fríggjadagur 23. november 2007síða 9

9 tíðindi Nr. 228 - 23. november 2007 Í øllum førum europa- meistarar Tá stóra verkfallið í 2003 var sjey dagar gamalt, gjørdi Gunn­ ar Skúvadal í ÚF eina samanbering av støðuni í Føroyum samanborið við onnur lond. Kann­ ingin staðfesti, at Føroyar vóru europa­ meistarar Verkføll Dorit Hansen dorit@sosialurin.fo Kanningin var gjørd í sam­ band við at Politiken skýrdi Danmark fyri at vera evropameistarar í verkfalli. Niðurstøðan var, at Føroyar lógu framman­ fyri Danmark. Politiken skrivaði 30. apríl hetta árið, at danir vóru evropameistarar í at vera í verkfalli. Tí heilir 462 arbeiðsdagar fyri hvørjar 1000 íbúgvar fóru fyri skeyti tíðarskeiðið frá 1998 til 2002. Og hetta gav dønum tann ivasama heiðurin, at teir høvdu lagt niður arbeiðið í fleiri dag­ ar enn nakað annað land í ES ­ og tað heldur eisini um vit rokna Noreg, Pól­ land, Ungarn og Kekko­ slovakia uppí. Evropeiski Arbeiðsmar knaðarstovnurin EIRO hevði gjørt samanberingina fyri hesi fýra árini. Saman­ bergingin vísir, at danir eru nógv fremst ­ á øðrum plássi er Spania, har fóru 173 arbeiðsdagar fyri skeyti fyri hvørjar 1000 íbúgvar hetta sama tíðar­ skreiðið. ÚF kannar somu tøl fyri Føroya, og tá tølini verða faldað, løgd saman og síð­ ani deild út á 1000 íbúgvar sæst, at vit í Føroyum hava mist gott og væl 6.000 arbeiðsdagar fyri hvørjar 1000 íbúgvar í eitt fýra ára skeið. Og tað er væl meira, fyri ikki at siga fleiri ferðir meira, enn toppskorarin, Danmark. Hvalir fáa sendara Seinastu tíðina hava grønlendskir veiðimenn og lívfrøðingar sett gørn eftir hvíthvali og náhvali, sum síðani hava fingið hvør sín sendara, áðrenn teir eru sleptir avstaðaftur. Endamálið við merkingini er at fáa eina ábending um, hvussu nógv er til av hesum hvalasløgunum fram við grønlendsku strondini. Harumframt er ætlanin at kanna, hvar hvíthvalur og náhvalur halda til um veturin, og hvussu veðurlagsbroytingarnar fara at ávirka hvalin. Stóra bretska blaðið hevur gjørt ein lista yvir nøkur av verðins stórstu verkføll. Five Heavyweight Strikes nevnist greinin, og har eru Føroyar komnar í part saman við Suðurafrika, Guinea, Columbia og Zimbabwe Verkføll Dorit Hansen dorit@sosialurin.fo Føroysk børn kundu ikki fara í skúla, tí skúlarnir vóru so skitnir, at vandi var fyri smittu. Eingir almennir bygningar vórðu vaskaðir, einki bensin var til keyps, og á leið ein triðingur av arbeiðandi føroyungum vóru í verkfalli í fýra vikur. Henda støðumyndin av Føroyum í 2003 er orsøkin til, at Føroyar eru komnar á ein almennan hitlista í stórsta sunnudagsblaðnum í Bretlandi, The Sunday Times. Her eru vit komin í fínt selskap saman við Suðurafrika, Guinea, Col­ umbia og Zimbabwe Í seinastu viku vóru leik­ rithøvundar í Hollywood í verkfalli, og hetta fekk nógv spaltupláss í miðlum kring allan heim. Fronsku verkføllini enda eisini sum forsíðustoff um allan heim, men – staðfestir Sunday Times – tað eru eisini onnur minst líka stór og umfatandi verkføll aðrastaðni í heim­ inum. Blaðið hevur tí gjørt ein hitlista, og har hitta Føroyar. Stórstu og blóðigastu verkføllini Um hitlistan verður sagt, at hetta eru tey stórstu og blóð­ igastu verkføllini í verðini. Í Zimbabwe vóru komm­ unulæknar í verkfalli sein­ asta ár, har teir kravdu eina lønarhækkan á 8000 pros­ ent. Hetta ljóðar himmal­ høgt, men inflatiónin í land­ inum var yvir 1000 prosent. Tá ein hálv millión kolumbi­ anarar fóru í verkfall í 1998, setti nýggi forsetin í land­ inum herðin inn, og tað endaði við blóðbaði. Í Guinea mótmæltu fólk um inflatión, vatnmangul og arbeiðsloysi við at fara í verkfall í januar í ár. Hetta endaði í gøtubardaga og 59 deyðsføllum. Og í summar var stórsta verkfallið í Suð­ urafrika, síðani apartheid varð avtikið. Føroysku verkføllini kunnu tykast lítil og friðar­ lig í mun til hini á listanum, men av tí at landið er so lítið, fáa tey stórar avleiðing­ ar og kunnu leggja alt landið lamið. Tí hava vit fingið heiðurspláss á listanum. Heimsmeistarar í serklassa Jan Mortensen, stjóri í Vinnuhúsinum, sigur, at henda greinin als ikki undrar seg. Í verkfallinum í 2003 var ein kanning gjørd, har føroysk verkføll vóru samanborin við tey donsku, og har niðurstøðan var, at Føroyar er verkfalls­ meistarar. ­ Tað er eingin ivi um at hyggja vit at Europa, so hava vit álvarsamar trupul­ leikar. Og hóast verkføllini vóru fleiri fyri nøkrum árum síðani, so er hugburð­ urin ikki broyttur, heldur Jan Mortensen og vísir til verkfallið í føroyska banka­ sektorinum í ár. ­ Einki bankaverkfall hev­ ur nakrantíð verið í Dan­ mark, og sum vítt sum eg veit, so er hetta heldur ong­ antíð hent í Europa nakrantíð. Stjórin í Vinnuhúsinum vísir til, at amboðini til sam­ ráðingar á arbeiðsmarknað­ inum ikki eru broytt. Sem­ ingslógin er frá 1928 og er ongantíð broytt. Í granna­ londum okkara fingu tey sterk amboð fyri hundrað árum síðani, tí tey høvdu stórar trupulleikar við verk­ føllum, men hetta hava vit ongantíð fingið. Spurdur um føroyska plas­ eringin millum triðaheims­ lond ikki kann siga nakað um vánaligu umstøðurnar hjá føroyskum arbeiðsfólki, sigur Jan Mortensen, at tað heldur hann avgjørt ikki. ­ Tá eg hyggi út gjøgnum vindeyga, havi eg ringt við at síggja tað samanberinga, sigur hann. Sosialurin hevur roynt at fingið viðmerking frá Sam­ tak, men samskiparin, Sonja Jógvansdóttir, var ikki at hitta. Føroyar á heims-hitlista yvir verkføll Lisa Kudrow frá kendu røðini Friends luttók í verkfalli í Hollywood í seinastu viku. Hetta hevur fingið bretska blaðið, Sunday Times, at gera ein hitlista yvir heimsins stórstu verkføll. Og Føroyar hava fingið heiðurspláss