leygardagur 21. apríl 2001síða 13

gult cyan magenta svart Sosialurin Nr. 76 - 21. apríl 2001 11 gult cyan magenta svart 10 Sosialurin Nr. 76 - 21. apríl 2001 TÓNLEIKUR Niclas Johannesen 1. YESTERDAY Ár: 1965 Sangskrivarar: John Lennon, Paul McCartney Um lagið, sum skuldi ger- ast tann mest endurspældi sangurin í heiminum hevur Paul McCartney sagt: “Eg hevði eitt klaver standandi við songina, og eg má hava droymt tað, tí eg bóltaði út úr songini, setti hendurnar á tangentarnar og eg hevði sangin í mínum høvdi. Har varð alt, fullfíggjað. Eg fekk meg ikki at trúgva tí. Tað kom ov lætt” Lagið kom so lætt, at McCartney í longri tí spurdi ymisk fólk, um tey høvdu hoyrt hetta lagið áð- ur. McCartney bjóðaði í fyrstu syftu eisini fleiri øðrum sangarum lagið, tí hann helt, tað riggaði ikki til The Beatles. George Martin, produsari, hevði sín stóra lut í, at lagið fekk eina strúkara-kvartett á. The Beatles royndu upp- runaliga at spæla sangin í traditionellum høpi, har eitt nú John Lennon spældi orgul. Men tað riggaði ikki ordiliga. Paul McCartney hevur sagt um hugskotið at leggja strúkarar á, at hon- um dámdi tað onki. “Vit eru ein rockbólkur. Eg vil ikki hava syrupp á”, segði hann við George Martin. “Latið okkum royna tað, og um tær ikki dámar tað, so kunnu vit fara aftur til bara guitar og rødd,” segði George Martin og Paul McCartney boygdi seg, og nakrar mánaðir seinni kundi úrslitið hoyrast á LP-plátuni Help! Kom lagið lætt til Mc- Cartney, so gekst verri við tekstinum. Fyrsta linjan var “Scrambled eggs/Oh my babe, how I love your legs”. Men lukkutíð fyri lagið, kom McCartney við einum øðrum teksti, sum hann skrivaði, meðan hann helt frí við táverandi unnu- stuni Jane Asher. Sam- stundis, sum hetta gjørdist mest endurspælda lagið í heiminum, so var hetta eis- ini fyrsta veruliga soloút- spælið frá einum av limun- um úr The Beatles. Ongin av hinum spælir við á tí. 2. (I Can’t Get No) SATISFACTION - Ár: 1965 Sangskrivarar: Mick Jagger, Keith Richards “Alt sum Rolling Stones høvdu gjørt frammanundan var spennandi, men Satis- faction dróg samanum” sigur Mick Jagger við Rolling Stone. “Tað defi- neraði alt upp á tríggjar og ein hálvan minutt.” Hetta var eisini fyrsta singlelagið hjá bretska rockbólkinum, sum gjørdist nummar eitt í Amerika. Rolling Stones lána í lagnum dúgliga frá sínum hetjum - eitt nú Chuck Berry, sum áður hevði sungið “ I don’t get no sat- isfaction from the judge” og blues tónleikaranum Muddy Waters, ið hevði gjørt lagið “I Can’t Be Sat- isfied”, sum var eitt lag, ið Rolling Stones plagdu at spæla live. Mick Jagger skrivaði tekstin liggjandi við ein svimjihyl á einum motelli í Florida á vári 1965. Serliga eyðkenni við Satisfaction er tó fantast- iska einfalda guitar-riffið, sum kom til Keith Rich- ards í svøvni líka sum Yesterday kom til Paul Mc- Cartney. Richards vaknaði á miðari nátt, spældi riffið á akkustiskan guitar, tók tað upp á band, fór so til songar aftur og svav so søtan. Rolling Stone spældu lagið inn meðan teir vóru á turne í USA - eitt land, har teir ikki fingu ordiliga hol á fyrr enn við júst lagnum Satisfaction. Tað tók bert lítla løtu at spæla lagið inn og Keith Richard var sannførdur um, at talan var bert um eina demo. Richards var alt annað enn vísur í, at Satisfaction fór at vera eitt single-lag. “Vit fóru úr studionum rímiliga væl nøgdir og hugsaðu, at hetta var gott, men tað má ar- beiðast meira upp á tað. Tíggju dagar seinni sjarr- aði lagið á útvarpinum.” Keith Richard viðgongur eisini, at hann var ikki ræt- tiliga nøgdur við Satisfaction fyrr enn hann hoyrdi útgávuna við Otis Redding, har blásarar eis- ini spæla riffið. Mick Jag- ger sigur við Rolling Stone, at tað altíð gleðir hann at hoyra onnur royna at innspæla teirra lag (Britney Spears royndi seg á seinastu útgávuni við hesum lagnum). 3. SMELLS LIKE TEEN SPIRIT Ár: 1991 sangskrivarar: Kurt Cobain, Nirvana Tað var tann 10. Septemb- er 1991 at alt broyttist: Við einum stroki vóru hársprei 80’ini skolaði út á Buch- wald og Alternative Nation sá dagsins ljós. Alla skyld- ina hevði Kurt Cobain og hansara bólkur Nirvana. Sangurin gjørdist ikki bara teirra flagskip, men sjálvt symbolið upp á eitt tíðar- skeið, har ein desillusjone- raður ungdómurin kravdi økologiskan substans fram um parfumerað undirhald. Rolling Stone metir, at “Smells Like Teen Spirit” hevði sama kollveltandi týdning fyri amerikanska ungdómin, sum The Beat- les lagið “I Want To Hold Your Hand” og “Like A Rolling Stone” við Bob Dylan høvdu í 60’unum. “Teen Spirit” er eitt skúl- adømið um stóra, einfalda list, ið milliónir av menn- iskjum taka til sín. Lagið er bygt á fýra akkordir. Guitarsoloin bara endur- tekur messandi melodiin. Sjálvur gandurin liggur tó í mátanum, sum Kurt Cob- ain syngur lagið. Lagið er bygt á gomlu fintuna, at fara frá bleytum yvir í hart - frá hálvdoyvdari líkasælu í versunum til skerandi desperatión í niðurlagnum. Sjálvur hevur Kurt Cobain víst til The Pixies, ið var hansara yndisbólkur. Aftan fyri alternativa út- trykkið liggur tó eisini eitt framúr tev fyri pop melod- iskum handverki. Kurt Co- bain hevði John Lennon sum sína stóru fyrimynd. “Kurt elskaði The Beat- les”, sigur Nirvana bass- leikarin Krist Novoselic. Produsarin á Nevermind Butch Vig vísir eisini á, at Cobain skrivaði allatíðina løg. Í steðgum sat plágaði frontmaðurin altíð og klim- praði upp á guitarin. “Eg hoyrdi hesar fantastisku popp-melodi strofurnar koma frá honum. Men so skjótt sum eg royndi at fáa tað á band, so helt Kurt uppat við at spæla. Hann var fyltur við punk-øði og fremmandagerð, men hann hevði eisini eitt følið popp talent, sum hann ikki altíð vildi kennast við” sigur Butch Vig við Rolling Stone. Á Smells Like Teen Spirit var tað tó sárbæra røddin hjá Cobain, ið var krúnan á kransakøkuni saman við klassiska setninginum “It’s hard to find/Well, nevermind”. 4. LIKE A VIRGIN Ár: 1984 sangskrivarar: Billy Steinberg, Tom Kelly Like a Virgin var lagið, sum sendi Madonnu til skíggja, har hon skjótt 20 ár aftan framvegis sveimar. Madonna kom til legendar- iska disco-produsaran Nile Rodgers og segði: “Vit kunnu ikki arbeiða saman, um tær ikki dámar hetta.” Produsarin svaraði: “Tað góða við tí er, at mær dám- ar tað ikki nú, men tá eg eri liðugur at arbeiða við tí, fari eg at elska tað.” Lagið, sum í skeivum hondum skjótt kundi verði ein pínlig parodi upp á smagloysi, fekk rættiligt lív við kønu hond Rodgers. Eitt nú valdi hann at brúka veruliga tónleikarar heldur enn maskinur, ið eyðkennu fyrstu plátuna hjá Mad- onnu. Hóast Madonna ikki sjálv hevur skrivað lagið, so gjørdist hetta sangurin, sum fram um allar aðrar legði lunnar undir tað, ið seinni fekk heitið ‘girl power’, og í tí ríkinum valdar ongin ivi um, hvør drotningin framvegis er… 5. BILLIE JEAN Ár: 1982 sangskrivari: Michael Jackson Um eitt lag var orsøkin til, at Thriller skuldi gerast heimsins mest selda pláta við 40 milliónum eintøk- um, so var ongin ivi um, hvat tað var. Billie Jean herjaði alheims tónatindar í mánaðarvís og var eisini fyrsta lagið, har ein svartur sangari slapp gjøgnum hvítt-fikseraða nálareygað hjá MTV. Lagið broytti snøgt sagt poppheimin. Sangurin um Billie Jean er sprottin úr eini nervandi røð av brøvum, sum Mich- ael Jakson fekk frá eini sjúkligari kvinnu, ið vildi vera við, at Jakson var faðir at hennara barnið, og har hon loksins kravdi, at hann átti at gjørt enda á sær sjálvum ( sí tekstin: Billie Jean/ She’s not my lover/ She’s just a girl/Who thinks that I am the one/But the kid is not my son). Legendariski Quince Jones, ið produseraði Thriller, hevur sagt um lagið: “Um so onkur rendi á teg við einum lastbili, so kundi tú kortini hoyra, at hasin sangurin var eitt hitt- lag.” Aftrat einfalda beati- num og runtgangandi bass- inum, so er tað eisini fram- úr góða sang presentasjón- in frá Michael Jackson, ið berur lagnum uppi. 6. I WANT TO HOLD YOUR HAND Ár: 1964 sangskrivarar: John Lennon, Paul McCartney Tað var við hesum lagnum, at Beatles fepurin rakti Amerika, sum fram til tá annars hevði verið púrasta óimponerað av enskum beat-tónleiki. Lagið er skrivað av Lennon og Mc- Cartney, sum báðir sótu við klaverið og royndu at skriva eitt hitt-lag, so The Beatles sum tann fyrsti Her eru teir! 100 teir bestu poppsangirnir! Ella…? Amerikanska tónleikaritið Rolling Stone og MTV America hava talað. Við útgangsstøði í The Beatles og teirra lending í Amerika, halda tey seg vita, hvørjir hundrað teir bestu poppsangirnir eru frá 1964 og frameftir. Tað finst helst ongin lesari, sum tekur undir við hesi raðfesting. Listin berur eisini greiðar ábendingar um, hvussu ymiskt Evropa og Amerika raðfesta løg. Við føroyskum oyrum munnu fleiri av løgunum kennast sum tann reina tokutala. Lesið her kortini, hvussu 10 tey fremstu løgini sóu dagins ljós 1. Yesterday - The Beatles 2. (I Can’t Get No) Satisfaction - The Rolling Stones 3. Smells Like Teen Spirit - Nirvana 4. Like A Virgin - Madonna 5. Billie Jean - Michael Jackson 6. I Want To Hold Your Hand - The Beatles 7. Respect - Aretha Franklin 8. With Or Without You - U2 9. I Want You Back - The Jackson 5 10. I Want It That Way - Backstreet Boys 11. Hotel California - The Eagles 12. Where Did Our Love Go - The Supremes 13. Sweet Child O’ Mine - Guns N’ Roses 14. Brown Sugar - The Rolling Stones 15. Imagine - John Lennon 16. Nothing Compares 2 U - Sinead O’Connor 17. Superstition - Steve Wonder 18. Losing My Religion - R.E.M 19. Vogue - Madonna 20. Like A Rolling Stone - Bob Dylan 21. Brown Eyed Girl - Van Morrison 22. Beat It - Michael Jackson 23. Oh, Pretty Woman - Roy Orbison 24. What’s Going On - Marvin Gaye 25. Baby One More Time - Britney Spears 26. Go Your Own Way - Fleetwood Mac 27. When Doves Cry - Prince 28. MmmBob - Hanson 29. Bohemian Rhapsody - Queen 30. Your Song - Elton John 31. Smooth - Santana 32. (Sitting On) The Dock Of The Bay - Otis Redding 33. My Generation - The Who 34. Ironic - Alanis Morissette 35. Born To Run - Bruce Springsteen 36. Waterfalls - TLC 37. O.P.P - Naughty by Nature 38. Changes - David Bowie 39. Iris - Goo Goo Dolls 40. I Will Always Love You - Whitney Houston 41. Proud Mary - Creedence Clearwater Revival 42. Every Breath You Take - The Police 43. Miss You - The Rolling Stones 44. Dancing Queen - Abba 45. Tears In Heaven - Eric Clapton 46. The Tracks Of My Tears - Smokey Robinson 47. Jump - Van Halen 48. Jeremy - Pearl Jam 49. Tangled Up In Blue - Bob Dylan 50. Little Red Corvette - Prince 51. Just My Imagination - The Temptations 52. Maybe I’m Amazed - Paul McCartney 53. Faith - George Michael 54. Under The Brigde - Red Hot Chili Peppers 55. Bye Bye Bye - ‘N Sync 56. I Will Survive - Gloria Gaynor 57. Our Lips Are Sealed - The Go-Go’s 58. One Headlight - The Wallflowers 59. You Are The Sunshine Of My Life - Steve Wonder 60. Just The Way You Are - Billie Joel 61. The One I Love - R.E.M. 62. Papa Don’t Preach - Madonna 63. In My Life - The Beatles 64. Bennie And The Jets - Elton John 65. Just What I Needed - The Cars 66. Time After Time - Cindy Lauper 67. My Name Is - Eminem 68. Only Happy When It Rains - Garbage 69. Just Can’t Get Enough - Depeche Mode 70. Good Vibrations - Beach Boys 71. I Wanna Be Sedated - The Ramones 72. Free Fallin - Tom Petty 73. Do You Really Want To Hurt Me - Culture Club 74. Tiny Dancer - Elton John 75. Hot Fun In The Summertime - Sly and The Family Stone 76. Creep - Radiohead 77. Let’s Stay Together - Al Green 78. Longview - Green Day 79. Nasty - Janet Jackson 80. I Need Love - LL Cool J 81. Don’t Speak - No Doubt 82. Rock With You - Michael Jackson 83. I Want To Know What Love Is - Foreigner 84. Wonderwall - Oasis 85. Surrender - Cheap Trick 86. Don’t You Want Me - The Human League 87. Brass In Pocket - The Pretenders 88. Gone Till November - Wyclef Jean 89. Careless Whisper - Wham! 90. The Boy Is Mine - Brandy and Monica 91. No Diggity - Blackstreet 92. You Shook Me All Night Long - AC/DC 93. Stayin Alive - The Bee Gees 94. All The Small Things - Blink-182 95. Good Times - Chic 96. PhotoGraph - Def Leppard 97. Love Shack - The B-52’s 98. She Drives Me Crazy - Fine Young Cannibals 99. Just A Friend - Biz Markie 100. Tainted Love - Soft Cell kelda: Rolling Stone - MTV America desember 2000 Topp 100 listin Við einum stroki vóru hársprei 80’ini skolaði út á Buchwald og Alternative Nation sá dagsins ljós. Alla skyldina hevði Kurt Cobain og hansara bólkur Nirvana Like a Virgin var lagið, sum sendi Madonnu til skíggja, har hon skjótt 20 ár aftan framvegis sveimar – Alt sum Rolling Stones høvdu gjørt frammanundan var spennandi, men Satisfaction dróg samanum, segði Mick Jagger við Rolling Stone Greinin endar á síðu 26 The Beatles royndu upprunaliga at spæla sangin í traditionellum høpi, har eitt nú John Lennon spældi orgul. Men tað riggaði ikki ordiliga. Paul McCartney hevur sagt um hugskotið at leggja strúkarar á, at honum dámdi tað einki. »Vit eru ein rockbólkur. Eg vil ikki hava syrupp á«, segði hann við George Martin