leygardagur 31. mars 2001síða 8

Nr. 64 • leygardagur • 31. mars 2001 • 75. árgangur • www.sosialurin.fo Gríma: Eksorsisma í Sirkus Psycho síðurnar 18 og 19 FERÐIN. Í Norðurlandahúsinum í kvøld ber til at fylgja Sunnleifi Rasmussen og teimum mongu á leið, sum farin eru undir eina festliga norðhavsferð í orðum og tónum. Ferðaseðil loysa tey í dýrmæta brævasambandinum millum Jørgen-Frantz Jacobsen og William Heinesen ORÐ OG TÓNAR Birgir Kruse – Okkurt kvøldið, so fer himm- alin at standa lýsandi grønur. Tað er vársins unga, sterka ljós, sum verður føtt. Soleiðis sigur Jør- gen-Frantz Jacobsen í einum bræv til systkinabarnið William Heinesen á nýggjárinum í 1921. Brævið, ið er sett saman sum eitt leikandi tónleikastykki, ein nýggjársouvertura, endar í hes- um parti, rondo allegro, við at brúka tíðarfestingina »okkurt kvøldið í mars«. Og nú er stund- in her, nú er hin lagaliga stundin, nú er hitt síðsta kvøldið í mars. Tískil eru allar treytir loknar fyri eini hepnari uppliving, nú »Ferðin« kann gerast á palli í Norðurlandahúsinum. Ein ferð, sum tekur støði í brøvum Jørgen- Frantzar. Lívsjáttandi brøv, beint sum boðini um ólekjandi sjúku eru borðin. Hundrað ára hald Jørgen- Frantz Jacobsens var hin 29. november í fjør. Nógv varð gjørt burturúr, skjøl komu fyri dagin, bøkur komu út og miðlarnir skrivaðu. Og tað er einki løgi í tí. Tað stutta æviskeið, Jørgen- Franzti varð tillutað, megnaði hann sum fáur at opna ein heim, inneftir og úteftir. Ein sannur kosmopolittur. Við penninum sum amboði. Í Útvarpinum hoyrdu vit um sama mundið Sverra Egholm sála, lesa úr dýrmæta og lívgandi brævaskiftinum, sum var millum systkinabørnini. Einar 1500 tætt skrivaðar kvartsíður, sigur Willi- am. Ella ein millión av orðum, skulu vit telja sandkorn á Guðs gólvi. Upplesturin hjá Sverra og Jógvani Arge bygdi á útgávuna hjá Bókagarði frá 1976, sum Chr. Matras týddi. Eins og í donsku Gyldendal-útgávuni frá 1958, er tað William Heinesen, sum tekur saman um og stað- festir, at »í hesum brævasavni, sum røkkur um árini frá 1918 til deyða Jørgen-Frantzar í 1938, stendur hetta skeiðið av lívi hansara speglað so skilligt og sterkt, at neyvan man makin vera at finna í nakrari sjálvsævisøgu«. Besti vinur Jørgen-Frantzar var pennurin og hin svárasti fíggind- in sjúkan. Tuberklarnir. Í hesum dysti millum lív og deyð, ljós og myrkur, heimligt og fremmant, er tað, at Jørgen- Frantz í 1923 skrivar, at »tað er ein narkosa hjá mær, ein dagliga afturvendandi frøi, at lata mín gróðurmikla fyllipenn fara renn- andi eftir ørkunum«. Í hesum sama brævi heldur hann fram við at hálovað penninum, hesum svarta fína luti, sum »við sínum gullhøvdi altíð er so ríkiliga fljótandi, blekkgevandi. Ein ó- tornandi lind, ein ímynd av virk- isfýsni og gróðursemi. Og so lagaligt hetta amboð er! Hann kennir skrift mína eins væl og hesturin mannin á baki sínum«. Tað var bara í teim heilt ring- astu løtum, tá pennurin ikki vildi stýrast á ferðini eftir breiðu ørk- unum, at Jørgen-Frantz tók til fyrimannin, sum William Heine- sen sigur í innganginum til júst tann partin í bókini, sum tón- leikaverkið »Ferðin« í kvøld tek- ur støði í. Hesi veiku blýants- strok kundu vit eisini síggja í handritinum til »Barbaru« í Norðurlandahúsinum hundrað ára dag skaldsins. William Heinesen sigur um brøvini, at í mongum teirra »sveimar hugur hansara tokka- bundin um Føroyar og føroyska náttúru, eitt yndi, sum varð kyknað sterkt uppaftur í honum av vitjan hansara heima. Tann háfloygdi tónin í hesum ung- dómsbrøvunum fær mál í lov- songum sum hesum, ið her verð- ur uppafturtikin« sigur William. Og so kemur hann. Teksturin, sum verður sendur í ringrás í kvøld, hetta síðsta kvøldið í mars. – Vit ynskja góða ferð og gott vikuskifti! Síðsta kvøldið í mars Tónleikaverkið »Ferðin« tekur støði í dýrmæta og lívgandi brævasambandinum millum systkinabørnini Jørgen-Frantz Jacobsen og William Heinesen. Upprunaligu brøvini liggja á savni í Danmark, men kanska gera tey brátt eina festliga norðhavsferð Mynd Jens Kr. Vang Sunnleif Rasmussen hevur skapt tónleikin við støði í orðum Jørgen-Franzar, sum Urd Johannesen hevur sett ferð á 14 Nr. 64 - 31. mars 2001 Fyri fyrstu ferð í langa tíð líktist Stjørnan einum meistaraliði, tá tær vunnu stórt á Neist- anum, sum ætlaði sær heiðursmerki HONDBÓLTUR Eyðun Klakstein Hóskvøldið vístu fráfarandi meistararnir í kvinnuhond- bólti fyri fyrstu ferð í langa tíð meistaraspæl, tá Neistin fekk av at vita í Klaksvík. Neistakvinnurnar vóru seinar til Klaksvíkar, og tí var dysturin eisini seinkað- ur. Men hóast tær høvdu stutt skoðbrá at gera klárt til dystin, var tað bara fyrstu løtuna, at Neistin kláraði at fylgja við væl upplagda heimaliðnum. Stjørnan fór eftir lítlari løtu frá Neistanum, og rest- ina av dystinum vaks mun- urin millum liðini upp í 20 mál. Neistin var púra fyri ong- um stórar partar av dystin- um. Verjuspælið var vána- ligt, og í álopinum var talan um veruligt maktarloysi. Órógv órógvaði Stjørnan var saman við VÍF favorittur til meistaraskapin í ár, men um ársskiftið kom Stjørnan inn í eina vánaliga gongd, sum liðið ikki mundi sloppið burtur úr aftur. Órógv á liðnum var við- virkandi til framhaldandi vánalig avrik á vøllinum, lagið var vánaligt, og gullið hvarv í gulu og bláu havs- brúnni. Tað var ein smeitur fyri liðið, at Vesna Tomajek valdi at fara heim til Jugo- slavia, men avgerðin hjá henni var eisini viðvirkandi til, at støðan í felagnum sta- biliseraði seg, og bæði spælarar, venjari og leiðsla kendu treytirnar fyri restina av árinum. Síðani hevur Stjørnan fótað sær eftir nøkur trilv- andi avrik afturat, og hós- kvøldið var talan um veru- ligt meistaraspæl ímóti ein- um Neistaliði, sum seinastu umførini hevur togað seg upp móti heiðursmerkja- plássunum. Gott spæl Stjørnan var væl uppløgd frá byrjan. Álopsspælið gekk skjótt og neyvt, og ferð eftir ferð spældi heimaliðið seg ígjøgnum Neistaverjuna. Skjótálopini riggaðu eis- ini væl, og serliga fyrra partin av seinna hálvleiki skoraði Stjørnan ferð eftir ferð við skjótum álopum fram eftir vøllinum. Simona Dziugyte er farin at trívast í Klaksvík, og tað sæst eisini aftur á vøllinum. Hon er gjøgnumbrotssterk, hevur eitt rúkandi hart skot, og hon stendur seg nú eisini væl í verjupartinum. Týskvøldið skoraði Sim- ona 10 mál, og hon var trygg sum brotsskastskjútti allan dystin. Í seinna hálvleiki vaks munurin millum liðini upp í 20 mál, og fyrstu 20 min- uttirnar av seinna hálvleiki skoraði Neistin bara tvey mál! Seinasta spruttið Móti endanum av dystinum ressaðust gestirnir eitt sind- ur, og teir fingu fleiri mál seinasta partin av dystin- um, tá Stjørnuliðið tók sær av løttum. Neistin manglaði Katrina á Neystabø, og tað sást aft- ur í álopsspælinum, men tað var ikki einasti munurin millum liðini. Stjørnan hevði funnið meistaraspælið framaftur, men kanska heldur seint, tí um eina viku tekur VÍF formliga við heitinum. Stjørnan kann tó gera eitt seinasta sprutt, tí VÍF skal á seinasta leikdegi spæla ímóti júst Stjørnuni í Vest- manna. Neistin hevur framvegis møguleikan at vinna bronsu, men VB hevur fitt- an mun áðrenn seinastu dystirnar í kappingini. Eftir eina góða viku í altjóða fótbólti, skulu tólv føroyskir lands- liðsspælarar í hesum vikuskiftinum seta seg upp til bólkaum- farið í steypakapping- ini Í fyrrakvøldið komu tveir triðingar av landsliðsspæl- arunum aftur til Føroya. Eftir longu ferðina til Luk- semburg og Russlands høvdu teir nógv hugaligt í viðførinum trý stig, mál- munin 2-1, og fína umrøðu frá fjølmiðlum kring alt Europa og eisini úr øðrum pørtum av heimin-um. Felags fyri umrøðurnar er staðfestingin av, at Føroyar ikki longur eru ein pinku- tjóð, sum flestu lond smyrja av. Nú eru ávaringarljósini farin at blinka nógva staðni, og sveisarar, russarar og jugoslavar fara saman við teimum í Luksemburg at fyrireika seg nágreiniliga, áðrenn teir seinni í ár koma henda vegin. Løgmanssteypið Í hesum vikuskiftinum er annað umfarið í kappingini um løgmanssteypið á skránni, og tað skulu tólv av teimum, sum hava verið við á landsliðsferðini, seta seg upp til. Í bólki eru dystirnir í dag B68-B71 og ÍF-KÍ. Á Toft- um verður Suni Johansen dómari, og har vera tríggir landsliðsspælarar á vøllin- um: Fróði Benjaminsen, Hans Fróði Hansen og Øssur Hansen. Í Fuglafirði verður Regin Egholm dómari. Tomislaav Sivic og Pauli Jarnskor hava hava allar sínar spælarar til venj- ing hesar báðar síðstu vik- urnar, tí hvørki ÍF ella KÍ eiga fólk á landsliðnum. Í bólki tvey eru tveir dystir á skránni í morgin. Í Gundadali skal Lassin Isaksen halda skil á, tá grannarnir í høvuðsstaðn- um bresta saman. À vøll- inum vera seks landsliðs- spælarar – tríggir á hvørj- um liðnum. Men meðan John Petersen og Jákup á Borg hava spælt tveir landsdystir á tamb, og Pól Thorsteinsson slapp upp í aftur í Moskva, so hava HB spælararnir fyri tað mesta verið á landsliðsbeinkinum. Andrew av Fløtum og Jó- hannis Joensen vóru á beinkinum alla tíðina í báð- um landsdystunum, og Rógvi Jacobsen var inni eina løtu í Luksemburg. Á Tvøroyri verður Eiler Rasmussen dómari. TB eigur ongan landsliðsspæl- ara, og GÍ eigur ein. Tað er Sámal Joensen, sum nú man vera komin fyri seg eftir krímið, ið helt honum uttanfyri í Luksemburg, og sum hevði við sær, at lands- liðsvenjarin ikki tordi at geva honum møguleikan frá fyrsta bríksli í Moskva. Í bólki trý hittast VB og NSÍ í morgin. Birgir Sond- um verður dómari, og meistararnir í Vági, sum eru funnir ov lættir til umboð á landsliðnum, fáa høvi at síggja veteranin Jens Martin Knudsen og nýggja stjørnuskotið og málskjúttan í Luksemburg, Christian Høgna Jacobsen. Hin dysturin verður í Miðvági í dag. FSV fær vitjan av EB/Streymi. Tað verður áhugavert, m. a. tí nógv rokna hesi bæði liðini sum mest uppløgdu evnini at stríðast fyri at sleppa undan beinleiðis niðurflyt- ing í landskappingini. Tummas Pauli Olsen verður dómari, og eingin lands- liðsmaður verður á vøllin- um. jh Niður aftur á jørðina Stjørnuspæl og silvur Stjørnuliðið var sera væl upplagt í dystinum ímóti Neistanum hóskvøldið, og nú hava klaksvíkskvinnur tryggja sær silvurið í kappingini Kyndil eltir silvur- merkini Bæði í kvinnu- og mansdeildini í hondbólti eru gull- merkini farin til Vestmanna, men enn er harður dyst- ur um silvurmerk- ini hjá monnunum. Har stendur tað millum StÍF og Kyndil, meðan tað hjá kvinnum verð- ur Stjørnan, sum verður næstbest HONDBÓLTUR Stefan í Skorini Sunnudagin spæla bæði kvinnuliðini og mans- liðini hjá Kyndli og VÍF í høllini á Hálsi. Serliga spennandi verður dyst- urin millum mansliðini, hóast VÍF longu er før- oyameistari. Talan er um ein klass- ikara í føroyskum hond- bólti, og tí fer VÍF ikki at lata Kyndil sigra uttan ein harðan dyst. Kyndil skal vinna fyri at halda lív í vónini um at vinna silvurmerkini í ár, og hóast tað ikki er gullið, teir dystast um longur, so fara teir at leggja nógv fyri fyri at vinna á arvafíggindanum. Kyndil er í løtuni eitt stig aftanfyri StÍF, og bæði liðini hava spælt eins nógvar dystir. StÍF skal sunnudagin spæla ímóti Neistanum á heimavølli. Í Vestmanna møtast KÍF og Tjaldur, har úti- liðið skal royna at lyfta seg av aftasta plássinum. Alt avgjørt hjá kvinnum Í fremstu kvinnudeildini er næstan alt avgjørt. VÍF er føroyameistari, meðan Stjørnan, sum vann FM í fjør, endar á øðrum plássi. Hetta gjørdist greitt, tá tær vunnu á Neistanum hós- kvøldið. Stjørnan spælir aftur í dag leygardagin móti Tjaldri, sum er tvey stig frammanfyri Sóljuna á aftasta plássi. Hetta er næstseinasti dysturin hjá Stjørnuni, og tær kunnu ikki fangast á øðrum plássi. VB skal bara hava eitt stig afturat fyri at ogna sær bronsumerkini. VB spælir sunnudagin í Vági móti Neistanum. Øssur og B68 skulu hitta B71