fríggjadagur 25. juli 2008síða 13

Nr. 142 • 25. juli 2008 Vikuskifti 13 Jákup Andreas Arge. Við sær út aftur frá vitjanini, hevði Uni L. Hansen fleiri 16 mm filmsspolar við upptøkum, ið Petur F. Christiansen hevur gjørt gjøgnum eitt langt lív sum familjumaður, vinnulívsmaður og politikari. – Hóast »Føroyskar Søgur« eru liðugt redigeraðar og farnar til eftirframleiðslu – tað vil siga, at tær í skrivandi verða koyrdar yvir á DVD og skulu síðan til prentingar –, so valdi eg at taka spolarnar hjá Petur F. við mær til Danmarkar til yvirspælingar. Høvuðsendamálið við verkætlanini er í síðsta enda at varðveita føroyska mentanararvin á filmi, og tað er beinleiðis orsøkin til, at Eik Grunnurin hevur valt at stuðla verkætlanini. Tað var heldur ikki hvørmans ogn at eiga eitt 16 mm upptøkutól í 50unum og 60unum, tí tað var kostnaðarmiklari enn eitt 8 mm bæði at keypa og brúka, men tað er eisini stórur munur á dygdini. Hartil hevur Petur F. Christiansen livað eitt sera áhugvert lív og verið virkin í politikki og vinnulívi, so tilfarið á filmunum hevur í útgangsstøðinum allar fyritreytir fyri at vera søguliga áhugavert og týdningarmikið at varðveita fyri eftirtíðina, greiðir Uni L. Hansen eldhugaður frá. Góð undirtøka Søgan um vitjanina hjá Petur F. Christiansen er bara ein av fleiri líkandi søgum, ið Uni L. Hansen kann fortelja um upplivingar í sambandi við arbeiði við »Føroyskum Søgum«. Saman við Birgir Kruse frá Fornfilmsfelagnum, ið hevur hjálpt til við filmsinnsavningini í Føroyum, hava teir ferð eftir ferð rakt við gull á teirra ferðum kring landið í jakstranini eftir filmum, eitt nú heima hjá Rannvá Olsen í Havn, ið eigur ein av elstu privatu filmunum, sum higartil er funnin. Talan er um film í 35 mm stødd, upptikin í Havn og á Tvøroyri í 1926, ið er arvur eftir langabbabeiggja hennara, Ingvald Olsen. Teir hava eisini verið framvið í gomlu og væl varðveiddu húsunum, ið Klæmint Høgnesen, bóndi og handilsmaður, lat byggja Inni í víkum í Oyndarfirði í 1858. Langabbasonur Klæmint, Andrias Klein, eigur í dag húsini, har lógu filmar, ið sonur Klæmint Høgnesen, Julius Høgnesen, ið var apotekari og búði í Danmark, tók upp á ferð til Føroya í 1930. Umframt hesi meira forkunnigu filmsfund, so hava hópin av fólkum latið teirra privatu og kæru smalfilmssamling inn til yvirspælingar ísambandi við verkætlanina, og harvið hava tey eisini givið sítt íkast til »Føroyskar Søgur«. Í tøkum tíma Tað er í tøkum tíma, at »Føroyskar ➘