mikudagur 17. oktober 2007síða 20

MIÐvIkan 20 nr. 201 • 17. oktober 2007 (Rasmus Olsen, føddur 14.09.1836, var yngstur av 5 brøðrum, synir hjá Elin Katrinu Clementsdatter og Óla Jákup Samuelsen, bóndi á Heimbø í Søldarfirði. Rasmus fór uttan­ lands longu um 15 ára aldur. Hann fór fyrst til Danmarkar og síðani til Svøríkis. Hann hevði verið í læru sum „blikkensláari“. Hvar hann hevið nomið sær hesa útbúgving, um tað var í Danmark ella Svøríki, veit eg ikki vist, men hann búsettist í Stokholm í Samuelsgaten nr. 10. Har hevði hann egið virkið og lýsti við, at hann gjørdi kirkjuspír og alskyns ornamentir, umframt vanligt arbeiði. Hann var giftur svenskari kvinnu, men tá ið hann fór at eldast, kom hann aftur til Føroya og bygdi sær hús í Havn. Hesa tíðina hann bygdi búði hann hjá bróðursyninum Sam Olsen, sum var handilsmaður í Havn. Men tá ið húsini vóru mest sum liðug, doyði Rasmus 1. oktober 1899, 63 ára gamal, bert tvær vikur eftir at hann kom heim til Føroya, sum greitt frá í dagbókini hjá Petur Alberg. Hann liggur grivin í Havn, og Sam setti gravstein yvir farbróðurin. Kelda: Maria Jacobsen á Glyvrum) Samme dag ankom en shet­ landsk Fiskeslup ved navn Butter­ cup, der havde fisket 18.000 store Torsk under Island. 15. Var der et saadant Uvejr, at Ceres ikke fik losset noget, men maatte lægge ind paa Kongshavn. 16. I Morges kom Ceres til­ bage, og nu er den afsejlet til Island. Tidligt i morges ankom en Damper ved navn Cumbrio. Om Aftenen samme Dag ankom en norsk Damper med Fragt, som Egil ikke kunde tage med sig. Denne Dampers navn er Søkur, Kapt Thor Randulff. I dag ankom ogsaa Slup Saltaire fra fiskeri under Island med 200 Skippund Saltfisk og 1.700 Fisk i Dammen. 17. Kom Fiskeslup Prosperous fra Island med 150 Skippund Saltfisk samt Skonnert Lalla Rokh (hjá Jens Mohr) med 1500 Fisk. Senere samme Dag ankom Slup Vaagoy fra fiskeri under Island samt Sluppen Amarasok med 20.000 Fisk. 18. Ankom Fiskeslupperne Beautiful Star med 20.000, Guiding Star med og Flower of the Valley med 18.000 Torsk. 20. I aften ankom Dampskibet Viking fra Island men afgik efter 1 times Ophold. Som passager Frk Sofie Christiansen. Skrevet brev til Sigurd Elkjær. 21. Sent i Aften ankom Damp­ skibet Hjalmar fra København. Det som jeg havde anført den 14. denne Maaned om Dreyfus var efter de nyeste nummere af Social­Demokraten, men nu lørdag d. 16. da Dimmalætting udkom, læste jeg om Dreyfus Dom, som lød paa 10 Aars Fæng­ sel. Hvor blev jeg ikke Harmfuld da! Det var dog væmmeligt, at man skal dømme ham, da man ingen beviser har imod ham. Det er en ren Skandale for Frankrig. I næste Aar skal en Verdensudstilling være i Paris, og dertil har de fleste lande meldt til. Men nu har Amerikanerne og Ungarerne taget sig tilbage, thi de paastaar, at de ikke tør lade deres værdifulde ting der, hvor store Uroligheder kan ventes. Havde flere Lande gjort det samme, det havde været akkurat tilpas for de Franskmænd, som hænge saa fast ved Hæren og synes, at alt, som den gør, er ret. Dreyfuses Dom er appelleret, saa der kan maaske være et glimt af Haab endnu. Legði skiparan á verjuskipinum undir fyllskap 28. Ankom Guldborgsund med en Trawldamper ved navn Sir Galahad. Denne Trawldamper havde Guldborgsund taget vesten for Sandø, efter Chefens Beregning inden for Grænsen, men efter Trawlerkaptajnens Beregning skulde han have været tilstrækkeligt langt fra Land. Trawlerkaptajnen fik en Bøde paa Kr 1.000 samt Trawlredskaber og Fisk konfiskeret. Trawler­ kaptajnen havde under Mødet i Tinghuset opført sig som en dannet Mand, men saa ved Slutningen af Mødet gjorde han sig skyldig i Fornærmelse mod Chefen, og det var om Chefens Drikfældighed han talte. Han sagde, at Chefens forklaring blev givet under indflydelse af Spiritus, og en saadan forklaring kunde ikke altid være Paalidelig. Dette var akkurat til pas for Chefen, thi denne drikker ganske voldsomt, men et Uheld var det dog, at Chefen aldrig har været saa ædru som denne Aften. Trawlerkaptajnen har dog kunnet lugte Spiritusaanden fra Chefen. Sorenskriveren sagde saa til Trawlerkaptajnen: “Er de gal Mand?” “Nej”, siger denne, “jeg er en religiøs Mand, og jeg hader al Spiritus?” Det kommer nok i de engelske Blade, hvordan Chefen drikker, naar Kaptajnen kommer ned igen England, men nu sidder denne i Skandsen, og han har endnu ikke faaet sin Dom. Det bliver en streng Straf. Dreyfus-gølan var eitt av teimum stóru hendingunum seinast í 1890-unum. Dreyfus varð dømdur fyri njósning til fyrimuns fyri Týskland. Tað spældi nógv inn, at hann var jødi. Hendan myndin lýsir, tá ið tignin varð tikin frá honum. Her verður koran hjá honum brotin. Síðan varð hann í leinkjum sendur til Djevlaoynna. Tað vóru tó góðar kreftir, sum fingu hetta mál tikið upp aftur, og endin varð eisini, at Dreyfus varð fríkendur, men ikki fyrr enn í 1906. Í Havn situr um hetta sama mundi ein tá 13 ára gamal drongur og øtast um hetta órættvísi, sum hann lýsir so væl í síni dagbók Bringsnagøta umleið 1900. Hendan myndin er komin úr Íslandi úr einum myndasavni, sum íslendska fakfelagsrørslan keypti úr Bretlandi. Tá ið teir framkallaðu myndirnar funnu teir hesa úr Føroyum Flutningur í Havn um tíðina, tá ið Petur Alberg skrivaði sína dagbók Næstu ferð: Stella Argus Seinasta partur av dagbókini hjá Petur Alberg fyri 1899 kemur um 14 dagar. Komandi Miðvika verður um Stella Argus, sum hvarv við 22 monnum seinast í oktober 1957, ella fyri 50 árum síðani. Vit greiða frá hesi hending og hava tosað við fólk, sum varðaðu av manningini, og verður henda grein skrivað til minnis um hesar menn. Her kann verða nevnt, at fyrrapartin í november fara vit at hava eina sera áhugaverda frásøgn um trúboðarar Daniel J Danielsen (1871­1916), sum var trúboðari í Congo 1901­1903. Vit hava gjørt eitt umfatandi kanningararbeiði og kunnu siga, at hetta verður ein spennandi frásøgn, sum serliga verður um belgiska ræðustýrið í Congo, har Daniel gjørdi sítt til at fáa tað steðgað.