leygardagur 9. juni 2001síða 3

4 Nr. 108 - 9. mai 2001 Nr. 108 - 9. mai 2001 5 gult4 cyan4 magenta4 svart4 gult5 cyan5 magenta5 svart5 Hann hevur fingið 400 talv hjá føroysku landsliðnum sendandi, so hann kann verða væl fyrireikaður til talvdystin sunnudagin KONGURIN Eyðun Klakstein Í gjár kom kongurin til landið. Talan er ikki um bók- staviliga kongalig vitjan, men hinvegin um heimsins mætasta telvara, Garry Kasparov. Maðurin, sum er telvarin fram um allar aðrar í heiminum, vitjar í Føroyum um vikuskiftið, og á skránni eru tveir dystir. Kasparov hevur fyrireik- að seg væl til Føroya- ferðina, tí fyri nøkrum vik- um síðani bað hann for- mannin í talvsambandinum um at fáa sendandi so nógv talv sum gjørligt hjá teim- um, sum telva á føroyska landsliðnum. Orsøkin til hetta er, at Kasparov telvar ímóti landsliðnum í Norður- landahúsinum, og hann ætl- ar sær at verða væl fyri- reikaður til hesa uppgáv- una. – Eg var eitt sindur kløkkur, tá hann bað um at fáa tey mongu talvini hjá landsliðnum, men í grund- ini er hetta ikki so løgið. Kasparov er kendur fyri at verða væl fyrireikaður, og tað er eisini tí, at hann er heimsins besti telvari, sigur Rani Nolsøe, formaður í Talvsambandi Føroya. Tvær stórar uppgávur Kasparov fer at halda norð- oyastevnu leygardagin. Hann vitjar í Klaksvík, og á skránni er eisini simul- tantalv ímóti 25 telvarum. Um tað viðrar, verður hetta tiltakið í Vágstúni. Verður veðrið ikki til vild- ar, verður tað flutt í Skálan. Sunnudagin er dysturin ímóti sterkastu føroysku telvarunum á skránni. Hesin dysturin verður í Norðurlandahúsinum í Havn. Kasparov fær 90 minuttir tilsamans til øll talvini, meðan telvararnir á før- oyska landsliðnum fáa 60 minuttir hvør. – Hetta verður ein spenn- andi dystur, tí um øll talvini gerast drúgv, so kann tað verða ringt hjá Kasparov at halda skil á so mongum talvum í senn, sigur Rani Nolsøe. Flentu at hugskotinum Ferðin hjá Kasparov kom í lag, eftir at formaðurin í Talvsambandinum hitti Kasparov í Íslandi í fjør. – Nakað áðrenn høvdu vit sitið í Talvsambandinum og tosa eitt sindur, um tað ikki hevði borið til at gjørt okkurt stórt talvtilak í Føroyum. Tá nevndi onkur, at tað hevði verið stutligt at fingið Kasparov til Føroya. So flentu vit eitt sindur og hildu tað verða fínt hug- skot, greiðir Rani Nolsøe frá. Men tað sum tóktist veruleikafjart fyri mong kom nærri veruleikanum, eftir at Rani Nolsøe fekk samband við Kasparov og umboðsmann hansara undir eini talvkapping í Íslandi. Alt endaði við, at Kaspa- rov segði seg vilja koma til Føroya. – Tá eg tosaði við hann í Íslandi, og eg segði, at eg var úr Føroyum, hugsaði hann seg eitt sindur um og svaraði: Føroyar, liggja tær ikki eystanfyri Ísland. Hann er ein sera upp- merksamur persónur, sigur Rani Nolsøe. – Vit hava fingið eitt sera gott samstarv við vinnu- lívið, og tað hevur gjørt hetta tiltakið gjørligt. Ikki minst at Føroya Sparikassi vildi verða høvuðsstuðul fyri vitjanini. Fekk bilbukt vil Kramnik Hóast Kasparov ikki í løtuni er heimsmeistari, er tað eingin, sum ivast í, at hann er heimsins sterkasti telvari. Hann hevur júst luttikið í eini sera sterkari kapping í Kasakstan, og her telvaði hann ímóti heims- meistaranum, Kramnik, í avgerandi talvinum í kapp- ingini. Kramnik hevur gjørt sær eina tiltikna sterka verju- skipan, sum Kasparov ikk hevur klárað at brotið – fyrr enn nú. Í einum framúr talvi eydnaðist tað Kaspa- rov at bróta sterku verjuna hjá Kramnik og harvið vinna bæði talvið og kapp- ingina. – Kasparov er tí helst í sera góðum lag, nú hann kemur til Føroya beint eftir hesa kappingina, sigur Rani Nolsøe. Talvkongurin fer av land- inum aftur týsdagin. Kasparov fyrireikað seg væl Kasparov er heimsins sterkasti telvari, og hann hevur júst vunnið talv ímóti heimsmeistaranum. Í Føroyum er millum annað dystur ímóti talvlandsliðnum á skránni Trygdarmiðstøðin í Klaksvík hevur ovmikið at gera, og um eina viku hava teir fyrsta skeiðið fyri fólk í alivinnuni TRYGD Eyðun Klakstein Klaksvík: Trygdarmið- støðin í Klaksvík hevur higartil í ár havt eins nógv fólk á skeiði, sum teir høvdu alt árið í fjør. Nógv sjófólk eru til van- ligu trygdarskeiðini, men Trygdarmiðstøðin hevur eisini fleiri onnur skeið á skránni. Nýggjasta skeiðið er eitt fyri fólk í alivinnuni. Hetta skeiðið verður fyrstu ferð hildið um eina viku, og kann fara at gerast eitt afturvendandi skeið. Skeiðið fyri fólk í ali- vinnuni er lutvíst eitt van- ligt trygdarskeið, men dent- ur verður lagdur á viður- skifti, sum serliga eru gald- andi í alvinnuni. Skeiðið er gjørt í samstarvi við SIN- TEF í Noregi. Trygdarmiðstøðin um- hugsar at skipa fyri øðrum skeiðum eisini, og møgu- liga verður í framtíðini skipað fyri skeiðum fyri fólk, sum arbeiða í ávísum vinnum á landi. Trý fólk eru í føstum starvi á Trygdarmiðstøðini, men harafturat undirvísa eisini aðrir tímalærarar á skeiðunum. Trygdarmiðstøðin í Klaksvík hevur úr at gera við at skipa fyri trygdarskeiðum av ymsum slagi REPORTASJA Jústinus Leivsson Eidesgaard Hendan greinin skuldi ver- ið skrivað fyrr í vár, tá myndin varð tikin, tí er kavi uttanfyri, men hon fer kanska allíkavæl at rigga, tí í skrivandi løtu sveipa tjúk hvít kavaæl yvir Norð- oyggjar og nú er bara eitt samdøgur til Norðoyar- stevnan byrjar. Vit eru staddir í ølneyst- inum í Klaksvík, journalist- ur og myndamaður. Vit standa innanfyri neysta- dyrnar, ið við sínum rimum geva vánni uttanfyri dæmi at einum málningi, málaður av leitandi listamanni. Uttanfyri svimja æðurnar í góðveðrinum og bryggj- urnar eru tómar. Skip og bátar eru úti, tað er fagrasta vártíð. Tað er fyrrapartur, kalt og er tú ikki beinleiðis hund- sjúkur, so eru hetta ikki rættuliga líkindini at sløkkja tostan við ísakøld- um gullprýddum Føroya- bjór. – Vit eru ikki so nógvir í morgun, bara tann fasti staburin, men tá línubátarn- ir eru inni, tá er lív í gauli. Tá kann neystið næstan verða fult og nógvar góðar eru at hoyra, onkur mor- reyð eisini, sigur ein maður um miðjan aldur. Hann er í einari »ylpø«, sum er held- ur tronglig um miðjuna. Eyguni eru blonk og reyð- sprongd, tú hómar æðrarnar í tí hvíta. Smáar sveittaperl- ur hanga fastar á enninum. – Vit gera ikki hønu halta her inni. Koma bert saman fyri at práta og fáa okkum eina øl. Konufólk eru ikki væl komin sum so og børn sleppa slett ikki inn í neyst- ið, sigur hann. Og so leggur ein eldri maður upp í. Hann er ikki úr Klaksvík, men er trúgvur gestur í neystinum, tá hann er her um leiðir. – Eg fati ikki hvat fólk hava í móti hesum neyst- inum. Kundi eg ikki sita her og drekka mær eina kenn- ing, so sat eg onkra aðra- staðni og høgligt liggur neystið fyri, beint við síð- una av Føroya Bjór, sigur hann. Og nú leggur so ein heilt annar upp í. – Eg havi fanin gali meg rinda skatt alt mítt lív, bæði av tí eg havi fortjent á sjón- um og sanniliga eisini at tí eg havi drukkið, og tað er slett ikki so lítið millum ár og dag. Landskassin ger tað súrt hjá okkum, sum dáma ein lítlan. Ølið er alt ov dýrt av ølskattinum. Tann sum hevur størst interessu í at fólk drekka nógv í Føroy- um, er júst landskassin. Tað hevði verið tómligt í hon- um, var ongin rúsdrekka- skattur. Tá má vera nakað í tí, sum tikið verður til, at dupultmoralur er dupult so góður. Tí tey, sum hava mest í móti okkum sum drekka, eru júst fólk, sum eru grammast til at kráma pengar til sín úr landskass- anum, sigur hesin eini. Hann hevur rættuliga tosað seg heitan, tónalagið er høgt, nú setningurin endar. Ein hómar eitt sindur av beiskleika móti tí heila. Hansara bláreyða nøs næst- an hvørvur í hvíta andan- um. Søtur landroykur Ein á rennir oman gjøgnum neystið, um summarið lukt- ar hendan illa, siga teir. Inni er skýmligt. Lotið liggur niðan í neystið og ein súr- søtligur angi av gomlum landi hongur í luftini, blandaður saman við royki av ballaðum svørtum og Samson. Sigarettglóðirnar blunka títt. Fram eftir gólv- inum, í ovara parti av neyst- inum, flýtur við hvítum plastberiposum frá Føroya Bjór. Teir eru allir sjálvsagt tómir, tí tómar ølfløskur kunnu aftur umsetast til øl inni hjá Føroya Bjór, og tað er ølið íð savnar menninar í neystinum. Ølneystið, sum Føroya Bjór eigur, er ikki serliga væl umtókt í Klaksvík av øðrum enn teimum sum brúka hetta, og teimum sum vinna pening uppá hetta. Fyri mong í Klaksvík er hetta tað reinasta blasfemi, at neystið verður nýtt til brennivínsbørnini, verður hugsað um hvat virksemi neystið varð nýtt til fyri eini 50 árum síðan. Tá stóð navnframi trúboðarabáturin »Sendebudet« í neystinum, tá hann ikki var á manna- veiðu í bygdunum kring Klaksvíkina og í eystara parti av Eysturoynni. Andaliga støðan var vánaligt fyri fimti árum síðan, í hesum mangan stokkkonservativu kirkju- bygdum, var andslívið sovnað av gomlum vana. Kappar við lúnningina á Betestha, menn sum Jógv- an Gerðalíð og Páll á Dul, andans stríðsmenn av Guds náði, og aðrir, ferðaðust runt við »Sendebudet« og sáddu og fleiri staðni gav ávøkst. Fleiri eru sam- komunar, sum stava bein- leiðis frá virkseminum hjá »Sendebudet«. Í dag er »Sendebudet« burtur úr neystinum, ein- asta leivd frá hesum tíðar- skeiði er spælið, sum stend- ur rustað og tært innast í neystinum, næstan undir í ølposum. Forrestin, tað er vanliga ikki so óruddiligt í neystin- um. Men seinastu tíðina hevur Jørgen, grønlendari, ein raskur maður, sum hev- ur búð og siglt ein stóran part av ævini úr Klaksvík, verið í øðrum ørindum í Havn. Og menninir í neyst- inum sakna hann. Tað er Jørgen sum hugnar um í neystinum. Vit práta leingi um alt millum himmal og jørð, um fisk, um hundasjúku, um samfelagið og kjerligheit og missa kjerligheit. Um gyltar farnar dagar og um vónloysi fyri framman. Menn koma alsamt í neyst- ið og aðrir fara til hús. Teir flestu av fasta stabin- um eru einsamallir. Drekk- ur tú dagliga, so hevur tú líkasum ikki stundir til ann- að enn at drekka og heldur ikki familjulív. Tú hómar tár í eygunum, tá tosað verður um syndraðar fam- iljur og børn, og svikt og sorg og alt sum ein ikki megnaði, tí kenningin hevði fingið valdi á einum. Men sorgarleikurin og vanlagnan hvørvur í næstu løtuni, tá næsta ølin er komin niður um og so hoyra vit fleiri søgur frá ungum sorgleysum døgum, tá ein kundi drekka tað ein vildi, tá konufólk linkaðu í knøunum bara ein vísti seg, og brøgdini á skipsdekki søgdu frá monnum. Teir flestu av fasta stabin- um í ølneystinum Klaksvík verða vaktir á hálvari nátt av berum tosta og nívandi ótta. Føroya Bjór letir ikki upp fyrr aðrir haldlar og tað er hart, í herviligum sveittaherindum, at bíða eftir at løtan er komin, tá øl í neystinum kann bjarga einum eina løtu burtur úr allari neyðini. Sjálvt um neystið veðrur brúkt av øðrum, so er tað fyrst og frest eitt friðskjól fyri rúsdrekkabundnum í Klaksvík, ið enn ikki duga at síggja sær annan veg burtur úr elendigheitini. Sætt í ljósinum á hesum, so er enn nytta í gamla neystinum hjá »Sendebu- det« og tað fortjenar eitt sindur størri viðurkenning millum manna. Nýtt skeið til alivinnuna Ølneystið er opið so leingi øl er Ølneystið í Klaksvík Mynd: Jens Kr. Vang C M Y K 5 4 Við tí leiðandi fíggjarliga leikluti, sum bankin hevur í tí føroyska samfelagnum, setur tað sera stór krøv til menning og marknaðarføring av bankanum. Tí verður søkt eftir enn einum skapandi starvsfólki til Menningardeildina. Starvið Menningardeildin hevur m.a. dagligu ábyrgdina av marknaðarføring - bæði innanhýsis og uttanhýsis - herundir menning av deildum, produktum, tænastum og heimasíðu bankans. Høvuðsuppgávan hjá tær verður at menna og marknaðarføra produktir og tænastur eins og at arbeiða við grafiskum skipanum. Førleikakrøvini Tað er ein fyritreyt, at tú: • hevur útbúgving innan marknaðarføring • ert opin fyri nýggjum avbjóðingum • hevur góð samstarvsevni • kanst starvast sjálvstøðugt Tað er ein fyrimunur, um tú dugir grafiskar skipanir og dugir væl at málbera teg í skrift og talu. Treytirnar Setanartreytirnar verða avtalaðar eftir royndum og førleika. Hevur tú hugflogið... ...so hava vit møguleikarnar Starvið skal setast skjótast gjørligt, men vit bíða gjarna eftir rætta starvsfólkinum. Umsóknin Hevur starvið tín áhuga, so send eina skrivliga umsókn saman við viðkomandi skjølum í seinasta lagi 18. juni 2001 til: P/F FØROYA BANKA, Starvsfólkadeildin, Húsagøta 3, FO-100 Tórshavn. Nærri upplýsingar um starvið kunnu fáast frá Joan Stampe, menningarleiðara, á telefon 31 13 50.