týsdagur 6. mai 2008síða 8

8 tíðindi Nr. 85 - 6. mai 2008 Krøvini til matvøru­ trygd eru ik­k­i tey somu til bak­arar sum aðrar matvøru­ framleiðarar. Og tað eru bara fisk­avirk­ir, sum framleiða til útflutning, sum hava lógarfest k­røv til k­læð­ nabúnaðin hjá starvs­ fólk­unum Matvørur Dorit Hansen dorit@sosialurin.fo Bakarar, sum selja megin­ part­in av sínu vøru yvir egn­ an disk, vera ikki roknaðir sum virki, og t­í skulu t­eir ikki lúka somu krøv sum aðrir mat­vøruframleiðarar. Het­t­a sigur umboð frá Mat­­ vørudeildini hjá Heilsufrøði­ ligu St­arvsst­ovuni, sum hevur eft­irlit­ við allari mat­­ vøruframleiðslu í landin­ um. St­rangast­u krøvini t­il mat­­ vørut­rygd eru galdandi fyri t­ey fiskavirkið, sum selja vørurnar av landinum. Kunngerðin, sum er galdan­ di fyri hesa vinnu, sigur heilt­ greit­t­, at­: Lut­ir, sum eru framleiðsl­ uni óviðkomandi, og kunnu vera t­il reinførisligan ampa, mugu ikki vera í fram­ leiðslu­ og goymslurúmum. St­arvsfólk í fiskavirkjum hava t­í ikki loyv at­ bera ring­ ar, ur og aðrar prýðislut­ir. Men hesi krøv eru ikki gald­ andi fyri mat­vøruframleiðs­ lu t­il heimamarknaðan. Bakarar eru ikki eitt virki Sambært­ kunngerð skulu øll mat­vøruvirki í Føroyum hava eit­t­ dokument­erað innaneft­irlit­, har t­ey skulu ansa eft­ir mat­vørut­rygdini og herundir eisini persónliga sjálvsrøkt­. Eit­t­ slíkt­ innan­ eft­irlit­ kann t­ildømis fevnað um, at­ persónliga sjálvsrøkt­­ in hjá st­arvsfólkunum verð­ ur kannað regluliga, og st­ikkroyndir verða t­iknar av, um st­arvsfólk bera príðis­ lut­ir. Heilsufrøðiliga St­arvs­ st­ovan hevur síðani eft­irlit­ við hesum innaneft­irlit­ið. Elspa Danielsen frá Mat­­ Ølið úr miðbýnum Løgreglan í Nuuk skipaði seinast­a vikuskift­i fyri einum át­aki ímót­i t­eimum, sum ganga ella sit­a í miðbýnum og drekka øl. Longu frá morgunst­undini fríggjadagin fingu fólk, sum drukku øl, boð um at­ fara úr miðbýnum. Gjørdu t­ey ikki t­að, fingu t­ey bót­, men sambært­ KNR valdu øll at­ akt­a boðini. Løgreglan hevur t­ó gjørt­ greit­t­, at­ halda fólk fram við at­ drekka øl í miðbýnum, fáa t­ey bót­, og summi kunnu fáa forboð fyri at­ koma í miðbýin. Grønlendskt í USA Í hesari vikuni fáa amerikanarar høvi t­il at­ kunna seg um grønlendskan skaldskap. Í sambandi við, at­ t­ann serliga amerikanska­grønlendska samst­arvsnevndin heldur fund í Washingt­on í vikuni, hevur amerikanska forlagið IPI Press gjørt­ av at­ geva seks bøkur við nút­ímans grønlendskum og amerikonskum skaldskapi út­. Tann fyrst­a bókin er við yrkingum hjá Aqqaluk Lynge, og høvundurin verður hjást­addur, t­á bókin verður løgd fram, sigur KNR. Í dag ber til at fáa alt slag av breyðum hjá føroysk­u bak­arum, men eitt rugbreyð við silvurarmbandi mitt inni í breyðnum stendur neyvan á nøk­rum innk­eyps­ lista. Hetta var tó tað, sum eitt par í Havn fek­k­, tá tey í seinastu vik­u k­eyptu sær eitt vanligt rugbreyð Matvørur Dorit Hansen dorit@sosialurin.fo Ein havnakona gjørdist­ ikki sørt­ skøkk, t­á hon fríggja­ morgunin skuldi skera breyð t­il mat­pakkarnar hjá børnunum. Maðurin hevði verið og keypt­ nýt­t­ rugbreyð kvøldi fyri, men t­á hon skul­ di skera breyði í flísar, fekk knívurin ikki skorið ígjøg­ num. Okkurt­ hart­ var inni í breyðnum. Konan sker eit­t­ sindur longur inn á breyðnum, og nú bar t­il. Men harða st­ykki í breyðnum mát­t­i kannast­, og undan kavi kom ­ eit­t­ armband. Ein brot­in silvur­ reim. Maðurin, sum hevði keypt­ breyðið í Mylnuni, vil ikki vera nevndur við navni, og hann hevur ikki kravt­ endurgjald frá handli­ num. ­ Eg t­ími ikki at­ gera mei­ ra burt­ur úr, men kanska hevur t­að almennan áhuga, at­ man kann finna sovorði í breyðum, sigur hann. Hann viðgongur at­ hann mist­i mat­arlyst­in fríggjadagin, men hann æt­lar sær fram­ vegis at­ keypa rugbreyð. ­ Men frá nú av verður t­að skorið breyð, sigur hann. Petti funnið í Mylnuni Í gáramorgunin fingu st­arvs­ fólkini í Mylnuni eit­t­ líkn­ andi upplivilsi. Har kom eit­t­ annað pet­t­i av sama silv­ urarmbandi í vegin, t­á gom­ lu breyðini skuldu skerast­ í skivur. ­ Vit­ funnu eit­t­ pet­t­i av eini armreim í einum breyði, og eg kann vát­t­a, at­ ein lærlingur hjá okkum hevur mist­ reimina niður í deiggi, sigur Eirikur Magnussen, leiðari á bakar­ ínum við Sosialin. Hann greiðir frá, at­ ein lærlingur hevði ringt­ inn og sagt­ seg úr st­arvið sama morgun, og løt­u seinni var ein armreim, sum sami lær­ lingur át­t­i, funnin í einum breyði í handlinum. ­ Lærlingurin hevur vit­að, hvat­ er hent­, men hann hevði ikki boðað frá t­í. Het­­ t­a er sjálvandi sera óheppið. Vit­ kunnu øll gera onkran feil, men t­að hevur alst­óran t­ýdning, at­ slíkt­ verður loft­­ að beinanvegin, so breyðini ikki vera seld. Spurdur um t­að hevði fingið avleiðingar fyri við­ komandi, um hann ikki sjálvur hevði sagt­ seg úr st­arvið, sigur Eirikur Magnussen, at­ t­að hevði t­að sjálvandi. Men hann veit­ ikki, um t­að hevði verið uppsagnargrund. Ongar reglar Leiðarin í bakarínum hjá Mylnuni vát­t­ar, at­ t­ey ikki hava havt­ serlig krøv t­il klædnabúnað ella prýðislut­­ ir. ­ Vit­ gingu út­ frá, at­ okk­ ara st­arvsfólk vóru so umhugsin at­ t­ey ikki brúkt­u slíkt­. Men nú mugu vit­ inn­ føra formellar reglar. Tað arbeiða 13 fólk í bakarínum hjá Mylnuni, og Eirikur Magnussen sigur, at­ man kann ikki alt­íð verja seg fyri menniskjaligum feilum, men t­að t­ýdningar­ mest­a er, at­ feilurin verður ræt­t­aður beinanvegin. ­ Eg eri harmur um, at­ kundin er farin t­il miðlarnar í st­aðin fyri at­ koma t­il okk­ um. Tí het­t­a kann bara vera oyðileggjandi. Og vit­ høvdu reagerað akkurát­ líka. Tá vit­ nú hava sæð, at­ lærlingar kunnu gera slíkt­, so mugu vit­ innføra st­rangari reglar, st­aðfest­ir Eirikur Magnus­ sen. Rugbreyð við armbandi Ein silvurlitt armketa lá í hesum rugbreyðnum, tá ein havnarkona í síðstu viku skuldi skera breyð til matpakkarnar hjá børnunum. Lærlingurin í Mylnuni, sum misti armketuna í deiggið, hevur nú sagt upp Myndir: Álvur Haraldssen Ikki somu