mánadagur 4. februar 2008síða 22

22 Nr. 24 - 4. februar 2008 tíðindi Barnatænastan skal styrkjast til at betur at kunna røkja øktar uppgávur sambært lóg­ ini um fyribyrgjandi heilsutænastur fyri børn og ung. Kommulæknaskipanin Kommulæknaskipanin verður endurskoðað og styrkt og uppskot skulu verða gjørd um, hvussu onnur heilsustarvsfólk, m.a. sjúkra­ røktarfrøðingar, kunnu verða partar í skip­ anini. Kommunulæknavaktin skal endur­ skoðast og fáast at virka betur. Psykiatriin Menningin av sosialpsykiatriini skal halda fram við at útvega fleiri bústaðar­ og virknistilboð til sinnisveik. Økispsykiatriin skal verða útbygd, m.a. við økisdeplum kring landið. Barna­ og ungdómspsykiatriin skal verða styrkt, m.a. við denti á fyribyrg­ ing og leiklutin hjá avvarandi. Sálarsjúk­ lingar skulu varðveita pensjónina eisini eftir 6 mánaða innlegging á Psykiatriska deplinum. Nýggj psykiatrilóg skal verða samtykt og sett í verk. Fólkaheilsuætlanin Fólkaheilsuætlan verður sett í verk sambært ætlan, ið er til taks Sjúkratrygging Sjúkrakassagjaldið verður lagt inn í skattin. Sergjaldsskipan um sjúkrakassagjald verð­ ur gjørd fyri tey, sum hava skattafríar netto­ inntøkur. Almannamál Almannapolitiska stevnumiðið er at skapa javngóðar umstøður fyri allar borgarar, uttan mun til teirra sosialu støðu, likamliga ella menningarliga førleika ella hvar í landi­ num, tey búgva, við vælvirkandi, samhalds­ føstum vælferðarskipanum. Nýggj sosiallóggáva Sosialpolitiskur reformur verður gjørdur við nýggjari sosiallóggávu. Almannaskip­ anirnar skulu háttast soleiðis, at fólk mest møguliga kunnu verða virkin í samfelag­ num. Nýggj føroysk forsorgarlóg, sum eis­ ini fremur rættartrygd og gjøgnumskygni, verður smíðað. Vælferðarráð Vælferðarráð verður skipað á sama hátt sum Búskaparráðið á búskaparpolitiska økinum. Vælferðarportalur Til tess at bøta um kunningina til borgar­ arnar verður gjørdur ein vælferðarportalur. Sosialfrøðilig gransking Sosialfrøðiliga granskingin í Føroyum skal verða skipað bæði við betri hagtalsgrund­ arlagi og við granskingarverkætlanum. Stakir uppihaldarar Lóg um eyka barnagjald til stakar uppi­ haldarar skal samtykkjast. Barnapengar skulu ikki verða roknaðir sum skattskyldug inntøka. Foreldraráðgeving Øll neyðug ráðgeving, leiðbeining og hjálp verður veitt foreldrum í sambandi við barnsburð, so millum annað talið á fostur­ tøkum framhaldandi kann vera avmarkað eins og stakir uppihaldarar og pør, ið liva undir truplum viðurskiftum, fáa dygga hjálp og vegleiðing. Bústaðir til fólk við serligum tørvi Íløguætlan verður gjørd fyri nýbygging og nútíðargerð av bústøðum til fólk við ser­ ligum tørvi. Eldraøkið Í eldrarøktini verður hildið fram við at stuðla bygging av røktarheimum og sam­ býlum, soleiðis at tørvurin fyri búplássum til røktarkrevjandi gomul kann verða nøkt­ aður í samgonguskeiðinum. Nýggj eldralóg skal verða gjørd til tess at tryggja rættindi og tænastur fyri eldri. Eis­ ini verða ymisku eindirnar í eldrarøktini samskipaðar. Starvsfólkaorkan í eldrarøktini verður økt bæði til heimabúgvandi og hjá teimum, sum búgva á stovnum og sambýlum. Pensjónsreformur verður framdur Við lóg um eftirlønaruppsparing skal eftir­ løn verða tryggjað øllum lønmóttakarum Eftirlønaruppsparingin skal eisini verða roknað aftrat ALS­, barsils­ og sjúkradag­ pengagjaldinum o.ø. almannaveitingum. Lógarverkið um almannapensjónir verð­ ur endurskoðað, so fólkapensjónin verður styrkt serstakliga teimum, ið ikki hava aðra inntøku, til gagns. Pensjónsviðbøturnar, brennistuðul til ávísar pensjonistar og Samhaldsfasti hækka soleiðis, at pensjónin til teirra, sum ikki hava aðra inntøku, hækkar í samgonguskeiðinum. Bústaðarpolitikkur Alternativ íbúðabygging verður sett í verk. Lóg um lutaíbúðafeløg verður sett í verk, eisini fyri fólk við serligum tørvi. MVG­ og rentustuðulslóg skulu broytast, so tær geva lutaeigarum somu rættindi sum øðrum eigarum. Nýggj leigulóg skal tryggja rætt­ indi hjá leigarum og útleigarum. Húsalánsgrunnurin og Íbúðagrunnurin verða umskipaðir til eitt bústaðarpolitiskt amboð, serliga við atliti at fíggjarliga veik­ um bólkum, m.a. til at tryggja lagaliga fígg­ ing til lutaíbúðafeløg og eisini til fólk við skerdum førleika. Ein onnur uppgáva er at taka stig at byggja leiguíbúðir og lestrarbú­ staðir eisini saman við øðrum pørtum. Bjálvingarstuðulslánsgrunnurin verður endurskipaður til at útvega fígging til orku­ og bjálvingarstuðulslán til pensjonistar. Vinnumál Vinnupolitikkur samgongunnar hevur til endamáls at tryggja Føroyum fjølbroyttari inntøkugrundarlag, at slóða fyri betri marknaðaratgongd hjá vinnuni og at tryggja henni tryggar og álítandi karmar. Dagførd lóggáva Til tess at lúka treytirnar í handilsavtalum við ES og onnur lond, sum eru í gildi, og til tess at slóða fyri føroyskum limaskapi í EFTA og eini møguligari EBS­avtalu, verð­ ur øll lóggáva innan vinnumál dagførd áhaldandi soleiðis, at hon lýkur tey krøv, ið altjóða felagsskapir og onnur lond seta. Arbeiðsmegi Skipaður verður ein rúmligari og smidligari arbeiðsmarknaður, har vinnan kann fáa út­ lendska arbeiðsmegi til Føroya eftir tørvi. Lóggávan á økinum verður yvirtikin og skipað soleiðis, at hon á besta hátt tænir føroyska arbeiðsmarknaðinum. Tilfeingisumsiting Umsitingin av øllum náttúrutilfeingi og øll lóggáva í hesum sambandi verður savnað á sama stað. Íverksetan Virkisfús fólk við góðum hugskotum og ætlanum verða stuðlað soleiðis, at leiðin frá hugskoti til veruleika verður lættari at ganga. Útflutningsráð SamVit verður skipað soleiðis, at tað í størri mun enn nú virkar sum eitt útflutn­ ingsráð fyri føroyska framleiðslu. Gransking Vinnumálaráðið skipar fyri, at vinnan og almenni myndugleikin fara undir vinnu­ relateraða gransking í nógv størri mun enn nú. FAS Til tess at menna eina nýggja inntøkuvinnu á sjóvinnu økinum, har vit hava dyggari royndir enn tey flestu, verður Føroyska Altjóða Skipaskrásetingin umskipað soleið­ is, at hon verður kappingarfør við aðrar skipanir av hesum slagi. Hagstovan Hagstovan verður styrkt til tess at tryggja føroyskum vinnulívi neyðugt hagtalsgrund­ arlag. Trygging Tryggingarøkið verður liberaliserað. Sam­ stundis verður skattaskipanin broytt soleiðis, at lóggávuverkið ikki eggjar upp­ spardum pensiónskapitali, sum føroyingar spara saman í lívstryggingum, at vera fluttur út av landinum. Nýggj rentuskattalóg verður gjørd, sum javnsetur føroysk lívstryggingarsamtøk við líknandi samtøk í grannalondunum og í Europa annars. Landbúnaður Landbúnaðarlóggávan verða eftirmett og neyðugar broytingar gjørdar. Kolvetni Samgongan fer at fáa lýst tey árin á og teir møguleikar fyri føroyska samfelagið, sum kunnu standast av eini møguligari oljuvinnu innan umhvørvi, mentan, sosiala økið og arbeiðsmarknað. Fiskivinna Fiskivinnupolitikkurin hevur sum høvuðs­ mál, at ríkidømið í havinum verður umsitið sum varandi grundarlag undir føroyska búskapinum. Skipast skal soleiðis fyri, at mest møgulig virðisøking úr føroyskum til­ feingi liggur eftir í Føroyum, og allir úrdráttir av veiddum fiski koma til virkingar og gagns í framleiðsluni. Samgongan ásannar, at tað er ein trupulleiki, at brúksrættindini til almenna nattúrutilfeingið verða handlað og seld á privata marknaðinum. Tørvur er á eini tjóðarsemju um fiski­ vinnupolitikkin, nú Løgtingið hevur sam­ tykt broytingar í lógini um vinnuligan fiski­ skap viðvíkjandi loyvum og fiskirættindum, Heini O. Heinesen setti tingið sum ellisformaður. Tað gjørdi hann eisini í 2002. Heini O. Heinesen fyllir 70 ár 6. august í ár Mynd: Ólavur Frederiksen … Samgonguskjal amillum Tjóðveldi, Javnaðarflokkin og Miðflokkin