leygardagur 4. mars 2000síða 3

5 tíðindablaðið sosialurin Nr. 45 - 4. mars 2000 4 tíðindablaðið sosialurin Nr. 45 - 4. mars 2000 ç GlaÝsheyggi ¥ Box 30 ¥ FO-110 T—rshavn Tel. (+298) 31 10 17 ¥ Fax (+298) 31 10 18 E-mail: rasmussen@rasmussen.fo ¥ Http://www.rasmussen.fo GrannskoÝarafelagiÝ RASMUSSEN & WEIHE Statsaut. Revisorar An associated firm of Kundi tœ hugsaÝ t¾r at veriÝ ‡ œrvalsliÝi ? ç virki okkara eru n—gvir g—Ýir leikarar. Men taÝ er fyrst og fremst gj¿gnum samarbeiÝi, at vit hava skapt eitt sterkt liÝ. Nœ hava vit pl‡ss fyri n¿krum leikarum afturat, og vit s—knast t’ eftir evnar’kum pers—num viÝ ‡r¾Ýi, ambiti—num og hugi at vera viÝ ‡ einum liÝi, har n—gv er at gera, og har arbeitt verÝur ’ einum g—Ýum og —h‡t’Ýarligum umhv¿rvi. Rasmussen & Weihe er eitt grannskoÝara- og r‡Ý- gevingafelag, sum varÝ stovnaÝ ’ 1968. Umframt at gera l—garbundna grannskoÝan r‡Ýgeva vit ‡ ymsum ¿kjum, t.d. viÝv’kjandi roknskapi, b—khaldi, stovnan av virkjum, rakstrar¾tlanum, skattam‡lum v.m. Umframt h¿vuÝs- skrivstovuna ’ T—rshavn hava vit eisini skrivstovuh¿li ’ Saltangar‡. Ein œtbœgving hj‡ okkum gevur eisini m¿guleikar uttanlands. ê altj—Ýa h¿pi er felagiÝ limur ’ heimsins st¿rstu grannskoÝarafyrit¿ku PricewaterhouseCoopers, iÝ hevur meira enn 150.000 starvsf—lk ’ 150 ymsum londum, og hetta samstarv gevur okkara starvsf—lkum m¿guleikar at f‡a s¾r arbeiÝsroyndir uttanlands - ’ princippinum alla- staÝni, har PricewaterhouseCoopers er umboÝaÝ. Sj‡lvandi d‡mar okkum best, at starvsf—lk, iÝ gera eitt gott arbeiÝi, ynskja at verÝa verandi ’ virkinum hj‡ okkum. Men vit mugu ‡sanna, at n—gv virki leita s¾r eftir dugnaligum starvsf—lki hj‡ okkum. Hevur tœ viljan og evnini til at gj¿gnumf¿ra eina œtbœgving hj‡ okkum, hevur tœ —ivaÝ n—gvar m¿guleikar ’ framt’Ýini. Hugsar tœ frammanundan um v’Ýari œtbœgving ’ œtlondum, ‡tti tœ kanska ’ staÝin at hugsa um at komiÝ ‡ liÝiÝ hj‡ okkum. Sj‡lvt um vit til¾tlaÝ gera alt fyri at varÝveita okkara g—Ýa og —h‡t’Ýarliga arbeiÝsumhv¿rvi, m‡ ‡sannast, at grann- skoÝan ’ sj‡lvum s¾r er eitt ‡lvarsm‡l. Endam‡liÝ viÝ grannskoÝan er at gera taÝ arbeiÝi, iÝ er neyÝugt fyri at ‡tekna upplàsingar fr‡ einum virki til umheimin. Ein ‡tekning, iÝ sigur, um upplàsingarnar eru r¾ttv’sandi. ê hesum sambandi er neyÝugt at l¾ra, hvussu grannskoÝanin skal œtinnast, og hvat krevst fyri at gera eina ‡tekning. ê okkara arbeiÝi verÝur t— eisini ofta neyÝugt at r‡Ýgeva innan ymisk ¿ki, og hartil krevst eisini teoretisk og praktisk vitan. L—gg‡van setir st—r kr¿v til fakliga st¿ÝiÝ hj‡ einum grannskoÝara, men innanhàsis setir felag okkara enn st¿rri kr¿v til dygdina av t’ arbeiÝi, iÝ gj¿rt verÝur. Talan er eisini um st—r kr¿v til pers—nligu eginleikarnar hj‡ einum grannskoÝara. Hann skal m.a. vera ‡byrgdarfullur, ‡l’tandi, trœverdur og skilja tàdningin av tagnarskylduni. Fakliga st¿ÝiÝ verÝur uppbygt gj¿gnum teoretiska œtbœgving og starvsvenjing - sigast m‡ t— beinanvegin, at neyÝugt er, at tœ sj‡lv(ur) tekur eitt st—rt tak. Vit v¾nta at tœ hevur tikiÝ ella tekur students-, HF ella HH pr—gv ’ summar, og at tœ ert ‡hugaÝ(ur) ’ eini bœskaparligari œtbœgving. Tœ var/er eisini millum tey stinnastu ’ flokkinum hj‡ t¾r og hevur hug at sameina eina teoretiska œtbœgving viÝ eina praktiska œtbœgving. Eisini heldur tœ taÝ vera spennandi at sleppa at virka ’ vinnu- l’vinum. Vit bj—Ýa t¾r eitt l¾rupl‡ss, har tœ ’ fyrstu syftu kanst lesa HD, samstundis sum tœ vinnur pening. Vit geva t¾r m¿guleika fyri eini bœskaparligari œtbœgving, iÝ ikki f¾st betri ’ F¿royum, og sum til fulnar er ‡ sama st¿Ýi sum taÝ, iÝ verÝur bj—ÝaÝ aÝrastaÝni. Aftan ‡ HD hevur tœ fleiri m¿guleikar. Velur tœ at lesa cand. merc. aud. sum full- t’Ýarlesandi ’ Danmark, kanst tœ f‡a farloyvi, og kanska kunnu vit œtvega t¾r arbeiÝi ’ lestrart’Ýini hj‡ PricewaterhouseCoopers ’ Danmark. Tœ kanst eisini velja at lesa cand. merc. aud. sum sj‡lvlesandi, samstundis sum tœ arbeiÝir ’ F¿royum. Aftan ‡ cand. merc. aud. er m¿guleiki at gerast statsautoriseraÝur grannskoÝari. Hevur tœ vilja, evni og r¾ttan hugburÝ, stuÝla vit t¾r sj‡lvsagt so n—gv sum gj¿rligt ’ at fullf¿ra taÝ, sum tœ setur t¾r fyri. St¿rvini skulu setast eftir summarfr’t’Ýina ‡r 2000, men longu ’ apr’l m‡naÝi kunnu vit gera eina setanaravtalu. Ynskir tœ aÝrar upplàsingar, kanst tœ ringja til okkara og seta teg ’ samband viÝ Ole Guldborg Nielsen ella Klaus Rasmussen. Skrivlig ums—kn viÝ pr—gvum og ¿Ýrum upplàsingum skal vera okkum ’ hendi ’ seinasta lagi ultimo mars 2000. Sosialurin - 311820 HANS PîL BçRÜUR KAYSTEN TURID JçKUP Úr Løg- tinginum Tómur tingsalur JOHN JOHANNESSEN Einans 20 av teimum 32 tinglimunum vóru til 59. tingfundin hesa tingset- una, ið varð hildin hós- dagin. Illveður var, og helst eru fleiri av tingfólk- unum ikki sloppin til Havnar á tingfund í vána- ligu líkindunum. Til tingfundin vantaðu harafturat Helena Dam á Neystabø, landsstýris- kvinna, og ríkisumboðs- kvinnan, Vibekke Larsen. Tinglimirnir, ið ikki vóru á fundi, vóru Eyðun Viderø, Jógvan á Lakjuni, Rúna Sivertsen, Ingi Ols- en, Jógvan við Keldu, Hans Pauli Strøm, Dan R. Petersen, Jóannes Eides- gaard, Alfred Olsen, Marjus Dam, Sámal Petur í Grund og Hergeir Niel- sen. Tingfundurin varð kort- ini hildin, sum vanligt, hóast trý mál vórðu tikin av dagsskránni. Tvær fyrstu viðgerðir JOHN JOHANNESSEN Umframt atkvøðu- greiðslu um fyrispuring nummar 100-25/1999 til Karsten Hansen, lands- stýrismann, frá Jóannesi Eidesgaard, løgtings- manni viðvíkjandi sokall- aðu Demm-skipanini og innkrevjingardeildini hjá Tolli og Skatti, vóru tvær fyrstu viðgerðir á skránni fyri tingfundin hósdagin. Tær báðar fyrstu við- gerðirnar vóru av ting- máli nummar 53-5/1999, sum er grannskoðan av almennum roknskapum, og var tað í hesum føri talan um roknskapin hjá Postverki Føroya fyri fíggjarárið 1998. Málið varð beint beinleiðis til aðru viðgerð. Seinna fyrsta viðgerðin var av tingmáli nummar 53-7/1999, sum er grann- skoðan av almenna rokn- skapinum hjá Gunninum fyri vakstrarhús og grøn- metisframleiðslu fyri fíggjarárið 1998. Eisini hetta málið varð beint beinleiðis til aðru við- gerð. Tingfundurin nummar 59 hesa tingsetuna var lokin klokkan hálvgum fimm hósdagin. Trý mál av dagsskránni JOHN JOHANNESSEN Trý mál vórðu tikin av dagsskránni fyri ting- fundin hósdagin. Eitt av málunum var fyrsta við- gerð av tingmáli nummar 55/1999, sum er uppskot til løgtingslóg um vatnið í Sumbiarbergholinum. Hetta er mál, ið Finnbogi Arge, landsstýrismaður, legði fyri tingið 22. feb- ruar í ár. Ein onnur fyrsta við- gerð varð eisini tikin av dagsskránni. Hetta var fyrsta viðgerð av tingmáli nummar 61/1999, sum er uppskot til løgtingslóg um endurgjald til komm- unur í sambandi við, at sjóvegis farleiðir hjá Strandfaraskipum Lands- ins verða lagdar niður. Hetta málið legði Finn- bogi Arge, landsstýris- maður, fyri tingið 29. feb- ruar. Svarið, sum Signar á Brúnni skuldi geva Jógv- ani á Lakjuni um summ- arfrítíðina hjá miðnáms- skúlunum varð eisini út- sett. Tingfundur var aftur í gjár, og tá vóru øll hesi mál á skránni. Eingin meiriluti funnin Nú uttanlandsnevndin er liðug við álitini í fullveldismálinum, er heilt greitt, at hon ikki rakk nógv umrøddu breiðu semjuni JOHN JOHANNESSEN Hóast landsstýrið fleiri ferð- ir hevur víst á, at breið semja fór at finnast í uttan- landsnevndini fyri full- veldismálinum, eydnaðist hetta ikki. Hetta fingu vit heilt greitt staðfest frá uttan- landsnevndarlimunum í gjár, hóast blaðið fór til prentingar áðrenn endaligi fundurin, ið byrjaði klokkan trý, var liðugur. Tað hevur nevniliga ikki eydnast nevndini at fáa gjørt eitt felags álit í málinum, og heldur ikki hevur tað eydn- ast at fáa Miðflokkin at skriva álit saman við sam- gonguflokkunum. Tveir møguleika Áðrenn seinasta fundin seinnapartin í gjár, vóru øll útlit fyri breiðari semju rok- in. Tá sóðust bert tveir møguleikar, ið hvørgin gav breiða semju. Annar var, at samgonguflokkarnir skriv- aðu eitt felags álit, meðan andstøðuflokkarnir hvør í sínum lagi komu við einum áliti. Hin møguleikin var, at Sambandsflokkurin og Javnaðarflokkurin samdust um eitt felags álit, eins og samgonguflokkarnir, með- an Miðflokkurin framvegis stóð einsamallur. Undir øllum umstøðum er eingin av hesum møguleik- unum grundarlag fyri breið- ari semju, hvørki millum teirra, ið taka undir við ætl- anum landsstýrissins ella teimum, ið eru ímóti ætlan- um landsstýrisins. Tó ikki svart hvítt Men málið er kortini ikki bert svart og hvítt. Tað eru eisini flokkar, ið ynskja broytingar í ríkisrættarligu viðurskiftunum, um ikki á sama hátt, sum samgongu- flokkarnir. Javnaðarflokkurin boðaði á landsfundi herfyri frá, at hann ikki tekur undir við ætlan landsstýrisins, og tí ikki fór at stuðla henni. Men flokkurin hevur tó boðað frá, at hann ynskir meira sjálvstýri. Hann vil yvirtaka málini, so hvør føroyingar eru førir fyri tí, í staðin fyri at taka yvir øll mál, eins og landsstýrið vil. Sambandsflokkurin vil eisini broytingar, um ikki so víðgongdar, sum Javnaðar- flokkurin. Tí sita hesir báðir flokkar í skrivandi løtu og arbeiða við at fáa í lag eitt álit, teir í felag kunnu leggja fyri uttanlandsnevndina. Miðflokkurin sigur seg virða samráðingarrættin hjá landsstýrinum, men hevur kortini skrivað sítt egna álit. Hetta heldur hann vera skilabest, hóast flokkurin, eins og samgongan, vil hava broytingar í ríkisrættarligu støðuni. Í sambandi við, at Sam- bandsflokkurin og Javnað- arflokkurin hava arbeitt saman um felags álit, hevur Jenis av Rana ført fram, at verður hetta veruleiki, er breiða semjan longu funnin, tí tá hevur Javnaðarflokk- urin togað Sambandsflokk- in á slálvstýrisleið. Uppritið almannakunngjørt Tað eydnaðist ikki Sosial- inum at fáa fatur í úrslitin- um av seinna fundinum hjá uttanlandsnevndini, áðrenn blaðið fór til prentingar. Men væntandi var, at upp- ritið varð almannakunngjørt eftir fundin, tá landsstýrið hevði fingið álitini. Uttanlandsnevndin seinkað Landsstýrið fekk ikki, sum vætað, álitini frá uttanlandsnevndini í fullveldis- málinum fyrrapartin í gjár JOHN JOHANNESSEN Seinsta fríggjadagin í farnu viku vóru ábendingar um, at uttanlandsnevndin fór at gerast liðug við viðgerðina av fullveldismálinum, og tí- skil fór at handa landsstýr- inum álit hendan dagin. Fyrrapartin í gjár, eina viku seinni, ætlaði uttan- landsnevndin sær heilt vist at vera liðug við álit síni, so tey kundu handast lands- stýrinum. Men so varð ikki. Skuldu royna aftur Uttanlandsnevndin væntaði í gjár eina skjóta viðgerð, har álitini vórðu løgd fram fyri nevndina og síðani latin landsstýrinum. Tí valdi for- maður nevndarinnar, Her- geir Nielsen, at leggja fund- in klokkan níggju, ein tíma áðrenn tingfundin. Men allir flokkarnir vóru Eyðun Viderø, Jógvan Durhuus og Hans Pauli Strøm tosa í gongini á veg av fundi í uttanlandsnevndini. Mynd: Álvur Haraldsen ikki lidnir við álit síni, og tá klokkan leið móti tíggju og tað nærkaðist til, at ting- fundurin varð settur, varð gjørt av at slíta fundin og síðani møtast aftur klokkan trý seinnapartin. Seinasti fundurin Tá Sosialurin prátaði við Hergeir Nielsen, formann í uttanlandsnevndini, beint eftir uttanlandsnevndar- fundin fyrrapartin í gjár, segði hann seg vera rímiliga vísan í, at fundurin seinna- partin fór at verða tann sein- asti áðrenn álit verða løgd fram. Hergeir Nielsen vísti kortini á, at hann ikki kundi vissa um, at álit fóru at verða løgd fram efir hendan fundin. Men so var tað tí at okkurt serligt fór at vera á skránni. – Frá mínari síðu er málið heilt avgjørt avgreitt seinna- partin, segði Hergeir Niel- sen eftir fundin fyrrapartin í gjár. Kristina Samuelsen, skrivari í uttan- lands- nevndini, og Heir- geir Niel- sen, for- maður. Mynd: Álvur Haraldsen