fríggjadagur 22. juni 2001síða 6

10 Nr. 117 - 22. juni 2001 gult10 cyan10 magenta10 svart10 gult11 cyan11 magenta11 svart11 Jústinus Leivsson Eidesgaard -Tað hevur alstóran týdning at fáa vinnuna at skilja, at fiskiskapur snýr seg ikki bara um búskap. Fiski- skapur er eisini at fara væl um fiskin, sum ein felags arv, ið skal latast víðari til okkara eftirkomrar, sigur Otto Gregusen. Norski fiskimálaráðharr- in Otto Gregussen er á vitj- an í Føroyum í samband við ráðstevnuna um náttúru- vernd og burðardygga veið- u í Norðuratlantshavi. -Vit høvdu ein fund her- fyri í Lofoten, har føroyski fiskimálaráðharrin eisini luttók. Á hesum fundinum kom fram, at vit hava felags ábyrgd fyri at fiskastovn- arnir verða umsitnir so væl sum møguligt. Talan er um ein heimsarv, sum ikki má ganga til grundar. sigur hann. -Vit tosa í dag um etiska ábyrgd. Tað hevur alstjóran týdning at hugburðurin, at tað er etiskt skeivt ikki at halda reglarnar sum eru á- settir fyri burðardyggari veiðu. Tað er týdningar- mikið, at hetta nær út til tann einstaka fiskimannin, at hann veruliga skal kenna við sær sjálvum, at tá hann ikki heldur ásetingarnar, so ger hann nakað skeivt, eins og við øðrum lutum í lív- inum, sigur Otto Gregus- sen. -Eg haldi, at hendan ráð- stevnan hevur eitt sera á- hugavert tema Júst tað, at vit eiga eitt felags hav og vit skulu duga at fara um tað soleiðis, at okkara eftir- komarar kunnu fáa eins stóra gleði og vinning av tí, sum vit sjálvi. Tað er okk- ara ábyrgd og eg rokni við at ráðstevnan her fer at knýta okkum tættari saman, sigur Otto Gregussen. Fiskimaðurin má kenna etiska ábyrgd Jústinus Leivsson Eidesgaard Norski fiskimálaráðharrim. Otto Gregussen, sum er í Føroyum í løtuni, við ikki siga um hann er bjart- skygdur ella svartskygdur fyri útslitinum av svart- kjaftafundinum, sum hevur hildin í Føroyum fyrst í juli. -Tað einasta eg vil siga er, at eg haldi at uppskotið hjá ES til ein býtislykil, har Noreg bert fær 12 prosent av kvotuni er heilt órími- ligur. Vit hava verið við til at fiska svartkjaftin frá byrjan og vit kunnu slett ikki góðtaka uppskotið frá ES, sigur Otto Gregussen. -Eg skilji heldur ikki til- mælini frá ICES um svart- kjaftastovnin sum eina null loysn. ICES sigur greitt at bann eigur at vera sett fyri allari svartkjafta veiðu til ein semja er fingin millum londini um býtislykilin, og tað merkir ikki tað sama sum at øll svartkjaftaveiða steðgar í komandi ári, sigur Otto Gregussen. Fundurin um svartkjaftin verður í Føroyum 5. juli og tað er føroyski fiskimála- ráðharrin Jørgen Niclasen, sum hevur tikið stig til fundin. Londini, sum veiða svartkjaft, tey eru Føroyar, Ísland, Grønland, Noreg, Russland og ES hava hildið fleiri fundir fyrr um at finna ein býtislykil til svartkjaftin, men uttan útslit. Dapra tilmæli hjá ICES um bann fyri veiðu av svartkjafti í komandi ári, skundaði undir avgerðina hjá Jørgen Niclasen, fiski- málaráðharra um at fáa londini til fundarborðið. Otto Gregussen heldur ES vera órímuligt Jústinus Leivsson Eidesgaard -Tað eru tvey høvuðs- eyðkenni við Norður- atlantshavinum. Tað skilir sundur og knýtir saman. Vit hava alla tíð verðir skild sundir av havinum, men tøknin og altjóðagerið sein- astu árini hevur knýtt okk- um saman. Havið er okkara felags eyðkenni og í felag mugu vit fara væl um, segði Anfinn Kallsberg, løgmaður, tá hann setti ráð- stevnuna The North Atlantic í Norðurlandahús- inum hósmorgunin. -Fara vit væl um, so tryggja vit okkum at vit fáa meira burtur úr havinum, segði hann. -Vit hava seinni árini sæð, at londini hvørju meg- ið Atlantshavið hava tikið seg saman í felag. Vit hava ES øðrumegin og Norður- amerika hinumegin. Hetta kann vera gott, men er ikki samstarv yvirum Atlants- havið, so er vandi fyri at vit her mitt í Atlantshavi gerast eitt marknaðarland millum hesar heimspartar, segði Anfinn Kallsberg. Jústinus Leivsson Eidesgaard Høvundurin av bókini »Toskurin, fiskurin íð broytti heimin«, stóð á røð- arapallinum í Norðurlanda- húsinum hósmorgunin. Hann er ikki vísundamaður, men ein professionellur rit- høvundur, sum skrivar fyri pening og sum hevur stóran áhuga fyri toski. Men um hann ikki er vísundamaður, so kunnu vit lurta eftir hon- um allíkavæl, tí sum hann sigur, veruleikin er, at vit vita als ikki alt um hvat svimur í havinu,. -Eg helt ein fyrilestur á lærda háskúlanum í Reykjavík fyri nøkrum ár- um síðan og har segði eg millum annað, at fiski- frøðingar hava ikki nóg neyvar arbeiðsháttir at meta um stovnar. Fiskifrøðing- arnir, sum vóru hjástaddir, dámdu hetta einki serligt og høvdu hug at fýlast at, men eg rokni við, at vit eru samdir í dag. Støðan er ikki ov góð við íslendska toska- stovninum. Eg haldi, at er eitt faktum, at vit vita ikki alt um fiskin, sum svimir í havinum, og tí skulu vit ansa eftir, sigur Mark Kur- lansky. -Í 19 øld fóru fransk- menn veruliga undir fiski- vinnu, og staturin stuðlaði við peningi, soleiðis at fransar kundu royna á fjar- leiðum. Ein baktanki við nýggju fiskivinnunu, um hetta mundi, var kanska, at samstundis sum menn fisk- aðu, so var hetta góð sjó- venjing, sum aftur kundi nýtast í flotanum, skuldi kríggj brostið á, segði Mark Kuransky. Fransar royndi seg við línu og kring í Norður- atlantshavi, har fransar royndu, hildu fólkini, at lín- an var av tí illa og oyddi fiskin. Tá var mest vanligt at fiska við snøri. Í dag er trolið nokk størsta hóttanin móti toski, segði Mark Kurlansky. ' Verri seinnu tíðina Toskur hevur elvt til kríggj og seinastu 30 árini eru nógvar broytingar hendar innan fiskivinnu. -Tað var ikki bara gott,at íslendingar sum teir fyrstu fluttu fiskimarkið út. Hetta fekk stórar avleiðingar fyri aðrar fiskitjóðir. Roknað var við, at tá londini fluttu markið út, so kundu tey fiska sum tey vildi innan hetta mark, og at tey tá sjálvi kundu umsita stovn- arnar. Men hetta hevur ikki eydnast serliga væl, hyggja vit eftir hvussu toskurin hevur tað. Tá kanadamenn fluttu fiskimarkið út, so stuðlaðu myndugleikarnir eisini at gera eina risaflota, sum kundi fiska innanfyri fiskimarkið. Hyggið eftir útlitinum í dag. Tað eru ikki bara útlendingar sum hava oytt toskastovnin í New- foundlandi og við Labra- dor. Nýggju fiskimørkini góvu ikki av sær sjálvum góða stovnsrøkt, tí eiga vit øll ábyrgd fyri ovurveiðu, sigur Mark Kurlansky. -Eg var fiskimaður sjálv- ur í sekstiárunum. Tá var eisini tosað um ovurveiðu, men ongantíð hjá okkum sjálvum. Tá vit tosaðu um ránsveiðu, so vóru tað altíð russar og japanesarar sum framdu hetta. Men vit mugu síggja í eyguni í dag, at vit sjálvi eisini eru við at troyta stovnarnar ov hart, sigur hann. Mark Kurlansky varð spurdur hví toskastovnurin við Newfoundland veksir so seint. -Eg veit tað ikki, tað er so nógv vit ikki vita í hav- inum. Men at kópur aleina skal halda stovninum niðri, tað trúgvi eg ikki. Eg trúgvi neyvan, at toskurin kom aftur í Newfoundlandi, um vit veiddu allan kópin. Tað hevur nakað við veður- lagsbroytingar og broyt- ingar í náttúruni sum ger, at tá ein stovnur er lítil, so megnar hann ikki at fóta sær aftur, sigur Mark Kur- lansky -Alla staðni í Kanada sær tú kóp sum leika, við einum toski í munninum. Eg haldi, at toskurin er horvin úr munninum nú. Millum mannað hevur verið hildið at kópurin er tann fitti og toskurin tann býtti. Men nakra einfalda forkláring uppá hví toskurin ikki kemur aftur hava vit ikki, sigur Mark Kurlansky. -Sjálvur eri er optimist. Eg haldi at avmarkingarnar í fiskivinnuni enn bara eru á byrjunnarstøði og at hesar fara at gerast betri og effek- tivari í framtíðini. Tað fer at bera til at gagnnýta toskin á burðardyggum støði. Spurningurin kann tó vera, um hesar avmarkingar eru komnar ovseint, sigur Kurlansky. -Eg haldi, tað er deiligt at tosa við fólk, sum einki løgið halda vera í at ein setir seg niður og skrivar eina heila bótk um tosk, sigur Kurlansky Trolið er størsta hóttanin móti toskinum Løgmaður: Havið skilir og knýtir saman Anfinnur Kallsberg, løgmaður Mark Kurlansky í Norðurlandahúsinum. Mynd Jústinus Leivsson Eidesgaard Otto Gregussen, norski fiskimálaráðharrin. Edvard Joensen 18.30 Likkulikkuleia 4 19.00 Trý á ferð 2:13 19.30 Í sanglæru 5:5 – um sangteknikk 20.00 Dagur Vika 20.20 Sjónvarpið hjá Finn – danskt undirhald 20.45 Gekkur 21.25 Sølumaður til sølu – am. drama 11.05 Switchback – amerikanskur spenningsfilmur Óhóskandi fyri børn 00.55 Liðugt 07.30 Tennis 08.30 Football 09.30 Truck Sports 10.00 Car Racing 10.30 Mountain Bike 11.00 Olympic Games 11.30 Cycling 12.15 Tennis - Live 14.00 Tennis - Live 15.30 Formula 3000 - Live 16.00 Cycling - Live 17.00 Formula 3000 18.00 News 18.15 Football 19.15 Water Polo - Live 20.15 Sumo 22.00 News 22.15 Xtreme Sports 22.45 Xtreme Sports 23.15 Cycling 00.15 News 00.30 Close 00.00 TLZ: »Stevenson’s Travels 01.00 TLZ: »The Mind Traveller – The Ragin’ Cajun« 02.00 TLZ: »Background Brief - Consciousness« 02.15 TLZ: »What have the 60’s ever done for us?« 02.30 TLZ: »The Cretaceous Greenhouse« 03.30 TLZ: »Fighting Rust in Your Car« 04.00 TLZ: »Blood on the Carpet – The Woodstock Story« 04.40 TLZ: »Megamaths – Measure - the King’s New Clothes« 05.00 TLZ: »Suenos World Spanish« 05.15 TLZ: »Suenos World Spanish« 05.30 TLZ: »English Zone« 06.00 Noddy: »Noddy Has An Afternoon Off« 06.10 Angelmouse 06.15 Playdays 06.35 Blue Peter 07.00 Hero to Zero 07.30 Celebrity Ready, Steady, Cook 08.15 Style Challenge: »Retired Teacher« 08.40 Real Rooms 09.05 Bargain Hunt 09.30 Antiques Roadshow: »Knebworth House« 10.00 Molly’s Zoo 10.30 TLZ: »Horizon – Masters of the Ionosphere« 11.15 Changing Rooms: »Maidenhead« 11.50 Celebrity Ready, Steady, Cook 12.30 Style Challenge: »Questions and Answers« 13.00 Doctors 13.30 EastEnders 14.00 Real Rooms in need of a revamp. 14.30 Bargain Hunt 15.00 Noddy: »Noddy Has An Afternoon Off« 15.10 Angelmouse 15.15 Playdays 15.35 Blue Peter 16.00 Hero to Zero 16.30 Top of the Pops 2 17.00 Gardeners’ World 17.30 Doctors 18.00 EastEnders 18.30 Passport to the Sun 19.00 Hi-De-Hi 19.30 Next of Kin: »The Embarrassment Factor« 20.00 The Ice House 21.00 Harry Enfield and Chums 21.30 Later with Jools Holland 22.30 The Stand-Up Show 23.00 The Royle Family 23.30 Game On 00.00 BBC News 00.30 HARDtalk (r) 01.00 BBC News 01.30 Talking Movies (r) 02.00 BBC News 02.30 The Money Programme (r) 03.00 BBC News 03.30 Asia Today (r) 03.45 World Business Report (r) 04.00 BBC News 04.30 HARDtalk (r) 05.00 BBC News 05.30 Click Online (r) 06.00 BBC News 06.30 The Money Programme (r) 07.00 BBC News 07.30 HARDtalk 08.00 BBC News 08.30 Jeremy Clarkson's Extreme Machines (r) 09.00 BBC News 09.30 Life (r) 10.00 BBC News 10.30 HARDtalk (r) 11.00 BBC News 11.30 Talking Movies (r) 12.00 BBC News 12.30 Life (r) 13.00 BBC News 13.30 HARDtalk (r) 14.00 BBC News 14.15 World Business Report 14.30 Talking Movies (r) 15.00 BBC News 15.30 Life (r) 16.00 BBC News 16.30 Asia Today 17.00 BBC News 17.15 World Business Report 17.30 Jeremy Clarkson's Extreme Machines (r) 18.00 BBC News 18.30 World Business Report 18.45 Sport Today 19.00 BBC News 19.30 HARDtalk (r) 20.00 BBC News 20.30 Future Fantastic 21.00 BBC News 21.30 World Business Report 22.00 BBC News 22.30 Correspondent 23.00 BBC News 23.30 World Business Report (r) 23.45 Asia Today 05:00 Børne-hjørnet med Disney 07:05 TV-shop 08:00 Hvide Løgne(G) 08:25 Ricki Lake (G) 09:15 Ricki Lake 10:10 Horton-sagaen(G) 11:00 Horton-sagaen 11:50 Panter-tanter 12:20 Vild med dig 12:50 Melrose Place - classic 13:45 Interne Affærer 14:45 Pæn pige - sej sild 15:10 Min kære familie 15:40 Baywatch 16:35 Ricki Lake 17:30 Sabrina - skolens heks 18:00 Susan - sød og single 18:30 Dummere end politiet tillader 19:00 Sjov og Spas 19:30 Sjov og Spas 20:00 Faktor 21 Film: Blodpenge 21:45 Sex & the City 22:15 Frygtens sommer 23:55 Lægerne 00:55 Sunset Beach 01:45 Sunset Beach (G) 02:35 Godnat 07.00 Tíðindi 07.05 Morgunlestur Kirsten Ellendersen í Fámjin lesur. 07.15 Barnaløtan Jonna Olsen og Kári Sólstein stíla fyri 07.15 Morguntónleikur 07.30 Tíðindi 07.35 Góðan morgun Føroyar Dia Midfjord og Jákup Magnussen skipa fyri. 08.00 Tíðindi 08.03 Góðan morgun Føroyar 09.00 Tíðindi 09.03 Koparskrínið (e) Dánjal Joensen lesur 7. part av framhaldssøgu eftir Jens Paula Heinesen. 09.33 Dagsins tónar 09.50 Morgunlestur (e) Kirsten Ellendersen í Fámjin lesur. 10.00 Tíðindi 10.03 Fimleikaløtan Beinta Danielsen og Elsa Maria Bærentsen skipa fyri. 10.08 Máltráðurin Elis Poulsen er vertur. 11.00 Tíðindi 11.03 Á sanganna veingjum (e) Gunnvør Poulsen leggur til rættis.. 11.33 Undir døgurða 12.00 Veðurtíðindi 12.02 Middagstónleikur 12.15 Skráin og lýsingar 12.20 Tíðindini 12.50 Døgurðatónar 13.00 Tónatímin 14.00 Í Víngarðinum (e) Alexander Samuelsen leggur til rættis. 15.00 Tíðindi 15.03 Rót og rútma (e) Petur Rouch velur country tónleik 16.00 Tíðindi 16.03 Summar 2001 Helena Debes Højgaard, Beinta Løwe Jacobsen og Høgni í Jákups- stovu skipa fyri. 17.00 Tíðindini 17.05 Vikuskiftið 18.00 Fríggjakvøldstónar Øssur Egholm velur løgini. 18.25 Skráin og lýsingar 18.30 Tíðindini 19.00 Studio Pegasus Kári Sólstein og Fróði Løkságarð leggja til rættis. 20.00 Estudio 2000 Kári Annand Berg skipar fyri. 21.00 Dagsetur Øssur Egholm leggur til rættis. 22.00 Tíðindi 09:45 Orðið Bíbliulestur v/ Anju Hansen 10:00 Góðanmorgun- tónleikur 11:00 Gesturin (e) Vitjan á Rás 2 12:00 Tíðindi & lýsingar 12:15 Tónleikur 13:00 Leysaløtan Innsløg, prát og tónleikur 14:00 Ynskiløtan Heilsur frá lurtarunum 15:00 Tíðindi & lýsingar 15:15 Ynskiløtan (framhald) 16:00 Breytin Beinleiðis ferðslusending 17:00 Lættur tónleikur 18:00 Tíðindi & lýsingar 18:15 Lættur tónleikur 21:00 Tíðindi & lýsingar 21:15 Orðið (e) Bíbliulestur v/ Anju Hansen 21:30 Beatin v/ Eyðfinn Drewsen Tónleikasending fyri ung 22:30 Náttartónleikur Eingin skrá komin Fríggjadagur 22. juni Frá fríggjadegi 22. juni til hósdagin 28. juni Blái akurin Útnorðurráðið hevur lýst árið í ár at vera »veiðuár« burturav. Tann serstaka mentanin, sum í útnorði er knýtt at veiðu, verður viðgjørd á stevnum og fundum, sum Útnorðurráðið og onnur skipa fyri. Í útvarpssendingum í summar, fimm leygarkvøld á rað, verður nortið við hesa mentan, sum í øldir hevur verið ein lívstreyt í teimum trimum útnorðurlondun- um Grønlandi, íslandi og Føroyum. Í sendingunum, sum kallast »Blái akurin« verður prátað við fólk um hav, veiðu og mentan í Útnorðuri. Umframt tónleik um havið fara vit at hoyra yrkingar eftir Chr. Matras, Janus Djurhuus, Heðin Klein, Róa Patursson, Jóanes Nielsen og Alexandur Kristiansen, sum knýta seg afturat havinum kring okkum. Tað er Birgir Kruse, ið leggur til rættis og fyrsta sendingin verður send í Útvarpinum leygarkvøldið 23. juni. Leygarkvøldið kl. 19.05 Sjómansendingin Vitin Katrin Dagbjartsdóttir Johansen, sum vann fyrsta føroyska gullmerkið í altjóða svimjikappingum, er gestur í útvarpsstovuni. Pápin var sjómaður øll barna- og ungdómsárini hjá Katrini, sum fer at siga okkum frá mongum ymiskum kendingum og hugsanum. M. C. Restorff skipar fyri. (Var sent fyrstu ferð hin 24. juni síðsta ár) Leygardagin kl. 17.00 Jeg ved hvad du gjorde sidste sommer Strømer i børnehaveklassen Sunnukvøldið kl. 20.00 Mánakvøldið kl. 20.00 C M Y K 11 10