mánadagur 31. august 2009síða 13

Nr. 164 - 31. august 2009 13 Nú arbeitt verður við vetrar­ skránni hjá Kringvarpi Føroya, loyva vit okkum í “Kristiligt Lurtara­ og Hyggjarafelag” (KLH) at koma við hesum skrivi til leiðsluna í Kringvarpinum. KLH – endamál og virki KLH hevur gjøgnum tíðir­ nar gjørt vart við viður­ skifti í sambandi pro­ grammvirksemið hjá Kringvarpinum. KLH hevur í endamáli sínum • at virka fyri kristilig­ um sendingum í útvarpi og sjónvarpi, sum t.d. guds­ tænastum, kristiligum fundum, andaktum, kristi­ ligum sangi og tónleiki, tíðindum frá kristiligum arbeiði o.t.l. • at styðja útvarp og sjónvarp í góðum og sømi­ ligum sendingum, • at mótarbeiða, at út­ varp og sjónvarp verða nýtt til ósømiligar sendingar og annað, sum ikki er kristn­ um siði og kristnari trúgv verdugt. Dialogur við Kringvarpið Í fimti ára søgu felagsins hevur KLH við millumbili havt samband við leiðslu kringvarpsins, tá ið tað er talan um kristiligt og mentanarligt tilfar, sum hevur verið borið fram í almennu loftmiðlunum. Sigast kann, at dialogur hevur verið, men vit halda, at sjónarmið okkara í alt ov lítlan mun hava vunnið frama hjá leiðsluni í kring­ varpinum gjøgnum árini. Hóast hetta fegnast KLH um tað kristiliga tilfarið, sum hevur verið sent gjøgn­ um tíðirnar í kringvarpinum. Av tilfari, sum hevur verið fastur táttur, kann m.a. verða nevnt: Guds­ tænasta/Evangeliskur fundur, Morgunlestur og Hetta heilaga evangeliið skrivar og Gudstænasta/ Møti og Andakt í sjónvarpi­ num. Aðrar sendingar hava eisini verið gjøgnum árini t.d. Sálmar og Sangir og Víngarðurin. Eisini kann nevnast sendingin Tilvera og aðrar mentanarligar upplýsandi sendingar. Stórur áhugi fyri kristiligum tilfari Tað er alment kunnugt, at áhugin fyri kristiligum sendingum er stórur mill­ um fólk. Hetta vísa eisini lurtara­ og hyggjarakann­ ingar, sum kringvarpið hevur gjørt gjøgnum tíðirnar. Hesi seinastu árini er senditíðin hjá kringvarpi­ num økt í stórum – serliga hjá útvarpinum. Á tøkni­ ligu síðuni er kringvarpið eisini nógv útbygt, nú sent verður talgilt og kringvarp­ ið veitir størri og størri tænastur til hyggjaran og lurtaran við t.d. interakt­ ivum sendingum og net­ varpi, eins og brúkarin hevur størri og størri at­ gongd til “gamalt” tilfar, sum liggur á netinum. Alt hetta eru stór framstig sum vit í KLH fegnast um, og sum er til stóra gleði fyri brúkaran. KLH ásannar, at tað hendir nógv á øllum økjum í samfelagnum, og kring­ varpið skal náa nógv við tíðindum og kunning um alt, sum hendir bæði her á landi og burturi í heimi. Lítil menning og færri sendingar KLH ásannar eisini, at kringvarpið ikki hevur ment táttin av kristiligum tilfari seinastu mongu árini – heldur mega vit ásanna, at útboðið av kristiligum sendingum er minkað. Tað er ein royndur lutur, at kristiliga virksemi er stórt í Føroyum, og vit í KLH halda, at hesin táttur­ in í mentanararvinum hjá okkum føroyingum eisini eigur at hava góða rúmd í almenna kringvarpinum. KLH heitir tí á leiðsluna í kringvarpinum og tey, sum hava ábyrgdina av at skapa og menna tilfar í kringvarpinum at virka fyri betri rúmd fyri kristiligum og mentanarligum tilfari í Kringvarpi Føroya. Vit loyva okkum at koma við hesum ítøkiliga uppskoti: Sunnu- og halgidagar í Kringvarpinum Vit mæla til, at tilfar verð­ ur gjørt, sum ber brá av at tað veruliga er sunnu­ og halgidagur. Vit hugsa ikki bert um ta vanligu gudstænastuna/evangeliska møti, men eisini t.d. um góðar sálmar og sangir, góðan tónleik, samrøður, tíðindi og reportasjur frá kristiliga arbeiði og barna­ og ungdómssendingar við kristiligum innihaldi. Høgtíðirnar Vit mæla til, at tilfar verður gjørt, sum hóskar at bera fram í útvarpi og sjón­ varpi til tær ymisku kristi­ ligu høgtíðirnar í árinum. Danska TV2 hevur gjørt av at endursenda vælumtókta jólakalendaran “Jesus og Josefine”. KLH heitir á kringvarpið um eisini at senda “Jesus og Josefine” í SVF frá 1. desember í ár. Morgunlesturin Ónøgdin er framvegis ógvuliga stór millum fólk, at morgunlesturin ikki verður endursendur. KLH hevur fleiri ferðir bæði munnliga og skrivliga heitt á leiðsluna í kringvarpi­ num at fáa morgunlesturin aftur á skránna – higartil uttan úrslit. Vit heita enn einaferð um at fáa morgun­ lesturin á skránna kl.09.50. Vit fegnast um, at morg­ unlesturin nú verður endur­ sendur í SVF, og at Kring­ varpið er farið undir at gera nýggjar upptøkur av sálmum og sangum m.a. at brúka í morgunlestrinum. Sjónvarpið Vit mæla til, at fleiri fam­ iljufilmar við kristiligum og uppbyggjandi innihaldi verða settir á skránna í sjónvarpinum – eisini við góðum filmum fyri børn – yngri og eldri. Vit heita eisini leiðsluna um at hava fleiri kjaksend­ ingar um etikk og moral í síni breidd, men eisini við atliti til okkara egnu ment­ an og siðvenju á kristilig­ um støði. KLH heitir eisini á leiðslu kringvarpsins um at fáa allar sendingar í sjónvarpinum tekstaðar. Gott og fjølbroytt kringvarp Kringvarp Føroya hevur eitt stórt starvsfólkalið við nógvum og fjølbroyttum møguleikum. KLH fegnast eisini um, at leiðslan í kringvarpinum hevur sett eitt av starvsfólkunum sum samskipara av kristiliga tilfarinum í kringvarpinum. Málið hjá okkum øllum er at fáa eitt gott og fjøl­ broytt Kringvarp Føroya. KLH vil fegið vera við at gera hetta málið til veru­ leika, og ynski okkara er at hava ein opnan dialog við leiðslu og starvsfólk í kringvarpinum. Áheitan á Kringvarp Føroya formaður, Kristiligt Lurtara- og Hyggjarafelag Uni næs Í afursvari til mín, heldur Hans Pauli Strøm á við ógrundaðu álopunum á Sambandsflokkin og fyrru ABC samgonguna, sum hann sjálvur var partur av. Gamalt var annars, at tað er vánalig- ur fuglur, ið drítur í egið reiður. Tí átti HPS at vent kanónunum aðrar vegir Javnaðarflokkurin hevur avblást klassastríðið, er komin við uppskoti um sparingar á pensiónsøki­ num á 25 mió. kr. við at hækka pensiónsaldurin og mótrokna frá fyrst tjentu krónu í pensiónini. Neyvan tað javnaðarveljarin hevði væntað. Tí sær veljarakann­ ingin, sum hevur gjørt HPS í ørviti, ivaleyst út, sum hon ger. Sambandsflokkurin hev­ ur roynt at fingið Javnaðar­ flokkin frá hesi vandakós. Tí átti Hans Pauli at vent kanónunum, og annaðhvørt funnið sær annan synda­ bukk, ella hildið uppat við tvitnu skrivingini. Atburðurin hjá HPS í løtuni minnir ikki sørt um atburðin hjá Høgna Hoydal á Fólkatingi, har hann í áravís hevur gingið og roynt at sparka opnar hurðar inn. Positivlistin hjá HPS er fyri tað mesta bluff Í hvørji einastu grein hjá HPS verður borðreitt við einum positivlista yvir egin avrik, við eftirfylgjandi lista yvir vánalig avrik hjá øðrum. Positivlistin er tó fyri tað mesta bluff. Tí tað er útgjaldið úr Samhalds­ fasta, sum ger at penionist­ ar fáa meira pening út­ goldnan nú enn fyri fýra, fimm árum síðan. Samhaldsfastið er ikki ein pensión, men heldur ein skipan, har allir borgar­ ar og arbeiðsgevarar rinda í grunn, alt eftir inntøku og lønargjaldingum. Skipanin hevur einki við landskass­ an at gera. Sostatt eru ikki teir stóru batarnir hendir á pensións­ økinum, soleiðis sum HPS annars breggjar sær av. Hvar er negativlistin hjá HPS? Ja men Harragud, ein er noyddur at fregnast eftir negativlistanum hjá HPS sjálvum, tað er jú upplagt: ­ Hvussu við lækna­ vaktini í Norðoyggjum, pørtum av Eysturoynni og vesturi í Vágum, har sjúklingurin hevur fingið eina verri tænastu? ­ Kommunulæknaskip­ anini sum heild, har stórur partur av størvunum eru ómannað, til miklan ampa fyri sjúklingar? ­ Kostnaðarmiklu multi­ stjóraætlanirnar innan sjúkrahúsverkið? ­ Órímuliga langa við­ gerðartíðin í samband við umsóknir at gerast fyritíð­ arpensionistur, har tað mangan tekur fleiri ára óviriligt stríð, hjá illa støddum borgarum, bara at verða hoyrd. ­ Nógvu feilkeypunum av illa egnaðum bygning­ um til bústovnar, sum kosta skattgjaldarunum tíggjutals óneyðugar milliónir? ­ Ovurhonds luksusdýru og lítið javnaðarsambarligu ellis­ og røktarheimsætlan­ ini við tilhoyrandi heimi til sinnisveik í Vági? …. Nei, størri játtanir og pengabrúk nýtast ikki at merkja betri tænastur. Tvørturímóti er upptakið hjá Rósu og Aksel ikki, sum at siga tað! Ei dáni í, at onkur mistøk henda á vegnum, nú skil aftur skal fáast á. Hans Pauli pellar um skattalættar Sambandsflokkurin royndi at fáa Javnaðarflokkin at skifta kós og ganga frá skattalættanum, sum skuldi latast í seinnu helvt av valskeiðnum 2004 – 2008. Javnaðarflokkurin vildi ikki, og valdi heldur at fylgja skattapolitikkinum hjá Fólkaflokkinum. Avtala fekst tí bert um at minka ætlaða skattalættan við einum triðingi. So HPS, syrgiligi sannleikin er, at Javnaðurin setti skattalætt­ ar fram um pensionistar. At dagføra skattastigan í fyrru helvt av valskeiðnum 2004 – 2008 var annars í lagi av tveimum orsøkum: ­ at sleppa miðalinntøk­ um undan brandskatting av seinast vunnu krónunum ­ og fyri at seta ferð á búskapin. Mitt í skeiðnum, tá hjóli­ ni aftur vóru farin at mala, hevði tó verið rætt at slept skattalættanum. Men Sam­ bandið stóð tá tíverri einsamalt. So, HPS pellar, tá hann leggur okkum onnur undir at tvíhalda um skattalættar, heldur enn at raðfesta pensionistar. Hósat munnkurv, flúgva fundarfrásagnir um geilar Sjálvt um HPS hevur álagt sær sjálvum munnkurv í pensiónsmálum, er sum at stoyta úr eplasekki, nú góða viku eftir múlaband­ ið. Munnkurvin man vera skrædnað, tí fundarfrásagn­ irnar ferðast, sum eldur í uppturkaðum berjalyngi umvegis tíðindastovur, portalar og bløð. Men heldur ikki her kemur allur sannleikin fram. Tað ljóðar, at allar ólukkur koma frá embætisfólki og øðrum politiskum flokkum, með­ an HPS sjálvur stendur, sum drangur í brimi og verjir pensionistarnar. Makan til óseriøsitet og nalvaskoðan skal ein leita við luppi eftir. Nú fundarfrágreiðingar­ nar kortini flúgva um geil­ ar, átti Hans Pauli heldur at greitt fólki frá fundinum, tá Sambandflokkurin í fyrru ABC, um hálvan róður, kom við kravinum um at strika seinna part av ætlaða skattalættanum. Pensiónin ikki lækkað Tá HPS enn einaferð fær tað at ljóða, sum um pensiónirnar eru lækkaðar í seinnu ABC samgonguni, so er tað framvegis ikki rætt. Viðbøturnar til pensiónina eru hækkaðar við javningini á 3%. Heilivágur Broytingarnar, sum eru gjørdar viðvíkjandi heilivági eru órógvandi, og í ávísum førum beinleiðis óhepnar. Spurningurin má tí takast upp í samgonguni og skeivleikar rættast. Løgið tykist tó, at HPS so vítt eg, og onkur annar við, kunnu minnast, ongan­ tíð talaði at uppskotinum, tíansheldur ávaraði sam­ gonguna um vansarnar, tá hann sat í landsstýrinum. Hugsi tað ikki vera at fara ov langt, tá sagt verður, at HPS hevur havt ein fingur við í spælinum og bein­ leiðis talað fyri. Ikki fyrr enn HPS var noyddur at fara úr lands­ stýrinum í Løgtingið orsaka av yvirnýtslu, fekk pípan annað ljóð, og maðurin byrjaði at tala at. Kanska orkaði HPS ikki at gera um seg í landsstýris­ tíðini orsakað av eini óhepnari samanblanding millum heilsurenningar og ov nógvari vegitabilskari føði. Ella vildi hann kanska fyri einhvønn prís halda fast við landsstýris­ sessin. Eitt er tó vist, trí­ sifraðu milliónirnar, ið vórðu brúktar uttan heim­ ild, høvdu verið góðar at gjørt gott við í hesum døgum. Neyðugt at hyggja frameftir Fari tó fyri hesaferð at gevast við skrivingini um markátligu samstarvsupp­ leggini á pensiónsøkinum hjá Javnaðinum og Hans Paula Strøm. Frægast man hóast alt vera at líta fram­ eftir, fara í arbeiðshandsk­ arnar og royna at finna góðar og neyðugar loysnir. Hans Pauli Strøm drítur í egið reiður Bjørn Kalsø viðmerkingar