mánadagur 23. februar 2009síða 16

16 tíðindi Nr. 37 - 23. februar 2009 Glyvramaðurin Ólavur Gunnarsson hevði ongantíð verið til skips, tá hann í 2002 gjørdist hjálparmaður í maskinrúminum umborð á gomlu Norrønu. Í dag er hann maskinstjóri og hevur 30.000 HK og fleiri fólk undir sær. Í hesi samrøðu greiðir hann frá, hvussu hann endaði uppi á hægstu tindum í maskinrúminum umborð á føroyska stoltleikanum innan ferðamannasigling Samrøða Vilmund Jacobsen vilmund@sosialurin.fo Sosialurin hevur vitjað í eftir­ litsrúminum og í maskin­ rúminum umborð á Norrønu, og vit hava tosað við maskin­ stjóran og glyvra­mannin, Ólav Gunnarsson. Maskinrúmið umborð á Norrønu er stórt og hjá einum, sum ikki hevur havt høvi at verið í maskin­ rúminum umborð á einum slíkum skipi áður, tykist tað rættiliga stórt. Norrøna hevur fýra høv­ uðsmotorar av slagnum Caterpillar M.A.K 6M 43, sum eru 7.500 HK hvør. Allir fýra motorarnir eru eins, og soleiðis er maski­norkan tilsamans 30.000 HK. Ólavur Gunnarsson sigur, at tveir motorar ganga inn á hvørt gearið, og soleiðis hevur skipið tveir akslar og tvær skrúvur. Mesta ferð í góðum lík­ indum er 20-21 sjómíl um tíman og løtuna, vit vitjaðu í maskinrúminum, lá ferðin um góðar 17 míl. - Hava vit góðar stundir, sigla við ikki við øllum motorunum í senn. Vit kunnu sigla við trimum motor­um, tveimum ella bara einum, um tað skal vera. Tá skipið kemur í havn, ella tá ið loyst verður, eru allir motorarnir í gongd. Hetta er eisini av trygda­ rávum, um eitt hvørt skuldi borist á. Maskinstjórin sigur, at tá full ferð er á øllum fýra høvuðsmotorunum, er nýtslan av tungolju heili 4 tons um tíman. Aftrat teimum fýra høvuðsmotorunum hevur Norrøna tríggjar hjálpi­ motorar ella ljósmotorar, sum teir eisini vera róptir. - Tá siglt verður, eru tað aksilgeneratorarnir, sum standa inn á gearið, ið syrgja fyri uppgávunum hjá ljósmotorunum, sum so­ leiðis standa stillir. Aksil­ generatorarnir taka kanska eina hálva míl av ferðini, men hinvegin spara vit olju, tá ljósmotorarnir ikki eru í gongd. Ólavur sigur, at vanliga nýtslan av streymi umborð á Norrønu liggur um 1200 kWh, men bara aksil­gene­ ratorarnir klára at framleiða nógv meira enn tað, og soleiðis eru teir ríkiliga stórir til nýtsluna umborð á skipinum. - Eru líkindini vánalig, hava vit vanliga ljósmotor­ arnar koyrandi, og hetta er eisini av trygdarávum, leggur hann aftrat. Maskinstjórin sigur, at umleið 2000 ymiskir alar­ mar liggja inn á teldu­ skipanina í eftirlits­rúm­in­ um, og uppi á kamari sínum kann hann eisini fylgja við, um alt koyrir, sum tað skal. - Skipanin stendur í fyrsta lagi til ymiskar komponentar í maskinrúminum, men hon sigur eisini frá, um ólag eitt nú er á luftventilatiónini um­­borð. Eru avvik í skip­an­ unum, sum ikki eiga at vera, fara alarmar í gongd. Dugnalig fólk Seinni í greinini fara vit at siga eitt sindur um leiðina hjá Ólavi - av Skála Skipa­ smiðju, har hann var í smiðjulæru, til hann fleiri ár seinni fyrst gjørdist hjálparmaður í maskin­ rúminum umborð á gomlu Norrønu og til seinast, men eftir lutfalsliga fáum árum, endaði á ovastu rók í maskinrúminum á okkara stoltleika innan ferða­ mannasigling. Tað er út við eitt ár síðan, at glyvramaðurin gjørdist maskinstjóri umborð á Norrønu, og hann er sera væl nøgdur við tey fólk, hann hevur undir sær. - Umframt maskinstjóran, hava vit ein 1. meistara og ein 2. meistara. Síðan hava vit tveir 3. meistarar, ein elektrikara og tríggjar maskin­hjálparmenn ella assistentar, sum vit rópa teir. Tveir mans eru í apeter­ ingini – ein, sum tekur sær av tí sanitera og ein “húsavørður”. At enda hava vit ein málara sum málar, pussar og ger ymiskt fyri­ fallandi viðlíka­halds­ arbeiði. Maskinstjórin umborð á Norrønu er ikki beinleiðis vaktgangandi, men skal altíð vera tøkur. Soleiðis kunnu vit eisini siga, at hann er á vakt 24 tímar um samdøgnið. - Eg siti altíð í eftirlits­ rúminum við komu og fráferð, og tað gjørdi eg eisini, tá vit eitt nú sigldu inn eftir Bergensfjørðinum og úr aftur Bergen. Siglingin inn til Bergens tók tveir tímar, og síðan sigldu vit einar seks tímar innanskers úr Bergen á veg til Dan­ markar. Meðan vit lógu við bryggju, slapst tú sjálvandi upp at fáa tær ein bita. Vaktirnar hjá maskin­ fólkunum umborð á Norrønu eru annars skip­ aðar soleiðis, at 1. meistari hevur fyrraparts­vakt frá klokkan 08-12, 2. meistari tekur yvir og er á vakt frá klokkan 12-18, og síðan tekur 3. meistari vaktina frá klokkan 18-24. Nú eigur 2. meistari tørn aftur og er á vakt frá midnátt til klokkan 04, og síðan er 3. meistarin frá klokkan 04-08, tá 1. meistari aftur kemur á fyrrapartsvakt. - Teir tríggir maskin­ hjálparmenninir ganga vakt saman við maskinmonn­ unum – ein við hvørjum manni, og tá vit hava tveir 3. meistarar, er annar ikki vaktgangandi í maskin­rúm­ inum, men hevur ekstern økir umborð á skipinum undir sær, eitt nú luft­ ventilatón, ketil, hita-og kuldaskipanir. Maskinstjórin sigur, at menninir í maskinrúminum arbeiða 11 tímar um samdøgnið, harav ein hálvur tími fer til skiftini við byrjan og enda av vaktunum. - Eg haldi, at felagsstevið umborð á Norrønu er gott. Nógv samband og samstarv er millum maskinrúm og brúgv. Fólk draga somu línu, og hetta er neyðugt, um besta úrslitið skal spyrjast burtur úr. Fekk tvinnar kostir Men hvør er so glyvra­ maðurin Ólavur Gunnars­ son, og hvussu hevur leiðin hjá honum úr fólkaskúlanum og niður í maskinrúmið á Norrønu verið? Ólavur er føddur 30. juni í 1964. Pápin var Gunnar Olsen. Hann sigldi sum stýri­ maður við Havørnini og druknaði í Esbjerg 2. februar í 1968. Líkið varð funnið aftur, og Gunnar liggur jarðaður í føroyskari jørð. - Mamma mín var Kitty Olsen. Hon doyði í hampi­ liga góðum árum í 1999. Vit eru tveir brøður. Beiggi mín er Ingolvur Gunnarsson, sum er lærari og er hálvt annað ár eldri enn eg. Maskinstjórin sigur, at tá pápin doyði, høvdu for­ eldrini nýligt bygt hús, og tí noyddist mamman at arbeiða rættiliga nógv fyri at fáa tingini at hanga saman. Hon arbeiddi í fiski, og hon arbeiddi í handli. Í nøkur ár hevði hon eisini pylsuvogn innanfyri Glyvra Bio. Omman flutti inn til tey at búgva, tá pápin doyði, og Ólavur heldur fyri, at omman virkaði meira sum mamma – og mamman, sum arbeiddi so nógv úti, virkaði meira sum pápin í húsinum. Ólavur heldur ikki, at hann og bróðirin Ingolvur manglaðu nakað, sum onnur børn høvdu ella kundu. - Eg haldi, at vit høvdu júst somu møguleikar, sum onnur børn høvdu, leggur hann aftrat. Hin 11. juni var Ólavur og vitjaði mammu sína á Glyvrum, sum hann so mangan hevði gjørt áður, eftir at hann var fluttur út. - Júst hendan dagin kom mamma mín at vísa mær, at nú vóru húsini útgoldin. Hon hevði stríðst nógv, og nú var hennara lívsverk lokið. Tríggjar dagar seinni doyði hon, sigur Ólavur álvarasamur, nú vit sita og práta inni í stóra kamarinum hjá honum umborð á Norrønu. Tá Ólavur í 2002 gjørdist hjálparmaður í maskin­ rúminum umborð á gomlu Norrønu, hevði hann ongan­ tíð verið til skips áður. - Eg hevði góðan hug til sjógvin, og tá eg varð lið­ ugur við realskúlan í 1981, hevði eg líkasum fingið lyfti frá reiðarínum Kenn á Glyvrum um at sleppa við farmaskipinum Norðlandiu. Men tá segði mamma mín nei. Ætlaði eg mær at sigla, so kundi tað vera seinni. Eg fekk tveir kostir í at velja – antin at fara á studentaskúla ella í læru. Ólavur sigur, at hann slett ikki kendi mammu sína aftur í hesum, nú hon var vorðin so avgjørd. Tað plagdi ikki at vera hon. Seinni hevur hann hugsað, Hjálparmaður gjørdist mask