mikudagur 3. desember 2008síða 12

12 tíðindi Nr. 233 - 3. desember 2008 - Við fyrivarni í teirri sannroynd, at vit hava vantandi skrásetingar, kunnu vit siga, at vit hava tamarhald á støðuni viðvíkjandi MRSA og mulitresistentum bakterium, sigur Torkil á Steig, medi- sinskur yvirlækni, ið sjálvur hevði ein fyrilestur á ráðstevnuni fyri heilsufólk, sum Almanna- og heilsu- málaráðið saman við MRSA bólkinum skipaði fyri á Hotel Føroyum fríggjadagin RÁÐSTEVNA Leo Poulsen leo@sosialurin.fo Á stórari ráðstevnu á Hotel Føroyum fríggjadagin við­ gjørdu fyrilestrarhaldarar MRSA (Meticillin Resis­ tentir Staphylococcus aureus) og multiresistentar bakteriur. 150 luttakarar frá heilsuverkinum luttóku á ráðstevnuni. Átta ymiskir fyrilestrar­ haldarar, harav helmingurin føroyingar, høvdu innlegg um evnið, umframt Poul Geert Hansen, aðalstjóra, sum viðgjørdi fíggjarligu avleiðingarnar – við ella uttan fyribyrgjandi tiltøk. MRSA og multiresistentar bakteriur vórðu á hesari ráðstevnuni viðgjørdar við serligum atliti til Danmark, Grønland og Føroyar. Føroysku fyrilestrarhald­ ararnir vóru William Smith, reinføris sjúkrarøktarfrøð­ ingur, Torkil á Steig, medi­ sinskur yvirlækni, Sølvi Winther Olsen, kommunu­ lækni og Høgni Debes Joensen, landslækni. William Smith greiddi í sínum fyrilestri frá, at tað í Føroyum eru staðfestir 18 tilburðir av MRSA í tíðar­ skeiðinum juni 2006 til oktober 2008. Av teimum vórðu 15 tilburðir staðfestir í 2006. 10 av teimum 18 tilburð­ unum vórðu staðfestir í sambandi við bruna, meðan hinir átta vórðu staðfestir í sambandi við húsarhalds screeningar. SAD Eins og mann innan bjarg­ ing hevur SAR (Search And Rescue) so hevur medisinski heimurin sítt SAD (Search And Destroy), tá tað kemur til MRSA. Og tað er sami háttur, ið nýttur verður í Føroyum, sum tey nýta í Region Nord í Danmark. Hetta merkir, at limir í einum húsarhaldi við ígjørd­ um fólki, verða screenað. Uttan mun til MRSA støðið verða fólk í húsarhaldinum sett í eina sonevnda eradika­ tiónsviðgerð, sum er grund­ að á 10 daga kropsvask við serligari sápu saman við ser­ ligum nasasmyrsli somu­ leiðis í 10 dagar. Hendan viðgerð verður tó ikki sett í verk fyrr enn tað er staðfest, at húðaígerð kann útilokast. William Smith segði í sínum fyrilestri, at vanliga fer screening av heilsu­ starvsfólki ikki fram uttan so, at talan er um fleri til­ burðir innan sama øki. Kortini fór ein slík screening fram í 2007 av øllum starvs­ fólkum og brúkarum á trim­ um røktarheimum í Før­ oyum, og tað førdi til fleiri enn 1000 podingar. (Kannað verður eftir MRSA við at poda í eitt nú búldum, sár­ um ella opum (nøs, enda­ tarmi v.m.). Ein annar ítøkiligur til­ burður á Landssjúrkahúsi­ num hevur ført til, at allir sjúklingar heilt aftur til juni 2008, verða screenaðir fyri MRSA. Verður ein tilburður funnin, verða eisini starvs­ fólkini screenað. ­ Tá ein tilburður verður funnin, verða screeningar framdar heilt upp til eitt ár eftir, at tilburðurin varð staðfestur, segði William Smith í fyrilestri sínum. Neyðuga útbúgving Heilsuligar avleiðingar av MRSA og multiresistentum bakterium í føroyska heilsu­ verkinum finnast ikki, ser­ liga tí neyðugu upplýsing­ arnir ikki eru til. Hetta kemst av vantandi skráseting. Tað staðfesti Torkil á Steig í sínum fyrilestri á ráðstevnuni fríggjadagin. Hann sigur, at støðan í Føroyum langt frá er álvarsom, um vit sammeta við eitt nú sjúkrahús í USA. ­ Har tykist tað, sum læknarnir »dekka seg inn« við at geva ivaleyst av antibiotika, og harvið gerast bakteriurnar munandi lætt­ ari resistentar, sigur Torkil á Steig. Hann sigur, at tá MRSA verður staðfest, verður fylgt upp og eftirlit havt við sjúk­ lingunum. Øll í húsinum verða screenað og verður MRSA staðfest, verða tey »sanerað«. Verða teir innlagd­ ir, verða sjúklingar í vanda­ bólkinum isoleraðir. Isola­ tiónin verður so avtikin aftur, tá negativ poding fyriliggur – eftir tveimum døgum. Rætningslinjur fyri fram­ ferðarhættum finst á øllum deildum. Torkil á Steig sigur í sínari niðurstøðu, at orsakað av vantandi skráseting er trupult at siga nakað enda­ ligt, men við fyrivarni ber til at siga, at tamarhald er á støðuni ­ Útbúgving av starvsfólki fer alla tíðina fram, og vit eru alla tíðina varug við møguligar vandar, sigur Torkil á Steig. Hann mælti í sínum fyrilestri til, at syrgt verður fyri slaviskari skráseting av øllum multiresistentum bakterium, resistensviður­ skiftum og útbúgving av starvsfólki at vera um smittaðar sjúklingar. Eisini skulu allir læknar útbúgvast í at nýta antibiotika við skilskemi. Vandamiklar bakteriur á skránni Umleið 150 heilsustarvsfólk tóku lut á ráðstevnuni Mynd: Jens Kristian Vang Torkil á Steig var millum fyrilestrarhaldararnar á ráðstevnuni um MRSA og multiresistentar bakteriur á Hotel Føroyum fríggjadagin Mynd: Jens Kristian Vang Nissudagur heima á Sandi Hósdagin í komandi viku bjóðar Kafé Virkið til nissudag. Her verður gjørligt hjá fólki at leiga sær eitt borð, har tey kunnu selja tað tey vilja, so sum gamalt jólaprýði, dekora­ tiónir ella okkurt handaligt. Kafé Virkið bjóðar ymiskt til matna og drekka. Eisini verða tvey spøl av barnabingo, har tað er jólamaðurin sum rópar tølini. Neyðugt er at bíleggja sær borð til nissudagin. Ov nógv smásild Teir seinastu dagarnar hava íslendsk sildaskip hava rættiligan rokfiskiskap stutt úr landi uttan fyri Njarðvík og Keflavík á Reykjanesi, og skip hava eisini fingið nógva sild við Vestmanna­ oyggjarnar. Men nmú hevur havrannsóknarstovan steðgað fiski­ skapinum. Orsøkin er, at skipini fingu ov nógva smásild, skrivar Morgunblaðið. Kanningar umborð á einum skipi vístu, at í einum kasti vóru 40 prosent smásild, og at í tí næsta kastinum var næst­ an helvtin smásild. Tí hevur havrannsóknarstovan nú steðgað fiskiskapinum í 14 dagar.