mikudagur 17. februar 2010síða 14

14 Nr. 33 - 17. februar 2010 Sosialurin Selektiv tjóðveldis­ protektionisma SAMBAND eirikur liNDeNSkov eirikur@SoSiAluriN.fo tlf 341800 viðmerkingar Sosialurin Stovnaður: 1927 Ábyrgdarblaðstjóri: Jan Müller jan@sosialurin.fo Blaðstjóri: Eirikur Lindenskov eirikur@sosialurin.fo Marknaðardeild: lysing@sosialurin.fo Marknaðarleiðari: Jaspur Langgaard jaspur@sosialurin.fo Finnbjørg Nattestad finnbjorg@sosialurin.fo Elin Vatnhamar Olsen evo@sosialurin.fo Svein Rógvi Nielsen Ljósstein sveinrogvi@sosialurin.fo Blaðfólk: Áki Bertholdsen aki@sosialurin.fo Vilmund Jacobsen vilmund@sosialurin.fo Inna Törnroos inna@sosialurin.fo Magnus Gunnarsson maggi@sosialurin.fo Rigmor Dam rigmor@sosialurin.fo Leo Poulsen leo@sosialurin.fo Eyðun Klakstein eydun@sosialurin.fo Árni Joensen arni@sosialurin.fo Anna V. Ellingsgaard anna@sosialurin.fo Rógvi Nybo rogvi@sosialurin.fo Eirikur í Jákupsstovu eij@sosialurin.fo Ítróttur: Jákup Mørk jakup@sosialurin.fo Myndamenn: Álvur Haraldsen alvur@sosialurin.fo Jens Kristian Vang jensk@sosialurin.fo Lýsingar Freistir: Tekstlýsingar Størri lýsingar Lýsingartorgið Heilsanir Mánadagsblaðið Mán.kl. 10 Frí. kl. 15 Frí. kl. 12 Frí. kl. 12 Týsdagsblaðið Týs. kl. 10 Mán. kl. 15 Mán. kl. 12 Mán. kl. 12 Mikudagsblaðið Mik. kl. 10 Týs. kl. 15 Týs. kl. 12 Týs. kl. 12 Hósdagsblaðið Hós. kl. 10 Mik. kl. 15 Mik. kl. 12 Mik. kl. 12 Fríggjadagsblaðið Frí. kl. 09 Hós. kl. 15 Hós. kl. 12 Hós. kl. 12 Størri lýsingar, sum nógv arbeiði stendst av, mugu vera inni í góðari tíð og áðrenn ásettu freistir. Framíhjápláss má umbiðjast í góðari tíð. Stødd: Ein heil síða í Sosialinum er 254 mm breið og 346 mm í hædd. Breiddin á einum teigi er 39 mm og rúmið millum teigarnar er 4 mm. Innsent tilfar Fult navn skal vera undir innsendum tilfari. Innsendar greinar, har blað leiðslan ikki er kunnað um bústað og telefonnummar, verða ikki settar í blaðið. Kykmyndir: Alvin Elleby Andersen alvin@ras2.fo Sosialurin í Norðoyggjum: Nólsoyar Pálsgøta 1, 700 Klaksvík tel. 458686 fax 458687 e-post: klaksvik@sosialurin.fo Sosialurin í Suðuroy: tel. 375364 fax 375464 tel. 228814 e-post: aki@sosialurin.fo e-post: dagfinn@sosialurin.fo !!! Haldarar sum ikki hava fingið blaðið, kunnu ringja til 341818 frá kl. 8.00-20.00 og boða frá Uppseting/prent: Uppseting: Sosialurin Prent: Prentmiðstøðin Útgevari: Sp/f Sosialurin Avgreiðsla: Mán.-frí. 8-16 Tórsgøta 1, 100 Tórshavn Tel. 341800, Fax 341801 Postadressa: Postboks 76, 110 Tórshavn E-mail: post@sosialurin.fo lysing@sosialurin.fo lysingartorg@sosialurin.fo varp@sosialurin.fo Blaðið verður prentað mánadag-fríggjadag klokkan 1330 Tjóðveldi hevur síðani 1998 markerað seg sum ein rættiliga liberalan flokk vinnuliga sæð. Flokkurin hevur altíð verið skjótur – javnan ov skjótur - at hiva studningstrøllið frá 80’unum úr hattinum. Tað gav at bíta, tá Tjóðveldi ikki vildi loyva landinum at seta pening í Smyril Line og harvið setti okkara einasta sjóvegis ferðafólkasamband til umheimin í vanda. Nú er so vent í holuni hjá Tjóðveldi. Nú vil flokkurin við lóg tryggja ein ávísan vinnuaktivi- tet í Føroyum. Talan er um elektronisku skipan- inar hjá bankunum, sum Elektron umsitur. Hetta tykist óskilligt - og sjálvur í Elektron var frammi í miðlunum og avfturvísti pástandinum hjá Høgna Hoydal og vísti á, at ætlanin hjá bankunum tvørtímóti fer at skapa arbeiðsplás í landinum. Í mun til t. d. feløg, sum reka sjóvegis ferða- fólkafluting millum Føroyar og útlond, so eru nógvar KT fyritøkur í Føroyum, sum allar liggja í kapping við hvørja aðra og við útlendskar KT fyritøkur. Hóast bankarnir flyta elektroniskar skipanir av landinum at umsita, so fer brúkarin neyvan at merkja stórvegis mun. Tað er einaferð soleiðis, at bankarnir hava kundar, sum ivalyest helst vilja gjalda minst møguligt fyri sínar bankatænastur. Tað er ríkiliga dýrt hjá vanliga borgarnum at liva í Føroyum, uttan at landið skal áleggja eykakostnaðir í kraft av óneyðugari protektion- ismu, sum bara hevur til eindamáls at lívga einari ávísari fyritøku. Er tað ikki dupultmoralur, tá politikarnir royna at stimbra føroyskan KT útflutning til marknaðir uttanlands, samstundis sum teir vilja lóggeva verju til føroyskar KT fyritøkur? KT í dag er ikki tað sama, sum KT fyri 20 – 30 árum síðani. KT verður í dag veitt allastaðni frá í heiminum frá Bermuda til Taiwan, og tað vildi verið margháttligt, um vit sum lítið fjarskotið oyggjasamfelag skuldu arbeitt fyri KT protektionismu. Um KT protektionisma er politiska málið, so eiga vit bara at rigga av við okkara KT ambitiónum beinanvegin, tí føroyski heimamarknaðurin kann ongantíð vera álitið, um talan skal gerast um eina munandi vinnu. Nú hevur samgongan kunngjørt eina »avriks­ lýsing«. Greitt verður frá, hvørji mál, landsstýris­ samgongan hevur avrik­ að, síðani hon varð skip­ að 26. septembur 2008. Hetta er løgnasta skjal, eg havi lisið í míni tíð sum politikkari. Var landsstýris­samgongan eitt fótbóltslið, sum ein viðhvørt fær fatan av, at tað er, so hevði avrikslýs­ ingin eftir dystin sæð soleiðis út: · Allir ellivu møttu til dystin og vóru við upp á tað frá byrjan · Vit fingu 23 innkast í dystinum, og er hetta fyrstu ferð nakrantíð, at vit hava avrikað so nógv inn­ kast í einum dysti · Sjey ferðir fingu vit hornaspark, og vit tóku øll sjey hornasparkini í sátt og semju millum allar partar · Vit framdu 3 útskifting­ ar, og tað var fult í trá við tað, sum vit høvdu avtalað áðrenn dystin, og kunnu tí staðfesta, at vit hava hildið gjørdar avtalur · Vit gjørdu 5 fríspørk, men tað gera øll onnur lið eisini · Málmaðurin skjeyt 16 málspørk, og var tað reint faktisk meiri, enn vit høvdu vónað; enn eitt megnaravrik · 4 blivu óðir og hóttu við at rýma, men við góðum innsatsi frá øllum, megnaðu vit at varðveita góða stevið allan dystin · Hóast vit taptu 10­0 hava vit valt at fokusera upp á tað positiva og gloyma tað negativa Avrikslýsingin hjá lands­ stýrinum er so full av sjálv­ søgdum og náttúrligum »avrikum«, at merkingin av orðinum »avrik« er fullkomiliga oyðiløgd í føroyska málinum. Alla mína tíð hevur man tosað um avrik, tá talan veruliga hevur verið um avrik. At fara upp um morgunin, eta morgunmat, busta tenn og vaska sær, lata hurðarnar aftur eftir sær, tá man fer út osfr. kallast ikki avrik. Tað kallast gerandislív. Nú verður gerandislívið hjá landsstýrinum og umsiting­ ini kallað avrik, og hesi avrik eru nú givin út til lesnað hjá almenninginum. Avrikslýsingin er soleið­ is bygd upp, at hon endur­ gevur alt samgonguskjalið, og undir hvørjum broti í samgonguskjalinum, har landsstýrið hevur gjørt okkurt, verður avrikið skrivað bæði við reyðum og undirstrikað. Tað høpis­ leysa er, at mangan er onki samband millum tekstin í samgonguskjalinum og reyða avrikstekstin. Eitt dømi er á síðu 4. Har stendur fyrst brotið úr samgonguskjalinum um fíggjar­ og búskaparmál: »Rembingarnar í altjóða og heimliga búskapinum kunnu hava við sær mink­ andi inntøkur í landskass­ an. Samgongan miðar tí ímóti at fáa avlop á fíggjar­ lógina, at føra ein varnan búskapar­ og fíggjarpolitik, at tálma sveiggjum í búskapinum og at víðka inntøkugrundarlagið.« Avrikslýsingin í sam­ bandi við hetta brotið ljóðar soleiðis við reyðum og undirstrikað: Fokus er á, at verandi og komandi fíggjarlógir fáa burtur bygnaðarliga hallið, uttan at hetta í ov stóran mun minkar um virksemið í samfelagnum Bankapakki I og II eru settir í verk fyri at tryggja bankakervið. Nýggj játtanarskipan er sett í gildi, ið setir nýggjar og sterkari karmar fyri øll­ um fíggjarlógararbeiðinum. Legg til merkis, at sam­ gongan longu 26. septemb­ ur 2008 visti, at inntøkur landskassans fóru at minka. Tí varð miðað ímóti at fáa avlop á fíggjalógina. Hevur samgongan »avrik­ að« tað við milliardahalli á fíggjarlógini? Hevur sam­ gongan megnað at tálmað sveiggjum í búskapinum, nú arbeiðsloysið nærkast 10%? Ístaðin fyri at við­ ganga, at førdi fíggjar­ politikkurin er ein van­ lukka, skrivar man bara eina nýggja samgongu­ orðing um, hvat man fer at fokusera upp á frameftir. Er tað eitt “avrik”? Og so rósar man sær av tveimum bankapakkum, sum eru tveittir í føvning føroyinga úr Danmørkini. Sum í fyrsta umfari hava kostað føroyska samfelagnum 400 mió. krónur. Og síðani dregur man nýggju játtan­ arskipanina inn sum avriks­ lýsing. Hóast tað var for­ mansskapur Løgtingsins, sum 16. mars 2005 setti hol á hetta arbeiðið, sum ein embætismannabólkur hevur staðið fyri. Tað løgna er, at hóast hvørki bankapakkar ella játtanar­ skipan standa nevnd í samgonguskjalinum, verða hesi hálað fram sum politisk “avrik” hjá landsstýrinum. Eitt annað dømi er á síðu 5. Har stendur í sambandi við orðingina í samgongu­ skjalinum um, at lætti verður givin við at taka sjúkrakassagjaldið av, at »lætti er givin við at taka av sjúkrakassagjaldið av«. Hetta er beinleiðis villeið­ ing, tí sjúkrakassagjaldið er ikki tikið, tað hevur bara skift navn. Nú eitur tað gjald til Heilsutrygd, men er júst tað sama sum sjúkra­ kassagjaldið. Og fyri tey flestu er talan um eitt hægri gjald enn framman­ undan. At leiðandi politikk­ arar við løgmanni á odda koma sær at fara so lætt um sannleikan í síni neyð eftir at vísa á okkurt “av­ rik”, sigur alt um politiska veruleikan. Tað løgnasta er, at »av­ rikslistin« ikki nevnir eitt einasta av øllum teimum vánaligu avrikum, sum eyðkenna hesa samgong­ una. Tilvildarligu og hjálp­ arleysu spariátøkini, sum raka veikastu bólkarnar í samfelagnum verða ikki nevnd við einum orði. Tann avrikslistin hevði uttan iva fylt væl upp í soltna yvir­ litinum hjá samgonguni, men tíverri eru teir ikki menn fyri at standa við sín politikk. Onki um sparing­ arnar á eldraøkinum. Onki um útsettar viðgerðir á landssjúkrahúsinum. Onki um ruðuleikan á økinum børn og ung. Onki um at­ finningarnar uttan úr heimi um vantandi fiskivinnu­ politikk og burðardygga veiðu. Hví?? Og meðan landsstýrið dusar sær norðri í Gjógv, har skráin er at rósa sær sjálvum og kanska eisini at fyrireika valstríð, økist arbeiðsloysið stútt og støð­ ugt. Fiskivinnu­politikkurin liggur í atgerðarloysi, og úr øllum herðashornum rópa vinnulívsfólk og arbeiðara­ feløg eftir einum veruligum politikki. Neyvan fer “av­ rikslýsingin” hjá samgong­ uni at flyta fjøll, og neyvan fara “avrikini” at imponera verkafólk, sum standa uttan arbeiði og vinnulívsfólk, sum standa við tómum ordrabókum. Góði Kaj Leo! Legg frá tær ella skipa aðra sam­ gongu. Nú tørvar okkum politikk, sum er viðkom­ andi fyri Føroyar og før­ oyingar, og sum aftur kann flyta okkum fram á leið sum samfelag. Við verandi kós fara vit á húsagang! Hahahahaha.... løgtingsmaður BILL JUStINUSSEN