mánadagur 25. august 2008síða 8

8 tíðindi Nr. 161 - 25. august 2008 SamferðSla Orð&mynd: Snorri Brend snorri@sosialurin.fo Mikladalur: - Eg eri fult greið­ur yvir, at vit fáa ong- an undirsjóvartunnil enn á sinni. Men hetta er eitt mál, sum vit í øllum førum kunnu tjakast um, sigur mikladalsmað­urin ið­ er maskinmeistari av yrki. Christian Andreasen sat í síni tíð­ í bygdaráð­num í Mikladali, og er í dag limur í serstøku Mikladalsnevnd- ini, eftir at bygdin varð­ løgd saman við­ Klaksvíkar kommunu. Eitt av hansara hjartamál- um er at tryggja oyggjar- fólkinum gott og regluligt samband við­ meginøkið­. Hetta hevur hann ikki bert tosað­ um, men hevur eisini skrivað­ eitt bræv til komm- ununa um eina endaliga loysn til samferð­sluna um Kalsoyarfjørð­. Hugskot hansara er at útseta bygging av nýggjum skipi og í stað­in stovna ein grunn við­ stovnsfæi, sum skal hava til endamáls at bora ein tunnil, til dømis úr Knúts- dali ella Syð­radali á Kals- oynni og yvir á Bumshamar í Klaksvík. Skriv hansara er nærmast at meta sum eitt upplegg til eitt tjak um samferð­sluvið­- urskiftini til og úr oynni. Tí hvørki hann ella nakar ann- ar veit til fulnar enn, hvussu langur ein slíkur kann verð­a, hvat hann kemur at kosta – og ikki minst, nær koyrandi verð­ur undir Kalsoyarfjørð­. Christian Andreasen hev- ur í øllum førum sagt sína hugsan. Spurningurin er nú, um eitt konstruktivt tjak fæst í lag um hetta málið­. Gott skip Í mong ár hevur Barsskor annars røkt farleið­ina mill- um Klaksvík og Kalsoynna. Hóast skipið­ var gamalt, var hetta kortini álitið­ hjá fólkinum í oynni um tey ætl- að­u sær inn á meginøkið­. Tað­ var tí ein stórur bati hjá Christiani og øllum hin- um í oynni, tá strandferð­slan fyri nøkrum árum síð­ani setti SAM í sigling millum Klaksvík og Syð­radal. Við­ hesum batanum kundu fólk fara fleiri ferð­ir um dag- in til og úr Klaksvík. Ferð­a- ætlanin varð­ haraftrat løgd soleið­is til rættis, at møgu- leiki var at búgva á Kals- oynni og arbeið­a ella luttaka í ymiskum frítíð­arítrivum í Klaksvík um kvøldið­. Kalsoyingar eru kortini so bjartskygdir – og realist- iskir! – at teir duga væl at síggja, at tann besta loysnin fyri teir er at fáa ein tunnil millum Borð­oynna og Kals- oynna. Ein av talsmonnunum fyri hesi ætlanini er Christi- an Andreasen, sum fyri sløkum ári síð­ani sendi skriv um hetta málið­ til Klaksvíkar kommunu at arbeið­a víð­ari við­. Ætlanin hansara gongur í stuttum út uppá loysn av tveimum við­urskiftum: Í fyrsta lagi, at hava SAM siglandi í eina tíð­ aftrat. Og í øð­rum lagi at seta pening í ein grunn, til tess at fíggja ætlað­a undirsjóvartunnilin. - Vit eru púra sannførd um, at SAM er eitt gott skip. Skipið­ er stabilt, kann taka bilar og hevur verið­ ser- stakliga regulerur á rutuni. Tað­ er henda regularitetin, sum vit ikki á nakran hátt ynskja at missa. - Men okkara hægsta ynski er kortini tað­, at fáa eina varandi loysn innan samferð­sluna, sigur mikla- dalsmað­urin. At liva við Fólk eru fult greið­ yvir, at SAM sum varð­ bygdur í 1975 fer skjótt at fella fyri aldursmarkinum. Tey eru eins greið­ yvir, at tann komandi ferjan verð­ur av heilt øð­rum slagi enn SAM: Loyvt verð­ur ikki í framtíð­ini at hava ferð­a- fólkini sitandi undir bildekk- inum, og hetta kravið­ fer eisini at verð­a galdandi á Kalsoyarleið­ini. - Henda nýggja ferjan verð­ur tí bæð­i størri, og utt- an iva eisini hægri enn SAM. Og hetta fer at skapa trupulleikar, tá leggjast skal at við­ ferjuleguna í Syð­ra- dali. - Hetta skipið­ verð­ur nógv við­breknari í siglingini enn SAM, tí tað­ fer at taka so nógvan vind á seg, sigur Christian Andreasen. Eitt úrslit av hesum verð­- ur, at vandi er fyri fleiri avlýsingum á vetrartíð­, tá vindur, sjóvarfall og myrkur gera um seg. Júst avlýsingar eru eitt, sum fólkið­ tíbetur ikki hava verið­ von við­: SAM er so mikið­ lágur, at tá hann fyrst er komin inn um grótkastið­, so verjir tað­ fyri vindi og hann kann lættliga leggja til bryggju. Hinvegin er SAM eitt opið­ skip, soleið­is at bilar- nir, í ringum líkindum, fáa sjórok omanyvir seg. Men, sum Christian Andreasen tekur til: - Tað­ er til at liva við­, um ein ístað­in kundi sæð­ fram til eina varandi loysn – ein undirsjóvartunnil! Oyggin hevði blómað við e Ferja ella tunnil til Kalsoy Fyri mong ljóð­ar tað­ kanska sum ein ørvitisætlan at fara undir enn ein undirsjóv- artunnil í Føroyum, og so til eitt øki við­ einans 123 íbúgvum. Christian vísir tó á, at hesin nýggi og komandi Kalsoyartunnilin hevur verið­ uppi og vent, og at eitt uppskot um ein slíkan tunnil eisini hevur verið­ á borð­inum hjá Landsverki, tá málið­ um Norð­oyatunnilin varð­ við­gjørt. Ein hugsan var tá, at ein átti at gjørt ein avstikkara til Kalsoynna, soleið­is at oyggin kundi verið­ knýtt upp í meginøkið­. Henda ætlanin gjørdist kortini ikki til veruleika. - Tað­ hevð­i verið­ nokkso stuttligt, um ein tók hesa ætlanina fram aftur fyri at kanna, hvat hon hevð­i kostað­, í mun til at skula skifta strandfaraskipið­ út, sigur Christian Andreasen. Hann vísir somuleið­is á, at Magni Laksáfoss var inni á eini líknandi loysn í sambandi við­ Suð­uroyarleið­ina, tá hann sat sum fíggjarmálaráð­harri. Positiv ætlan fyri Kalsoy Eftir at Christian Andreasen skrivað­i brævið­ í fyri sløkum ári síð­ani hevur hann fingið­ fleiri afturboð­anir frá fólki, sum eru positivt sinnað­ fyri hesi ætlanini. - Tey siga, eins og eg, at vit áttu at havt SAM í sigling í nøkur ár aftrat. Tí eg trúgvi, at nógv tey flestu vildu heldur behildið­ SAM enn at fingið­ eitt nýtt skip fyri einhvønn prís. Nýggj skip í dag eru kostnað­armikil at byggja og dýr at reka. Harumframt krevja tey við­líkahald – og oljuprísirnir fara neyvan at lækka í framtíð­ini! Kalsoyingar eru ikki júst teir, ið skulu klaga um mangulin uppá tunlar. Teir fimm tunlarnir hava skapt lív og framtíð í bygdunum, men skal ein tosa um ta ultimativu loysnina, er fast samband til Klaksvíkar tað einasta rætta. – Ein slíkur undirsjóvartunnil hevði verið til gagns fyri allar kalsoyingar, sigur mikladalsmaðurin, Christian Andreasen Ein tunnil um Kalsoyarfjørð - úr Syðradali og yvir á Bumshamar - verður neyvan boraður í dag ella í morgin. Men fyri Christian Andreasen í Mikladali er hetta ein avgjørd treyt fyri framhaldandi menning í oynni