mikudagur 13. februar 2002síða 9

16 Nr. 30 - 14. februar 2002 Nr. 30 - 14. februar 2002 17 Tónleikasamtakið Grót skipaði um vikuskiftið fyri konsertum í Gøtu og í Havn. Teitur og Lena og Niclas fóru á pall, meðan ein sitandi lurtarafjøld hugnaði sær óført, eins og fólkini á palli. Tónleikurin verður nú innspældur og fløgur eru væntandi seinni í ár TÓNLEIKUR Dagfinn Olsen Lagt var rættiliga upp til livndi tónleik og hugna, tá Grót um vikuskiftið skipaði fyri tveimum konsertum við Niclas og Lenu og Teiti Lassen. Fyrra konsertin var í Losjuni í Gøtu fríggja- kvøldið, hin seinna í Lær- araskúlahøllini sunnu- kvøldið. Talan var um konsert, tó at borð vórðu sett upp. – Tað var sera hugnaligt. Eitt slag av sitikonsert, ið hóskaði og riggaði betri enn café, sigur ein væl nøgdur Niclas. Eisini fyrireikararnir eru væl nøgdir. - Í losjuni var fullsett og í Læraraskúlahøllini vóru eini 100 fólk og tað var so passaligt, tá borð vórðu sett upp, sigur Jón Tyril frá Grót. - Vit royna at gera um- støður fyri livandi tónleikin og her høvdu vit tvey av bestu nøvnunum, ið eisini hava roynt seg í útheimin- um, so stuttligt er at geva teimum høvi at spæla, tá tey vitja heima, sigur ein væl nøgdur Jón Tyril Sólin og regnið Eisini tónleikararnir eru væl nøgdir. Niclas metir, at hetta var eitt hugnaligt tiltak. - Teitur spældi av síni komandi fløgu við føroysk- um løgum, sum hann ann- ars eisini arbeiðir við í upptøkuhølunum hesa vik- una. Eg og Lena spældu ymiskt og fara eisini undir nýggja fløgu einaferð í mars, sigur Niclas. Bæði Teitur og eisini Niclas og Lena høvdu nógv nýtt á skránni. Nýtt var eisini at síggja og hoyra Lenu leika guitar og hon leikti nógv, ið hon sjálv hevur skrivað. Og tónleik- urin hetta kvøld var væl fagnaður. Teitur Lassen er júst afturkomin úr Hollywood. Hann metir, at slíkur kon- sertformur er óført forum, og hann fegnast stórliga um eitt tónleikasamtak, sum Grót, sum fær slíkt í lag. - Hasi fólkini er ófør, sigur Teitur, sum hesa vik- una tekur upp í Føroyum. Niclas er framleiðari. Talan er um fløgu við føroyskum løgum og fløguætlanin hevur heitið Sólin og Regnið. - Tað er langt síðani, fólk hava hoyrt meg syngja á føroyskum, sigur Teitur, ið metir nýggju fløguna hoyra heima í fløgukassnum við fólkapoppi. Tað gekk væl hjá Teiti í Hollywood, har hann leikti til eina veitslu, har sjón- leikarar komu saman. Eisini gekk vikuskiftið væl og so gongur vónandi eisini væl í upptøkuhølun- um hesa vikuna. Fløguna hjá Teiti sleppa vit at hoyra einaferð í apríl. Lena og Niclas byrja sínar upptøkur í mars. Grót, sól og regn: Væleydnað tónleika- vikuskifti Teitur Lassen spældi sera væl á konsertunum, sum hann hevði saman við Lenu og Niclas Lena og Niclas vóru væl uppløgd á konsertini sunnukvøldið í Læraraskúlahøllini UTTAN ÚR HEIMI Búskapur og vinna: Norskir bankar dýrir Munurin á innlánsrent- uni og útlánsrentuni í norskum bankum er næstan eitt prosentstig størri enn í svenskum bankum. Í Noregi er munurin 2,5 prosent- stig, og í Svøríki er hann 1,6 prosentstig. Í teimum donsku bank- unum er munurin at kalla tann sami sum í teimum svensku, 1,7 prosentstig. Munurin á innláns- rentuni og útlánsrentuni verður ofta nýttur sum mynd av, hvussu stór kappingin er millum bankarnar um við- skiftafólkini, og sam- bært tølunum er kapp- ingin serliga lítil í Noregi. Norskir bankamenn halda kortini ikki, at tølini eru heilt rættvís. Teir vísa m. a. á, at í Danmark og Svøríki hava tríggir teir størstu bankarnir meiri enn 80 prosent av marknaðin- um, og tað er munandi meiri, at teir tríggir størstu bankarnir í Noregi hava. Týskland slapp Roknað hevur verið við, at fíggjarmálaráð- harrarnir í ES-lond- unum fóru at geva Týsklandi eina á- breiðslu, tí landið hevur so stórt hall á fíggjar- lógini, men ábreiðslan kom kortini ikki. Týska stjórnin hevur sjálv boðað frá, at hall- ið verður 2,7 prosent av bruttotjóðarframleiðslu ni, og tað er ikki langt frá hámarkinum hjá ES, sum er 3,0 prosent. Spania, sum hevur formansskapin í ES, fekk tosað hini londini frá at senda Berlin eina ávaring, men framman undan hevði spanska stjórnin tryggjað sær eitt lyfti frá týsku stjórnini um at halda aftur í teimum almennu útreiðslunum. Belgia, Finnland, Holland og Eysturríki bardust sum úlvur á skóg fyri at fáa hini londini at taka undir við at átala Týskland, meðan Bretland strídd- ist ímóti av øllum alvi. Stjórnin hjá Tony Blair hevur boðað frá mun- andi íløgum í jarn- breytakervið og heilsu- verkið, og hon er tí ikki serliga hugað fyri, at ES kanska eisini fer at venda eygunum ímóti bretska fíggjarpolitikk- inum. Úr Norðurlondum: Venda Brixtofte bakið Tær nógvu avdúking- arnar um virksemið hjá borgarstjóranum í danska býnum Farum, Peter Brixtofte, hava nú eisini fingið hansara fólkatingsveljarar til at venda honum bakið. Peter Brixtofte hevur verið fólkatingsmaður fyri Vinstra í Otterup- valdøminum á Fyn síð- ani 1990, men sambært blaðnum Fyens Stifts- tidende ætla fólk í valfelagnum ikki at stilla hann uppaftur. Valfelagið fer at taka endaliga støðu til spurningin mánadagin í næstu viku. Vænta mótmæli Myndugleikarnir í Norðurnoregi eru farnir at fyrireika seg til umfatandi mótmælis- tiltøk ímóti ætlanini um oljuútbyggingar í Ba- rentshavinum. Fleiri felagsskapir hava boð- að frá, at teir fara at skipa fyri mótmælum, og mánadagin greiddu umboð fyri felagsskap- in Nator og Ungdom løgregluni í Hamm- erfest frá sínum mót- mælisætlanum. Løgregluovastin í Hammerfest sigur, at mótmælistiltøkini verða helst tey størstu síðani 1979, tá nógvir norðmenn mótmæltu vatnorkuútbyggingini í Alta og Kautokeino. Hendir tað, noyðist løg- reglan í Norðurnoregi at fáa hjálp, sigur ovastin. Summir av felagsskapunum, sum ætla sær at mótmæla oljuætlanunum í Ba- rentshavinum, hava ávarað um, at teirra mótmælistiltøk møgu- liga fara út um lógar- innar rammur. Stjórnin í Avstralia er ákærd fyri at hava lurtað eftir telefon- samrøðum hjá norska farmaskipinum "Tampa", tá skipið tók fleiri hundrað flóttafólk upp sein- asta summar AVSTRALIA Árni Joensen Tað er enska blaðið The Daily Telegraph, sum av- dúkar, at avstralsku mynd- ugleikarnir lurtaðu eftir telefonsamrøðunum, sum "Tampa" hevði við land, eftir at skipið hevði tikið flóttafólkini av einum søkkandi skipi. Sambært blaðnum lurtaði avstralska fregnartænastan DSD eftir samrøðunum, sum manningin á "Tampa" hevði við altjóða flutnings- samgonguna ITF og avstralska sjómannafelag- ið. Fregnartænastan lurtaði eisini eftir telefomsamrøð- unum millum flutnings- samgonguna og sjómanna- felagið. Nú er avstralska fregn- artænastan ákærd fyri at hava brotið sínar heimildir, tí hon lat stjórnini avrit av telefonsamrøðunum. Hetta er einans loyvt, um myndugleikarnir meta, landsins trygd er í vanda, ella tá talan er um sera álvarsom brotsverk. Andstøðuleiðarin í Av- stralia, Simon Crean, sigur, at málið er sera álvarssamt, og hann hevur nú kravt at fáa eina frágreiðing frá forsætisráðharranum John Howard. Stjórnin verjir avgerðina hjá fregnartænastuni við at vísa á, at fleiri av flótta- fólkunum hóttu norska skiparan Arna Rimnan. Ein onnur orsøk til avgerðina var, at avstralskir hermenn vóru umborð á skipinum, sigur stjórnin. "Tampa" tók 438 flóttafólk av einum skipi, sum var komið í havsneyð, men norska skipið slapp ikki at seta tey í land á Jólaoynni, sum norski skiparin ætlaði. Høvuðsákærin við krígsbrotsmannadóm stólin í Haag, Carla del Ponte, samanbar tilburðirnar í gamla Jugoslavia við ræðu- leikarnar í miðøldini, tá hon í gjár byrjaði rættarmálið ímóti Slobodan Milosevic Rættarfundurin varð settur klokkan hálvgum tíggju í gjár, og hóast hann varð sjónvarpaður beinleiðis, tóktist Milosevic ikki ser- liga ávirkaður av tí, sum hendi. Carla del Ponte legði fyri við at siga, at fyrrverandi jugoslaviski forsetin er ákærdur fyri harðskap, ið minnir um tað, sum hendi í miðøldini, eins og hann eisini er ákærdur fyri við køldum blóði at hava lagt ein væl skipaðan útreins ingarpolitikk til rættis. Hon legði dent á, at Milosevic skal sjálvur standa til svars fyri tað, sum hendi, og at dóm- stólurin ikki fer at býta ábyrgdina millum hann og nakran annan. - Eingin statur ella felagsskapur verður stevnd- ur fyri rættin í hesum máli, segði Carla del Ponte. Hon segði, at rættarmálið ímóti Milosevic skal vísa um- heiminum, at eingin kann seta segt sjálvan oman fyri lógina. - Sum ákæri umboði eg ikki bara ST, men alt heimssamfelagið, segði ákærin. Hon boðaði frá, at ákæruvaldið fer við frá- sagnum og vitnum at prógva, at tann skipaði politikkurin hjá fyrrverandi jugoslaviska leiðaranum kostaði fleiri túsund albanum og kosovoalban- um lívið, og at onnur vóru fyri ágangi av ymsum ómenniskjansligum slagi. - Alt, sum hann gjørdi, tænti einans endamálinum at fáa størri vald, segði Carla del Ponte. Hon legði afturat, at ákæruvaldið fer at lata fleiri av offrunum vitna ímóti Milosevic, men øll kunnu ikki vitna, tí tey eru ikki á lívi longur, segði hon. Millum teirra, sum eisini skulu vitna í Haag, eru kosovoalbanski leiðarin Ibrahim Rugova og fyrr- verandi amerikanski sem- ingsmaðurin William Walker. Ákæruvaldið hevur heilar 66 ákærur ímóti Milosevic. Verður hann dømdur sekur, kann hann fáa lívlanga fongsuls- revsing. Roknað verður við, at rættarmálið fer at vara tvey ár. Avstralia lurtaði eftir telefon- samrøðunum hjá "Tampa" 66 ákærur ímóti Milosevic -Framferðin hjá Slobodan Milosevic var átøk ræðuleikunum í miðøldini, segði høvuðsákærin, tá rættarmálið í Haag byrjaði í gjár Mynd: Reuter C M Y K 17 16