mánadagur 27. oktober 2008síða 34

34 Nr. 206 - 27. oktober 2008 Kommiserstuntið hjá Edmundi riggaði í 10 tímar. Halda tey flestu. Tí, tá hevði vinmaður hansara, fiktivi sambandssalvarin, Olli Rehn, víðkanarkommi­ serur í Felagsmarknaðin­ um, skotið uppblásta kíkin niður aftur í ólukkumát. Samansokkin og flatur. Hendinga góður journalist­ ikkur hjá sjónvarpinum. Stendur áleypandi upp ímóti oddagreinunum í teimum báðum størstu dagbløðunum, sum hálova og hevja oyramannin upp í skýggini, fyri hansara serstaka konstruktivu framsøkn í føroyskum europapolitikki. Tey, sum vita nakað um ES og regluverkið, sum har er galdandi, vitstu eisini, at Olli í sínum villasta hug­ flogi aldri hevði funnið uppá at sagt næstformanni­ num í løgtingsins uttan­ landsnevnd, sum er fyrr­ verandi løgmaður, ting­ formaður og fólkatings­ maður fyri Sambands­ flokkin, at føroyingar fóru at fáa sersømdir í fiski­ vinnumálum, um so var, at vit ynsktu at gerast limir í europeiska samveldinum ES. Maðurin tosar finskt, svenskt, týskt, franskt og eingilskt mál, harvið skuldi ongin orsøk verið til, at hann er vorðin misskiltur. Hóast Edmund tykist at hava tapt, í fyrstu atløgu, so er málið als ikki so ein­ falt kortini. Gamla stríðið í Sambandinum er á ongan hátt av, og nú er tað bara ein spurningur um, hvør vinnur miðvøllin og hvussu kringir áleypararnir vera við sparkiteknikki­ num, í døgunum sum nú koma. Málmansevni kunnu ikki brúkast. Dagsskráin í stuntinum var hvørki Olli, ES, EFTA ella føroyskur fiskivinnupolitikkur. Dag­ skráin var heldur, at lokka løgmann út á eina eirinda­ leysa glíðibreyt. Í eina snaru. Fellu. Ein liður í fraktiónsstríðnum um vald­ ið í Sambandsflokkinum. Nú skal bræsni oddvitin grillast, meðan hann situr og hugnar sær á sjálvum piedestallinum úti á Ting­ helluni, skoðandi yvir alt tað fitta fólkið, sum í landinum býr. Tað eydnaðist til fulnar. Kaj Leo leyp við báðum beinum á bláman, við bindi fyri eyguni, táið hann kall­ aði allan fjølmiðlaheimin til fundar á Panorama ­ sum formaður í Sambands­ flokkinum. Sjálvur setti hann fundin, og beyð øll­ um at vera vælkomin, og á skíggjanum ígjárkvøldið sóust øll tey tyngstu koryfe´ini, herurin av intrigantum guerilleros, hjá afturhaldsflokkinum, í eini trivaligari kjøtrond kring sláturlambið. Skeiva smílið hjá Mr. Dahl, táið hann teskandi doseraði einhvørji ráð og brøgd inn í annað oyra á tjóðveldisformanni­ num, avdúkaði ikki so lítið av ætlanini við hesum merkiliga raidinum ­ heilt frá morgunstundini. Táið løgmaður hevði introduser­ að, slapp bridgespælarin framat. Speak to the nation. Entertainment fyri allar pengarnar, og sjálv­ andi vitsti løgmaður um innihaldið í kunningini á einum fundi, sum hann sjálvur hevði skipað fyri. At Høgni Hoydal ikki slapp framat við sínum spurningum, var tilvitað. Stuntið og gyklið máttu undir ongum umstøðum avdúkast á fundinum sjálv­ um, táið hann sjálvsagt, serliga sum fyrrverandi uttanríksráðharri og núver­ andi fólkatingslimur, kundi beint fyri kvettætlanini í Sambandsflokkinum, á sjálvum fundinum. Alt kundi tá farið í vaskið, tí var tað alt umráðandi, at hann var ómælandi, nú palltjøldini vóru drigin frá, og monologurin og komed­ ian skuldu spælast á scenuni, sum var sett einar seks hæddir omanfyri asfaltið á Áarvegnum. Tað ræður um at hava luft undir veingjunum, táið flogið er so ørandi høgt. Tað er skilagott av MJE­ fraktiónini, at hon hevur sett Edmund til hesa vága­ somu atsøkn. Hann er somikið til aldurs komin, at hinir báðir hava eina politiska framtíð, eisini táið hetta stríðið er lokið. Hann fær eina góða milli­ ón krónur um árið, frá donskum vaskikonum og skorsteinssóparum, um­ framt donsku og føroysku tingamannalønina, til m.a. at skriva lesabrøv fyri, tó ikki til hetta virksemið, ið hann nú er farin undir, tað hava fleiri danskir flokkar kent ringan sviða av, og tí koyrir hann helst í meira lagi skeivu megin eggina í løtuni. Men tað tykist Per Højgaard at leggja líka í. Og hví skuldi hann annað? Soleingi taxametrið koyrir, so er tað eitt feitt fyri hann. Hann hevur onga ábyrgd av hesum sirkusinum, ger bara sítt lønta profession­ ella arbeiði, hóast fjøl­ miðlaráðgevin hjá Eik­ Bankanum kom sær í ein ávegis tronga, nú Ólavur í Beiti á Vágaportalinum hevur avdúkað hann við dokumenteraðum tilfari ­ at kalla nektaðan. Portalur­ in hjá Ólavi hevur nevni­ liga teldupostar á skíggjan­ um, har spinndoktarin heitir á sambandsskrivaran við einglaveingjum, Helga Abrahamsen, um at strika upprunan í meylunum, uppruna avsendaran, har hesin greitt hevur lagt strategi´ina fyri hendan nú so famøsa fundin hjá Sam­ bandsflokkinum. Hann skuldi ikki lagt í, táið spor hansara ikki eru meira duld enn tað, at kervið á Christ­ iansborg kann upplýsa teimum, sum eru fregn­ andi, soljóðandi upplýsingar: Per Højgaard Fornavn: Per Efternavn: Højgaard Stilling: Pressemedarbejder Gruppe: V Enhed: Pressetjenesten (V) Kontor: 3­068 Lokalnummer: 4607 E-mail: Per.Hojgaard@ft.dk Brugernavn: vperh SMS-nummer: +4561624426 Fax: 33894607 Sekretær/sekretær for 1: Edmund Joensen Sekretær nummer 1: 4590 Firma: Folketinget Gade: Christiansborg Postnummer: 1240 By: København K MJE­fraktiónin hevur valt sær uttanríkispolitikkin sum ABC­samgongunnar akkilleshæl. M.a. tí, at teir ikki trívast í herskna rákan­ um frá tí sermerkta merk­ antila hurpalinum, sum umsitur tað ráðið. Næstfor­ maðurin í løgtingsins uttan­ landsnevnd sigur seg hava tosað við víðkanarkommi­ serin um føroyskan ES­ limaskap. Jørgen Niclasen dyrgir eftir EFTA­lima­ skapi, og vil ikki vita av Felagsmarknaðinum. Vinnumálaráðharrin sigur føroyskum vinnuáhuga­ málum, at handilsstongsilin í Russlandi er ein trupul­ leiki, sum vinmaðurin Edmund skal taka sær av, sum limur í fólkatingsins uttanlandsnevnd, og Edmund blástemplaði hesa útsøgnina í fjølmiðlunum í gjár. Síðani fer vinnumála­ ráðharrin á fund við ein russiskan handilsattaché í Keypmannahavn um sama mál. Annars ein komiskt stigveldisskipaður vavstur. Eftir tað ynskir Kaj Leo ikki at luttaka í einum kjaki í sjónvarpinum, um europapolitikkin hjá sam­ gonguni, tí sum hann mál­ bar seg í undanberingini, hann var samdur við Jørgen um alt, eisini áðrenn hann vitsti, hvørjar hugsanir seyrvingurin fór at leggja fram fyri hyggjar­ unum. Í tinginum tók dirvisloysið tó fullkomu­ liga yvirhond, táið hann ikki helt seg til at svara spurningum frá andstøðuni um sama mál. Og í gjár kom so klimaksið í seytj­ anda potensi. Táið formað­ urin í Sambandsflokkinum útbasuneraði, at fundurin á Panorama var alneyðugur, tí nú ráddi um ikki at gita, nú ráddi um at vita. Og ta lívsneyðugu vitanina skuldi trojanski hesturin, Edmund Joensen, servera fyri føroyingum. Eftir útsagnum frá skrivstovuni hjá Olla Rehn í gjárkvøld­ ið, var hendan lívsneyðuga vitanin avdúka sum ein loddrøtt kolasvørt lygn, eitt stórt bluffnummar. Nú halda øll, at góð ráð eru dýr, men tað hendi í veruleikanum ikki annað enn, at nú stendur áleið á jøvnum ímillum partarnar. Edmund Joensen hevur samsvarandi skrivaranum hjá víðkanarkommiseri­ num, Olla Rehn, logið fyri Føroya fólki, og tað sum verri er, Føroya løgmaður hoppaði í sínum himinróp­ andi naiviteti uppá íspunna fótongulin, sum skuldi vísa seg at vera gykl úr enda í annan. Spennandi verður nú at frætta, hvussu journa­ listarnir fara at handfara málið. Torir nakar fram eftir degi at spyrja Edmund, hví hann tilvitað leyg fyri Føroya fólki, og dittar nakar sær at spyrja Kaj Leo, um eitt land kann hava ein politiskan oddvita, hvørs politiska útsýnið er somikið kámað, at hann ikki hevði kunnað verið sleptur leysur í einum arabiskum bazari? Veit ikki nær hesin fund­ urin hjá Olla og Edmund hevur verið, tað ljóðaði næstan á skrivaranum, sum høvdu teir sitið í einum ófýsiligum spísikamarið onkustaðni inni á megin­ landinum, og telvað ein nýggjan europeiskan fiski­ vinnupolitikk til sættis. Hetta mátti tó frá upphavi vera eitt politiskt paradoks, ein heimabryggjaður tankatoskur, tí hin 24. apríl í ár, var eg saman við fólki frá Fiskimálaráðnum og Sendistovuni í Bruxelles á fundi við ES­kommiserin í fiskivinnumálum. Eftir eitt ávíst samskifti við skotskar ES­parlamentarikarar, sum ynskja broytingar í europ­ eiska fiskivinnupolitikki­ num, ynskja at hesin poli­ tikkur verður delegeraður útaftur til limalondini, at reka suverent, var spurt um hesi viðurskifti, og hvussu tey fóru at verða skipað í framtíðini. Ein ógvuliga fryntligur Joe Borges gjørdi púra greitt, at í so máta vóru ongar ætlanir, yvirhøvur, á breddanum. Hitti hann aftur suðuri á Malta, ein mánaða seinri, og heldur ikki tá vóru nakr­ ar ábendingar um, at hann ella kommisiónin høvdu aðrar ætlanir, enn at halda rimmarfast um verandi rikna fiskivinnupolitikkin í ES­samveldinum. Annars eiga øll at leggja sær í geyma, at Edmund Joensen og Sambandsflokk­ urin tosa als ikki um før­ oyskan limaskap í ES­ samveldinum, teir tosa um ein danskan limaskap í ES­ samveldinum fyri Føroyar. Tað málið loysist lættast við, at Kaj Leo ringir til vinmannin í forsætismála­ ráðnum í Keypmannahavn, linjurnar ímillum løgmans­ skrivstovuna og statsmini­ steriið eru glóðheitar frammanundan av politisk­ um ekvivalensi, og heitir á hann, um at fyrivarnini viðvíkjandi Føroyum verða strikað í donsku limaskaps­ treytunum, ella hann heitir á Edmund um at bera boð­ ini í siglaðum brævi, táið hann aftur fer undir sítt politiska charlatanarí á rískisborgini. Hasin kleyv­ arskapurin kann ordnast í eini handavending. Og ímeðan sita Fólkaflokkurin og Javnaðarflokkurin, sum ryssur yvir deyðum fylum, og hava sáttað seg við, at Kaj Leo á fundi í ”lítlu samgongu” hevur svorið eið um, at hann og Sam­ bandsflokkurin onki sum helst høvdu við ein fund at gera, sum teir samsvarandi øllum keldum høvdu fyri­ skipað, sum teir høvdu bjóðað inn til, sum Kaj Leo setti, táið hann bjóðaði øllum at vera vælkomnum, og sum hann engasjeraður luttók í ­ saman við flok­ sins absolutta hierarkii. Alt ímeðan Edmund, sum ein annar Ludvík XIV´di, gongur og brummar orðini: ”L´Etat c´est moi.” Politisk megalomani er ring sjúka, men kann ivaleyst eisini brúkast í royndini, at reiða ból fyri t.d. einum nýggj­ um formanni á politiska vígvøllinum. Hvussu tann telvingin fer at spæla av í MJE­fraktiónini, tað fer at spyrjast um, áðrenn langt er umliðið. Tá ið spinnið kámar útsýnið, ella? Tórbjørn jacobsen Býráðslimurin og argja­ maðurin Sjúrður Olsen harmast í bløðunum um, at meirilutin í Tórshavnar býráð ikki hevur megnað at bygt eina ítróttarhøll á Argj­ um og heldur, at ov lítið er fallið í lut hjá sínum býar­ parti. Rætt er, at rúm ikki varð fyri eini ítróttarhøll á Argjum á hesum sinni. Sum býráðslimur eigur hann at vita, at inntøkur og útreiðslur mugu tillagast, og at trøini ikki vaksa inn í himmalin. Sitandi meiriluti hevur valt at raðfesta skúl­ arnar høgt, eitt øki sum ongan góðan hevur átt í býráðnum í nógv Harrans ár, og sum lá í skeljasori, tá vit tóku við. Tí er støðan syrgilig á skúlaøkinum. Børn á Argjum, á Velba­ stað og í Kommunuskúlan­ um hava gerandisskúla­ gongd í sokallaðum fyri­ bils skúlastovum ella barakkum. Hetta er ein neyðloysn, ið vit vórðu noydd at taka, men hesar fyribilsloysnir mugu og skulu burtur aftur, og tað ongantíð ov skjótt. Tveir skúlar eru tí í gerð, ein á Løgmannabreyt og ein á Argjum. Ábøtur eru og verða gjørdar á øðrum skúlum. Fyri framman standa stórar íløgur, ið skulu gerast í at dagføra Kommunuskúlan, at út­ byggja Sankta Frans skúla, at byggja nýggjan skúla á Velbastað o. fl. Vit ynskja øll fyri børn okkara, at tey fáa góða skúlagongd og góðan lær­ dóm. Vitan og lærdómur er hornasteinurin undir einum og hvørjum samfelag, og er treytin fyri øllum fram­ burði. At argjafólk eru við sviðusoð, eri eg ikki samd í, tí nýggjur skúli við góð­ um fimleikarhallum fyri áleið 200 milliónir er á veg. Vega­ og gøtugerðir fyri 10­tals mill., dagføring av kloakkum, yvirtøka av vegum og ábøtur kring fótbóltsvøllin, eru eisini framd á Argjum hettar val­ skeiðið. Sjálvandi hava argjafólk eisini fingið lut í ókeypis busskoyringini, nú við øktum títtleika, hækk­ aðum barnafrádrátti, lækk­ aðum dagstovnagjaldi og øktum systkinaavsláttri v. m., ið eisini eru framd í hesum valskeiði. Tjóðveldi raðfestir lær­ dóm og trivnað hjá øllum borgarum høgt. Argjafólk við sviðusoð? býráðslimur og valevni á lista E Marin KaTrina Frýdal viðmerking