærri íbúðir, tí tað er óneyðugt við stórum húsum til tey, sigur Stein- bjørn Jacobsen sum eina orsøk til áhugan fyri eldra- íbúðunum. – At fólk flyta úr húsum og í eldraíbúðirnar, fer eis- ini at bøta um bústaðarstøð- una í býnum, tí fleiri hús fara at verða tøk.Í løtuni er stórur tørvur á íbúðum og grundstykkjum í Klaksvík. Stórur áhugi fyri eldraíbúðum Tekniski skúli í Klaksvík bjóðar sum einasti skúlin í landinum tekniska studentsútbúgving Síðani 1993 hava før- oyskir ungdómar havt møguleikan at taka mið- námsútbúgving á Tekn- iska skúla í Klaksvík. Talan er um tekniskar studentar, har undirvís- ingin er ein blanding av bókligum og verkligum lærugreinum. Ein trið- ingur av frálæruni fer fram á einum av verk- staðunum á skúlanum. Útbúgvingin tekur trý ár. Í løtuni er ein flokkur í hvørjum árgangi, og tilsamans eru 22 næm- ingar í holt við útbúgv- ingina. Tekniska studentsút- búgvingin gevur teir somu møguleikarnir fyri víðari útbúgving sum tilsvarandi útbúgv- ingar – HF, student og handilsskúli. Munur á útbúgvingum Næmingarnir, sum ganga á Tekniska skúla í Klaksvík, koma úr øll- um landinum, og møgu- leiki er at búgva á skúla- heiminum, sum hoyrir til skúlan. Munurin millum tekn- isku studentsútbúgving- ina og hinar miðnámsút- búgvingarnar er, at størri dentur verður lagdur á verkligu læru- greinarnar. Næmingarn- ir sleppa at royna seg við timbri, el, á maskinverk- staði og í starvsstovu. Næmingarnir hava stóra ávirkan á, hvussu útbúgvingin fer fram, tí tað eru nógvir valmøgu- leikar. Skúlin leggur dent á, at næmingarnir sleppa at royna seg, og at teir fáa møguleikan at menna seg. Skúlin leggur upp til, at næmingarnir sleppa at brúka bæði bókligu og handaligu vitanina í tvørfakligum uppgáv- um. Leygardagin hevur Tekniski skúli í Klaks- vík opið hús,og tá ber til at hyggja eftir umstøð- unum og at kunna seg við viðurskiftini á skúl- anum. Tann øðrvísi møguleikin Motorurin logaði, tá hesin bussurin kom til Viðareiðis seinnapartin mikudagin. Førarin sløkti eldin við eldsløkkjara. Mynd: Eyðun Klakstein Útgrevsturin undir Kráarbrekku hevur gingið væl, og um nakrar mánaðir verður farið undir at byggja eldraíbúðirnar. Mynd: Eyðun Klakstein Nr. 48 - 9. mars 2001 5 4 Nr. 48 - 9. mars 2001 gult cyan magenta svart Forkvinnan í Sjálv- stýrisflokkinum hev- ur tikið á seg leiklutin sum semingskvinna fyri at bjarga sam- gonguni. Hon legði í gjár semingsuppskot um ríkisrættarliga politikkin fyri Høgna Hoydal og Anfinn Kallsberg SAMGONGUSTRÍÐ John Johannessen Útlitini tykjast ikki góð fyri at finna eina semju millum teir báðar samgonguflokk- arnar Fólkaflokkin og Tjóðveldisflokkin, í trætuni um politikkin á sjálvstýris- leið. Men Helena Dam á Neystabø, forkvinna Sjálv- stýrisfloksins, hevur kortini ikki mist mótið. Hon legði fyrrapartin í gjár saman við flokki sínum seinastu hon á eitt semingsuppskot, sum hon seinni legði fyri Høgna Hoydal og Anfinn Kalls- berg. Tá Sosialurin tosaði við Helenu Dam á Neystabø beint áðrenn middag í gjár, vildi hon einki siga um innihaldið í uppskotinum. – Eg kann ikki gera al- mennar viðmerkingar til loysnir okkara, tí so dettur alt bara á gólvið beinan vegin, segði Helena Dam á Neystabø áðrenn hon fór á fund við Fólkaflokkin og Tjóðveldisflokkin. Skal hava byrjan og enda Hóast samgonguflokkarnir hava samráðst um innan- hýsis ósemjuna síðani løg- maður kom aftur úr Bret- landi seinasta hósdag, eru teir ikki komnir nærri hvørjum øðrum. Tjóðveldisflokkurin stendur fast við, at hann vil hava ein bundnan sjálvstýr- isleist fram at fullveldinum við eini byrjan og einum enda. Hann vil, at løgtingið skal samtykka ein bundnan leist at yvirtaka eftir, sum endar við einari fólkaat- kvøðu í 2012 um at stað- festa Føroyar sum fullveld- isríki. Harafturat vil Tjóðveldis- flokkurin eisini hava eitt uppskot í løgtingið um at staðfesta, at Føroyar hava sjálvsavgerðarrætt, og at landsstýrið síðani skal boða ST frá hesum. Fólkaflokkurin kann sum so liva við einum bundnum sjálvstýrisleisti. Men hann vil ikki hava, at tað skal vera ásett, at leisturin skal enda í 2012 við einari fólkaatkvøðu um suverenit- etin. Heldur ikki vil Fólka- flokkurin, at løgtingið skal samtykkja, at Føroyar hava sjálvsavgerðarrætt. Fólka- flokkurin heldur, at eitt uppskot ikki eigur at fara í tingið um nakað, sum er so sjálvsagt, sum dagurin í dag. Endin nærkast Tað er sostatt heilt greitt, at báðir flokkar ynskja at yvirtaka innan fyri heima- stýrislógina, til vit einaferð eru komin so langt, at vit kunnu atkvøða um føroyskt fullveldi. Men hóast nógvar og drúgvar fundir, er enn ikki eydnast flokkunum at finna eina semju um røttu mannagongdirnar, sum teir annars 1. februar søgdu seg vera púra samdar um. Royndin hjá Helenu Dam á Neystabø verður helst seinasta royndin at bjarga samgonguni – Eg havi á fundunum roynt at fáa partarnar at semjast, men nú geri eg eina seinastu roynd, segði Helena Dam á Neystabø, tá vit tosaðu við hana beint áðrenn døgurða í gjár. Sosialurin skilir, at Tjóð- veldisflokkurin eisini er troyttur av oyðimarkar- gongdini og vil hava at vita, um tað ber ella brestur áðr- enn vikuskiftið. Eydnast tað Helenu Dam á Neystabø at bjarga samgonguni, verður helst talan um ein politiskan sigur, ið kann styrkja hana og Sjálvstýrisflokkin til eitt komandi val ANALYSA John Johannessen Úrslitið hjá Sjálvstýris- flokkinum í seinastu velj- arakanningini var vánaligt. Hann fekk bert 4,0 prosent av samlaðu atkvøðunum og misti annað av sínum tveimum umboðum á tingi. Hetta úrslit fær Helena Dam á Neystabø helst betr- að um, eydnast tað henni at finna eina semju millum Fólkaflokkin og Tjóðveld- isflokkin í tí, sum einaferð varð kallað fullveldismálið. Einki er at ivast í, at trú- virði hjá bæði Anfinn Kallsberg og Høgna Hoy- dal er í vanda í hesum inn- anhýsis stríðnum, sum mesta av tí seinasta mánað- inum hevur skapt eitt polit- iskt vakum og ørkymlað veljaraskaran. Anfinn Kallsberg stóð á odda, tá samgongan 1. feb- ruar við stórum yvirskrift- um boðaði frá nýggja sjálv- stýrisleisti sínum. Men longu tvær vikur seinni boðaði hann frá, at hann ikki longur tók undir við leistinum, og legði í staðin fram ein nýggjan leist um víðkað sjálvstýri innan fyri heimastýrislógina. Hetta eigur helst at ávirka trú- virðið úti millum veljararn- ar. Høgni Hoydal hevur alla tíðina staðið við sítt. Tað gjørdi hann eisini, tá hann, hóast mótmæli frá løg- manni, lat Løgtingsskriv- stovuni uppskotið um sjálv- stýrisleistin. Men Høgni Hoydal bar eisini Løgtings- skrivstovuni eitt annað upp- skot. Tað var nevniliga upp- skotið um at staðfesta sjálvsavgerðarrættin. Hetta uppskotið var ikki við í samgongusemjuni frá 1. februar. Eftir nógv trýst, hóttanir og einum uppsagnarbrævi í lummanum hjá Anfinni Kallsberg, bakkaði Høgni Hoydal og tók uppskot síni aftur, beint áðrenn løgtings- formaðurin legði tey fram í løgtinginum seinasta fram- løgudagin. Høgni Hoydal misti nú andlit – og helst eisini trúðvirði millum velj- arar sínar. Hann hevði jú lovað teimum so nógv. Eftir stendur so Helena Dam á Neystabø. Hon hev- ur havt eitt ógvuliga hart politiskt lív seinastu tíðina. Fyri fáum vikum síðani misti hon sessin sum lands- stýriskvinna, tí tað var stað- fest, at hon hevði handlað uttan heimild í pensjóns- málinum. Men hon er fram- vegis formaður Sjálvstýris- floksins og roynir nú at fáa semju í lag í samgonguni. Hóast Helena misti sess- in orsakað av pensjónsmál- inum, hevur júst hetta mál helst gjørt hana væl um- tókta millum pensjónistar. Hon var jú tann, ið gav teimum hægri pensjón. So kann freamferðarhátturin vera líkamikið – fyri tey. Og eydnast tað eisini Helenu Dam á Neystabø at bjarga samgonguna og full- veldispolitikkin á ein ella annan hátt, verður hon helst eitt slag av politiskari hetju, og kann vænta sær eitt rúk- andi úrslit til næsta val. Helena Dam á Neystabø er taktikkari sum fáur. Semja kann styrkja Helenu Helena roynir semju Semja í samgonguni kann gerast ein politiskur sigur fyri Helenu Dam á Neystabø Sjálvstýrisflokkurin við Helenu Dam á Neystabø á odda ger nú eina seinastu roynd at bjarga samgonguni. Helena Dam á Neystabø legði í gjár eitt semingsuppskot fyri Høgna Hoydal og Anfinn Kallsberg í samgongutrætuni