mikudagur 29. september 2010síða 37

Sosialurin 37 Óli Jacobsen olijacobsen@post.olivant.fo Mikudagur 29. september 2010 · Nr. 139 á bát. Hann hevði sjálvur fingið sjey. Jógvan fór niðan eftir lítla leypi: »Hvat skalt tú við lítla leypi, sonurin«. »Eg eigi 7 livrar av teim 11, vit hava fingið«. »7 longulivrar av 11, var tað ikki heppið, hjarta,« plagdi hann at siga. Skeivu tenninar ruku á útróðri Jóhan í Djónastovu segði frá eina­ ferð, teir komu aftur við »Durhús­ bátinum«. Nógvur vindur var lágt. Teir ungu vildu sigla um Tjørnu­ víkina. Teir gomlu hildu, at glaður­ nar vóru ikki til at síggja í myrkri­ num. Teir ungu vóru við yvirlutan, og so var gjørt. Illveður var. Eina­ ferð kom ein glaða. Snældan undir rúmbekki, sum var dragfesti, brotn­ aði og eitt róp frá Jógvani. Hann tók hondina upp fyri munnin. Alt varð tað bera blóð. Hann hevði tvær so útstandandi kinntenn. Dragið kom undir tenninar og skræddi tær úr. »Soleiðis vórðu tær úttrektar, lukka«, segði Jógvan í Mirmans­ stovu. Elspa, sum ikki vildi hava drong Tað hevur verið í 1880­unum, at ein arbeiðskona var á Látrinum, sum kallaðist Elspa í Haraldsundi. Tað segðist, at fleiri unglingar høvdu gott eyga á henni. Hon var gumma Jóhannus í Miklagarði. Tað hevur verið í 1881, at hon seymaði á Látrinum. Hon plagdi at fara oman við súpan til teir, sum komu av útróðri, sum siður var tá. Ta adventina var ein landsynnings­ tømingur. Tað var kyrt, men ófýsið at koma at landi. Teir søgdu, at tá Elspa var har niðri, so fóru teir, sum hildu á bátinum, javnan undir høvd í sjógvi. Teir vildu vísa, at teir vóru menn. Hanus í Garði var tiltikin at troysta sær væl. Einaferð stýrdi hann við jarnróðurarmi vattleysur vestan av Fløskuni og heim í kavaroki. Hanus var seyðamaður fyri norðan Vál. Einaferð kom hann aftur úr haganum. Elspa sat og seymaði eysturi á Lofti. Hanus kom úr haganum. Hann skuldi tveita hettuna aftur á herðarnar og hava uppknappað niður á bringu, men einki tykist at hava borið til. »Ikki veit eg«, segði Jóhannes, »um eingin tordi at biðja um hana, ella hvussu var, um hon ikki góðtók nakran, tað veit vist eingin at siga frá«. Men gift varð hon so ikki. Løgni dreymurin, sum gjørdist verunleiki Ein søga er enn um »Oyndfirðingin« eftir Jakubinu í Pállshúsi. Hon hevur sagt frá: »Tann morgunin, tá báturin »Lisa« hálvdist, segði Jóhan, tá hann vaknaði: »Hetta verður ikki ein vanligur dagur, so løgin var dreymurin, eg droymdi í nátt«. »Íðan«, sigur hon, »so fert tú ongan veg í dag«. »Jú, vist fari eg«. Tá í tí sama vakti onkur, og hann fór. “Teir fingu bátin »Lisu« at sleipa heim. Soleiðis var tað«, endaði Jakubina. Mourits í Jógvansstovu hevur sagt soleiðis frá um tilburðin við bátinum »Lisu«: »Hetta var 5. nov. 1924. Vit vóru komnir oman á Hamar til at fara til útróðrar við Svaninum. Hann var útsynningur í ættini. Í lýsingini var ringt æl, so tað varð mestsum steðgað á, meðan ælið var. Tá Jákup í Garði, sum róði við »Lisu«, kom oman, var íslitið. Hann sló nøglina í, og teir flotaðu við tað sama og settust til árar. Vit flotaðu so eisini og fóru. Vit vóru Erik Jakku, far­ bróður, formaður, Jørgin sonur hansara, Andrias – Drisbróðir, eg sjálvur, Sofus hjá Heina, Jóhan í Djónastovu, Marius hjá Lisabet, Jóan Petur í Garði. Tað var íslitið eftir ælið, tá teir komu. Vit hoyrdu teir sláa nøglina í og flota við tað sama. So varð eisini nøglan hjá okkum sligin í og flotað hjá okkum. Vit róðu vestur á Stíggin. Tá var slætt. Hin báturin var eystan fyri okkum og heldur heimari á. Tá sá aftur út fyri einum æli, og vit fóru at lata okkum í oljuklæðir. Ætlanin var at sigla, tá ið vit komu vestur undir eystfalli av Skeiðinum sum vanligt var. Tá Jóhan í Djónastovu reisti at draga oljubuksurnar upp á seg, sá hann okkurt í sjónum. Tað vísti seg at vera okkurt, sum varð rætt uppi loft. Tað var Klæmint, sum rætti eina fiskifjøl upp, og so væl vildi til, at Jóhan sá. Vit vendu bátinum og róðu tað, vit vóru mentir, til teirra, og Klæmint var tann fyrsti, vit komu til. Hann var so raskur. Komin innanborða rann hann aftur eftir bekkunum aftur á lær, tók árina frá Jørgin, sum var so ungur, og settist at rógva í hansara stað. Hinir, vit tóku upp, vóru so toluliga fyri. Men Abraham var illa fyri. Hann hevði fingið væl av sjógvi í seg. Og Jákup í Garði sóu vit ikki aftur. Vit róðu so heim í tøgn,« segði Mourits at enda. »Oyndfirðingurin« tók, sum áður sagt frá, »Lisu« upp á sleip heim. Tað var so dreymurin hjá Jóhan í Pállshúsi. Føroyskir bátar í Roskildefjørðinum. Bátin t.v. hevur Símun Jóhan smíðað. Hin smíðaði Hans Christian Joensen Eiði var eitt gott útróðrarpláss. Lossikranan átti Krusehandilin Gamlir útróðrarmenn á Eiði. F.v. Hanus á Toftini, Zakarias, Jóhan í Pálshúsi, Jákup hjá Dánjali, Jóan Petur í Fjósinum, Jógvan úti í Húsinum og Jóan Petur í Garði. Myndin er frá fyrst í 50-unum Tað verður ein partur afturat við frásøgnum hjá Símun Jóhan, og tá verður eisini greitt frá søgum av Trøllanesi