týsdagur 24. mars 2009síða 21

21 vinnan Nr. 58 - 24. mars 2009 vikuna Framkomið virki Tað fer rættiliga nógvur fisk­ur ígjøgnum á k­ryvji­ virk­inum í Klak­svík­. ­ Vit hava arbeitt nú í fleiri vik­ur 470 til 480 tons um vik­una. Tað hevur viðr­ að væl, so vit hava tik­ið ímóti fisk­i hvønn dag, tað sk­al jú viðra, annars fáa teir ik­k­i tik­ið fisk­in, sigur Jóh­ ann Mørk­øre. Tað hevur viðrað væl í einar átta vik­ur, so arbeiði hevur verið á virk­inum hvønn dag hesa tíðina. ­ Arbeiði er á virk­inum so at siga alt árið, men tað er ik­k­i hvørja vik­u, at arbeitt verður sek­s dagar um vik­una. Men vit arbeiða nú fast alt árið, sigur Jóhann Mørk­øre. Sjálvt virk­ið er ógvuliga framk­omið, og ein stórur partur verður gjørdur við ymsum mask­inum, sum eru teldustýrdar. ­ Eg haldi, at virk­ið er so framk­omið, sum tað ber til. Vit hava alla ta nýggjastu útgerðina, sum finst. Vit hava gradarar, k­ryvjimask­­ inur, robott, automatisk­an vik­lara. Vit hava mest fram­ k­omnu útgerðina, sigur Jóhann Mørk­øre. Robotturin er ein teldu­ stýrdur k­rani, sum leggur pak­k­aðu flamingok­assarnar á plattar eftir sortering, og umvegis telduna finnur robotturin út av, á hvønn platt hvør k­assi sk­al. Eisini er ein ísmask­ina á virk­inum, so teir framleiða sjálvir tann ísin, sum lak­sur­ in veðrur ísaður við, áðrenn hann verður avsk­ipaður. Hetta, at virk­ið er so auto­ matiserað sum tað er merk­ir eisini, at tað k­revst ein ávís upplæring til fleiri av arbeiðunum. ­ Tað ber ik­k­i til at k­oma beint inn av gøtuni at gera eitthvørt arbeiði her á virk­­ inum. Men nógv av starvs­ fólk­unum hava arbeitt á virk­inum í fleiri ár, og hava tí drúgvar royndir, sigur Jóhann Mørk­øre. Sjálvbjargnir Tað var ik­k­i Bak­k­afrost, sum upprunaliga bygdi virk­­ ið. Tað var eitt annað felag sum fór undir hetta virk­sem­ ið í Klak­svík­, men tá ali­ vinnan varð rak­t av niður­ gongd, hóraði hetta virk­ið ik­k­i undan, og so k­eypti Bak­k­afrost virk­ið. Hetta var í 2006. Bak­k­afrost er sjálvbjargið á so at siga øllum øk­jum. Teir eiga alibrúk­, k­ryvjivirk­i og so eiga teir eisini eitt k­assavirk­i, sum framleiðir flamingok­assarnar, sum lak­surin verður útfluttur í. ­ Ja, vit nýta bæði flamingok­assar og fisk­ak­ør at flyta fisk­ í. Tað, sum fer til útflutnings verður pak­k­­ að í flamingok­assar, sum Bak­k­afrost sjálvt framleiðir, meðan tað, sum fer út á Bak­k­afrost til portiónir, verður flutt í fisk­ak­ørum, sigur Jóhann Mørk­øre. Nógv verður flutt til USA sum flogfrak­t, og har verða nýttir serligir flamingok­ass­ ar, sum eisini verða fram­ leiddir av Bak­k­afrost. Tað er sostatt nógvur flutningur, bæði til og frá k­ryvjivirk­inum í Klak­svík­. Livandi lak­surin k­emur gamaní frá brunnbátinum, men harfrá verður alt flutt við trailarum. Bæði tað, sum fer til Bak­k­afrost og til útflutnings, og tað, sum k­emur frá Bak­k­afrost, nevni­ liga flamingok­assar og k­ør. ­ Har hevur undirsjóvar­ tunnilin ómetaliga stóran týdning. Tá vit sk­uldu flyta alt um fjørðin, bíðaðu bilar­ nir javnan í fleiri tímar, og eg ivist í, um tað hevði bor­ ið til nú. Nú k­oyra trailar­ arnir alla tíðina, bæði til og frá ok­k­um, so tað hevði verið ótrúliga trupult, vænti eg, sigur Jóhann Mørk­øre. Hann heldur at framtíðin sær bjørt út hjá alingini í dag. ­ Øll, sum hava sk­il fyri aling eru bjartsk­ygd, so eg síggi bara ljóst upp á fram­ tíðina, eisini hjá ok­k­um her á Faroe Salmon Processing, sigur Jóhann Mørk­øre, dag­ ligur leiðari. Telenor stóra bót Ein dómstólur í russisk­a býnum Omsk­ hevur dømt norsk­a telefelagið Telenor at gjalda felagnum Farimex 11,6 milli­ ardir norsk­ar k­rónur í endurgjaldi. Telenor boðaði alt fyri eitt frá, at dómurin verður sk­otin inn fyri hægri rætt, tí sambært norsk­a felagnum er talan um eina missk­iljing. Fari­ mex, sum er sk­rásett á Bretsk­u Jomfrúoyggjunum, vil vera við, at Telenor hevur darvað royndum felagsins at k­eypa uk­rainsk­a telefelagið URS og k­ravdi tí endurgjald. Telenor sigur harafturímóti, at rættarmálið hevur bara til endamáls at fork­oma íløgunum, sum Telenor hevur gjørt í Russlandi. Eldur í bátasmiðju Eldur k­om í nátt í tvær hallir hjá Bach­bátasmiðjuni í Hvalpsund, sum er nak­að norðan fyri Viborg. Løgreglan veit ik­k­i, hví eldur brádliga k­om í aðra av hallunum. Tær báðar hallirnar eru samanbygdar, og eldurin breiddi seg sk­jótt til hina høllina. Tað eydnaðist k­ortini at bjarga teimum bátunum, sum stóðu í aðrari høllini, men inni í hinari fór alt upp í royk­, sk­rivar Ritzau. Í morgun hevði sløk­k­iliðið fingið tamarhald á eldinum, men tá var tann seinna høllin eisini brunnin niður. Faroe Salmon Processing heldur til í einum bygningi á Dávakeiini Kryvjivirkið er sera framkomið, og hevur millum annað hendan robottin, sum stálpar laksakassarnar til útflutnings á átta ymiskar plattar Eftir at laksurin er blóðgaður og útbløddur, verður hann lagdur í kryvjimaskinurnar, áðrenn hann fer víðari til vrakararnar