týsdagur 2. desember 2008síða 35

Nr. 232 - 2. desember 2008 35 Stutt Sagt Spanska bilasølan uppsteðgað Í Spania hevur fíggjar­ kreppan sett síni týðiligu spor, og har eins og aðra­ staðni eru tað millum annað bilasølurnar, sum fáa sviðan at kenna fyrst. Felagið hjá sponsku bila­ sølunum kunngjørdi í gjár, at bilasølurnar seldu 50 prosent færri bilar í november enn í sama mánaði í fjør, og hetta er tað næststørsta fallið í landinum nakrantíð. Broytingin kemur kort­ ini ikki óvart á sponsku fjølmiðlarnar. Teir vísa á, at Spania er millum tey londini, sum eru meinast rakt av fíggjarkreppuni. Fyrst minkaði virksemið í byggivinnuni burtur í at kalla einki, og nú er tað bilasølan, sum steðgar upp. Spaniumenn keyptu 63.000 bilar í síðsta mán­ að ímóti 125.000 í novem­ ber í fjør, so afturgongdin er heili 49,6 prosent. Bila­ sølurnar siga, at tað er vorðið rættiliga trupult hjá fólki at fáa fígging til at keypa bil, og tá 80 pros­ ent av øllum bilum verða seldir við útgjaldi og avdráttarskipan, fær tað beinan vegin stóra ávirk­ an, um fíggingarmøguleik­ arnir versna. Fleiri av teimum stóru bilverksmiðjunum hava deildir í Spania, og Ford, General Motors og Volks­ wagen hava boðað frá, at tey fara at lata deildir í Spania aftur og at senda fólk til hús. SAMBAND árNi joeNSeN fArtekSt@MAil.Dk -Eg gleði meg til at fáa lut í hesum avbjóðandi, men samstundis eisini spennandi ævintýrinum (Hillary Clinton) útlond Spanska bilasølan er minkað niður í helvt (Mynd: AFP) Teilendski forsætis­ ráðharrin, Somchai Wongsawat, skal halda seg burturi frá politikki tey næstu fimm árini. Avgerðin hevur økt spenningin í Teilandi Ovasti dómstólurin í Tei­ landi, grundlógardómstólur­ in, kunngjørdi í nátt, at teir tríggir flokkarnir í stjórnar­ samgonguni skulu upploys­ ast, og tað ber so í sær, at sjálv stjórnin fær somu lagnu. Grundgevingin fyri avgerðini er, at sambært dómstólinum framdu flokk­ arnir svik á seinasta tjóðar­ tingsvali. ­ Úrskurðurin skal leggja lunnar undir tað politiska støðið, segði formaðurin í grundlógardómstólinum, Chat Chalavorn, tá hann hevði kunngjørt niðurstøð­ una. Úrskurðurin ber í sær, at 36 leiðandi limir í landsins politisku leiðslu og teirra millum Somchai, forsætis­ ráðharri, verða útilokaðir frá teilendskum politikki í fimm ár. Tað samsvarar væl við kravið frá mótstøðu­ rørsluni PAD, sum hevur kravt stjórnina frá, og at for­ sætisráðharrin verður ákærdur fyri svik. Somchai hevur alla tíðina havnað kravinum um, at hann og stjórnin skulu leggja frá sær, og hansara grundgeving er, at stjórnin er lógliga og demokratiskt vald. Undir øðrum navni Teirm limirnir í stjórnar­ flokkinum, sum framvegis kunnu virka politiskt, hava longu boðað frá, at teir fara at stovna ein nýggjan flokk, og at Teiland fær nýggjan forsætisráðharra í næstu viku. Ein talsmaður hjá stjórnarflokkinum segði í morgun, at samgongan verð­ ur sitandi, men undir øðrum navni enn higartil. Politiskir eygleiðarar í Teilandi siga, at úrskurðurin hjá grundlógardómstólin­ um økir vandan fyri saman­ brestum millum mótmælis­ fólk og viðhaldsfólk hjá Somchais. Ta seinastu tíð­ ina hava fleiri túsund mót­ mælisfólk skipað fyri fleiri tilktøkum ímóti stjórnini, men í morgun vóru fleiri túsund viðhaldsfólk hjá stjórnini í gøtunum í Bang­ kok, skrivar Reuters. Tá hevði grundlógardóm­ stólurin kunngjørt sín úrskurð, og væl mannað trygdarlið stóðu á varðhaldi uttan fyri dómhúsið. Tann væl umtókti frítíðarbýurin stendur undir í vatni og vil tí ikki hava fólk á vitjan nú Tey, sum hava hugsað um at fara til Venezia at ferðast, eiga at hugsa seg um eina ferð afturat, tí fyri fyrstu ferð í mong ár vil ferða­ vinnan í tí kenda frítíðar­ býnum ikki hava fremmand ferðafólk. Orsøkin er, at Venezia stendur undir í vatni, og at vandi er fyri teirri ringastu vatnflóðini í meiri enn 20 ár. Tí hevur stjórin fyri ferðavinnuni í býnum nú mælt fremmandafólki frá at koma á vitjan, sigur BBC. Tað er ein samanrenning av óhepnum umstøðum, sum hava lagt Venezia undir í vatni. Í fyrralagið hevur tað regnað illa, og í øðrum lagi hevur vindurin ligið inn á land við tí úrslitið, at nógvur sjógvur er trýstur inn ímóti býnum. Tí ganga frólk nú upp undir knæ í vatni, og á tí kenda Markusartorginum stendur vatnið ein metur oman fyri sjálvt torgið. Gjáramorgunin vístu mát­ ingar, at í støðum stóð vatn­ ið meiri enn hálvan annan metur oman fyri tað van­ liga. Venezia er eitt av støðun­ um á varðveitingarlistanum hjá UNESCO, og italsku myndugleikarnir hava roynt ymisk tiltøk fyri at verja býin ímóti vatnflóð. Men enn er tað so ikki nóg mik­ ið. Forsætisráðharrin útihýstur frá politikki Venezia stendur undir í vatni og vil ikki hava ferðafólk Fólk vaða upp til kníggja í vatni í gøtunum í Venezia (Mynd: AP) Somchai Wongsawat skal halda seg burtur frá politiskum arbeiði tey næstu fimm árini (Mynd: Reuters)