mikudagur 15. september 2010síða 30

Mikudagur 15. september 2010 · Nr. 133 30 Sosialurin Oyggjablaðið Snorri Brend Søltuvík: Upp gjøgnum øldirnar eru nógv skip sokkin við Føroyar. Tað serstaka við Principia úr Newcastle er, at hetta er størsta skip sum er sokkið her á landi. Skipið var 96 metrar langt, 11 metrar breitt og 2749 bruttotons til støddar, og legði 16. november í 1895 frá landi í skotska býnum Dundee við farmi til New York. Í lastini vóru klútar, pappír og tjørutunnur til USA. Sambært upplýsingum á alnetinum vóru 28 sjómenn, harav teir flestu vóru úr Bretlandi og eitt ferðafólk, umborð á skipinum sum kom í illveður og fór heilt út av kós. Tað gekk hvørki verri ella betri enn so, at tað rendi á land við Stóraboða uttanfyri Søltuvík fimm dagar seinni, 21. november 1895. Eldur kom í skipið, sum sakk so at siga beinanvegin. Bert tann ein maðurin, matrós­ urin Heinrich Anders úr týska býnum Rostock varð bjargaður. Hann slapp upp á lastalúkuna, og á henni rak hann norður um Trøllhøvda, inn í Hestfjørð og yvir ímóti Gomlurætt, har hann varð sæddur av einum manni á landi. Eftir at hava rikið í samfullar 14 tímar í illveðri, varð hann at enda bjargaður í land og kom í húsið hjá Jóanesi Patursson í Kirkjubø. Hann fór aftur til heimland sítt nakrar dagar seinni, men vitjaði aftur í Kirkjubø í 1936. Ein partur av lastarlúkuni er enn til, og verður í dag brúkt sum borð í Stokkastovuni í Kirkjubø. Akkerini Í 2001, 106 ár eftir vanlukkuna, vórðu fyrstu stigini tikin til at fáa akkerini av Principiu upp av hav­ sins botni. Hetta varð gjørt í góðum sam starvi millum kavarar frá Frosk mannafelagnum og Sands Komm unu. Aftaná sjálva land komuna, varð ar­ beitt við at viðgera akkerini á rættan hátt, soleiðis at tey ikki saltsprongdust. Tí lógu tey í fesk vatni í drúgva tíð. Í 2008 vórðu akkerini koyrd vest ur til Søltuvíkar, eins og minn is steinurin varð bílagdur frá Grót virkinum í Skopun. Sitandi kommunustýri, sum av dúkaði steinin sunnudagin 22. august í ár, er tað triðja í røðini, sum arbeiðir við ætlanini um akker og minnistein yvir Principiu. snorri@sosialurin.fo Snorri Brend Sandur: 6,5 mió krónur. Tað var inntøkan sum komm­ unan fekk fyrra hálvár í ár. Tey høvdu annars væntað at fáa 6,36 mió krónur inn í skatti. – Hetta eru umleið 285.000 krónur minni, enn fyri sama tíðar­ skeið undanfarna ár, verður sagt úr Sands kommunu. Juli og august mánaður í ár benda kortini á, at úrslitið fyri árið verður nakað betri enn kommunan metti. Annars gongur afturá við fólka talinum heima á Sandi. Fyri einum ári síðani búðu 573 fólk her, men í summar var talið komið niður á 549. snorri@sosialurin.fo Molin liðugur Skúvoy: Arbeitt hevur ver ið við at umvæla molan, sum hevur fingið stóran brim skaða. Hóast tarnað av nógvum brimi og vánaligum veðri, hildu bæði tíðarætlan og kostnaðarætlan, sum var upp á umleið 1 mió krónur. Arbeiðið varð avhendað 20. juli, hóast ikki alt var heilt liðugt tá. Annars kann nevnast, at landsverk eisini ger ábøtur á vegakerv og havnarløg í Fugloy, Svínoy, Kallsoy, Myki nesi og í Skúvoy. Í Stóru Dímun er stuðul latin til liðugtgerð av einum slátur húsi. snorri@sosialurin.fo Rak á lastalúku í 14 tímar MINNISSTEINUR Fyrstu stigini til ein minnisstein í Søltuvík vórðu tikin fyri níggju árum síðani. Nú er minnissteinurin yvir teir, sum fóru við 3000 tons stóra enska farmaskipið, Principiu fyri 115 árum síðani vorðin til veruleika. – Tað vóru mans úr fleiri ymiskum londum umborð á skipinum. Tí kann hetta gerast ein dýrgripur fyri útlendingarnar, um altso nøvnini á teimum, sum fórust koma á minnissteinin, sigur ferðaleiðarin, Sámal Bláhamar 285.000 krónur meiri SKATTUR Fyrstu 6 mánaðirnir í ár hava víst, at inntøkumetingarnar hjá Sands kommunu fyri árið koma at halda, um gongdin seinna hálvár verður tann sama sum fyrra hálvár Vakri minnissteinurin stendur sum eitt minni yvir eina hending sum fór fram fyri 115 árum síðani. Kann vera, at hesin fer at verða ferðavinnuni at gagni Mynd: sandportal.fo MINNISSTEINUR Nógv fólk var samankomið sunnudagin 22. august, tá minnissteinurin yvir teir, sum fórust við Principiu varð avdúkaður í Søltuvík Mynd: sandportal.fo HÁTÍÐARHALD