mikudagur 26. mars 2008síða 10

10 Nr. 58 - 26. mars 2008 - Keyparar og brúk- arar av føroysk- um vørum krevja burðardygga fram- leiðslu. Men vinnan kann ikki sjálv taka røttu stigini, og hungrar eftir greið- um politiskum leið- reglum, sigur Ólavur Gregersen, sam- skipari av veðurlags- ráðstevnuni TACC Veðurlags­ ráðsteVna Rigmor Dam rigmor@sosialurin.fo Mynd: Jens Kristian Vang Aftaná eina uppiborna páskahalgu, hava fyrireikar­ arnir nógv um oyrini, nú setanin av stóru veðurlags­ ráðstevnuni í Norðurlanda­ húsinum av álvara nærkast longu 7. og 8. apríl í ár. Ráð­ stevnan, sum hevur fingið heitið Trans Atlantic Cli­ mate Conference, stytt: TACC, hevur tvey endamál: At seta fokus á veðurlags­ broytingar, við serligum atliti til havumhvørvið, um­ framt at kunna um ætlanir­ nar at seta á stovn ein trans­ atlantiskan granskingar­ stovn, TACIT – TransAtlan­ tic Climate Institute. Stigtakari er Bitland, með­ an Vinnuhúsið, Samvit og Nora eru medfyrireikarar. Vitja Miðlahúsið Tey bæði, Ólavur Gregersen, samskipari frá Bitland, og Tórunn Ellingsgaard, tíð­ indasamskipari, hava lagt leiðina framvið Miðlahúsi­ num í morgun, at greiða frá um fyrireikingarnar. Tey vita at fortelja, at atgongu­ merkjasølan gongur væl, hóast tað ikki er útselt enn. ­ Vit hava selt eini 200 atgongumerki higartil. Skráin verður helst liðug í morgin, og tá ið hon er almannakunngjørd, rokni eg við, at fleiri fara at tekna seg, sigur Ólavur Gregersen. Fyrireikararnir hava roknað við eini 200­300 luttakarum, einamest granskarar, vinnu­ lívsfólk, politikarar og miðl­ ar. Seinni dagurin á ráð­ stevnuni er býttur upp í fýra workshops, ella verkstovur, har til ber at tekna seg til tvær og tvær. Nú evnið eru altjóða veð­ urlagsbroytingarnar, er ætlanin bæði at lýsa støð­ una, sum hon er, umframt at varpa ljós á, hvat okkara partur í Atlantshavi er, og hvussu kunnu vit vera við til at broyta óhepnu gongd­ ina. Bakgrundin fyri at skipa slíka ráðstevnu júst í Før­ oyum er, at her er servitan á altjóða støði um havstreymar kring Norðuratlantshavið, og Føroyar hava sum fiski­ veiðitjóð nógva vitan um veður og tilfeingi í havi­ num. Viðurkendir røðarar Ráðstevnan er fyrst og fremst eina vinnu – og granskingarráðstevna. So­ statt er høvuðsmálið enskt, og fleiri av teimum 30 fyri­ lestrarhaldarunum eru al­ tjóða viðurkendir og víða­ gitnir granskarar. Umframt sjálvandi høvuðsnavnið: fyrrverandi amerikanska varaforsetan og umhvørvis­ stríðsmannin Al Gore, sum verður mettur at vera mill­ um teir 20 best umtóktu fyrilestrarhaldararnar í heiminum. Al Gore hevur seinastu árini dúgliga gjørt vart við vandarnar, sum standast av veðurlagsbroytingum. Fyri hetta arbeiðið fekk hann í 2007 Nobel­friðarheiðurs­ lønina saman við vísinda­ fólkum hjá ST. Hansara sjónarmið er, at øll lond og allir einstaklingar eiga at taka ábyrgd á økinum, tí jarðarupphitingin hevur vanlukkuligar avleiðingar við sær. Ikki bara moralur Ólavur Gregersen og Tór­ unn Ellingsgaard greiða frá, at tað eru fleiri orsøkir til, at vit føroyingar eisini noyðast at fyrihalda okkum til alheims veðurlagsbroyt­ ingarnar – ikki bara útfrá einum moralskum og etisk­ um sjónarhorni. ­ Men eisini, tá tað snýr seg um sølu og marknaðar­ føring, har tað í alt størri mun verður væntað av okk­ um, at vit kunnu dokumen­ tera, hvussu vøran er veidd og framleidd, sigur Ólavur Gregersen. Tí vóna tey, at eitt umboð fyri risastóru handilsketuna Tesco kemur at greiða frá um meginbrúk­ aran, sum í alt størri mun krevur innlit í og prógv fyri, at framleiðslan fer fram á burðardyggum grundarlagi Klima-ráðstevnan skal vekja politikarar Tríggir ungir gransk- arir hava ment eina skipan, sum kann gera tað møguligt fyri skipavinnuna at spara bæði umhvørvi og milliónir av krónum. Eitt lítið hugskot á Fróðskaparsetrinum er í dag ment til eitt kollveltandi føroyskt produkt á veg út á altjóða marknaðin grøn Vinna Dorit Hansen dorit@sosialurin.fo Ein av føroysku fyritøkun­ um, sum verður við á TACC08 ráðstevnuni er Decision 3. Sosialurin hev­ ur verið á gátt hjá nýggju føroysku fyritøkuni, sum fyri stuttum undirskrivaði sáttmála við stóra danska reiðaríðið, Norden. Tað er einki skilti uttan­ fyri, sum sigur at her heldur ein spennandi granskingar­ fyritøka til. Inngongdin er væl fjald á ovasta trini á nøkrum væl fjaldum bak­ garðstrappum í miðbýnum í Havn. Ein passandi fasada fyri eina fyritøku, sum má halda sína gransking so dulda sum møguligt fyri at trygg­ ja, at eingin annar fer avstað við produktinum. Slóbrótandi grønir Dánjal Jákup Jacobsen, Jóan Petur Petersen og Ólavur Simonsen eru menninir handan fyritøkuna Decision 3 og skipanina GreenSteam. Skipanin, sum teir hava ment, hevur vakt altjóða ans, tí hon kann spara skipum milliónir í oljuútreiðslum