týsdagur 11. september 2001síða 4

6 Nr. 174 - 11. september 2001 Nr. 174 - 11. september 2001 7 – Suðuroyar Sjúkra- hús noyðist at bjarga sær sum frægast við fremmandum vikar- um, sum eru her í eina til tríggjar vikur ísenn. Ein lækni á Landssjúkrahúsinum, sum hevur hug at hjálpa til, sleppur ikki fyri leiðsluni á Lands- sjúkrahúsinum HEILSUVERKIÐ Áki Bertholdsen Suðuroyar Sjúkrahús hong- ur í einum klønum tráði. Framtíðin hjá Sjúkrahúsin- um er so óviss, at eingin veit, hvussu lagnan verður. Støðan er heilt einfalt tann, at tað er at kalla ógjørligt at fáa læknar at arbeiða á sjúkrahúsinum í Suðuroy. Nógva staðni rundanum okkum er stórt trot á lækn- um. Hetta ger, at tað so skjótt, vit fara út um høv- uðsstaðirnar í teimum stóru londunum, er tað trupult at fáa læknar. Og tá ið tað knípur at fáa læknar at ar- beiða í Jútlandi, í Mið og Norðurnoregi og –Svøríki, er tað eyðsæð, at tað er hvaðna truplari at fáa lækn- ar í størv í Føroyum – og á teimum smærru sjúkrahús- unum í Føroyum vísir tað seg at vera heilt ógjørligt. Hetta merkir eisini Suð- uroyar Sjúkrahús sviðan av og har er støðan nú so álvarslig, at ongin veit, hvussu framtíðin verður. Fýra yvirlæknastørv eru á Suðuroyðar Sjúkrahúsi. Hesi seinastu nógvu árini hava læknaviðurskiftini verið á heilt góðari leið við tað, at tveir yvirlæknar hava verið, Bogi Djurhuus og Knud Steinø. Men í fjør varð Knud Steinø langtíðar sjúkra- meldaður og hann er ikki farin aftur til arbeiðis, fyrr- enn í hesi vikuni vikuni. Ì summar segði Bogi Djurhuus harafturat upp og fór til Svøríkis at arbeiða, hann gavst 1. juni. Frá 1. juni til fyrst í september var sostatt óvist, um nakar lækni fór at vera á Sjúkrahúsinum yvirhøv- ur. Men nú Steinø byrjaði aftur, er hann einsamallur yvirlækni á sjúkrahúsinum. Og tað sigur seg sjálvt, at tað ber ikki til hjá einum lækna at røkja alt sjúkra- húsið einsamallur, tí ein lækni kann ikki ganga vakt altíð døgnið runt, alt árið. Í fyrstu syftu varð tískil roynt at útvega sjúkrahúsin- um lækna frá 1. juni, fram til fyrst í september, so at sjúkrahúsið ikki lá heilt ómannað hesa tíðina. Í aðru syftu varð tí neyð- ugt at fáa ein lækna afturat Steinø frá fyrst í september. Hesar báðar uppgávurnar fór umsjónarmaðurin á Suðuroyar Sjúkrahúsi, Ronnie Midjord undir at loysa beinanvegin í mei mánaða. Og tað eydnaðist eisini við tógvið stríð at finna eina loysn so at sjúkrahúsið ikki kom at liggja heilt ómannað frá 1. juni til fyrst í september. – Talan hevur verið um útlendskar vikarar, sum hava játtað at koma á Sjúkrahúsið at arbeiða, alt frá nøkrum heilt fáum døg- um ísenn til eina, tvær, ella tríggar vikur ísenn, sigur umsjónarmaðurin. Framtíðin ógvuliga óviss Og tað er heilt greitt, at hevur tað verið trupult at fáa lækna til Suðuroyar Sjúkrahús í summar, verður tað minst líka trupult fram- yvir. – Tað hevur gingið ómetaliga strilti og enn er støðan tann, at vit framyvir noyðast at royna at bjarga okkum sum frægast við læknum, sum koma aðra- staðni frá at arbeiða nakrar dagar ísenn, sigur Ronnie Midjord. – Í løtuni eru avtalur gjørdar við skiftandi dansk- ar vikarar, sum koma at ar- beiða nakrar dagar ísenn saman við Steinø fyri tað mesta av tíðini fram til 15. oktober. Men eisini í hesum tíðar- skeiðnum kemur Steinø at arbeiða einsamallur ein- stakar vikur. – Hinvegin er støðan full- komiliga óviss eftir 15. oktober, sigur Ronnie Mid- jord. Ronnie Midjord sigur, at soleiðis sum hann sær støð- una, verður einasti møgu- leiki hjá Suðuroyar Sjúkra- húsi at fáa læknar yvirhøv- ur, at royna sum best ber til at klára seg við vikarum, sum koma higar eina viku í senn, ella so. – Men hetta er ein dýr loysn, tí sjúkrahúsið skal gjalda ferðaútreiðslurnar fyri teir fremmandu lækn- arnar og roknast kann tí við ferðaútreiðslum upp á upp til 4.000 krónur um vikuna. Ein onnur loysn er at fáa læknar av vikarskrivstovum ymsastaðni frá. Men hesir læknarnir kosta 50-60.000 krónur um vikuna, so tað hevur sjúkrahúsið ongan møguleika til, tí játtanin skal haldast. Landssjúkrahúsið sigur nei Alt sá annars nokk so ljóst út, tá ið umsjónarmaðurin á Suðuroyar Sjúkrahúsi í mei mánaða fór undir arbeiðið at útvega lækna til sjúkra- húsið. Jan Jespersen, sum er yvirlækni á skurðdeildini á Landssjúkrahúsinum, hev- ur heilt nógva yvirtíð til góðar og longu í mei mán- aða gjørdi Suðuroyar Sjúkrahús avtalu við hann um at arbeiða á Suðuroyar Sjúkrahúsi í frítíðini. Avtalað varð gjørd um at hann skuldi arbeiða á Suð- uroyar Sjúkrahúsi í einar 14 dagar um mánaðin í eina tíð framyvir, onkran mánaða eitt sindur minni og onkran dag mánaða sindur meiri. – Hevði hendan avtalan hildið, var Suðuroyar Sjúk- rahús sloppið í hvussu so er fram til næsta summar, sig- ur Ronnie Midjord Men hendan avtalan varð av ongum, tí leiðslan á Landssjúkrahúsinum vildi ikki lata Jespersen fara, tí skurðdeildin á Lands- sjúkrahúsinum er so illa manna frammanundan. Søkja eftir lækna Ronnie Midjord sigur, at tá ið tað gjørdust greitt, hvussu trupult tað fór at vera at fáa lækna til arbeið- is á Suðuroyar Sjúkrahúsi, skrivaðu hann Almanna- og heilsumálastýrinum bræv, har hann kunnaði Sámal Petur í Grund, landsstýris- mann, um støðuna. Úrslitið av tí var, at landsstýrismaðurin kom suður á Sjúkrahúsið at halda fund um málið. – Niðurstøðan av fundin- um var, at vit skuldu skriva til yvirlæknarnar á skurð- deildini og heita á teir um at koma til arbeiðis á Suð- uroyar Sjúkrahúsi í frítíð- ini. Men samstundis skuldi Almanna- og Heilsumála- stýrið søkja eftir einum lækna. Ronnie Midjord sigur, at hann skrivaði til fimm yvir- læknar á skurðdeildini á Landssjúkrahúsinum við fyrispurningi um tað bar til hjá teimum at koma suður at arbeiða ávís tíðarskeið. Tveir av læknunum hava svarað. Hanus Bærentsen sigur, at tað liggur ikki fyri. Og Jan Jespersen boðar eina- ferð afturat frá, at leiðslan noktar honum at fara suður. Hann søkti um at fáa summarferiu í eina viku, har hann kortini hvørki hevði nakra vakt, ella nakra skurðviðgerð, men tað gekk leiðandi yvirlæknin ikki á møti. Tískil veit ongin, hvussu støðan verður á Suðuroyar Sjúkrahúsi eftir 15. oktober og í øllum førum er tað greitt, at frá Landssjúkra- húsinum verður trupult at fáa lækna. Verður hugt eitt sindur longri fram í tíðina, sær framtíðin enn daprari út, tí einasti yvirlæknin í føstum starvi, Knud Steinø, er far- in um tey seksti og er tí av álvara farin at nærkast pensjónsaldrinum.......... Suðuroyar Sjúkrahús hongur í klønum tráði Ronnie Midjord, umsjónarmaður, sigur, at framtíðin hjá Suðuroyar Sjúkrahúsið er ógvuliga óviss. Tað er sera trupult at fáa lækna. Fram til 15. oktober er trupulleikin partvíst loystur- men, hvat hendir eftir tað, veit ongin Formaðurin í Grund- lógarnevndini hevur sent Høgna Hoydal skriv, har hann ger greitt, at endaligt uppskot um grundlóg ikki kann verða liðugt á nýggjárinum GRUNDLÓG Eyðun Klakstein Tíðarfreistin fyri grundlóg- ararbeiðið kann ikki hald- ast, og tí verður endaligt uppskot um føroyska grundlóg ikki liðugt á nýggjárinum, soleiðis sum ætlanin hevur verið. Hetta ger Jóan Pauli Joensen, formaður í Grund- lógarnevndini greitt í brævi til Høgna Hoydal, varaløg- mann. Sosialurin hevur umvegis keldur í grundlógararbeiðn- um fingið kunnleika til innihaldið í brævinum. Grundlógarnevndin hev- ur seinastu vikurnar við- gjørt arbeiðið hjá nevndini. Allar partar í nevndini hava sagt sína hugsan um, hvussu grundlógararbeiðið kann koma víðari, og hvat krevst fyri at fáa eitt endaligt uppskot um før- oyska grundlóg. Úrslitið av hesi viðgerð er greið. Grundlógarnevnd- in metir seg ikki kunna gera uppskotið um føroyska grundlóg liðugt í ár. Grund- lógarnevndin kann heldur ikki lata landsstýrinum eitt fyribilsuppskot 1. oktober, og nevndin hevur ikki stundir at skipa fyri almennum hoyringum í ár. Gera status Støðan í grundlógarar- beiðnum hevur havt við sær, at formaðurin í nevnd- ini, Jóan Pauli Joensen, hevur sent varaløgmanni, Høgna Hoydal, skriv, har hann biður varaløgmann taka neyðugu stigini, nú tað er greitt, at tíðarfreistirnar, sum eru settar, kunnu ikki haldast. Grundlógarnevndin ætlar at lata landsstýrinum eina statusfrágreiðing 1. oktober, har nevndin eisini ætlar at koma við einum uppskoti um, hvørjir partar av grundlógaruppskotinum kunnu fáa endaliga nevnd- arviðgerð í ár. Langt á mál Jóan Pauli Joensen heldur, at arbeiðlagið í Grundlóg- arnevndini hevur sum heild verið gott, men hann heldur samstundis, at ávísar broyt- ingar kunnu gerast. Arbeiðshátturin, sum er staðfestur í arbeiðssetning- inum hjá nevndini, ger, at arbeiðið tekur langa tíð, og skal grundlógaruppskotið verða fakliga forsvarligt, samstundis sum roynt verð- ur at finna politiskar semjur í nevndini, er framvegis langt á mál. Jóan Pauli Joensen held- ur, at eitt uppskot um før- oyska grundlóg kundi verið liðugt á nýggjárinum, um allir serfrøðingarnir vórðu keyptir leysir til arbeiðið, men hetta er óhugsandi. Tá verður heldur ikki roknað við, at almennu hoyringarn- ar skulu gerast. Løgtings- og fólkatings- val eru farin at spøkja, og formaðurin í Grundlógar- nevndini heldur, at al- mennu hoyringarnar verða órógvaðar av valstríði, um tær verða gjørdar í næstum. Grundlógarnevndin vil nú hava at vita frá varaløg- manni, hvat skal henda víð- ari í málinum. Birgit Kleis er komin til Føroya at kunna seg við nýggja starvið og samfelagið, hon framyvir skal starvast í RÍKISUMBOÐ Eyðun Klakstein 1. november tekur nýggjur ríkisumboðsmaður við starvinum hjá statinum í Føroyum. Kvinna kemur í kvinnu stað, tí tað verður Birgit Kleis, sum kemur at loysa Vibeke Larsen av sum ríkisumboð. Í hesum døgum er Birgir Kleis á vitjan í Føroyum. Hon er komin hendanvegin at kunna seg um nýggja starvið hjá sær og tað sam- felagið, sum hon skal ar- beiða í framyvir. Birgit Kleis hevur áður starvast hjá Ríkisumboðn- um í Føroyum, og tí er hon ikki heilt ókend við før- oyska samfelagið og tað starv, sum hann skal í. Birgit Kleis hevur sein- astu tíðina verið deildar- leiðari í danska løgmála- ráðnum. Eingin grundlóg á nýggjárinum Nýggja ríkisumboðið vitjar í Føroyum Formaðurin í Grundlógarnevndini, Jóan Pauli Joensen, heldur tað verða óhugsandi, at endaligt uppskot um føroyska grundlóg kann verða liðugt á nýggjárinum Kvinna kemur í kvinnu stað. 1. november tekur Birgit Kleis við starvinum sum Ríkisumboðsmaður í Føroyum. Hann loysir Vibeke Larsen av. Mynd: Jens Kristian Vang C M Y K 7 6