týsdagur 4. september 2001síða 6

10 Nr. 169 - 4. september 2001 Nr. 169 - 4. september 2001 11 Leif Jacobsen Når fremtidige generation- er spørger os om, hvordan vi kunne støtte Israels brutale og ulovlige besætt- else af Palæstina, hvad vil vi så svare? Det spørgsmål falder mig ind, når jeg dagligt ser den palæ- stinensisk-israelske kon- flikt true med at komme fuldstændigt ud af kontrol, med Israels almægtige væbnede styrker, som truer med et omfattende angreb på deres i det store og hele ubevæbnede modstander. Vore efterkommere vil undre sig over hvilke argu- menter der overbeviste støtterne af en besættelses- magt, som tydeligt over- træder bestemmelserne i G e n eve ko nve n t i o n e n (regler indført efter anden verdenskrig for at forhindre en gentagelse af Nazi-krig- ens forbrydelser), en række FN-resolutioner og alle andre normer for inter- national lov. Hvordan vil vi forklare vores samarbejde med et sådan bøllestat? Vores sorg bliver stor af den ironi, at staten Israel - i høj grad er grundlagt som kompensation for verdens fiasko med at beskytte jøderne mod folkemord - så skamløst lader hånt om normerne for menneske- rettigheder fremkaldt af væmmelse ved Holocaust. Siden 1976 har Israel været den største modtager af hjælp fra USA, ifølge tal fra kongressen. Amerikan- erne ser på i stum sam- tykke, at deres allierede myrder potentielle »angrib- ere«, bruger USA-frem- stillede krigsfly og andre sofistikerede våben til at angribe ubevæbnede pro- testerende, beslaglægger palæstinensisk ejendom og nedriver deres hjem, for at bygge yderligere jødiske bosættelser forbundet med hovedveje »kun for jøder« og tildeler sig selv vand- forsyningen, der er adskil- lige gange større end den mængde, man tillader de oprindelige palæstinensere. Dette er blot nogle af de overgreb, som er doku- menteret af menneske- rettighedsgrupper og andre observatører. Den amerikanske advo- katforening, som besøgte Israel og de besatte områd- er tidligere i år udfærdigede en rapport. »Resultatet af Israels vilkårlige brug af dødbringende magt bevid- net af delegationen efter- lader ingen tvivl om, at Israel er i gang med alvorlige menneskerettig- hedsovertrædelser,« kon- kluderer 2001-rapporten. »Fortsat bistand fra USA har gjort Israel mere skam- løse i deres brutale behand- ling af den civile palæstinensiske befolk- ning.« Israel bliver ikke gjort ansvarlig for disse overgreb på grund af USA’s beskytt- else. Dette land har brugt sin vetoret til at stoppe dusinvis af FN-resolu- tioner, som fordømmer Israel. Det sidste tilfælde omfattede USA’s veto af en sikkerhedsrådsbeslutning om at indsætte internation- ale observatører i regionen, som kontrollanter og freds- skabere. Frustreret af deres magtesløshed og sårbarhed, har nogle palæstinensere valgt at blive selvmords- bombere, som en måde at slå tilbage på. Og faktisk er en sådan taktik, et af de eneste effektive våben, et ubevæbnet besat folk har mod en veludstyret og skrupelløs besætter. Denne terroristiske taktik er klart afskyelig, men er ikke mere umoralsk end de israelske højteknologiske våben, som også dræber uskyldige civile. Premierminister Ariel Sharon har brugt tid på disse isolerede tilfælde — og uroen i forbindelse med den såkaldte Al Aqsa intifada — til at retfærdig- gøre sin aggressive militar- isme. Sharons 6 måneder gamle administration har jævnet snesevis af hjem med jorden og besat Orient House, det uofficielle sæde for de palæstinensiske myndigheder i Jerusalem; han har også forøget temp- oet for likvideringerne, som Israel kalder »dødelig forebyggende selvforsvar,« selv om alle menneske- rettighedsgrupper og de fleste lande (også USA) kraftigt har fordømt me- toden. Hvordan vil fremtidens betragte de skribenter, som rutinemæssigt bagvasker de palæstinensiske ledere, ell- er enhver arabisk nation som protesterer mod Israels ulovlige besættelse, i det mest nedsættende tænke- lige sprog? I denne formod- ede oplyste tid forsøger disse kommentatorer i det mindste ikke at maskere deres anti-arabiske for- domme? Nogle henter inspiration fra middelalderen og fore- slår at bygge en uigennem- trængelig mur omkring Israel, formodentligt for at udelukke eventuelle selv- mordsbombere. Selv apart- heidstyret i Sydafrika (som Israel mere og mere ligner) tog aldrig den ide op om at adskille racerne med mure. Hvorfor ignorerer vi israelske overgreb? Vi gør det delvis på grund af skyld over vores inaktivitet under Nazi-folkemordet. Nogle synes endog villige til at give Israel en slags moralsk pas, fordi jødisk historie har været så hårdt plaget af anti- semitisme. Desuden anser vesten Israel for en væsentlig allieret i en omskiftelig olierig region og får derfor betingelsesløs støtte af geopolitisk grunde. Hvor gode disse grunde kan synes i dag, så vil de næppe overbevise vore efterkommere om at vi gjorde det rigtige. Barna- og ungdóms- blaðið Strok & Snirr er aftur í skúlunum og í leysasølu MENTAN Innihaldið í fyrsta Stroki & Snirri eftir summarsteðgin er sera fjølbroytt. Í hvørjum Stroki eru nakrar síður um okkurt serligt evni, har prátað verður við fakfólk og ung. Hesuferð snýr tað seg um tenn og tannrøkt. Tíðindafróði sigur tíðindi úr øllum heraðshornum, og afturvendandi eru forvitnis- ligar frásagnir úr søguni, Blits - súrt og søtt um tey kendu, uppgávusíður, gam- an, teknisøgur, krossorða- gáta o.m.a. Í Snirri sigur Tíðinda- fróði tíðindi, Gløggi Blobb greiðir frá ymiskum vísindaligum, hesuferð um kúlupennin, har eru søgur, teknisøgur, úr bíbliusøguni, fleiri uppgávusíður o.m.a. Í fleiri førum ber til at senda loysnir inn og sostatt vera við í lutakasti um at vinna fløgur, ymiskar bøkur o.a. Aftur í ár verður skipað fyri haldarakapping við stórum vinningi. Hesuferð er tað ein foto-mynda- kapping, og høvuðsvinn- ingurin eri eitt digitalt Olympus Camedia C-you myndatól á jólum, og aftur komandi summar. Umframt hesar vinningar eru fløga og einnýtis-myndatól at vinna í hvørjum blaði. Nú eru trý ár síðan, at 47 ára gamla Barnablaðið varð hamskift: Blaðstjórnin setti sær fyri at gera blaðið meiri nútíðarhóskandi, og fyrsta kravið var tá, at tað skuldi vera í litum, alt sum tað var. Síðan skuldi tað býtast sundur soleiðis, at tað skilliga vendi sær bæði til teir yngru og eldru børnini. Hetta varð gjørt við at gera blaðið sum tvey bløð í einum við hvør sínum heiti: Snirr til tey yngru, og Strok til tey eldru. Byrjar tú úr øðrum endanum, eitur blaðið t.d. Strok, men tá ið tú ert komin á opnuna í miðjuni, mást tú venda blaðnum á høvdið, og byrjar tú aftur fremst, er blaðið Snirr. Á opnuni í miðjuni er ynskimyndin, sum øll kunnu ynskja sær. Í fyrsta blaðnum hesuferð er mynd av Snabba Snabba- son, sum Jóannes Lam- hauge teknar, og í tí næsta blaðnum verður tað sangbólkurin Limp Bizkit. Hesar myndir hava lesarar- nir sjálvir valt. Blaðið verð- ur nú prentað á glittað pappír, so litirnir koma rættiliga til sín rætt. Blaðið kemur út 8 ferðir í skúlaárinum, tað er 40 bls. í litum. Tey flestu tekna seg sum haldarar í skúlunum, og tá er haldaragjaldið kr. 120 fyri alt skúlaárið. Tað ber eisini til at fáa blaðið sendandi við postinum. Í blaðstjórnini eru Niels Jákup Thomsen, blaðstj., Beinta Johannessen, Jonna Olsen og Eyðna Magnus- sen. VIÐMERKINGAR Israels besættelse af Palæstina Strok & Snirr afturkomið Nýggi stjórin í Maersk Air tók við starvinum 1. septem- ber. Hann kemur úr øðrum starvi hjá A.P. Møller STJÓRASKIFTI Flemming Ipsen tók 1. september við sum nýggjur stjóri í Maersk Air eftir Ole Dietz. Ole Dietz noyddist úr starvinum eftir málið um kartelavtaluna við SAS, sum var fyri fyrr í summar. Flemming Ipsen flytir úr stjórastarvi hjá A.P. Møller í Singapore, har hann hevur starvast seinnu árini. Hann hevur annars verið í starvi hjá A.P. Møller síðan á nýggjárinum 1977. Bjarne Hansen, fyrrver- andi nevndarformaður í Maersk Air, fer í starvið, sum Flemming Ipsen sat í í Singapore.Hann noyddist eisini frá orsakað av kartel- avtaluni við SAS. ej Alistøðin Hólmalaks, sum heldur til á Gomlurætt, søkti fyri meira enn einum ári síðan um at sleppa at byggja út á økinum. Svarið frá myndug- leikunum er enn ikki komið ÚTBYGGING Edvard Joensen Ein umsókn frá eini alistøð um útbygging á ferjulegu- økinum á Gomlurætt hevur nú ligið í eitt á hjá ávikavist Landsverkfrøðinginum og Vinnumálastýrinum og bíð- að eftir, at ein støða verður tikin, so alistøðin kann fáa svar. Tað var tann 22. mai í fjør, at Hólmalaks søkti um at sleppa at gera ymsar út- byggingar á økinum, eins og biðið varð um, at ein bryggjukantur varð gjørdur fyri at lætta um fóðringina á støðini. Umsóknin varð tá send Kirkjubøar Komm- unu, sum sendi hana víðari til Landsverkfrøðingin. Talan er um landshavn á Gomlurætt, og hevur tí kommunan einki við økið at gera. Tí varð umsóknin send Landsverkfrøðingin- um. Men hóast Landsverk- frøðingurin í november í fjør boðaði Vinnumálastýr- inum frá umsóknini frá Hólmalaksi og bað um eina prinsipavgerð, er enn einki hent, sigur Jens Reinert, stjóri á Holmalaksi. Og nú er leiðslan í Hólmalaksi farin at ótolnast og rykkir eftir svari. Trupulleikin hjá Lands- verkfrøðinginum er, at eis- ini annar fyrispurningur um brúk av økinum á Gomlu- rætt er komin til stovnin. Tað er Kirkjubøar Komm- una, sum biður um at sleppa at brúka part av havnarlagnum til bátahavn hjá fólki í kommununi. Landsverkfrøðingurin vil tí hava at vita frá Vinnumála- stýrinum, hvat økið kann og skal brúkast til. Um tað bara skal vera ferjuhavn, ella um tað eisini skal brúk- ast til alivinnu og møgulig bátapláss. Umsóknin hjá Hólma- laksi umfatar bygging av høll til fóðurgoymslu, eftir- litsstøð og gerð av 17 metr- um av bryggjukanti. Eisini skal økið gyrðast inni og asfalterast. Við umsóknini er løgd útrokning frá verk- frøðingi, sum metir hesa út- bygging at fara at kosta góða hálvatriðju millión krónur. Jens Reinert, stjóri á Hólmalaksi, sigur, at rími- ligt er einki avgjørt um, hvør skal gjalda útbygging- ina, tá eingin avgerð er tik- in, hvørt tað slepst at byggja út yvirhøvur. Hann metir málið hava skund nú, tí ætlanin hjá fel- agnum er at økja tøkuna hálvatriðju ferð. Úr 600 tonsum árliga upp í 1.500 tons. Men tað krevur millum annað ein bryggjukant, har fóðurbáturin kann leggja at. Sum er, er næsta atløgu- bryggja í Havn, og tað heldur hann vera rættiliga óhøgligt. Tað vil siga, at teir kundu sjálvandi flutt fóðrið við Teistanum til Skopunar og so heintað tað aftur haðani til aliringarnar á Gomlurætt. Og tað hevði verið verri enn at ført tað úr Havn, heldur hann. Oyvindur Brimnes, landsverkfrøðingur, er burturstaddur, og teir, sum varða av málinum í Vinnu- málastýrinum, vóru upp- tiknir, tá roynt var eftir við- merking, áðrenn blaðið fór til prentingar. Landsstýrismálanevn din hevur eingi stig tikið til at leggja upp í málið um skúla- trætuna á Trøllanesi, hóast ivi er sáddur um heimildirnar fyri avgerðini hjá landsstýrismanninu m Politikkur Eyðun Klakstein Landsstýrismálanevndin hevur eingi stig tikið til at leggja upp í málið um skúlatrætuna á Trøllanesi. Mentamálastýrið er komið illa fyri, tí stýrið hevði onga heimild fyri tí avgerð, sum varð tikin um skúlan á Trøllanesi, og seinni er eitt týðandi skjal í málinum ikki útflyggjað fjølmiðlunum, sum bóðu um innlit. Edmund Joensen, for- maður í Landsstýrismála- nevndini, sigur, at nevndin fylgir málinum, men enn ikki hevur tosað um at fara at kanna gongdina í mál- inum. – Løgmaður hevur sum sín fremstu uppgávu at syrgja fyri, at landsstýris- menninir sita fyri sínum málsøkjum á fullgóðan og lógligan hátt, og tí rokna vit við, at hann fær skil á málinum, sigur Edmund Joensen. Hann leggur tó dent á, at um løgmaður ikki syrgir fyri, at landsstýrismenn arbeiða lógliga, so er landsstýrismálanevndin til reiðar at kann eitthvørt mál av hesum slagnum. Um vikuskiftið vóru seinastu framførsl- urnar við All That Rain, soleiðis sum fólk eru komin at kenna bólkin TÓNLEIKUR Eyðun Klakstein All That Rain vóru um vikuskiftið í Klaksvík og spældu til dans. Fríggja- kvøldið var stórur almenn- ur dansur í KÍ-høllini, og leygarkvøldið spældi bólk- urin í Klaksvíkar Klubba. Hetta vóru seinastu fram- førslurnar við Jens Marna Hansen sum sangara og gittarspælara í bólkinum. Síðani All That Rain varð stovnað í kjalarvørrinum frá Kjølum, hevur Jens Marni verið frontmaður í bólkinum. Hetta hevur hann ikki hug til longur, tí hann vil ikki brúka so nógva tíð til at spæla. Hetta hevur gjørt, at hann hevur sagt upp í All That Rain. – Tað kendist sum vanligt at verða á pallinum fríggja- kvøldið. Eg hugsaði ikki so nógv um, at hetta var sein- asta ferðin eg spældi við All That Rain, sigur Jens Marni Hansen. Nýggj manning Teir báðir tónleikararnir, sum eru eftir í All That Rain, ætla at halda fram við bólkinum, men til tað krevst, at teir finna nýggjan sangara og gittarspælara. Henning Nicodemussen og Jens Tummas Ness hava bjóðað øllum áhugaðum tónleikarum at gera vart við seg, um teir hava hug at spæla í bólkinum, og teir leita eisini sjálvur eftir nýggjum tónleikara ella tónleikarum. 450 fólk vóru til dansin í KÍ-høllini fríggjakvøldið, og tað er góð undirtøka, tá hugsað verður um líknandi tiltøk í Klaksvík. Maersk Air fingið nýggjan stjóra Bíðað meira enn eitt ár eftir eini avgerð Landsstýrismálanevnin roknar við løgmanni – Løgmaður hevur sum sín fremstu uppgávu at syrgja fyri, at landsstýrismenninir sita fyri sínum málsøkjum á fullgóðan og lógligan hátt, og tí rokna vit við, at hann fær skil á málinum, sigur Edmund Joensen, formaður í landsstýrismálanevndini Jens Marni takkaði fyri seg – Tað kendist sum vanligt at verða á pallinum fríggjakvøldið. Eg hugsaði ikki so nógv um, at hetta var seinasta ferðin eg spældi við All That Rain, sigur Jens Marni Hansen C M Y K 11 10