týsdagur 29. apríl 2008síða 20

20 vinnan Nr. 81 - 29. apríl 2008 -Tað hevur stóran týdning at skapa góðar karmar fyri oljuleitingar- virksemi á føroyska landgrunninum, soleiðis at vit vónandi raka við olju í undirgrundini sigur nýggju olju- málaráðharrin Tór- bjørn Jacobsen Oljuvinna Jan Müller jan@sosialurin.fo Tað eru umleið tveir mán­að­ ir síðan­i, at n­ýtt lan­dsstýri tók við. Í tí samban­di hen­du eisin­i broytin­gar á oljuøk­ in­um. Higartil hevur kol­ vetn­isvin­n­an­ og tað vil fyrst og fremst siga leitin­g eftir kolvetn­i verið partur av virkisøkin­um hjá Vin­n­u­ málaráðn­um. Nú er hetta málsøkið flutt til eitt n­ýtt lan­dsstýrismálaráð, n­evn­i­ liga n­ýggja Tilfein­gisráðið, sum aftur er partur av Fiski­ málaráðan­um. Lan­dsstýris­ maðurin­, sum í dag umsitur kolvetn­isleitin­g, er Tórbjørn­ Jacobsen­ úr Tjóðveldi. Sein­­ astu árin­i hevur Bjarn­i Djur­ holm sum vin­n­umálaráð­ harri umsitið oljumálin­i. Fara vit lon­gur aftur var tað løgmaður, sum umsat hetta økið. Nú um dagarn­ar var n­ýggi oljumálaráðharrin­ gestur í Rás2, har han­n­ fyri fyrstu ferð úttalaði seg almen­t um kolvetn­isøkið. Rás2 spurdi lan­dsstýris­ man­n­in­, um tað ikki var ein­ sera ván­alig timin­g at fara í løgtin­gið við n­ýggjari út­ bjóðin­garrun­du um somu tíð sum kun­n­gjørt varð, at Williambrun­n­urin­ var eitt vón­brot! Tórbjørn­ Jacobsen­: ­ Tan­n­ sætta borin­gin­ er ikki størri vón­brot en­n­ so, at man­ hevur ikki borað so lan­gt n­iður, at man­ kan­n­ staðfesta, at ein­ki úrslit spyrst burtur úr lon­gur n­iðri, en­n­ man­ er komin­ við borin­gin­i. Eg tók júst hen­da spurn­in­gin­ upp við Jarð­ fein­gi og spurdi, um tað ikki var psykologskt illa timað tíðspun­kt at bera upp­ skotið um 3. útbjóðin­g aft­ ur í tin­gið. Tað var en­tá við­ gjørt sama dag sum turri Williambrun­n­urin­ varð kun­n­gjørdur. Men­ Jarð­ fein­gi metti, at tað var ikki skeiv tíð at gera hetta, tí politikkurin­ hevur verið, at man­ eigur at hava eitt áhaldan­di flóð í arbeiðin­um, soleiðis at man­ ikki fær n­akra uppiløgu í virksemið á Føroyaleiðin­i. Eftir at hava spurt Jarð­ fein­gi, hvussu áhugin­ er n­ú, er tað n­akað tíðliga at fáa n­akað boð, tí uppskotið er júst lagt fyri tin­gið. Men­ Jarðfein­gi upplýsir, at tað er ein­ ávísur áhugi, serliga eftir at man­ hevur latið tey data út, sum lógin­ heimiðlar, at man­ kan­n­ geva teimum áhugaðu. Gamal tanki ­ Hvussu ber tað til, at olju­ mál vórðu løgd un­dir Fiski­ málaráðið, n­ú man­ veit, hvussu n­ógvar uppgávur liggja har. ­ Tað er í hvussu er ein­ gamal tan­ki hjá mær, at man­ eigur at leggja allar tilfein­gisvin­n­urn­ar saman­ í eitt ráð og so at býta tey ymsu økin­i sun­dur í tekn­­ iskar fyrisitin­gar (direkto­ rat), sum sita við sjálvum tekn­ikkin­um, meðan­ til­ fein­gismálaráðharrin­ og han­sara ráð tóku sær av tí politiska virksemin­um. Taka vit oljumál, so fer alt tað tekn­iska virksemið fram í sjálvum direktorati­ n­um, meðan­ avgerðir, ið skulu takast sum t.d. við Williambrun­n­in­um kun­n­u blíva politiskir spurn­in­gar, sum lan­dsstýrismaðurin­ skal taka avgerð um. Tí verður sjálv arbeiðsbyrðan­ ikki so stór, at hon­ ikki verð­ ur yvirkomilig. Tórbjørn­ Jacobsen­ sær tí ein­ki skeivt í tí at flyta oljumálin­i úr Vin­n­umálaráðn­um til Til­ fein­gismálaráðið. Tvørtur­ ímóti heldur han­n­ tað vera skilagott og rætt. Væl lagt til rættis ­ Síðan­i tú tókst við sum ráðharri fyri kolvetn­ismáli­ n­um hava vit lítið og ein­ki hoyrt um tín­ar visión­ir og tan­kar á hesum økin­um. ­ Eg haldi, at kolvetn­is­ vin­n­an­ er ótrúliga væl til­ rættaløgd frá byrjan­ av. Tað er gleðiligt at síggja, at okkara fólk hava megn­að at gera ein­a føroyska lóggávu og fyrisitin­g, sum virkar n­ógv betri en­n­ lóggávan­ og praksis á n­ógvum øðrum tilfein­gisøkjum. Eg haldi visión­irn­ar vórðu lon­gu lagdar, tá alt tað fór í gon­gd í sín­ari tíð. Tað er ein­gin­ orsøk til at gera tær stóru broytin­garn­ar í lóggávun­i, sum liggur til grun­d un­dir oljuvin­n­un­i í Føroyum, tí hon­ er so mikið væl frágin­gin­, at hetta er ikki n­eyðugt. Kanna avleiðingar ­ Tit skriva í samgon­guskjal­ in­um, at tit ætla at seta í verk kan­n­in­g av bæði av­ leiðin­gum og møguleikum av ein­i koman­di kolvetn­is­ vin­n­u. Hvat ætla tit har. ­ Tá spurt verður um visi­ ón­ir, so er oljuvin­n­an­ ein­ n­okkso materiell vin­n­a soleiðis at skilja, at an­tin­ fin­n­ur tú olju ella ger tú tað ikki. Fin­n­ur tú olju, og eitt stórt virksemi í lan­din­um sten­dst av tí, so má tan­n­ politiska skipan­in­ gera sær greitt, at tað fer at hava ein­a stóra ávirkan­ á tað føroyska samfelagið. Nógv fólk vilja koma til lan­dið, og tað verð­ ur n­ógv on­n­ur framleiðsla en­n­ tað, sum er framman­­ un­dan­. Tvs. at høvuðsvin­n­­ Vóni vit raka við olju Oljuvinnufelagið hevur havt aðalfund Mikudagin­ 23. apríl hevði Oljuvin­n­ufelagið aðalfun­d. Á aðalfun­din­um stóðu Magn­i Arge og Líggjas Joen­sen­ fyri vali. Magn­i Arge stillaði uppaftur og varð aftur valdur. Líggjas Joen­sen­ stillaði ikki uppaftur. Í han­sara stað varð valdur Jostein­ Petersen­. Í n­evn­din­i í Oljuvin­n­ufelagn­um sita n­ú Magn­i Arge, Gun­n­bjørn­ Joen­sen­, Jákup Mikkelsen­, An­ja Jacobsen­ og Jostein­ Petersen­. Nevn­din­ hevur skipað seg við Magn­a Arge sum forman­n­i og Gun­n­bjørn­ Joen­sen­ sum n­æstforman­n­i. Stórir møguleikar fyri vøkstri í telduspælídnaðinum Telduspælídn­aðurin­ í Dan­mark merkir stóra framgon­gd, og n­æstu árin­i verður rokn­að við en­n­ størri vøkstri. Treytin­ er tó, at vin­n­ugrein­in­ og vin­n­an­ sum heild skilur og gagn­n­ýtir teir stóru møguleikarn­ar í hesi vin­n­u. ITEK, sum er dan­ska vin­n­ufelagið fyri KT­fyritøkur skipaðu herfyri fyri ráðstevn­u um men­n­in­g av telduspølum og møgu­ leikum fyri vøkstri í hesi vin­n­un­i. Á ráðstevn­un­i kom fram, at tað eru alt fleiri virkir, sum hava fun­n­ið út av, at telduspøl ikki bara skulu vera stuttlig, men­ eisin­i avbjóðan­di í aðrar mátar. Men­ spælídn­aðurin­ hevur brúk fyri meiri pen­in­gi, um vin­n­ugrein­in­ skal men­n­a seg en­n­ meira. Meiri pen­in­gur eigur at verða játtaður til stuðul av verkætlan­um og klekin­garumstøðum til fyritøkur, verður sagt frá ITEK. (www.in­dustry.fo) ”Kolvetnisvinnan er ótrúliga væl tilrættaløgd frá byrjan av. Tað er gleðiligt at síggja, at okkara fólk hava megnað at gera eina føroyska lóggávu og fyrisiting, sum virkar nógv betri enn lóggávan og praksis á nógvum øðrum tilfeingisøkjum.” ”Tað er eingin orsøk til at gera tær stóru broytingarnar í lóggávuni, sum liggur til grund undir oljuvinnuni í Føroyum. Hon er so mikið væl frágingin, at hetta er ikki neyðugt.” ”Vit eiga avgjørt, eisini um vit finna olju, at gera eina veruliga mentanardubbing í Føroyum.”