mikudagur 3. november 2010síða 14
‹ fyrra síða allar 48 síður næsta síða ›
Tekstur á síðuni
Sosialurin
14
Miðvikan
Mikudagur 3. november 2010 · Nr. 154
2. partur
Gud legði sín kjálka
at mínum
Tá kom fram fyri meg: »Gud mín,
Gud mín, hví er tú farin frá mær«.
Og tá, ja, tað ljóðar ótrúligt. Gud
kom til mín og segði: »Eg eri hjá
tær«. Og hann legði sín mjúka
kjálka afturat mínum. Hann var
eisini mjúkur, kjálkin - og eg kenni
sama fløvan enn.
Men tað, sum bjargaði støðuni
nokkso nógv, var, at eg hevði mist
knappin í buksunum. Eg hevði so
fingið mær eina nál og sett knappin
uppí aftur. Men eg hevði ikki
knappað hann uppá selan aftur. Tað
hevði eg ikki tíð til, tí hetta hendi so
knappliga. So royndi eg at berjast,
fyri at sleppa upp úr sjónum og
upp í vatnskorpuna aftur. Tá misti
eg bæði stivlar og buksur, og hetta
gjørdi tað lættari at sleppa uppeftir.
Hetta hevur kanska verið avgerandi
fyri, at eg bjargaðist.
Eg kom so uppundan aftur, havi
altíð dugað væl at svomið. Tað
kann eg eisini takka D.D., gamla
læraranum í Sørvági, fyri. Tá eg var
komin uppundan aftur, sá eg eina
jollu og ein bát, sum flutu har. Eg
svam so til jolluna og slapp uppá
hana; men hon var brotin. Hetta var
kanska eisini heppið, tí tað gjørdi,
at vit allir komu í sama bát. Jógvan
Elias hevði svomið til tann lítla
bátin, sum var eitt fýramannafar.
Hann var komin í bátin og hevði
fingið hann á rættkjøl. So kom
skiparin, Óli Fossaberg, svimjandi
móti mær. Eg bað hann ikki svimja
her, tí jollan var brotin. Óli svam so
til Jógvan Elias, og teir bugseraðu
so bátin uppá síðuna av mær. Síðani
fóru teir at oysa, og teir oystu hann
tóman. Men tá var blivið myrkt, og
har hoyrdist so einki. Vit sóu bara
kavbátin, og hann var so mikið
nær, at eg sá stakini á torninum. Vit
roknaðu við at verða skotnir, men
tað hendi so einki meira.
Hinar menninar sóu vit einki
til. Vit royndu at rópa, men eingin
svaraði. Eg var hvíttklæddur, bert í
føroyskum undirbuksum og føroy-
skum hosum, undirtroyggjan var
útlendsk, og eg var í skjúrtu.
Hevði lært at brúka bát
Eg plagdi at rógva út frá Sørvági og
hevði lært at brúka bát. Tað kom
nú okkum til góðar, at eg dugdi
væl at handfara bæði segl og árar.
Eg visti, at vit høvdu siglt undan,
so tað var bara at seta segl tvørtur
um á bátinum. Men vindurin varð
so nógvur, at báturin skalv sum eitt
bókablað; eg mátti so leggja seglið
aftur. Síðani repaði eg seglið og setti
so á aftur. Tá var seglið ikki størri
enn ein svinta. Tað gekk fínt. Náttin
gekk, og nógvur vindur var. Har var
ein hægri makt, sum helt hondina
yvir okkum, tað var púra sikkurt. At
vit skuldu klára tað veðurlagið við
tí bátinum!! Tað var bæði stormur,
nógv regn og ringur sjógvur. Tað
forstandi eg ikki...., jú eg forstandi
tað væl. Tað var ikki okkara makt!.
So kom dagurin. Fossaberg
hevði ligið í bátinum, og hann var
ikki væl fyri. Hann segði eisini fyri
mær, beint áðrenn hann doyði, at
hann hevði ikki verið nakar maður
síðan tá. Áðrenn tað varð ljóst, segði
hann við meg, at hann skuldi koma
at stýra. Nei, segði eg, hann skuldi
ikki koma at stýra, fyrr enn tað varð
blivið ljóst. Tað var bert ein ár at
stýra við. Jógvan Elias sat til róðurs
við einari ár, og so fór eg fram til
hansara eisini. Men so skuldu vit
fara at royna at sova. Jógvan Elias
var tann fyrri, sum legði seg eftir
bekkinum, og tað var beinanvegin
hann sovnaði.
Mátti buka hitan í
køldu kropparnar
Men so vaknaði hann aftur, og hann
var so kaldur, so kaldur. So helt eg,
at nú skuldi eg fara at leggja meg.
Eg legði meg, og tað var uppá sama
máta, at eg bleiv so øgiliga kaldur.
Har var so bert eitt at gera: Eg fór
at banka Jógvan Elias, og fekk eg
soleiðis hita í meg sjálvan og í hann
eisini. Hann bað meg lata vera, tí
hann fekk so ilt, men hetta bjargaði
okkum báðum.
So gekk leiðin fram, og nú sóu
vit bløðrutara. Hetta merkti, at vit
máttu vera nokk so nær landi. So
komu súlurnar, og tað var enn betri
tekin. Men tá var tað eisini skjótt, at
vit sóu land. Veðrið var nú batnað.
Tá gekk so skjótt inn eftir, tí nú var
væl av vindi aftur.
Tað tók 36 tímar, frá tí at skipið
sakk, og til vit komu til lands.
Teinurin var um 80 fjórðingar.
At enda á land
Vit komu so á eiðið í Vestmanna-
oyggjum. Áðrenn vit komu so langt,
royndu vit at blussa og at ýla við
tokuhorninum, men eingin hoyrdi.
Teir báðir felagarnir hjá mær
vóru ikki so væl kendir á hesum
leiðum, men eg hevði verið har við
»Vesturfarinum« í 1938. Tá plagdu
vit at ganga út á eiðið at hyggja at
skipunum, sum lógu og fiskaðu.
So man visti akkurát, hvar urðin
var, og hvar sandurin var. So varð
tosað um, hvat ið skuldi gerast. Eg
helt, at tað var ov nógv brim. Nei,
søgdu teir, teir vóru vanir við brim.
Bert skuldi eg siga, hvar vit skuldu
lenda, so skuldu teir greiða restina.
Vit komu so mitt inn á sandin, og vit
steðgaðu eitt lítið sindur fyri at fáa
okkum eina halvváta keks, so fóru
vit í land. Allur maturin var blivin
vátur, og sjógvur var eisini komin
at vatninum. Eg hevði undan hesi
hending havt til uppgávu at syrgja
fyri, at ein fløska av whisky skuldi
heingjast í ein posa undir bekkin,
og tað var eisini her. Tað blandaðu
vit uppí vatnið, so vit kundu leska
tunguna á.
Vit rullaðu okkum so niður í
sandin og royndu at leggja albogar-
nar uppá stokkin fyri at sleppa
aftur á føtur.
At enda sluppu vit upp aftur á
beinini og fóru frá bátinum. Vit
royndu at toga í fanglínuna fyri at
fáa bátin niðanfrá, men tað mundi
ikki gera stóran mun.
Inn í fyrsta hús
So til gongu. Fyrsta hús, vit komu
til, var ein fiskamjølsverksmiðja.
Har var ein opin eldur, og har
stillaðu vit okkum at verma okkum.
Malmberg á veg til botns:
»Gud segði: Eg eri hjá tær.«
Í hesum partinum greiðir Malmberg frá síni ótrúligu bjarging, tá ið Tór II varð søktur
av týskum kavbáti í 1942. Í fyrra partinum var hann á veg til botns.....
Malmberg saman við Árna Reyni, abbason Jens av Reyni, sum var reiðari í Tórfelagnum.
Malmberg róði seinni út í nógv ár í Grønlandi. Aftaná koyrdi hann buss í nógv ár
Jógvan Elias Jacobsen, ættaður úr Mykinesi, var meistari. Hann
bjargaðist men fór so illa, at hann seinni misti annað beinið