mánadagur 14. mars 2011síða 27

Mánadagur 14. mars 2011 · Nr. 31 Sosialurin 27 Jan Müller Oljuvinnan hevur skapt nógvar inntøkur til het­ lendska samfelagið, sum aft ur eru brúktar til at menna aðrar vinnur. Tað var m.a. partur av hes­ um inntøkum, sum vóru grundarlagið undir íløg­ um í Smyril Line og sum bráddliga bygdi brýr mill um oyggjabólkarnar báð ar. Men kuril kom í samstarvið nøkur ár her­ fyri, men hetta hevur so ikki sett kílar í samvinnuna millum londini. Sandy Clu ness skilur væl, at tað var ikki lætt at varðveita føstu rutuna, tí m.a. so fáir hetlendingar gjørdu brúk av henni ­ og rutan har við ikki gav nokk til fyritøkuna. – Vit eiga framvegis ein lítlan lut í felagnum og ynskja tað besta fyri Smyril Line. Vónandi verður tó møguligt hjá Norrønu í framtíðini eisini at leggja at í Hetlandi. Sum er siglir skipið oftani tætt framvið og hevði tað verið gott, um skipið legði at í Lerwick um summarið, tá hetlendingar kundu hugsað sær at farið til Danmarkar ella til Før­ oya. Tað var eisini tann tíð, tá Atlantic Airways legði leiðina til Hetlands á rutuni millum Vágar og London. Vónandi verður henda flúgvingin uppafturtikin ein dag sigur Sandy Cluness. Nógva virksemið í Hetlandi komandi árini eitt nú í sambandi við útbyggingar í olju­ og gass vinnuni átti eisini at verið gott grundarlag hjá Atlantic Airways at tikið Hetland uppí aftur rutuna millum Føroyar og Bretland. Hetlendingar hava síð­ ani annan heimsbardaga havt rættiliga tætt sam­ band við Norra. Tvær ferðir um vikuna um summarið verður flogið millum Norra og Hetland. Hetta ikki minst fyri at nøkta flutningin av arbeiðsfólki, nú norðmenn eiga nógv í hetlendsku alivinnuni. Annars er ferða­ sambandið bæði sjó­ og serstakliga loftvegis mill­ um Hetland og Aberdeen fleiri ferðir um dagin. Droyma um betri ferða­ samband Samband. –Tað er okkara vón, at Norrøna aftur fer at leggja leiðina til Lerwick á sumri, og at Atlantic Airways aftur fer at taka Hetland uppí rutu sína um summarið millum Føroyar og London sigur Sandy Cluness, formaður í Hetlendska Oyggjaráðnum. Stórir goymslumøguleikar eru í Sullom Voe, nú virksemi her er minkað seinastu árini, so her er eisini pláss fyri før­ oyskari olju og gassi í fram­ tíðini. Milliardir frá oljuni Hvussu sær Sandy Cluness oljuframtíðina vestan fyri Hetland og heilt vestur móti føroyska markinum! – Tað var tann tíð, at tað vórðu boraðir tíggjutals brun n ar uttan at nakað veru ligt fund varð gjørt. Vit máttu veruliga brynja okk um við toli, men so kom brád liga hol á, at tað vísti seg, at her var bæði olja og gass. Fyrsta oljan kom í land í Het landi í 1978 og hevur hon lagt nógvir milliardir krón ur eftir seg í oyggjunum, ser­ stakliga eftir at Sullom Voe oljuterminalurin varð bygd­ ur. Tað eru gjørd nógv nýggj fund við bæði olju og gassi, og fleiri teirra eru ikki so langt frá føroyska markinum. Total er við at byggja út síni gassfelt, og oljufeløg sum Chevron, Amerada Hess og BP eru í gongd við stórar útbyggingar eisini, so samanumtikið sær framtíðin bjørt út vestan fyri Hetland. – Hava tit brúk fyri før­ oysk ari arbeiðsmegi? – Tað veldst um, hvat verð­ ur at gera her í framtíðini. Tað átti at verið arbeiði í sam­ bandi við oljumenning og arbeiðinum við varandi orku. Hinvegin hava vit ikki so nógv at siga, tá stór oljufeløg sum Total byggja út, tí tey útvega arbeiðsmegina sjálvi. Ein kann so hyggja at teirra heimasíðu og finna arbeiði har. Sandy Cluness heldur sjálvur, at stórar goymslur av ikki minst gassi liggja fjaldar í undirgrundini vestan fyri Hetlandi. Nokk er til av gassi tey næstu 50 árini heldur hann. Og har er eisini nógv olja, sum kanska er torførari at fáa upp. Feløgini royna so eisini at viðgera kolvetni til havs, og tað kemur so ikki teimum í Hetlandi til góðar í sama mun. – Eg eri ikki ser frøð­ ingur innan olju. Men nógv av fundunum á okk­ ara síðu verða gjørd beint við før oyska markið, so tað er kanska júst her, at tit fara at finna tykkara olju, og hvør veit, um onk ur av hesum keld um ikki gongur tvørt ur um markið. Sandy Clunes sigur seg annars fylgja væl við, hvat hendir í Grønlandi eisini og ivast ikki í, at tað finst olja og gass har eisini. Hann heldur eisini, at før oyingar eiga so nógv væl­ útbugvin fólk í sjóvinnu, at hesi eisini kunnu fáa arbeiði í eini framtíðar frálandavinnu, sum kann taka seg upp, tá oljan verður funnin við Føroyar. jan@sosialurin.fo Einki arbeiðsloysi er í Hetlandi og føroyingar eru vælkomnir at vera við til at menna Hetland sigur formaður í hetlendska oyggjaráðnum Hetlendski løgmaðurin ynskir Smyril Line góða eydnu og vónar, at Norrøna aftur fer at leggja leiðina til Lerwick um summarið, og at Atlantic Airways fer at fáa Hetland við aftur í rutuskránna á sumri millum Føroyar og London 22.000 hetlendingar Í dag búgva 22.000 fólk í Hetlandi, tað sama sum fyrr 10 árum síðani. Eitt av endamálunum við at skapa vinnuliga menning í oyggjunum er at økja íbúgvaratalið. Tá oljuvinnan varð uppá tað hægsta búðu 26.000 fólk í Hetlandi. jan@sosialurin.fo lja meira royar