mikudagur 10. mars 2010síða 19

19 tíðindi Nr. 48 - 10. mars 2010 Skal listin stuðlast og harvið kanska stýrast ávísan veg. Ella skal hon vaksa vill? Hetta verður evnið á almennum fundi í Miðlahúsinum í kvøld KjaK Anna V. Ellingsgaard anna@sosialurin.fo Nú Mentanargrunnurin skal umskipast, reisir spurn ingurin seg aftur um, hvussu peningurin úr grunninum skal býtast út á listarliga økið. Hvussu skulu hesir peng ar brúkast? Skulu vit yvirhøvur, frá almennari síðu, stuðla list, sum ikki klárar at skapa sítt egna, fíggjarliga grundarlag. Og um vit skulu stuðla list, hvussu skal tað so ger ast? Hvør skal gera av, hvat skal stuðlast? Skulu tað vera politikarar? Ella embætisfólk í Menta­ mála ráðnum? Ella fólk við viðkomandi útbúgv­ ing um? Og hvørji skulu kri ter­ iini vera? Hevur sokallað »góð« list, sum vendir sær til fá fólk, størri rætt til stuðul enn meira fólks­ lig list, sum fleiri fólk taka til sín? Skulu vit, gjøgnum tann almenna stuðulin, stýra listini ein ávísan veg? Hetta eru nakrir av spurningunum sum verða viðgjørdir á almennum fundi í Miðlahúsinum miku kvøldið 10. mars klokkan 20 undir yvir­ skriftini »Stýring ella vill ur vøkstur?« Við pallborðið sita fólk úr føroyska listaum­ hvørv inum, sum hava greið ar meiningar um hesar spurningar: Odd­ fríð ur Marni Rasmussen frá Listafólkasambandi Føroya, Inger Smærup Sørensen, listfrøðingur, umframt eitt umboð fyri Tjóðpall Føroya. Tað er Tjóðveldi, sum skipar fyri fundinum. Astri Luhin prýða skúla Tað verður listakvinnnan Astri Luhin, sum skal listprýða Skúlan á Argja­ hamri. Tað hevur Listabólkurin hjá Tórshavnar kommunu gjørt av, eftir at hava mett um innkomnu uppskotini, sum umboðaðu ein breiðan skara av listafólkum, verður sagt á heimasíðini hjá kommununi. 19 uppskot komu inn frá 24 listafólkum. Í Listabólkinum hjá Tórshavnar kommunu sita Jákup Simonsen, Mikal Viderø, Helgi Fossádal og Jógvan Elias Winther Poulsen. Amerikansk list, countrytónleikur og nýggir leskidrykkir verða á skránni, tá framsýningin Picturing America letur upp á Lista savn­ inum fríggjadagin List Anna V. Ellingsgaard anna@sosialurin.fo Picturing America er ein verk ætlan, sum gevur næm­ ingum og borgarum høvi til at læra um amerikanska søgu ígjøgnum amerikanska list. Framsýningin, sum varð avdúkað av táverandi forsetanum, George W. Bush í 2008, hevur verið at sæð á fleiri enn 75.000 skúl um, bókasøvnum, lista­ søvnum og øðrum stovnum kring USA. Listarligur arvur Nú fáa so eisini føroyingar høvi at síggja hendan ameri kanska listaarvin, har bæði málningar, høgg­ myndir, arkitekturur, hand­ verk og foto bjóða eldri sum yngri eitt innlit í eyð­ kennini, hugmyndirnar og dreymarnar í stóra landinum vestan hav. 40 endurskapaðar myndir í bestu góðsku av týðandi amerikanskari list eru grundarlagið undir gransk ing av amerikanskari mentan, politikki og søgu gjøg num tíðirnar á ein nýggj an og áhugaverdan hátt, verður sagt í skrivi frá Listasavninum Picturing America er sett saman av National Endow­ ment for the Humanities (NEH) í samstarvi við Ameri can Library Associa­ tion. NEH er ein sjálvstøð­ ugur grunnur undir ameri­ kansku stjórnini, ið skal fáa pening til vega fyri at stuðla gransking, undirvísing, varð veitslu og almennum verkætlanum í hugvísindi. Framsýningin letur upp fríggjadagin 12. mars kl. 17.00 í Listaskálanum í Gundadali. Amerikanski sendiharrin í Keyp manna­ havn, Laurie S. Fulton, setir framsýningina. Føroya Bjór borðreiðir við nýggjum amerikanskum leskidrykkjum á ferniser­ ing ini, tá eisini føroyska Nashville­countrystjørnan Hallur Joensen við bólki hevur framførslu. Amerika og country á Listasavninum Hvør skal stýra listini? Skal listin stýrast ella sleppa at vaksa vill?, spyrjar kjakarar á fundi í Miðlahúsinum í kvøld Søgan í filminum Aldur eftir Heiðrik av Heygum er so sjáld som og eina­ standandi at hon ber øllum, hóast frá sagnar­ persónurin er orðaríkari enn eg brýggi meg um UmmæLi Birgir Kruse Fyri nærum fullsettari høll sýndi Norðurlandahúsið týs kvøldið 23. februar 2010 tríggjar nýggjar før­ oyskar filmar. Í førinum hjá Heið­ riki av Heygum var talan um frum sýning, tá hann vísti filmin um Aldur, ið er ein persónligur filmur um ommuna, sum svimur á vánni í Vestmanna. F rá fyrstu løtu skapa poet iski tónleikurin og svørthvítu mynd irnar ein heilt serligan dám. Men skjóta skiftið til litir órógvar meg eitt sindur. Eg hevði væntað eina meiri stiliseraða framseting, sum nettupp bygdi á hitt kornuta og svart hvíta, ið aftur bendir á minnismyndir, sum við sjóvar­ málan seta hin ein staka móti tí almáttuga. Her er tað havið og aldurnar, um aldur og ævir. Films­ heitið gevur góða meining og spælir við í allari søg uni. Søgan er so sjáldsom og eina­ standandi at hon ber øllum, hóast frásagnarper sónurin er orðaríkari enn eg brýggi meg um. Í hvussu er á stuttfilmi. Søgan flytur meg inn í ein doku men tar film, sum eg ikki hevði væntað at sæð við hetta høv ið. Hinvegin skapar filmurin sam stundis eitt spenni millum stiliseraðu tøgnina og streymandi orð ini, har omman leitar út yvir havið og gevur tí, hav inum, gud­ dómliga og lekj andi kraft. H avið fyllir nógv og hev ur stóran týdning í før oyskari list. Hvørki her, ella úti í heimi, havi eg sæð eitt so einfalt og samstundis sterkt knýti millum hin ein staka og markleysa havið, sum hetta. Helst minnast øll Carsten Jensen, ið vitj aði her fyri stuttum. Tá segði hann at havið var psykopatiskt og hevði eina øgiliga, smildrandi ávirkan. Beint øvugt vísir hesin film ur havið sum hin lekj andi fylgisveinin. Hvønn dag gongur frá sagnar­ persónurin fram fyri havið. Hetta repeterandi einfeldni minnir meg á Offrið (1986) hjá Tarkovskij, har undursøgan er um plantuna, sum veksur í steinoyðuni. Allir liðir í filminum eru før­ oyskir. Kelda: http://birkblog.blogspot.com Um Aldur og ævir Freedom of Speech, The Saturday Evening Post 1943; Norman Rockwell (1894-78) Selma-to-Montgomery March for Voting Rights in 1965; James Karales (1930-2002)