fríggjadagur 19. mars 2010síða 14

14 Nr. 55 - 19. mars 2010 Innsent tilfar Av tí at vit fáa rættuliga nógv innsent tilfar sendandi – meira enn vit fáa í blaðið – hevur blaðleiðslan verið noydd at gjørt nakrar avmarkingar. Enn sum áður skal fult navn skal vera undir øllum innsendum greinum – annars verða tær ikki prentaðar. Harnæst tilskila vit okkum rætt til at ikki at taka við tilfar, sum eisini er sent øðrum bløðum ella hevur verið prentað aðrastaðni. Drúgvar greinar – greinar sum eru longri enn áleið 5.500 tekn, verða raðfestar lægri, og koma bert í blaðið, um pláss er fyri teimum. Tað er ein fyrimunur um vit fáa tilfarið umvegis teldupost ella á diskli. SAMBAND eirikur liNDeNSkov eirikur@SoSiAluriN.fo tlf 341800 viðmerkingar Sosialurin »Har pengarnir fólkið flyta...« Soleiðis yrkti Hanus Kamban til Kára P. fyri góðum tríati árum síðani, tá LP plátan »Vælferðarvísur« kom út. Tað var sangurin um flyting, har hin lág- lønti løntakarin av bygd noyddist til Havnar at arbeiða fyri at vinna sær dagligt breyð – og varð noyddur at selja sær »húsini har norðuri í líð« til »onkran, sum nú eigur tvey...« Hvørt mansbarn man kenna hesar strofur hjá Hanusi, sum eru vorðnar fólkaogn – og tær verða ikki minni aktuellar, um vit lesa tíðargreinina hjá Jógvani Mørkøre í blaðnum í dag. Jógvan Mørk- øre hevur sum fáur fylgt politisku skipanini í eitt mannaminni, og tí eru hansara hugleiðingar í blaðnum í dag sera áhugaverdar. Hann rør fram- undir, at pengarnir hava fingið ovurstórt vald á, hvør verður valdur á Føroya Løgting. Tað hendi ein broyting á løgtingsvalinum 30. januar 2002. Av einhvørjari orsøk fór tað at kosta nógvar pengar at stilla upp til fyrsta løgtingsvalið eftir systemskiftið í føroyskum politikki - fyrsta valið eftir fullveldislandsstýrið. Hetta skal tó ikki skiljast soleiðis, at fullveldisvongurin ella sam- bands/javnaðarvongurin hevur serliga ávirkan á hesi viðurskiftini, men sum eygleiðarar kunnu vit staðfesta, at tað brádliga til løgtingsvalið í 2002 bleiv rættilga kommersialiserað at stilla upp til løgtingsval. Jógvan Mørkøre vísir í tíðargreinini á næstu síðu á, at hetta er vorðið serliga grelt eftir síðsta val, tá Føroyar á fyrsta sinni vóru eitt valdømi. Hann hevur tosað við tingfólk, sum hava brúkt úr 100.000 krónum og upp um hálvu milliónina fyri at verða afturvald. Hann setir eisini beinleiðis fram pástandin, at tað kann vera ein orsøk til, at val ikki longu er útskrivað, at tingfólk rætt og slætt ikki hava ráð til løgtingsval í ótíð – at íløgan skal í minsta lagi hava fýra ár fyri at forsvara seg. Er støðan soleiðis, sum Jógvan Mørkøre lýsir hana, so hava vit ein sera álvasaman demokratiskan trupul leika. Og fyri at venda aftur til Hanus Kamban, Kára P. og neyðars láglønta bygdamannin, sum noyddist at flyta til Havnar, fyri at klára seg: »Í húsunum tínum nú halda teir frí okkurt akademiskt kommandittkompaní so gott er at sleppa sær burtur úr bý at hvíla og hvessa sær vitið til næsta leikin í talvinum har pengarnir fólkið flyta...« Soleiðis kann føroyskur politikkur eisini lýsast anno 2010... Sosialurin Stovnaður: 1927 Ábyrgdarblaðstjóri: Eirikur Lindenskov eirikur@sosialurin.fo Marknaðardeild: lysing@sosialurin.fo Marknaðarleiðari: Jaspur Langgaard jaspur@sosialurin.fo Finnbjørg Nattestad finnbjorg@sosialurin.fo Elin Vatnhamar Olsen evo@sosialurin.fo Svein Rógvi Nielsen Ljósstein sveinrogvi@sosialurin.fo Blaðfólk: Áki Bertholdsen aki@sosialurin.fo Vilmund Jacobsen vilmund@sosialurin.fo Inna Törnroos inna@sosialurin.fo Magnus Gunnarsson maggi@sosialurin.fo Rigmor Dam rigmor@sosialurin.fo Leo Poulsen leo@sosialurin.fo Eyðun Klakstein eydun@sosialurin.fo Árni Joensen arni@sosialurin.fo Anna V. Ellingsgaard anna@sosialurin.fo Rógvi Nybo rogvi@sosialurin.fo Eirikur í Jákupsstovu eij@sosialurin.fo Ítróttur: Jákup Mørk jakup@sosialurin.fo Myndamenn: Álvur Haraldsen alvur@sosialurin.fo Jens Kristian Vang jensk@sosialurin.fo Lýsingar Freistir: Tekstlýsingar Størri lýsingar Lýsingartorgið Heilsanir Mánadagsblaðið Mán.kl. 10 Frí. kl. 15 Frí. kl. 12 Frí. kl. 12 Týsdagsblaðið Týs. kl. 10 Mán. kl. 15 Mán. kl. 12 Mán. kl. 12 Mikudagsblaðið Mik. kl. 10 Týs. kl. 15 Týs. kl. 12 Týs. kl. 12 Hósdagsblaðið Hós. kl. 10 Mik. kl. 15 Mik. kl. 12 Mik. kl. 12 Fríggjadagsblaðið Frí. kl. 09 Hós. kl. 15 Hós. kl. 12 Hós. kl. 12 Størri lýsingar, sum nógv arbeiði stendst av, mugu vera inni í góðari tíð og áðrenn ásettu freistir. Framíhjápláss má umbiðjast í góðari tíð. Stødd: Ein heil síða í Sosialinum er 254 mm breið og 346 mm í hædd. Breiddin á einum teigi er 39 mm og rúmið millum teigarnar er 4 mm. Innsent tilfar Fult navn skal vera undir innsendum tilfari. Innsendar greinar, har blað leiðsl­ an ikki er kunnað um bústað og telefonnummar, verða ikki settar í blaðið. Kykmyndir: Alvin Elleby Andersen alvin@ras2.fo Sosialurin í Norðoyggjum: Nólsoyar Pálsgøta 1, 700 Klaksvík tel. 458686 fax 458687 e­post: klaksvik@sosialurin.fo Sosialurin í Suðuroy: tel. 375364 fax 375464 tel. 228814 e­post: aki@sosialurin.fo e­post: dagfinn@sosialurin.fo !!! Haldarar sum ikki hava fingið blaðið, kunnu ringja til 341818 frá kl. 8.00­20.00 og boða frá Uppseting/prent: Uppseting: Sosialurin Prent: Prentmiðstøðin Útgevari: Sp/f Sosialurin Avgreiðsla: Mán.­frí. 8­16 Tórsgøta 1, 100 Tórshavn Tel. 341800, Fax 341801 Postadressa: Postboks 76, 110 Tórshavn E-mail: post@sosialurin.fo lysing@sosialurin.fo lysingartorg@sosialurin.fo varp@sosialurin.fo Blaðið verður prentað mánadag­fríggjadag klokkan 1330 Hvussu hava vit ikki í ára­ vís tosað uppísamanaftur um fjølbroyttar og alterna­ tivar bústaðarmøguleikar, lutaíbúðir og leiguíbúðir? Nú hevur LÍV sett trumf in á og leggur kapital á borðið. Ongin ivi er um, at nógv standa klár at taka av, bæði fólk at fáa sær bústað á henda lagaliga og spenn­ andi hátt, eins og hand­ verk arar at smíða. Og eg veit um fleiri kommunur og feløg, sum bert bíða eftir at kunna sleppa ígongd. At byggja m.a. til ungdóm, til alternativar eldraíbúðir, til støk og til ungar familjur, til fólk við serligum tørvi, osv. Men nú er landsstýrið forðingin – vit mangla neyðugu lógarkarmarnar, sum landsstýrið skal skapa. Undirritaði legði lógar­ uppskotini um vanligar og serstakar lutaíbúðir, eins og um vardar íbúðir, fyri løgtingið á heystið 2007. Eftir góða móttøku komu tey tíverri ikki úr Trivnað­ ar nevndini, áðrenn val varð útskrivað, og duttu tí burtur. Enn eru tey ikki komin aftur á tingborð. Tað er bæði undrunarvert og hug­ stoytandi. Nú hevur LÍV so yvir­ hálað politiska myndug­ leikan. Tað skumpar undir at fáa lógaruppskotini framaftur. Skúlastýrið hevur bert hoyrt um ætlaða fúta for­ boðið í fjølmiðlunum. So hóast vit av góðum grund­ um ikki vita annað enn tað, sagt verður í fjølmiðlunum, loyva vit okkum at koma við hesum viðmerkingum. Orsøkin, til at skúla stýr­ ið kærdi avgerðina um at flyta 10. flokk úr Komm­ unu skúlanum í Eystur skúl­ anum, er ikki sambært teimum lógum, sum eru galdandi, og tí er avgerðin eftir okkara tykki ólóglig í sær sjálvum. Tað, sum er hent í málinum, er, at Fiski vinnumálaráðið, sum er kærumyndugleiki í hesum málinum, hevur givið kæruni steðgandi virknað, og tað merkir tað, at tann avgerð, sum komm­ unan tók 17. des. 2009 fyribils er sett úr gildi. Tað undrar í hesum sam­ bandi, at eftir øllum at døma ávirkar hetta als ikki kommununa, sum ótarnað heldur fram við sínum fyrireikingum at stovna hetta nýggja tilboðið í Eysturskúlanum. Tí tykist ætlanin um at leggja fúta­ bann ímóti Kommunu­ skúlanum sera løgin, her eingin broyting er farin fram, her verður bara bygt víðari á ta tilgongd, sum hevur verið støðugt ment við neyðugum dagfør ing­ um tey seinastu árini, og sum næmingar og foreldur higartil hava tikið væl undir við og verið glað fyri. Alt í MiðRás­leistin­ um er innanfyri galdandi fólkaskúlalóg, so sum lærugreina­ og breytatil­ boðini, og gerandisdagsins siðvenju eru serskipanirnar við musikkskúlamiðnámi og parttíðarstarvi í vinnuni tvinnað við MiðRásina. Hetta eru skipanir, vit hava roynt í verki nøkur ár, við sera góðum úrsliti. Tá avgerðin er sett úr gildi fyribils, so eru vit aftur í útgangspunktinum, og eingin broyting er farin fram í Kommunuskúlanum, sum tessvegna hevur rætt til at halda fast við tey tilboð, sum annars vóru ráðløgd. Kommunan hevur ikki loyvi til at avgera tað námsfrøðiliga innihaldið og skúlaskipanirnar einsa­ møll, men hevur lógar­ ásetta skyldu at hoyra skúlastýrini í øllum slíkum málum. Og tað er ikki gjørt í hesum føri. Skúlastýrini vóru fyri nøkrum árum síðani samd um at royna eina skipan fyri 10. flokk sum sjálvstøðuga skúlaeind við serstøkum bygningi, bygdum til endamálið, í Marknagili, sjálvstøðugari leiðslu og lærarum, sum burturav skuldu arbeiða í hesum depli. Mentamála­ ráðið góðtók ikki hesa ætlan. Og ístaðin fyri at fara í skúlastýrini at tingast um nýggju støðuna, sum var íkomin, so tekur kommunan einvegis ta avgerð at flyta næming­ arnar á annað stað, við øðrum leiðsluformi og aðrari læraraluttøku, enn tað skúlastýrini mæltu til. Og tað er hetta, skúlastýrið í Kommunuskúlanum hevur funnist at og fyribils fingið steðgandi virknað fyri, meðan kæran verður viðgjørd. Kommunuskúlin hevur í løtuni nógv tað størstu 10. flokseindina í landinum og følir seg tí hava skyldu mótvegis næmingunum og foreldrunum at koma við einum tilboðið, MiðRás, til hendan aldursbólkin, sum vit hava lærarar, royndir og góða tøkniliga útgerð at taka ímóti. Vit loyva okk­ um bert at bjóða fram eitt virðiligt tilboð, sum vit í fleiri ár hava ment í sam­ starvi við myndugleikar, starvsfólk, foreldur og næmingar eins og fyri­ skrivað er í fólkaskúla­ lógini. Tórshavn 18. mars 2010 Viðmerkingar til ætlan býráðsins um fútaforboð SKÚLAStýrIð Í KoMMUNUSKÚLANUM Hattin av fyri LÍV! løgtingsmaður HANS PAULI StrøM