mikudagur 15. juli 2009síða 14

14 Nr. 133 - 15. juli 2009 Sosialurin Samskifti atsókn móti prvatari vinnu Innsent tilfar Av tí at vit fáa rættuliga nógv innsent tilfar sendandi – meira enn vit fáa í blaðið – he­ vur blaðleiðslan verið noydd at gjørt nakrar avmarkingar. Enn sum áður skal fult navn skal vera undir øllum innsendum greinum – annars verða tær ikki prentaðar. Harnæst tilskila vit okkum rætt til at ikki at taka við tilfar, sum eisini er sent øðrum bløðum ella hevur verið prentað aðrastaðni. Drúgvar greinar – greinar sum eru longri enn áleið 5.500 tekn, verða raðfestar lægri, og koma bert í blaðið, um pláss er fyri teimum. Tað er ein fyrimunur um vit fáa tilfarið umvegis teldupost ella á diskli. SAMBAND eirikur liNDeNSkov eirikur@SoSiAluriN.fo tlf 341800 viðmerkingar Sosialurin Stovnaður: 1927 Ábyrgdarblaðstjóri: Jan Müller jan@sosialurin.fo Blaðstjóri: Eirikur Lindenskov eirikur@sosialurin.fo Marknaðardeild: lysing@sosialurin.fo Marknaðarleiðari: Gudny Langgaard gudny@sosialurin.fo Finnbjørg Nattestad finnbjorg@sosialurin.fo Høgni Thomsen hogni@sosialurin.fo Elin Vatnhamar Olsen evo@sosialurin.fo Blaðfólk: Áki Bertholdsen aki@sosialurin.fo Vilmund Jacobsen vilmund@sosialurin.fo Eilen Anthoniussen eilen@sosialurin.fo Magnus Gunnarsson maggi@sosialurin.fo Rigmor Dam rigmor@sosialurin.fo Leo Poulsen leo@sosialurin.fo Eyðun Klakstein eydun@sosialurin.fo Árni Joensen arni@sosialurin.fo Anna V. Ellingsgaard anna@sosialurin.fo Rógvi Nybo rogvi@sosialurin.fo Eirikur í Jákupsstovu eij@sosialurin.fo Ítróttur: Jákup Mørk jakup@sosialurin.fo Myndamenn: Álvur Haraldsen alvur@sosialurin.fo Jens Kristian Vang jensk@sosialurin.fo Lýsingar Freistir: Tekstlýsingar Størri lýsingar Lýsingartorgið Heilsanir Mánadagsblaðið Mán.kl. 10 Frí. kl. 15 Frí. kl. 12 Frí. kl. 12 Týsdagsblaðið Týs. kl. 10 Mán. kl. 15 Mán. kl. 12 Mán. kl. 12 Mikudagsblaðið Mik. kl. 10 Týs. kl. 15 Týs. kl. 12 Týs. kl. 12 Hósdagsblaðið Hós. kl. 10 Mik. kl. 15 Mik. kl. 12 Mik. kl. 12 Fríggjadagsblaðið Frí. kl. 09 Hós. kl. 15 Hós. kl. 12 Hós. kl. 12 Størri lýsingar, sum nógv arbeiði stendst av, mugu vera inni í góðari tíð og áðrenn ásettu freistir. Framíhjápláss má umbiðjast í góðari tíð. Stødd: Ein heil síða í Sosialinum er 254 mm breið og 346 mm í hædd. Breiddin á einum teigi er 39 mm og rúmið millum teigarnar er 4 mm. Innsent tilfar Fult navn skal vera undir innsendum tilfari. Innsendar greinar, har blað leiðsl­ an ikki er kunnað um bústað og telefonnummar, verða ikki settar í blaðið. Kykmyndir: Alvin Elleby Andersen alvin@ras2.fo Sosialurin í Norðoyggjum: Nólsoyar Pálsgøta 1, 700 Klaksvík tel. 458686 fax 458687 e­post: klaksvik@sosialurin.fo Sosialurin í Suðuroy: tel. 375364 fax 375464 tel. 228814 e­post: aki@sosialurin.fo e­post: dagfinn@sosialurin.fo !!! Haldarar sum ikki hava fingið blaðið, kunnu ringja til 341818 frá kl. 8.00­20.00 og boða frá Uppseting/prent: Uppseting: Sosialurin Prent: Prentmiðstøðin Útgevari: Sp/f Sosialurin Avgreiðsla: Mán.­frí. 8­16 Tórsgøta 1, 100 Tórshavn Tel. 341800, Fax 341801 Postadressa: Postboks 76, 110 Tórshavn E-mail: post@sosialurin.fo lysing@sosialurin.fo lysingartorg@sosialurin.fo varp@sosialurin.fo Blaðið verður prentað mánadag­fríggjadag klokkan 1330 Felagið hjá føroyskum lýsingarfyritøkum hevur tikið eitt løgið stig, sum bert kann fatast sum eitt álop á privatu útvarpstøðina Rás2. Hetta er í sjálvum sær líka so margháttligt sum tað er átalu vert. Hvat verri er: álopið er grundað á skeivar fortreytir og tørvandi vitan um galdandi kringvarpslóg og tær viðmerkingar, ið eru tengdar at lógini. Havt hevur Samskifti so gjørt? Jú, Samskifti hevur vent sær til evsta kringvarpsmyndugleika og staði- liga mælt til, at Sjónvarpið hjá Kringvarpinum fram vegis fær loyvi at senda sjónvarpslýsingar. Hetta er púra óneyðugt, tí tað hevur ongantíð verið løgtingsins vilji, at lýsingarnar hjá sjónvarp in- um skulu niðurlagast. Hvat er hetta fyri nakað? Hví gruggar Samskifti hetta mál, sum frammanundan er bæði viðbrekið og vandamikið fyri privatar útvarpstøðir? Hetta er so tað – hvat verri er, er, at Samskifti fer eftir lýsingunum í útvarpinum. Her hevur Løg tingið ta greiðu støðu, at útvarpslýsingar skulu niðurlagast eftir ávísum áramáli. Orsøkin til hesa skilagóðu støðu Løgtingsins er, at kring varps monopolið er avtikið við lóg og avgerð tingsins er sostatt ein vælmeint roynd at javnseta lýsingafíggjaðar útvarpstøðir við lisensfíggjaða almenna útvarpið hjá Kringvarpinum. Privata útvarpstøðin Rás2 og møguliga aðrar komandi handilsliga útvarpstøðir hava einki at liva av uttan útvarpslýsingar. Hetta átak hjá Samskifti verður so tvinnað saman við loyvi Kringvarpsins at senda sjónvarpslýsingar, sum eingin hevur droymt um at steðga. Hetta er grov manipulatión samstundis sum hetta er eitt grovt álop á eina privata vinnu, sum rekur lógligt vinnuvirksemi. Samskifti vil hava lands stýris kvinnuna í mentamálum at ganga ímóti Løg tingsins vilja í spurninginum um útvarps lýsingar, og Samskifti fer við hesum beinleiðis í hernað móti einari privatari vinnu, sum bert hevur troytt teir møguleikar, sum liberaliseringin av loftmiðlunum hevur borið við sær. Talan er um eina roynd at sniðganga Føroya løg- ting sum klárt og greitt hevur gjørt av, at lýsing- arnar í útvarpinum hjá KVF skulu avviklast, meðan lýsingarnar hjá sjónvarpinum skulu sleppa at halda fram. At Vinnuhúsið leggur navn til álopið ger tað ikki mætari. Skuldi tað hent, at landsstýriskvinnan letur seg tøla av reingjandi og manipulerandi brævinum frá Samskifti, so eiga flokkarnir aftan fyri fjøl- miðla semjuna at gera eitt av teimum: at lógfesta niðurlagingina av útvarpslýsingum hjá KVF ella at lata privatu útvarpstøðirnar fáa part í teimum milliónaupphæddum, sum KVF á hvørjum ári sleppur at krevja inn frá hvørjum einasta húsarhaldi í Føroyum. Hóast kommunurnar eru í somu trupulleikum sum landið, tykist landsstýrið bara lata eyguni aftur fyri hesum. Verður sokallaði kreppupakkin gjøgnumførdur, skal landið hava størri part av partafelagsskattinum – og tann parturin skal takast frá kommunum Fyri góðari viku síðani stóð grein í Sosialinum, har partar av innihaldinum í sokallaða kreppu pakkan­ um hjá landsstýrinum, kom undan kavi. Rættiliga gjøgnumgangandi var, at talan var um inntriv, ið geva landinum møguleika at taka til sín av tí sindrin­ um, kommunurnar fáa í dag. Tvey dømi um tað, ið verða nevnd í blaðgreinini fríggjadagin 3. juli, eru partafelagsskatturin og nøkur av teimum gjøldum, strandfaraskipini leggja eftir seg í teimum havnum, tey brúka. Í báðum førum verður lagt upp til, at land­ ið skal sleppa so snikka­ leyst sum gjørligt, sam­ stundis sum tað verða kommunurnar, ið skulu bløða. Um vit bara taka parta­ felagsskattin, so fáa komm unurnar 38 prosent og landið 62 prosent av honum, sum nú er. Men í staðin fyri at rætta komm­ ununum eina hjálpandi hond, nú landsstýrið við aðrari hondini áleggur kommununum alsamt fleiri uppgávur, ætlar tað við hinari hondini at taka tvey prosent aftrat í sín part, so tilsvarandi minni verður til kommunurnar. At hetta inntriv kallast kreppupakki, er lætt at skilja, tí verður hetta framt í verki, er tað veruliga ein ítøkilig roynd at smyrja kreppuna upp á kommun­ urnar, sum frammanundan allar kenna sviðan av henni minst líka væl sum landsstýrið. Tað tykist, sum at hóast kommunurnar eru í somu trupulleikum sum landið, so tykist landsstýrið bara lata eyguni aftur fyri hes­ um. Ikki er langt síðani, at Fíggjarmálaráðið almanna­ kunngjørdi útrokningar, sum vístu, at kommunurnar í 2008 høvdu 330 milliónir krónur í undirskoti, men somu fólk, sum hava rokn­ að hetta út, arbeiða nú beint ímóti hesi sannroynd. Er hetta veruliga inni­ haldið í sokallaða kreppu­ pakkanum, er talan um einki minni enn forkasti­ ligan politikk, ið kemur at gera støðuna hjá komm­ ununum munandi verri, bara tí pyntast skal upp á hallið hjá landinum. Og hjá teimum kommunum, har stórt vinnuligt virksemi er, tekur tað sera fast, og hjá onkrum fer tað óivað at kennast, sum verður teppið mestsum skrætt undan teimum. Tað, sum hevur undrað meg nógv síðstu vikuna, er at eingin av kommununum hevur gjørt vart við seg og mutað ímóti. Her hugsi eg um partafelagsskatt frá bankum, tryggingar feløg­ um, oljufeløgum og øðr­ um, sum fellur í Tórs­ havnar kommunu og verður javnaður millum allar kommunurnar eftir fólkatalinum. Hetta er harmiligt, tí sleppur landið avstað við at taka frá kommununum, uttan at vit seta okkum greitt ímóti tí, kann tað verða so skjótt, at lands­ stýrið tulkar tað sum grønt ljós til at taka tvey prosent aftrat, so skjótt sum hallið hjá landinum bara er nóg ljótt – sektin á, hvussu tað so sær út hjá kommun un­ um. Vorðið sum kreppupakki, má sigast, um mergurin í honum skal vera at taka til sín frá kommununum, ið hava nóg mikið at stríðast við frammanundan. Sam­ haldsfesti er ikki til at fáa eyga á, men heldur er hetta »eg ein stóran, tú ein lítlan«­politikkur, tá hann er ringastur! Talentirnar Kennist Gud ei altíð so nær, sum bert tann eina talent, so ikki frá Harranum far, men verkið má blíva ment, og breiða seg til aðra jørð, ei í misnøgdsemi framfør. Kennist Gud nærri onkran dag, so sum tær tvær talentir, sálin ger Jesusar verk glað, tá hann signar og hjá er, og verkið seg breiðir um leið lívsins fruktir, har sálin steig. Kennast Gud, Andin, Jesus hjá, ríkið nær, sum talentir fimm, andin inn um dyrnar kann sjá, takk og vónin fyllir sinn, men trúgv eisini á kørgum veg, har Gud við mátti vísir seg. J. borgarstjóri í Tórshavnar kommunu HEðIN MortENSEN Landið tekur til sín frá kommununum