mánadagur 21. januar 2008síða 7

7 tíðindi Nr. 14 - 21. januar 2008 Samgonguprát Heini í Skorini heini@sosialurin.fo Javnaðarflokkurin var ein­ asti flokkurin á tingi, sum misti ein tingsess á valinum leygardagin. Og undantikið søguliga valinum í 1994 er valúrslitið tað vánaligasta hjá flokkinum síðani 1932. Tað gevur flokkinum og for­ manninum okkurt at hugsa um. Tolir hann fýra ár aft­ urat saman við Sambands­ flokkinum og Fólkaflokkin­ um? Hví gekst so illa leyg­ ardagin? Og hvat skal ger­ ast fyri at steðga aftur­ gongdini? Sjálvrannsakan á lista C Gestur Hovgaard, sam­ felagsfrøðingur, metir, at løgmaður og ABC­flokk­ arnir framvegis hava initia­ tivið. Og at ein framhald­ andi ABC­samgonga er tað mest sannlíka. Men Javnað­ arflokkurin er tvingaður til at rannsaka seg sjálvan eftir úrslitið leygarkvøldið. ­ Javnaðarflokkurin er tann mest kroysti sam­ gonguflokkurin, og tí má hann fyrst og fremst syrgja fyri at koma í eina sam­ gongu, har flokkurin kann seta sterkari fingramerki á førda politikkin. Høvuðs­ trupulleikin fyri Javnaðar­ flokkin hevur í hesi sam­ gonguni verið, at flokkurin ikki hevur megnað at markera sín politikk, metir Gestur Hovgaard. Gestur sigur seg ikki keypa grundgevingina hjá løgmanni um, at flokkurin rindar prísin fyri at vera berandi stjórnarflokkurin. Trupulleikin snýr seg um politiskt innihald. ­ At hoyra formannin í tingbólki Javnaðarfloksins, Kristian Magnussen, í and­ glettinum í útvarpinum und­ an valinum, bar boð um ein flokk, sum ikki megnar at kommunikera ein politikk. Tað er ikki nóg mikið einans at koma í samgongu og varðveita løgmann, sigur Gestur. Men Javnaðarflokkurin kemur ikki uttan um ein borgarligan flokk, tí hann hevur ikki meiriluta saman við t.d. Tjóðveldi og Sjálv­ stýrisflokkinum, sum ein­ ans gevur sekstan mandat. Um ABC­samgongan ikki heldur fram, kemur Javn­ aðarflokkurin ikki uttan um Fólkaflokkin ella Sam­ bandsflokkin. Loysingarvongurin styrktur í A og C Við sigrinum hjá Anniku Olsen og Poul Michelsen og vánaligu úrslitinum hjá Óla Breckmann og Bjarna Djurholm, sum kortini kunnu vóna at sleppa inn aftur í hitan, tá landsstýrið er mannað, er loysingar­ vongurin í Fólkaflokkinum markant styrktur. Poul Michelsen vann sæti á tingi leygardagin og hevur altíð hoyrt til loysingar­ vongin í Fólkaflokkinum. Og at døma eftir útsagn­ unum hjá nýggja stjørnu­ skotinum Anniku Olsen, sum gjørdist nummar fýra á lista A við 521 atkvøðum, so hevur tann sjálvstýris­ sinnaði formaðurin Jørgen Niclasen fingið tveir stuðl­ ar, tá tað kemur til tann ríkisrættarliga spurningin. ­ Okur vilja loysa, og okur vilja í samgongu við teimum flokkum, sum ynskja hetta sama og vilja fremja tær neyðugu yvir­ tøkurnar, segði Annika við Útvarp Føroya í gjár. Og í blaðnum í dag ber Poul fram sama ynski. Sama kann sigast um Javnaðarflokkin. Kristian Magnussen, Sverri Midjord og Henrik Old eru ikki longur partur av tingmann­ ingini, og inn í tingbólkin eru komin Helena Dam á Neystabø og Hans Pauli Strøm. Hetta styrkir um sjálvstýrisvongin á lista C, sum vanliga sigst vera mannaður við John Johanne­ sen og Jóannes Eidesgaard. Hesar internu forskjót­ ingar í tingbólkinum hjá Javnaðarflokkinum og Fólkaflokkinum kann hava ávirkan á, hvør komandi samgongan verður. ­ Fimtan nýggj vórðu vald á ting leygardagin. Og talan er í fleiri førum um markantar persónligheitir, sum heilt víst fara at krevja sítt. Tí kann tann stóra persónliga útskiftingin skapa heilt nýggjar sam­ gongumøguleikar, metir Gestur Hovgaard. Við hesum sipar hann m. a. til einstaklingar sum Helenu Dam á Neystabø, Poul Michelsen, Anniku Olsen og ikki minst Magna Laksáfoss, sum gjørdist toppskjútti á lista B við 979 atkvøðum. At hann ynskir at halda fram sum fíggjar­ málaráðharri, er sambært Gesti lítil ivi um. Og spurn­ ingurin er so, hvat Fólka­ flokkurin heldur um hetta, sum hevur sitið illa í øgn við búskaparfrøðingin úti í Albert Hall. Tveir av ABC-flokk- unum verða sitandi Um ABC­samgongan ikki heldur fram, so metir Gestur Hovgaard kortini, at talan verður um eina breiða sam­ gongu, og at í øllum førum tveir av teimum trimum samgonguflokkunum verða sitandi. Spurningurin er so, um Tjóðveldi loysir onkran av hinum av. Og tað er alt tengt at teimum krøvum, sum í dag verða borin fram á samráðingarfundinum millum ABC­formenninar Jørgen Niclasen, Kaj Leo Johannesen og Jóannes Eidesgaard. Og tað er eisini tengt at telvingini hjá and­ støðuni á Gamla Apoteki. ­ Samanumtikið er tað mest sannlíka, at ABC­ samgongan heldur fram, tá hon nú hevur initiativið. Men fleiri aðrir møguleikar eru at fáa eyga á, og tað undrar meg ikki, um komandi samgonga ikki eitur ABC, sigur Gestur Hovgaard at enda. Javnaðarflokkurin er mest kroystur Á síðu 10 er viðtala við annan samfelagsfrøðing um samgongumøguleikar, sum inniheldur eitt ann­ að perspektiv enn tað, sum kemur fram á hesi síð­ uni. Á síðu 30 er grein um fyrstu samráðing­ arfundirnar. ABC-flokkarnir hava initiativið, men afturgongdin hjá Javnaðarflokkinum kann kroysta flokk- in til at ganga aðrar leiðir. Loysingarvongurin í bæði Fólkaflokkinum og Javnaðarflokkinum er styrktur, og tað kann opna fyri nýggjum samgongumøguleikum. Ein ABC-samgonga er fyribils mest sannlík, men alt kann henda. Tað metir Gestur Hovgaard, samfelagsfrøðingur Javnaðarløgmaður Jóannes Eidesgaard hevur fingið okkurt at hugsa um eftir valúrslitið leygardagin, sum undantikið katastrofuvalinum í 1994 er tað vánaligasta hjá Javnaðarflokkinum síðani 1932. – Úrslitið kann tvinga Javnaðarflokkin at royna aðrar leiðir enn ABC-samgonguna, metir Gestur Hovgaard, samfelagsfrøðingur Mynd: Jens Kristian Vang