mánadagur 22. november 2010síða 10

Mánadagur 22. november · Nr. 162 10 Sosialurin Vilmund Jacobsen Síðan 2005 hevur NOTA gjørt greiningar av fiski­ flota num. Skip ini, sum eru við í grein ingini, eru línu skip omanfyri 110 tons og trolarar, sum hava maskinorku, ið er skip oman fyri 400 HK. Hetta er sam svar andi flokkingini í lógini um vinnuligan fiski­ skap. Grundarlagið und ir grein ingi ni er í fyrsta lagi almennu árs frá greið ing­ arnar hjá teimum feløg­ um, sum eiga skipini, og haraftrat hev ur NOTA fingið upp lýs ing ar um netto sølu, veiðinøgdir og ann að. Útróðrarflotin er ikki við, tí tað eru bert fáir bátar, ið eru skipaðir í parta­ella smá parta feløg við skyldu til at lata inn almenna ársfrásøgn. Greiningin hjá NOTA fevn ir annars um allar skipa bólk ar, og dentur verða lagd ur á, at greiningin skal geva lesar unum møgu­ leika fyri at gera sínar egnu niðurstøður. ­ Tilfarið er rúgvusmikið og kann greinast á ymiskar hætt ir, sigur felagið. Skiftandi ár NOTA ásannar, at stórar broyt ingar eru farnar fram árini 2005 til 2009, sum grein ing in fevnir um. ­ Sum heild hava tey seinastu árini hjá fiski flota­ num verið sera skiftandi. Talan var um stóra fram­ gongd árini 2005 til 2006. Men árini síðan 2006 hevur fiski flotin samanlagt havt aftur gongd. Lagt verður aftrat, at árið 2008 kundi sæð út til at verið eitt ár við fram­ gongd, men tað eru tær óvan ligu inntøkurnar hetta árið, ið geva positiva úrs lit­ ið. Óvanligar inntøkur eru oftast skipasølur, og sjálv­ andi hevur tað sína ávirk an, tá skip verða seld, og óvan­ lig ar inntøkur standast av hes um. NOTA sigur, at allir skipa bólkar høvdu hall í 2008, tá sæð verður burtur frá óvanligum postum, og støðan er nøkulunda hin sama í 2009. Tó hevur uppi­ sjóv ar vinnan og bólkurin ”onn ur skip” megnað at hildið eitt positivt úrslit. 2010 frægari Roknskapargreiningin, sum NOTA legði fram seinasta hós dag, fevnir ikki um 2010, men ábendingar eru um, at ár ið 2010 verður nakað betri enn 2009 hjá flest øllum skipa bólk unum tilsamans. NOTA plagar nevniliga at brúka hagtøl hjá Føroya Fiski mannafelag til at gera sær eina meting av árinum, vit eru í, og sambært hes­ um tølum er samlaða veiði­ virði í tíðarskeiðnum janu­ ar til september 2010 økt samanborið við sama tíðar­ skeið í 2009. ­ Gongdin hjá fiski flota ­ num verður tí vænt andi betri í 2010, men kort ini verða tað tó fleiri skipa­ bólkar, sum eisini í ár eru hart kroyst ir fíggjarliga, sig­ ur grann skoðara fyr itøk an. vilmund@sosialurin.fo Vilmund Jacobsen Sambært rokn skap ar greini­ ngini yvir fiskiflotan, sum Nota hevur gjørt, mink­ ar talið av ársverkum í føroyska fiskiflotanum al­ samt. Meðan ársverkini í 2005 vóru 1.086, vóru tey í 2009 kom in heilt niður á 865. Mink ingin hesi árini var so­ leiðis meiri enn 20%. Í 2005 vóru til sam ans 1.086 ársverk í fiski flota­ num, í 2006 var talið 1.072, í 2007 1.030, í 2008 vóru tey 883, og í 2009 vóru tey kom­ in heilt niður á 865. Eisini í 2009 eru tað línu­ ski p ini, sum hava flestu árs­ verk ini, síðan koma par trol­ ar ar og verk smiðju skip. Men tað eru ikki bara árs verkini, sum eru minkað í tali hesi árini. Tað eru skip­ ini eisini. Greiningin hjá Nota fevn ir um flestu skip í før­ oy ska fiskiflotanum. Bert nø k ur fá skip eru ikki við, og tí gevur greiningin eina greiða mynd av støðuni. vilmund@sosialurin.fo Minkandi tal av fiskimonnum Síðan 2005 er talið av ársverkum í føroyska fiskiflotanum minkað við meiri enn 20% Batar eru at hóma í fiskivinnu FISKIFLOTI - Gongdin hjá fiskiflotanum hevur verið heldur frægari í ár enn undanfarna ár, tó at fleiri skipabólkar framvegis eru hart kroystir fíggjarliga, sigur grannskoðarafyritøkan NOTA í roknskapargreining Vilmund Jacobsen Um uppisjóvarskipini, sig ur NOTA, at hesi hava havt nøk­ ur góð ár, men tó vóru 2008 og 2009 ikki eins góð, um sæð verður burtur frá óvanligum inn tøk um. Flotin er nøkun­ lun da konsolideraður, men gjald førið kundi verið betri. ­ Miðalprísurin hjá uppi­ sjóvarskipum er hæk k að ur munandi fyrstu 9 mán að­ ir nar í 2010 í mun til sama tíðarskeið í 2009. Samlaða veiðan og samlaða veiðivirði eru eisini økt munandi í ár. Nota vísir á, at olju prís­ urin er hækkaður í 2010 í mun til 2009, og kann hetta verða við til, at úrslitið hjá uppi sjóvarskipum verður um leið tað sama í ár sum í fjør. Rækjuskip Rækjuflotin hevur havt nógv trupul ár á rað, og støðan er fram haldandi vánalig við árslok 2009. Í løtuni eru bert trý skip í vinnu. ­ Miðalprísurin fyri kilo fyrs tu 9 mánaðirnar í 2010 er hækkaður í mun til sama tíðarskeið í 2009. Nøgdin er harafturímóti minkað nakað. Samanlagt er veiðivirðið lækk að fyrstu 9 mánaðirnar í 2010 samanborið við fyrstu 9 mánaðirnar í 2009, sigur felagið. Verksmiðjutrolarar Raksturin hevur verið stabilt góður árini 2004 til 2007, men úrslitið var vánaligt í 2008 og 2009. NOTA sigur, at verk­ smiðju flotin kortini er rími­ liga væl fyri við árslok 2009. ­ Veiðinøgdin var betri í 2009, men prísurin er enn sera lágur. Væntandi er, at veiði­ nøgdin hækkar nakað í 2010 í mun til sama tíðarskeið í fjør. Harumframt hækkar miðal­ prísurin í ár. ­ Oljuprísurin er tó eisini á einum hægri støði í ár saman borið við 2009. Tí kann úrs lit ið hjá hesum skipabólki frá vanliga rakstrinum vænt­ ast at verða betri í ár enn í fjør, sigur NOTA. Partrolarar Úrslitini hjá par trolara flota­ num eru versnaði munandi sein astu 5 árini. Bæði solvens ur og gjaldføri eru vána lig við árslok 2009. ­ Veiðinøgdin fyrstu 9 mánaðirnar í ár er nak að tann sama sum fyrstu 9 mánaðirnar í fjør. Miðal prís­ urin er hækkaður nakað í ár í mun til seinasta ár. NOTA vísir á, at oljuprísirnir eru hækkaðir nakað í 2010, og tí eru ábend­ ingar um, at úrslitið hjá partrolarum verður um leið tað sama í ár sum í fjør. Lemmatrolarar Samanumtikið kann sigast, at fíggjarstøðan hjá hesum skip um ikki er nøktandi. Gjald førið batnaði nakað í 2009, men er tó ikki nøktandi. Minking í veiðinøgd og miðal prísi árini 2006 til 2009 hevur viðført, at talan er um hall trý fylgjandi ár. Talið av lemmatrolarum mink að úr 11 niður í 9 skip. ­ Skipabólkurin hevur havt eina minking í veiðinøgd fyrstu 9 mánaðirnar í 2010 samanborið við sama tíðar­ skeið í fjør. Miðal prísurin er tó hækkaður nakað, eins og oljuprísurin er tað eisini. NOTA væntar, at saman­ lagt má roknast við, at árið í ár verður heldur lakari hjá lemmatrolarum enn árið 2009, sum greiningin fevnir um. Línuskip Línuskipini hava havt nøkur vána lig ár. Harumframt er miðal prísurin lækkaður mun andi í 2008 og 2009, samstundis sum veiðinøgdin er minkað við 35,6% árini 2005 til 2009. ­ Vegna minkandi veiði­ nøgd og miðalprís hevur stór afturgongd verið tey seinasti 5 árini. NOTA sigur, at línuskipini hava merkt eina framgongd í veiðinøgd fyrstu 9 mán að ir nar í ár samanborið við somu tíð í 2009, eins og VeiðiVi FISKIFLOTI Tað gongur misjavnt hjá fiskiflotanum, men truplast hava heimaflotin og rækjuflotin tað. Hetta vísir roknskapargreiningin hjá NOTA, sum felagið legði fram seinasta hósdag. Í hesi greinini hyggja vit eftir, hvat grannskoðarafyritøkan sigur um ymisku skipabólkarnar