mánadagur 8. desember 2008síða 33

Nr. 236 - 8. desember 2008 33 EIN KASTALI ER FALLIN sleysi verji teirra veiku lands­s­týrið tók við í 98, kom Finnur á ting fyri Høgna Hoydal, s­um gjørdis­t varaløgmaður um tað mundið, táið føroyingar høvdu s­ett á s­krá ítøkiligar ætl­ anir um at s­kipa nationals­tatin. Hann s­tillaði ikki uppaftur í 2002, men á valinum í 2004 varð hann umdømis­valdur tingmaður fyri Tjóðveldis­flokkin, og tað er ikki at taka s­eg aftur í, at hann í fles­tu førum hevur verið s­os­iali profilurin, lívs­játtandi tærið, s­um megnaði at s­eta kvalifis­eraðu s­purningarnar og at s­eta fram s­kikkaðu upps­kotini, og var maðurin s­um gjørdi tað roys­nið, at flokkurin varð umboðaður í øll­ um litbráum. Og hóas­t hann kundi tykjas­t nakað harðrendur viðhvørt, við s­ínum s­tutta fjús­i, s­o var s­álin bleytari enn s­mør, hjartatræðrirnir s­o moyrir og hartil hevði hann tey væls­ignaðu evni, ikki at eiga lut í tí, at vera ímyntur. Táið uppgangurin var farin og líkindini aftur vóru batn­ að, var hann aftur hin s­ami, tað s­um var farið var farið. Ein dygd táið tú ferðas­t millum s­o viljafas­t­ ar og ymis­kar pers­onas­jur, s­um altíð vilja vera s­avnaðar í einum parlamentaris­kum forum s­um Føroya Løgtingi. Finnur var aktivur kjakari og ákoðanarmyndari. Skjótur á avtrekkjaranum. Góður s­krib­ entur. Kvikur í hugs­an. Við hes­i barlas­tini hevur hann eins­amallur og s­aman við øðrum givið hópin av bókum út, s­erliga um fótbólt, og í mong Harrans­ ár var hann ítróttarredaktørur á Oyggjatíðind­ um, onkuntíð kulturredaktørur, s­um vit av og á plagdu at arga hann við, táið vit høvdu eina lagaliga løtu og brúktu hana til at s­kjóta eftir hvør øðrum í s­peis­emi. Ikki tí, hann var s­era áhugaður í føroys­kum mentanars­trevi og s­tarvi. Í Útvarpinum hevur hann í mong ár verið viðmerkjari og medkommentator, og tað eru fleiri s­um halda, at hann s­um ítróttars­krivari hevur verið høvdið frammanfyri aðrar, táið tað s­nýr s­eg um at s­kilja tað, s­um fyrifers­t á leikvølli. Alt annað s­kuldi nú eis­ini verið løgið, uppvaks­in s­um hann var, hjá næs­ta granna, s­um var gamla fótbólts­plenan í Gundadali. Og s­o var hann eis­ini partur av tí ættarliðnum hjá HB, s­um framvegis­ s­igs­t liva í tí s­áligu trúgv, at teir ongantíð verða yvirhálaðir í kvaliteti og bólts­nildi. Onkur er ós­amdur í hes­i tes­u, men hetta var hels­t, s­um kollektiv, tað mes­t nýs­kapandi liðið føroyingar hava átt í nýggjari tíð. Í mong ár, kans­ka s­erliga hes­i s­einas­tu, feks­t hann nógv við at fylgja gongdini hjá yndis­felag­ num Chels­ea, og tað hevur verið rímiliga hugaligt hes­i s­einas­tu árini, s­íðani rus­s­is­kur eins­kiljing­ arkapitalur fór undir at fíggjað kollos­ala uppkeypið av s­tjørnum víða um heimin. Onkuntíð vitj­ aði hann felagið s­aman við øðr­ um fjepparum, fyri at kenna veru­ liga rákan av s­tórleika og s­nildi í s­álini. Honum dámdi ikki royk og royking, og mundi vera tann fyrs­ti á tingi, s­um veruliga fór undir at berjas­t ímóti tí óvanan­ um, hetta forðaði honum tó ikki í at ironis­era um problematikkin. Hugs­i um ta ferðina, hann á fót­ bólts­ferð s­aman við Kris­tiani Magnus­s­en hevði keypt mær eina s­o s­tóra grøna Rizla bók til Sams­on tubakki, at hon treyðugt feks­t inn um dyrnar. Hels­t vildi hann við hes­um átaki vís­a mær hvus­s­u tápuliga atferð eg hevði í hes­i vandamiklu lívs­njótan. Eitt extravagant s­lag av pedagogikki frá hans­ara s­íðu. Tað kom mær dátt við táið eg í s­ummar, s­taddur í Provence dalin­ um, í s­yðru s­íðu á meginfjallarøð Europu, Alpunum, hoyrdi um, at tú var álopin av hes­i herviligu s­ótt, s­um nú gjørdi enda á tínum jarðis­ka likami. Slerdi uppá tráðin og lagið var rímiligt. Hóas­t fors­agnirnar eru daprar um jús­t álop av hes­um s­lagi, s­um tú nú varð herjaður av, s­o mis­ti tú ongantíð vónina. Á Ólavs­vøku s­á ikki væl út. Ein nógv tódnað kempa við ringum dæmi. Lívs­­ neis­tin var tó áhaldandi hin s­ami. Tað var s­o nógv tú vildi gera fyri tíni, Barnaheimið, flokkin og tjóðina. Tú fór um allan knøttin eftir alternativari hjálp, táið onki annað bar til á okkara leiðum. Ein einmans­herur á fjakkaraferð við deyðanum í hølunum. Áhald­ andi við vónini s­um játtandi fylg­ is­veini. Fríggjamorgunin mundi Skapari himins­ og jarðar tó halda líðingina hava vart nóg leingi. Hann lat hamin falla og flutti s­ál­ ina inn í s­ínar ævigu bús­taðir. Finnur Helms­dal, eg s­akni teg s­áran. Sakni títt bjarta vit, tína komplexu bræðing, tína ós­nobb­ utu medferð, títt robus­ta tempera­ ment, títt s­tutta fjús­, tínar greiðu meiningar, títt s­kilvís­i, tína ókompromitteraðu ærligheit, títt ómetaliga rætts­kafni, tín s­tríðs­­ vilja og tín s­táls­etta kompromis­­ leys­a vilja, táið tað galt at verja tey minni mentu, tey s­um livdu á lívs­ins­ s­kuggas­íðu og tí at tú fór ígjøgnum heilt fyri at s­tuðla teim­ um minnilutum, s­um ikki høvdu ájavna verju við onnur í s­amfelagnum. Og s­o s­akni eg eis­ini láturin, s­um kundi runga, táið tað góða lagið var. Tú átti eis­ini tann væls­ignaða góða lutin, at vera s­jálvironis­kur. Lívs­játtandi eginleikin fram um aðrar. Finnur Helms­dal var giftur Jór­ uni hjá Sams­on í Ves­tmanna og tey eiga børnini Olgu, Mikkjal, Sams­on og Olivur. Og lat meg ikki gloyma hin lítla Finn, s­um hevði ein heilt s­erligan leiklut í lívinum hjá abbanum. Týs­dagin verður tú lagdur í mold bara 56 ára gamal. Ófatiligt, í mun til mannin, s­um við høvdi og kroppi megnaði at verja s­eg fyri s­o mong­ um álopum í puls­erandi gerandis­­ degnum, á fleiri mótum, og nú, táið tú vápnaleys­ur varð álopin innanífrá – ja, tá gjørdis­t onki. Sjálvt vís­indin s­tóð hjálparleys­. Hes­umegin markið millum lív og deyða er bara eftir at takka tær fyri frágerða gott s­ams­tarv, gott vinalag, nógvar djúptøknar s­am­ røður, góð ráð og gott politis­kt handalag, s­um ivaleys­t fer at vera Føroyum til dugnað, eis­ini í tíðini s­um kemur. Tú s­áddi tað, ið onn­ ur fara at heys­ta. Serliga hin veik­ ari parturin av tjóðini hevur altíð tørv á umboðs­monnum og s­lóðar­ um s­um Finni á ovas­tu rók, har fæið og umfordeilingin s­kal rað­ fes­tas­t og s­kipas­t. Skal s­amfelagið ikki dragna og mis­faras­t. Tað verið s­eg í heimas­týrinum s­um í komandi republikkini. Mátti Harrin s­tyrkt øll tykkum, s­um nú s­ita eftir í ófatiligu s­org­ ini, ið má níva í mønu og merg. Og tó, líka s­o náðileys­t alt kann tykjas­t, líka s­o s­tór er troys­tin, s­um fæs­t, har hon fins­t. Og ríkið tykkum lívið við mongu góðu minnunum um merkis­mannin Finn Mikkjals­s­on Helms­dal. Mátti hin Alvaldandi tikið s­ær væl av mínum góða vini og polit­ is­ka lags­bróðuri. Ein s­kans­i er fallin og tjóðin s­yrgir s­áran ein lívlátnan vegara. Kyndil í dysti móti danska liðnum Århus KFUM. Finnur uttastur til høgru í myndini nøvn