mánadagur 22. oktober 2007síða 10

10 tíðindi Nr. 204 - 22. oktober 2007 Umboð fyri Føroya Landsstýrið og kommunurnar vesturi í Vágum, bóru fram kvøður til Zarepta á 40 ára degnum ZAREPTA Heri Simonsen heris@sosialurin.fo Myndir: Heri Simonsen Mong nýttu høvið at støkka inn á gólvið á Zarepta vesturi í Vatnsoyrum til 40 ára hátíðarhaldið farna leygar­ dag. Til bar hjá fólki at síggja myndir, og nøkur filmsbrot frá teimum 40 árunum, sum eru liðin síðani barnalegurnar hjá brøðrasamkomunum fluttu úr Sundalagnum, og vestur í Vágar. Tvey tey fyrstu árini vóru legurnar við Áir. Nakrar myndir vóru eisini frá hesum tíðarskeiðnum. Tað bar eisini til at síggja útklipp frá ymiskum bløðum, og onnur brot, sum hava samband við søguna hjá Zarepta. Elisabeth og Guttorm Mortensen í Hoy­ vík hava skipað fyri hesi áhugaverdu framsýning. 6.000 kr. í 1965 Klokkan 14 var ein hátíðar­ løta í møtisalinum á Zarepta. Ein maður er eftir á lívi, sum sat í fyrstu nevnd­ ini fyri Zarepta. Talan er um Martin Nielsen úr Vatns­ oyrum, sum mangir føroy­ ingar kenna frá kommunal­ politikki. Martin greiddi m. a. frá, at grundstykkið, sum bleiv útvegað til Zarepta í 1965 var 10.500 fermetrar. Kostnaðurin tá í tíðina var 6.500 kr. Kanska ein hin besta myndin av hvussu nógv tað føroyska samfe­ lagið er broytt hesi 42 árini. 6. oktober 1965 fór arbeiðið í gongd. Ongar maskinur vóru tøkur til arbeiðið. So talan var um eitt stórt tak. Veturin 1965­66 byrjaðu menn at stoypa. Hesin vet­ urin var sera baldrutur. Onk­ untíð sást á botn í penga­ kassanum, men verkætlanin hóraði kortini undan, og ongantíð kom steðgur í arbeiðið. Í februar 1967 blivu leguhúsini innilokað. Fortíð og framtíð Umboðini fyri Føroya Landsstýrið og Felags­ kommununa vesturi í Vág­ um: Jógvan á Lakjuni og Jógvan Olsen handaðu Zarepta tvær stórfingnar peningagávur. John í Skemmuni takkaði vegna Zarepta fyri hesar stór­ fingnu gávur. Í síni egnu røðu kom John í Skemmuni inn á, at tað er ein stór fjøld, sum heldur Zarepta koyrandi. Bæði gjøgnum sjálvboðið arbeiðið, gávur og bøn. John fortaldi, at verða heystlegurnar taldar við, so hava á leið 1.400 børn og ung verið á legu á Vatnsoyrum, her í 2007. Roknar ein aðrar legur uppí, umframt tey, sum hava verið starvsfólk til tær ymsu legurnar, so gerst talan um umleið 4.500 fólk, sum hava verið á Zarepta, bara í ár. John nam eisini við framtíðina. Ætlanin er at byggja eitt hús norðanfyri yngra bygningin, sum er frá 1977. Hetta triðja leguhúsið skal nýtast til gentukømur. Tá tann ætlanin er førd út í lívið, er ætlanin, at bygn­ ingurin frá 1967 skal nýtast til starvsfólkini. Arbeitt verður eisini við at bøta um parkeringsviðurskiftini, sum ofta eru ein trupuleiki á Zarepta. John segði, at tey mintist aftur í tíðina við takksemi, og at tey sóu frameftir við treysti. Sjálvur hevur John í Skemmuni havt ábyrgdina fyri Zarepta síðani 1988. Í dag hevur hann ábyrgdina saman við Kirstin Samuelsen úr Fuglafirði. Mentamálaráðharrin aftur á slóðina Jógvan á Lakjuni helt av givnum orsøkum eina rættu­ liga persónliga røðu. Hann nam við øll tey góðu minnir hann hevur frá Zarepta. Hann bar uppá mál, at í hansara familju hevur Zarepta havt týdning fyri fýra ættarlið. Fyri foreldrini hjá sær. Fyri seg og konuna, og fyri børnini og barna­ børnini. Mentamálaráðharr­ in mintist væl tær fyrstu legurnar, sum vóru við Áir í 1965. Hann gav áhoyrar­ num eina ímynd av hvussu langt Vágar og Vatnsoyrar vóru burtur frá heimbygdini, Fuglafirði í 1965. Men, at tað var gott, at tey sum brendu fyri hugsjónini, um eitt leguhús á Vatnsoyrum hildu fast, og framdu ætl­ anina í verki. Ógvuliga fá av bygdarfólkum hansara høvdu verið vesturi í Vág­ um, og tíansheldur í Vatns­ oyrum í 1960­unum. Tá teir vóru á legu við Áir blivu teir tíðum vaktir mitt um náttina, tí tá fóru menn at opað hval á gomlu hvala­ støðini við Áir. Hann mint­ ist gamla hvalabátin “Sumba”. Jógvan á Lakjuni mintist eisini, at legubørnini gingu skrúðgongu til Hval­ víkar har tey svumu. Menta­ málaráðharrin bar eisini uppá mál, um tann stóra sangskattin børnini, og tey ungu hava fingið lut í, á legunum vesturi á Zarepta. Jógvan á Lakjuni vísti eisini á týdningin, at tey sum starvast á Zarepta geva teim­ um ungu ein mentunarligan førning, og læra tey at fara um føroysku náttúruna. Heilsa frá løgmanni Løgmaður, Jóanes Ejdes­ gaard hevði ikki tíð og umstøður at verða vesturi á Vatnsoyrum leygardagin. Kristianna S. Jacobsen frá Løgmansskrivstovuni bar fram heilsu, sum løgmaður hevði ritað. Í heilsanini segði løgmaður, at barna og ungdómsarbeiðið á Zarepta var eitt tekin um eitt ótroytti­ ligt arbeiðið og støðufesti. Og at arbeiðið hevði stóran týdning, og átti ikki at verið undirmett. Løgmaður segði eisini í heilsanini, at økið á Vatnsoyrum er sera væl valt. Løgmaður vísti somu­ leiðis á hvussu týdningar­ mikið tað er, at børnini og tey ungu læra um næstra­ kærleika og samstarv. Og at tey menna sítt andaliga og sosiala tilvit. Fólkini sum standa aftanfyri Zarepta eiga eina stóra tøkk uppi­ borna, fyri tað verk tey fremja. Eftir hátíðarløtuna var farið oman í matarhøll­ ini, har fólk kundu fáa eitt gott ábit. Her nýttu onnur fólk høvið at bera fram heilsu til Zarepta. Tað einu løtuna var rokað við fólki. Fleiri hundrað fólk nýttu høvi at vitja Zarepta í sam­ band við 40 ára hátíðar­ haldið. Klokkan 17 var ein sangløta í møtisalinum, sum eisini var væl vitjað. Gamli Handil í Heiðunum Í Mentanarvikuni verður søluframsýning í Gamla Handli í Heiðunum, í døgunum 28 okt. – 04. nov. Serliga hugnaligt er um heyst­ og jóltíðir í Gamla Handli í Heiðunum. Í ár hava tær tríggjar prýtt væl um Gamla Handilin, við fjálgum seyðaskinnum, livandi ljósum og vøkrum prýðislutum. Alsamt fleiri koyra tálgina, hornini og skinnini burtur. Tí hava Elin lindenskov, Eva úr Dímun og Eydna Gaard tikið stig til at samla teirra tilfar saman til eina framsýning. Elin Lindenskov sýnir fram livandi ljós og sápur gjørdar úr tálg, Eva úr Dímun vísir garvaði seyðaskinn úr Dímun og Eydna Gaard vísir smúkkur, lampur og aðrar prýðislutir úr hornum og kleyvum. 40 ár í Vatnsoyrum Eldra leguhúsið við Merkinum í húnar hátt Jon í Skemmuni, annar av leiðarunum á Zarepta, fær handað gávubræv frá felagskommununi í Vágum og Føroya Landsstýri Nógva varð gjørt burtur úr 40 ára haldinum á Zarepta