mikudagur 3. juni 2009síða 10

10 tíðindi Nr. 103 - 3. juni 2009 Al-Qaeda myrt gísla Yvirgangsfelagsskapurin al-Qaeda hevur gjørt av við bretan Edwen Dyer, sum bleiv tikin og burturfluttur í afrikanska landinum Niger fyri meiri enn fýra mánaðum síðani. Felagsskapurin Site, sum heldur eyga við islamskum heimasíðum, sigur, at al-Qaeda hevur kunngjørt eina fráboðan, har tað stendur, at Edwen Dyer bleiv tikin av døgum tann 31. mai. Sagt verður, at maðurin bleiv rikin av døgum, tí bretska stjórnin sýtti fyri at gera eftir kravinum frá al-Qaeda um at lata tann muslimska prestin Abu Qatada sleppa úr fongsli. Bretar vilja vera við, at presturin er fremsti umboðsmaður hjá Osama bin Laden í Evropa. - Søgan um føroyska fiskaaling hevur bert 30 ár á baki, og í dag verða neyv atlit tikin til umstøður og umhvørvi, soleiðis at fiskurin kann trívast so væl sum tilber, segði løgmaður, Kaj Leo Johannesen, tá hann setti aðalfundin hjá evropeiskum alarum Aling Vilmund Jacobsen vilmund@sosialurin.fo Tað var løgmaður, Kaj Leo Johannesen, sum setti aðal- fundin hjá evropeiskum alarum í felagnum FEAP, sum hildin varð í Føroyum seinasta fríggjadag og leygardag. Aðalfundurin varð settur fríggjamorgunin, og í síni setanarrøðu vísti løgmaður á, at umstøðurnar hjá før- oyskari fiskaaling nærum eru fullkomnar, at føroyska alivinnan er burðardygg, bæði lívfrøðiliga og fíggjar- liga. Hann segði, at hóast føroyska alivinnan var fyri stórum fíggjarligum bak- køstum fyri fáum árum síð- an, hevur vinnan megnað at reist seg aftur og stendur í dag fyri 22% av føroyska útflutninginum. Løgmaður segði, at tað var við gleði og stoltleika yvir, at aðalfundurin hjá FEAP nú liggur í Føroyum, at hann nú fekk høvið at seta henda fund. - Søgan um føroyska fiskaaling hevur bert 30 ár á baki, og í dag verða neyv atlit tikin til umstøður og umhvørvi, soleiðis at fiskur- in kann trívast so væl sum tilber. Løgmaður segði, at umstøðurnar til fiskaaling í Føroyum næstan eru full- komnar, sum hann tók til, og tá segði hann seg serliga hava hitaviðurskiftini í sjónum kring um Føroyar í huga. Hann tók eisini í aftur søguna, hvussu føroyska ali- vinnan byrjaði við nógvum alarum og um tað prísgrund- arlag, sum tá var. Prísirnir í byrjanini fyri alda fiskin vóru nógv hægri, enn teir eru í dag, eins og vit í dag hava nógv færri feløg, sum standa aftanfyri alingina. Løgmaður vísti á, at før- oyska alivinnan í ár fer at framleiða umleið 50.000 tons, og at henda vinna soleiðis hevur stóran týdn- ing – og er eitt stórt aktiv - fyri okkara samfelag, bæði tá ræður um útflutningsvirði og tey arbeiðspláss, sum henda vinna skapar kring um í landinum. - Útlit eru til, at alivinnan fer at standa fyri einum upp- aftur størri parti av útflutn- ingsvirðinum, enn hon ger í dag. Kaj Leo segði seg hava Løgmaður sera positivur um føroyska alin - Útlit eru til, at føroyska alivinnan fer at standa fyri einum uppaftur størri parti av útflutningsvirðinum, enn hon ger í dag, segði løgmaður, Kaj Leo Johannesen, tá hann setti aðalfundin hjá FEAP Meðan chilenska alivinnan var uppi á umleið 350.000- 400.000 tonsum, tá hon var størst, er hon í dag niðanfyri 200.000 tons. Væntandi er, at chilenska framleiðslan av laksi fer niður um 50.000 tons, sum er á leið tað sama, sum føroyska framleiðslan verður í ár Aling Vilmund Jacobsen vilmund@sosialurin.fo Evropeiska alifelagið FEAP, sum helt aðalfund í Før- oyum seinasta fríggjadag og leygardag, fevnir ikki bara um laksa-og sílaaling, men aling av fiski yvirhøvur. Ragnar Joensen, formað- ur í Føroya Havbúnaðar- felag, sigur, at smáir bólkar vórðu skipaðir á fundinum, sum viðgjørdu viðkomandi mál, og soleiðis tóku før- oysku alaraumboðini lut í arbeiði, sum í fyrsta lagi snúði seg um laksa-og síla- aling. Aling snýr seg eisini um gansking, og soleiðis varð á aðalfundinum eisini kunnað um ymiskar granskingarver- kætlanir, sum FEAP arbeiðir við. Ragnar Joensen sigur, at nú chilenska alivinnan er í so tungum sjógvi, varð eis- ini nógv frammi um at fylla upp marknaðarplássið, sum er íkomið á amerikanska marknaðinum. - Á fundinum skiltist, at chilenska alivinnan neyvan kemur uppaftur á fulla framleiðslu aftur fyrr enn í 2015, og so er spurningurin eisini, um landið yvirhøvur kemur uppá somu fram- leiðslunøgd, sum Chili hevði, tá framleiðslan var størst. Ragnar sigur, at norð- menn, sum hava sett seg inn í chilensk viðurskifti innan aling, søgdu, at ali- vinnan í suðuramerkanska landinum í dag liggur niðan- fyri 200.000 tons í árligari framleiðslunøgd. - Vit fingu at vita, at chi- lenska alivinnan kann koma heilt niður á 50.000 tons, sum er á leið sama nøgd, sum roknast kann við, at føroyska alivinnan kemur at framleiða í ár. Formaðurin í Føroya Hav- búnaðarfelag vísir á, at øll chi- lenska alivinnan hevur ligið á einum øki, sum er umleið hálva aðru ferð so stórt sum Føroyar, og tá er skjótt at skilja, at fiskurin ikki hevur havt bestu umstøður. - Chilenar hava drigist við fleiri sjúkur, og eitt nú hevur stór útbreiðsla verið av ILA. Hann sigur, at longu áðr- enn alarar í Chili av álvara fingu herviligu ILA-smitt- una at dragast við, høvdu teir stórar trupulleikar við eitt nú lús. - Tá so nógvur fiskur gongur á einum lutfalsliga lítlum øki, er skjótt, at hann gerst strongdur; hann gerst meira móttakiligur og stend- ur veikari yvirfyri ymiskum fiskasjúkum og eitt nú lúsa- trupulleikum. Chilenska alivinnan er tódnað munandi - Gongdin í føroysku alivinnuni er støðug, og nú amerikanski marknaðurin er altráður eftir laksi, samstundis sum vit tíbetur eru slopnir undan sjúkum, mugu vit siga, at føroyska alivinnan í allar mátar gongur spennandi tíðum á møti, sigur Ragnar Joensen, formaður í Føroya Havbúnaðarfelag