týsdagur 12. mai 2009síða 16

16 tíðindi Nr. 89 - 12. mai 2009 Høvdu ætlanir um yvirgang Tveir franskir ríkisborgarar, sum vórðu tiknir í Italia seinasta heyst, høvdu lagt ætlanir um yvirgangsatsóknir at Charles de Gaulle- flogvøllinum í París og einstøkum málum í Bretlandi. Italska løgreglan tók menninar í býnum Bari í november, tí hon hevði illgruna um, at teir høvdu tilknýti til yvirgangsfelagsskapin al-Qaeda. Umframt yvirgang skuldu menninir venja ungar muslimar til at fremja yvirgang í Irak og Afghanistan. Italska tíðindastovan ANSA skrivar, at menninir høvdu vápn og spreingievni í viðførinum, tá teir blivu tiknir. Tað eru nakrar eld­ sálir innan matgerð og framleiðslu, ið eru farnar í samstarv um at menna før­ oyska matgerð og framleiðslu. Fyrsta verkætlan verður at turka skinkur í Stóru Dímun. Eydnast verkætlanin, er onki, ið forðar fyri gastronomiskari kollvelting innan føroysk matgerð Gastronomi Eilen Anthoniussen eilen@sosialurin.fo Her fyri skrivaði Sosialurin um verkætlan, sum inniber at turka danskar skinkur í føroyskum umhvørvi. Ein partur av hugskotinum er at finna út av, hvat tað er sum hendir við kjøtinum, tá tað verður turkað, og um grund- arlag er fyri møguligum út- flutningi. Nú er avgjørt, at skinkurnar skulu turkast í Stóru Dímun, Bø og Norð- depli. Turkingartíðin er mett at vera á leið 17 mán- aðir, og vóna stigtakararnir at kunna bjóða fólki fyrstu skinkurnar næsta heyst. Sjey menn eru við í verk- ætlanini. Johan Mortensen, ið hevur royndir innan fiski- og oljuvinnuna, lækn- in og granskarin, Pál Weihe, Jóan Pauli Joensen, rektari á Fróðskaparsetri Føroya og matentusiastarnir, Leif Sørensen, Johannes Jensen, Birgir Enni og Mortan í Hamrabyrgi. - Útflutningurin av fiski bara minkar og minkar, og landið innflytir meir og meir. Tann hugburðin vilja vit broyta, og flyta fokus yvir á føroyska framleiðslu í staðin, sigur Johan Morten- sen. Nakað unikt í væntu Tilfeingið manglar ikki í Føroyum. Gourmet, mat- stovan í Gríms Kambans- gøtu, hevur eitt nú bara før- oyskar rávørur á matskránni, við undantaki av krúnhjørta- kjøti, sum sjálvsagt verður innflutt. Einki forðar før- oyskum matentusiastum í at fara undir arbeiðið at menna føroyska matgerð, annað enn mvg avgjaldið og politisk raðfesting, og so tað at hugsa øðrvísi hvat hagreiðing viðvíkur. - Hevði mann sett mvg avgjaldið av søluni niður í 7-10 prosent, sum mann ger í Íslandi, kundi tað av álvara latið upp fyri møgu- leikum. Vit hava heimsins reinasta fisk í Føroyum, vit hava møguleikar til at gera rættan kvalitetsost, og eydn- ast hendan turkingin væl, kundu vit skapað nakað heilt unikt, sigur Leif Søren- sen, kokkur og eigari á Gourmet. Hann greiðir frá, at gistingarhús- og matvøru- vinnan í Íslandi hevur fingið góð úrslit við at land- ið hevur verið inni og stuðlað vinnuni. Í hesum føri hevur landið lækkað sølumvg’ið niður í 7-10 pro- sent. Norskar matstovur hava somuleiðis góðar treyt- ir at virka undir, og fáa stuð- ul til events av ymsum slag, har maturin verður settir í hásæti. Aftur til røturnar Johan, Pál, Jóan Pauli, Leif, Johannes, Birgir og Mortan hava sett á stovn felagið, Gastronomiska Akademi Føroya, sum hevur til enda- máls at menna føroyska matvinnu. Leif Sørensen er føroyska umboðið í Ny Nordisk Mad. - Tað er ikki ein kokkur í Evropa, sum ikki veit hvat Det Nordiske Køkken er. Norðurlendski køkurin hevur vunnið 80 prosent av øllum virðislønum, sum hava verið latnar seinastu árini, og tað eru bert fimm ár síðan verkætlanin við norðurlendska køkinum sá dagsins ljós, greiðir hann frá. Tað einasta, sum kundi verið broytt í føroyskari matgerð, er hagreiðingin av føroyska tilfeinginum. Hug- skotið handan norðurlend- ska køkin, er at fara aftur til røturnar, og tað er tað, før- oyingar eiga at gera. - Men okkum tørvar eisini dagførdar vinnu- og framleiðslutreytir, sum kunnu skapa røttu karmar- nar fyri matgerð í Føroyum. Okkara ynski er at kunna geva øðrum íblástur til at fremja føroyska matgerð. Føroysk framleiðsla er fyri ein stóran part vistfrøðilig, og høvdu politikarnir givið henni líka stóran ans, sum til dømis heilsu- og rørsluárið hjá heilsumálaráðnum, høvdu vit tikið eitt risafet rættan veg. Vit kundu skapað ein nýggjan kommersiellan vinnuveg, sigur Johan Mortensen. Næsta verkætlan hjá Gastronomiska Akademi Føroya verður at roykja síl og laks við torvi. Føroysk gastronomi kollveltast Føroyskar rávørur skulu gagnn‡tast og hagrei›ast á ø›rvísi hátt. Ta› kann lata upp fyri n‡ggjum vinnuvegi fyri Føroyar. Gastronomiska Akademi Føroya er fari› undir at turka skinkur í Stóru Dímun, Bø og Nor›depli, og á Gourmet hava tey gjørt kips burturúr turrum fiski, og snackstengur úr brey›i. Dressingurin er gjørdur úr súrróma og hvonn Mynd: Álvur Haraldsen