mánadagur 1. mars 2010síða 12

12 Nr. 41 - 1. mars 2010 Sosialurin Duga vit líka væl sum danir at reka flogvøll? SAMBAND eirikur liNDeNSkov eirikur@SoSiAluriN.fo tlf 341800 viðmerkingar Sosialurin Stovnaður: 1927 Ábyrgdarblaðstjóri: Jan Müller jan@sosialurin.fo Blaðstjóri: Eirikur Lindenskov eirikur@sosialurin.fo Marknaðardeild: lysing@sosialurin.fo Marknaðarleiðari: Jaspur Langgaard jaspur@sosialurin.fo Finnbjørg Nattestad finnbjorg@sosialurin.fo Elin Vatnhamar Olsen evo@sosialurin.fo Svein Rógvi Nielsen Ljósstein sveinrogvi@sosialurin.fo Blaðfólk: Áki Bertholdsen aki@sosialurin.fo Vilmund Jacobsen vilmund@sosialurin.fo Inna Törnroos inna@sosialurin.fo Magnus Gunnarsson maggi@sosialurin.fo Rigmor Dam rigmor@sosialurin.fo Leo Poulsen leo@sosialurin.fo Eyðun Klakstein eydun@sosialurin.fo Árni Joensen arni@sosialurin.fo Anna V. Ellingsgaard anna@sosialurin.fo Rógvi Nybo rogvi@sosialurin.fo Eirikur í Jákupsstovu eij@sosialurin.fo Ítróttur: Jákup Mørk jakup@sosialurin.fo Myndamenn: Álvur Haraldsen alvur@sosialurin.fo Jens Kristian Vang jensk@sosialurin.fo Lýsingar Freistir: Tekstlýsingar Størri lýsingar Lýsingartorgið Heilsanir Mánadagsblaðið Mán.kl. 10 Frí. kl. 15 Frí. kl. 12 Frí. kl. 12 Týsdagsblaðið Týs. kl. 10 Mán. kl. 15 Mán. kl. 12 Mán. kl. 12 Mikudagsblaðið Mik. kl. 10 Týs. kl. 15 Týs. kl. 12 Týs. kl. 12 Hósdagsblaðið Hós. kl. 10 Mik. kl. 15 Mik. kl. 12 Mik. kl. 12 Fríggjadagsblaðið Frí. kl. 09 Hós. kl. 15 Hós. kl. 12 Hós. kl. 12 Størri lýsingar, sum nógv arbeiði stendst av, mugu vera inni í góðari tíð og áðrenn ásettu freistir. Framíhjápláss má umbiðjast í góðari tíð. Stødd: Ein heil síða í Sosialinum er 254 mm breið og 346 mm í hædd. Breiddin á einum teigi er 39 mm og rúmið millum teigarnar er 4 mm. Innsent tilfar Fult navn skal vera undir innsendum tilfari. Innsendar greinar, har blað leiðsl an ikki er kunnað um bústað og telefonnummar, verða ikki settar í blaðið. Kykmyndir: Alvin Elleby Andersen alvin@ras2.fo Sosialurin í Norðoyggjum: Nólsoyar Pálsgøta 1, 700 Klaksvík tel. 458686 fax 458687 e-post: klaksvik@sosialurin.fo Sosialurin í Suðuroy: tel. 375364 fax 375464 tel. 228814 e-post: aki@sosialurin.fo e-post: dagfinn@sosialurin.fo !!! Haldarar sum ikki hava fingið blaðið, kunnu ringja til 341818 frá kl. 8.00-20.00 og boða frá Uppseting/prent: Uppseting: Sosialurin Prent: Prentmiðstøðin Útgevari: Sp/f Sosialurin Avgreiðsla: Mán.-frí. 8-16 Tórsgøta 1, 100 Tórshavn Tel. 341800, Fax 341801 Postadressa: Postboks 76, 110 Tórshavn E-mail: post@sosialurin.fo lysing@sosialurin.fo lysingartorg@sosialurin.fo varp@sosialurin.fo Blaðið verður prentað mánadag-fríggjadag klokkan 1330 Tað hevur fingið ilt í leiðsluna á flogvøllinum, at vit seinasta mánadag skrivaðu oddagrein um flog vøllin og hækkað gjøld til Atlantsflog. Tráðurin í oddagreinini var at seta spurningin, hví flogvøllurin varð yvirtikin. Tað hevur verið ført fram, at tað verður ikki dýrari at reka flogvøllin, eftir at hann varð yvirtikin. Tað vísir seg kortini, at tað er dýrari, enn tað var áðrenn yvirtøkuna. Vit kunnu sjálvandi kjakast um, hvørt ferðaav- gjald ið verður goldið av Atlantsflog ella av tí, sum keypir ferðaseðil. Í øllum førum, so dýrkar tað ferða seðilin, eins og øll onnur gjøld, sum Atlantsflog skal rinda. Tøl frá Atlantsflog vísa, at samlaða avrokningin frá flogfelagnum til Vága Floghavn er hækkað úr góðum 18 milliónum í 2007 til góðar 32 milliónir, sum er metta talið fyri 2010. Og vit nýtast heldur ikki at verða ósamd um talið á kundum - ella ferðafólkum, sum forstjórin á flogvøllinum førir fram. Vit hugsaðu um flogfeløg – operatørar – sum nýta vøllin, og har er bara tann eini. Og tá vit seta spurningin, hví flogvøllurin varð yvir tikin, so er tað meira ein spurningur til polit- iska myndugleikan, heldur enn til leiðsluna á flog vøllinum. Spurningurin er, um fyrireikingini hjá Vinnumálaráðnum hevur verið nóg góð, um vit bara ikki duga líka væl sum danir, ella um danir á onkran hátt hava lumpað okkum. Forstjórin sigur, sum rætt er, at tað kostar at reka ein flogvøll. Sjálvandi ger tað tað. Hann vísir eisini á alternativið, at undirskotið verður flutt yvir á eina almenna fíggjarlóg, sum tað hevur verið gjørt seinastu mongu árini. Tað er eisini ein politiskur spurningur, hvat vit vilja við einum flogvølli. Um tað er ein almenn uppgáva at tryggja, at fólk kunnu ferðast fyri ein rímuligan prís. Men við at leggja flogvøllin í eitt partafelag, so hevur myndugleikin gjørt av, at hann skal rekast við teimum inntøkum, sum hann sjálvur megnar at skapa. Um hetta eru nógvar meiningar, eisini millum politikarar. Men tað skert ikki burt, at tað ikki altíð er ein fyrimunur fyri kundan – og starvs fólkini við – at tað almenna sleppur sær undan ábyrgdini á hendan hátt við at lata hesa uppgáv una til partafelagsnevnd og leiðslu at gera av. Sosialurin fegnast eisini um at fáa betri flogvallar viðurskifti við einum longri flogvølli. Men vit høvdu fegnast enn meira, um vit fingu loyst flog vallarviðurskiftini einaferð med alla. Sosialurin brúkar tann 22. feb 2010 oddagrein sína til at skriva um falskar for­ treytir fyri flogvøllin. Odda greinin kallar á tær mest primitivu kenslurnar hjá lesaranum við at rógva upp undir falsan, mistøk og ódugnasemi. Upplýsingar og tøl, ið onki hald hava í veruleikanum, verða borð­ reidd sum fakta. Ein tendensiøs odda­ grein, ið talar til tann innara, primitiva persónin í lesaranum, stóð í Sosial in­ um 22. februar. “Dokumentatiónin” í grein ini flýtur yvir av feil­ um, ið eru so burturúr langt við síðuna av, at tað er neyðugt at koma við einari rættleiðing. Ein røð av skeivum upplýsingum Í fyrsta broti í leiðaranum verður víst til skriv frá undirritaða um, at nýtslu­ gjøldini hava staðið í stað í átta ár. Tað er rætt. At eg eisini geri vart við, at flog­ vøllurin hevur haft undir­ skot í sama tíðarskeiði, verður lopið um. Kunn­ ingar skrivið kann síggjast í síni heild á www.floghavn.fo Sosialurin sigur, at veru­ leikin er, at Vága Floghavn hevur ein kunda. Tað er heilt við síðuna av. Vága Floghavn hevur 200.001 kundar um árið. Teir 200.000 kundarnir eru ferðafólkini, sum ferðast um flogvøllin. Tann eini kundin er Atlantsflog, sum flýgur tey til og frá flog­ vøllinum. Sosialurin sigur, at upp­ latingartíðin er skerd. Tað er hon ikki. Tvørturímóti er hon longd við einum tíma um morgunin. Sosialurin sigur, at nýtslu gjøldini, sum Atlants flog rindaði Vága Floghavn í 2008, vóru 18 mió. kr. Tað vóru tey ikki. Atlantsflog rindaði í 2008 fimm mió. kr. í nýtslu­ gjøld um til Vága Floghavn. Sosialurin sigur, at nýtslu gjøldini, sum Atlants flog rindar í 2010, verða hækkað upp í 32 mió. kr. Tað verða tey ikki. Tey eru mett at verða mill­ um 5,3 og 6,3 mió. kr. Sosialurin sigur, at vøksturin í gjaldinum hjá Atlantsflog er 14 mió. kr. Tað er hann ikki. Hann verður millum 0,3 og 1 mió. kr. Praktiskt gjald Viðvíkjandi hinum umleið 200.000 farandi og komandi kundunum hjá okk um, so rindaðu tey ferð andi, sum fóru av landinum, í 2008, 130 kr. í part. Tilsvarandi talið fyri 2010 verður 175 kr. í part. Tey ferðandi, sum koma til landið, rinda einki. Av praktiskum ávum verður nýtslugjaldið kravt inn av Atlantsflog saman við ferðaseðlinum og av ­ roknað víðari til Vága Flog havn. Men hetta gjald hevur als einki við rakst­ urin hjá Atlantsflog at gera. Samanhangur er við prísin Sosialurin finst at, at longri flogvøllur verður settur í samband við bílig­ ari flogferðaseðlar. Her er sjónarmiðið hjá P/F Vága Floghavn, at við einum longri flogvølli fæst møgu­ leiki fyri nýtslu av størri og munabetri flogførum, ið við somu manning, sum tey smærru, taka fleiri ferðandi og nýta minni brennievni fyri hvønn ferðandi. Tað eigur at gera mun í ferðaseðlaprísinum. Gjalda sjálvi ella undir­ skot á fíggjarlóg At reka ein flogvøll kostar pengar. Tað er neyðugt hjá P/F Vága Floghavn at hava tær inntøkur, sum hoyra til ein forsvarligan og tryggan rakstur. Og tað tykist rætt­ víst, at tey, sum ferðast, rinda fyri seg. Alternativið er, at eitt undirskot skal flytast yvir á eina almenna fíggjarlóg soleiðis, sum tað hevur verið seinastu mongu árini. Frøast um framstig Tá ið tað nú eftir fleiri ára tíggju endiliga røkist fyri at fara at byggja flogvøllin út, haldi eg tað vera uppá sítt pláss at frøast um tað, heldur enn við aftur halds­ sinni at illneitast inn á eina uppá seg avmarkaða hækk­ ing av nýtslugjøldunum. Rættar upplýsingar eru neyðugar Sosialurin eigur at gera eitt betri kelduarbeiði og tryggja sær, at tøl og upp­ lýsingar annars eru røtt. Á tann hátt ber eisini til at fáa oddagreinar, ið nærkast sannleikanum. Teir 200.001 kundarnir hjá Vága Floghavn kunnu síggja fram til eina spenn­ andi framtíð við nýggjum møguleikum og grundar­ lagi fyri effektivum rakstri. Eg vil fegin takka tykkum mongu, sum góvu mær høv ið at gerast limur í Um ­ boðsráðnum fyri Ognar­ felag Tryggingartakaranna. Eg fari at virka fyri teim málum, eg havi fráboðað og eru høvuðsmálini opin­ leiki, kapping og virðing. Tann 28. januar, beint undan evstamarki fyri upp­ stilling, avgjørdi eg at bjóða meg fram til um ­ boðs ráðsvalið og 25 tímar seinni var seðil við upp­ stilling latin inn. Fleiri av valevnunum høvdu tá leingi fiskað og rikið velj­ arar, so greitt var, at avbjóð ingin hjá mær at verða valdur fór at verða stór. Tá eg setti meg í sam­ band við fyritøkur, ið høvdu 10 atkvøður at ráða yvir, vísti tað seg eisini, at hesar longu vóru umbidnar og játtaðar ávísum val­ evnum. Av valdu umboðunum eri eg tískil sannlíkt tann, ið hevur flest 1’ara atkvøð­ ur og harvið flestu trygg­ ingartakararnar aftanfyri mandatið. Á heimasíðu míni komi eg at kunna um virksemið í Umboðsráðnum og Ognar­ felag Tryggingartakaranna, heimasíðan kemur eisini at verða broytt, so hon betur passar til endamálið. Enn einaferð stóra tøkk fyri álitið. Fylg við á heimasíðuni: http://www.bricksite.com/ andrass Sosialurin talar til tann primitiva innara persónin forstjóri, P/F Vága Floghavn DÁvID REINERt HANSEN Takk fyri álitið Limur í Um boðs- ráðnum fyri Ognar- felag Tryggingar - takaranna ANDRASS SKAALUM