mikudagur 21. oktober 2009síða 16

MIÐvIkan 16 nr. 201 • 21. oktober 2009 og var mikil fagnaðarrómur, tá teir hittust, føroyingar og Fagranesmmenn, væl kendir sum teir vóru frá árunum framm­ anundan. Henda ferð í landi eydn­ aðist væl og dvøldist manningin á Fagranesi út á kvøldið. Síðan varð róð umborð og siglt til miðis um tíggjutíðina. Stutt var at sigla og nógvur fiskur, men hann var smærri her enn á djúpum vatni. Einki óvanligt hent á túrinum! Hesi viðurskifti hildu áfram alt summarið og gekk tað í sátt og semju hjá báðum pørtum. Fýra ferðir fóru teir á “Riddaranum” í landi har og keyptu ein og tveir seyðir hvørja ferð. Flett varð beinanvegin komið varð umborð. Tað byrjaði at treingjast í last­ ini, bæði skipari og manning vóru væl nøgdir. Fiskað hevði verið í umleið 6­7 vikur, og skipið var fullfermt. Nú nærkaðist til heim­ ferð, og menn vóru væl nøgdir við, at einki óvanligt var hent. Til bóndan at rokna av Sunnudagin 25. september fór skiparin at umhugsa heimferð. Siglt var nú undir Fagranes, og har ætlaði skiparin nú undan heimferð­ ini at gjalda bóndanum fyri seyðin, hann hevði fingið um summarið. Hann var hvassur vindur av landnyrðingi hendan dagin, og hugsaði skiparin um at fáa góðan byrð heim. Tá komið var undir land, var linari veður. Ikki varð siglt so nær landi hesa ferð. Seglini lógu niðri og maskinan hevði ikki nóg mikla kraft um komast skuldi skjótt frá landi um neyðugt. Har skipið var nú, vóru 4 vindstig av landnyrðingi, og tá so nógvur vindur var, varð avrátt at seta stóra skipsbátin út og fara í land við honum. Skiparin átti frívakt hendan morgunin, og hann álegði stýri­ manninum at fara í land, og fáa sær sjey menn av síni vakt við í land. Teir sjey noktaðu allir sum ein at fara í land. Klokkan fýra um morgunin var vaktarskifti, og nú var tað skiparin og hansara menn, sum vóru á vakt. Tá skiparin var komin upp á dekkið, undrast hann á, at stýri­ maðurin og hansara menn gingu har, og spurdi hann, hvat hetta hevði at týða. Stýrimaðurin tók nú skiparan einsæris burtur frá, og segði honum, at menninir vóru hvørki til at høgga ella stinga í, og teir vildu ikki í land við honum. (Okkurt bendir á, at teir hava havt okkurt ringt ánilsi.) Skiparin mátti sjálvur í land Skiparin avráddi tá sjálvur at fara í land. Hann tók sjey mans við sær av síni vakt, og vóru teir allir fúsir at fara. Kl. 7,30 fóru teir frá skipinum. Hann trilkaði gulið, og nú vóru um 5 vindstig (8­11 m/s,) men tað helt ikki skiparanum aftur frá at fara í land. Tá teir høvdu róð um hálvan annan tíma, vóru teir komnir heilt nær lendingini á Fagranesi. Men beint útfyri er grýtut við stórgróti. Hetta merkti at ringt var at koma at landi, og tað var ikki heilt kyrt. Skiparin bað nú menninar snúgva bátinum upp í vindin, meðan hann kannaði, hvar best var at lenda. Tætt við lendingina lá ein boði, men beint nú var hann undir, meðan flóðin var. Skiparin visti væl um hann. Nú var báturin komin nærri boðanum, men skip­ arian kom ikki til hugs, at nakar vandi var á ferð, tá háflóð var enn. Tá kemur eitt brot... Bráðliga, meðan báturin var innanvert við boðan, reis alda seg sum eitt skot. Skiparin bað tá menninar um at rógva skjótt móti landi. Meðan teir tóku fyrsta áratakið, grunnbreyt á boðanum, og sjógvurin holvdi yvir bátin og hvølvdi hann. Sjey av manningini lupu fyri borð undan brotasjógvinum, tí teir vildu ikki liggja undir bátinum. Næstan allir dugdu at svimja, og heilt stutt var í land. Ein maður var eftir í bátinum. Og var tað Petur Nielsen, sum var elsti maður, hóast hann ikki var meira enn gott 40 ár. Báturin holvdist yvir Petur, og fekk hann deyðatakið um toftubekk. Undir bátinum var nú lufttómt, og Petur var leingi í iva, um hann skuldi halda takinum ella sleppa. Men hann hugsaði við sær sjálv­ um: “Eg dugi ikki at svimja og sleppi eg takinum, so er deyðin mær vísur. Eg velji heldur at halda mær, meðan eg kann, og er tað meira lívsvón í tí. Eg eri hjálparleysur, hvar eg eri ­ verði vilji Guds”. Sum hann hugsar, hoyrdi hann rødd skiparans, sum var komin á kjøl saman við øllum bátsfeløgun­ um. Nú hoyrir hann Mortan skiparan siga: “Hvar er Petur?” Tá søgdu allir hinir sum við ein munn: “Eg veit tað ikki.” Petur var útlúgvaður og kraftarleysur, og fekk ikki orðið fyri seg og tíans­ heldur fekk hann ikki sagt nakað. Aftur eitt brot Stutt eftir kom aftur boðabrot, sum sópaði allar menninar á kjølinum á sjógv og breyt bátin í helvt. Hálvi báturin, sum Petur hekk í, lyftist nú upp, og kom tá meira luft undir bátsrovið. Hann fekk nú drigið ondini, og varð eitt sindur betri fyri enn áður. Langt og hart stríð, og óenda­ liga leingi vísti tað seg fyri Peturi at hanga undir bátsrovinum upp undir akslar í sjógv. Men tað var jú púra meiningsleyst at hugsa um tað í løtuni. Men ein endi mátti koma á hesum bardaganum fyri lívinum, antin lív ella deyði. Fekk fast undir fótum Aftaná at hava hingið undir bátsrovinum ógvuliga leingi, verður hann varur við, at hann hevur fast undir fótum. Hetta var honum til mikla gleði og fekk hann lívsvónina aftur. Síðan kom triðja boðabrotið og vendi bátsrovinum, so kjølurin nú vendi niðureftir. Bátsrovið var komið niðan í grýtuta grótlendið í fjøruni. Hann royndi nú at gera seg leysan av bátsrovinum, og eydnaðist tað loksins. Millum stórgrótið í fjøruni var nú roynt at fáa fast undir fóti, men har er heilt djúpt millum klettarnar. Ofta fór hann heilt undir kav í fjøruni á veg niðan í fjøruna. Brimið var vaksið nógv frá tí, at báturin holvdist, men tað merkiliga hendi, at meðan Petur stríddist við at koma niðan frá, var tað blikalogn. Tá Petur var komin so langt niðan frá, at sjógvurin ikki náddi honum, tveitti hann seg útlúgvaðan og hjálpar­ leysan av møði niður á helluna. Hoyrdi málið í bóndanum Knappliga hoyrdi hann málið á onkrum, og nú var bóndin á Fagranesi komin saman við einum av arbeiðsmonnunum, og vóru teir ríðandi á tveimum hestum. Teir vóru farnir til fjals at hyggja eftir seyði, og haðani høvdu teir sæð, tá báturin holvdist við lendingina. Teir riðu oman til strandar, so skjótt teir kundu. Nú teir nærkast, hoyrir Petur bóndan siga við felaga sín um at skunda sær. Petur var skjótur at reisa seg upp á albogarnar. Hann var so útlúgvaður, at tað var við neyð og deyð, at hann slapp upp á føturnar. Hann var blivin sera kaldur, og kroppurin var nærum stirðnaður. Bóndin tók nú Petur uppá hest sín, og tvísporaðu teir heim til Fagranes, sum er stutt frá lendingini. Komin higar sá bóndin, at “Ridd­ arin” var komin heilt Aftaná kirkjugarðin var farið í kirkju. Ferðalagið fylti nógv í kirkjuni Jarðarferðin 6. oktober í 1927 ➘ Kórið sum sang so yndisliga í kirkjuni, og sum gjørdi sítt til at gera løtuna so hátíðarliga