Sosialurinarkiv
Sosialurin 1930-12-23, síða 4
Tak niður PDF av hesari síðu Stórt myndaskrá

týsdagur 23. desember 1930síða 4

‹ fyrra síða allar 8 síður næsta síða ›

Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.

Tekstur á síðuni

vindeygað, beint sum eitt stórt, svart skýggj dreiv yvir mánan og fjaldi hann, og knappliga slerdi hann nevan í dýnuna: faðir tín ikki úlliv- hevur hann »Enn er aður, og vilja. Vilt sterkastur verdur,« So legði hann seg lil og tað var ikki meira mælt um enn em fáa nú al síggja, hvor hvíldar, hesa sak. Í torrntidini fekkst almikid av fiski, og hendinga dagar fingu båtar vær ferðir uppí. Í fisku- kjallara keypmannsins rýkti hin stóra veklin so javnan. Faðir og sonur róðu við leirra báli, við vørum monnum, og leir fiskaðu eyna saman trimum eins væl og hinir bátarnir. - Fin dagin, seinrapartin, meðan leir sótu á grynnuni, kom óveður á leir. målti reiðuliga gjordist ófýsin, spurdi andova. Táið sjógvurin sonurin faðirin, sum var båls- formaður, um hann ikki ætlaði sær til lands enn. Fadirin ønti ikki, men var sitandi við snorið, trev! Allir hinir båtarnir vóru farnir og fiskurin ikki. undir segl, og leir vóru sitandi, meðan vindurin vaks. Men nú gjørdi sonurin snorið upp, og táið hann hevði lagt lad frá sær, reisti hann mastrinu, uttan orð ella eið. ye »Hval ger tú?< segði faðirin harðmæltur. ÞNÚ el sonurin o! ÞErt tú ID. ' pJn« hon reisl,« svaraði vjórdi nú seglið Lil. pangin?« spurdi fað- svaraði sonurin, nú er lað lívið um at gera, og tú hevur ábyrgdina, lú, sum formaður er.« Hinir menninir á bålinum 1 drógu inn, meðan leir småltull- aðu sínámillum. Faðirin setti so stýrið fyri. Hann treiv um stýris- við fastari hond, láið teir settist svølin høvdu seglið á. Sonurin við dragið. 1.1 Båturin fekk ferð, Í hann næstan fleyg frameftir sjónum, hóast (nd var neyv sigling, so nósvur var vindurin, ið enn var vaksandi vid grovum ælingi. Havið megi, dunið hoyrdist av bylgju hevdi reist seg f sínari 5 brotunum, meðan froðan feyk frá alduroðini; hetta var ikki tespuligt. Stormurin voldi, al tað ikki hoyrdist mannamál, og sonurin á fiskardgvuna vid aðr- hell draginum við hinari. Bålsmenn- boð frá for- sóu seg til af skin út í peikaði ari hondini, meðan hann inir hildu tað vera manninum, og vreiðu ferð blaka lær bylgjur, sum við fúkundi struku frameftir. »Sonurin letur fiskin kasta út, uttan al eg biðið g hann,« hugsaði faðirin, formaðurin. havi såturin drakk í heilum, og lveir mállu oysa. Táið lað nógva var úlkastað, ovstu allir uttan faðir og av fiskinum sonur, annar var. við slýrið og annar við dragið. Knappliga rópli faðirin: æðka!a men sonurin, sum hevdi sæð eill stort, skåm- skryýtt valnfjall hevja seg, legøi alla megi sína í al halda. Båt- urin kom stevnrætt í aldubrol- ini, hann hålvfyltist av sjógv, men var borin av seølinum, ið skjótt stóð frá aftur, og slreyk síðan aflur av stad, Menninir oyslu, ovstu fyri lívið. Sonurin hevði aftur gjorl móli boðum faðirsins. Teir nærkaðust landi, heim- bygdini, og fingu eina heilsu frá Í erva av heglingi og kavaroki, og auðra frá strondini við ýlandi Her um lív ella brimið. stóð deyð. Nógv slóð fólkið á strondini, Nú var bálurin komin so mær, Vindurin viks, og tveir clbsalkelsaleC TÆR MONGU SMÁU SMÁTTIR Tær mongu smáu smáttir, tey mongu smáu heim, Við rikidømi vilja summir ráða fólk og lond, Men tolin berjist stríðsmaður, id heimið verja vil, Í stríðsins sveitta heita, menn strevast fyri heim, NA. TY Á at bálsmenninir ætlaðu um løgir. Við einari høgavi aldu, sum bar hann inn í hill land. eill var bálurin á sjóðandi brimið og á Teir, 109 á landið ; tøku móti båtinum: tuð salt um slóðu al fáa hann niðan frá, áður enn næsta tók hann úlaftur. Bálsmenninir lupu úr bátinum, ólogi men faðirin aftur í rong slapp seinast til, og hann gleið á tí hála lærbekkinum og datt, beint sum hill næsta ólogið hálvdi seg inn yvir hann, lað kom róp í. Sonurin treiv eftir endanum á einum ýlatogi og rendi brotið eftir faðirinum. Hann fekk gjørt fast seg út i á hann, varðskógvaði við hond- ini inn á land um al draga. Táið næsta ólogið seig útaftur, fjøruni og komu nidan frå, haldandi i hondina á hvørjum oðrum. — Í reistist faðir og sonur A strondini var gleðin stór, ti allir vóru bjargaðir. Sonurin vindur sjøgvin úr meðan faðirin turkar sær um andlitið við fvri- klæðinum troyggjuermuni, hjá móðurini. Tá kemur ein ung genta og rættur soninuam hann hondina og tekur hana inn al sær. Kingin sigur eitt orð. Tigandi stunda oll og líta at teim har lið um lid beint frammanfyri faðir og móður, Faðirin lyfli eyguni upp, felli sær á og fór yvir dl ta ungu gentuna, legði hondina á øksl- una á henni og segði blíðliga: »lå kemur væl eisini heim við ungt, ið standa okkum, vil skulu hava ein munn av heitum.e 1å smillist sonurin til faðirin, í andlitinum á tí ungu gentuni spældi evdnubrosid, og alt fólkið talaði í munnin á hvorjum oðrum við gleðisroddum. so vesæl tey enn tykjast, so er verðin fyri teim. "6 Heim skapa heimsins virði, um tey stendur livsins stríð, og stjórnir, sól og máni eru teirra alla tíð. í lívsins storstu okjum og við heimsins minstu strond, í knæ teir vilja boyggja tey, ið stríða lívsins stríð og berjast fyri heiminum á lívsins stuttu tíð. mót ollum sum vil heimafriðin traðka undir il. Hann reisur seg til verju, hann heldur treystur á: tað er heimið, ið ber heimin, hvor pinkulitil vrá. Væl rikidømi megi er, sum tíðum verður sagt, væl hevur væsalslagnur tað í trælaleinkjur lagt. X Tó aldri reyðagullið glitra kann so blankt og bjart, W at tað skyggjur fram lívið tað, ið gullið legði svart. W ei unna teir sær hvilu og enn minni gleim; 5 og livsins harða strid, tað er heimið teirra kært, tey eiga sinar stridsmenn, id vernd er dyrmelt teim. tå heima heimsins stridsmenn finna hvild og fridarstund. Hin stóra heimin byggja tey mongu heim, so smá, har alast upp teir unglingar til dugnað og til dáð, og dugur er í teimum, við hug og hjartans yl í stríðnum fyri heimini teir leggja lívið til. SÍ KSUKSI KOL KS RS ROK KOLKSI KS KORK nógv kærari enn gullið, sum mangt lívið leggur svart. Tær mongu smáu smáttir, tey mongu smáu heim, Tí, meðan gullið glitrar, har gripar halda fund, GR. Jólini eru komin. Fólk royna eftir fori- muni at gleða hvønn annan, og ståk- ast við jólapakkar. Hesi bæði eru ikki bert glad í pøkkunum, men tey eru ikki minst glad í hvørjum oðrum. Blómutyssir altíð tey eru vakrast um eru vøkur, men tað er sum hávetur, um jól- tíðir. Tá er tað eisini sjáldsamari at síggja blómur í teirra vakrasta skrúð. „Gleðilig jól“ verður nú sungið av bæði yngri og eldri. Ynskjandi er eftir at oll mega fúa eini gleðilig jól, hvar enn i sam- felagnum tey finnast, i glastruborgum ella í tí mest vesælu smáttu. Kennarafelagið sendi nú framman undan jólum út royndarnummar av >Skúlablaðnumg Skarði, Kennarar flyta í blaðnum greinir um ritstjóri Jákup av kennari. ymisk kennara- og skúlamál. Millum jólagávur verða ofta lagdar góðar, hugnaligar bøkur, bæði við myndum, søgum og songum. Og væl dámar børnum at blaða og lesa í eini vakrari, forvitn- isligari jólabók. Jólubókur verða ti altíð millum tær hentastu jólagávur. „Feroya Social-Demokrat' kemur, vegna hátíðina, ikki útaftur fyrr enn á »trettandi«, 6. jan. 1931. Aðalfundur sunnudag 28. í hs. kl. 4 sp. í lítla logisalinum. JOLADREYMUR Tad var i skymingini sjålvan Jólaaftan, at ferðaskipið frå út- heiminum stevndi nidan igjøgn- um Nólsovarfjorð. ævintyrskip úr teim gomlu søg- »Tjaldur« inn Eins og eitt unum sleyndi ímóti ævinlyrstadnum Tórshavn. Hvat tað ævintyrmynd, takt og skorðar, myndandi tann stål- var annað enn ein 765 evga så? Kava- landið, svart um strendur harða Førovingin móti silvur- kloddum himalofti. Havnarbýur lá eins og eitt eldhav av glitrandi gimsteinum, hátíðarskrúð Føroya. Og nidan igjøgnum fjorðin ævinlýrið glitrandi, fullkomiligagjørdi kom sjålvt innanhalla uttanborða Soleidis heilsaðu Førovar jólagestunum av ravmagnssólum, av galdrandi mureldi. vælkomnar. Millum ein av teimum, id vitja lóhan Mik- hevdi skuldi Forovar, var kelsen, ið íkki verið í Foroya núnd í 25 ár. Fyri hon- tað ævinlýrið stevna um sjålvt, aftur alt gomlum gróti. Líka síðani teir komu inn um staðið frammi á »bakkanum« og start inn ímóti Havnini, hugtikin a náttúrini. Aftur harum snúði allur hugsan hans. Hval var ikki broytt í 25 ár? Var tað so logið, um hann við undran start móti ti var móli Borðina hevði hann heima, hevði raymagns- umgirda ævinlýri, plássið ið nevnist av Førovingum Havnin? Tad var ikki løgid, hann hevdi sjálvur broytt seg ógvuliga nógv, síðan hann legði út av Havnini fyri 25 árum síðani, Tey farnu 25 árini gingu skrúðgongu tvørt- urvið honum. Hann hevði verið trúlovaður, áður enn hann fór, við Karini hjá Óla í Jarnhúsi- num. Hann hevði lovad at verið henni trågvur, til kom aftur vid gull og góðsi, ja, sjålvt um hann kom aftur við ongum. Herði hann verið tað? Ein nýggj BB hann mynd kom fram fyri hann. Hann så ein ungling biða um hond eina hálendska kvinnu á oynni Sumatra, Unglingurin var hann sjálvur, og hann hevdi fingið ja, var síðani giftur við hesari ungu dóllur ein ER) fyri honum sjålvt tað ófatuliga hålendskvinnuni, ríkan plantagueigara. var ævintýrið í hesari jarnhorðu materialistisku verðini. Hann, lann ungi forvallarin, giftur vid dóllir hins múgvandi, Louis von Traaten, men ævintýrið var ikki liðugt við lí. So kom bardagin, og ein dagin fjarrit ålendska skipið >Wellewreden< var nið- veraldar kom um, al h eim- Meðalhavinum Millum ursøkt í týskum kavbáli. teir umkomnu var von Traaten og sonur hans Philip. Myndin skifti aftur. Jóhan lók búð stað saman við konuni í húsum von Traatens í Padang, undir navninum Jan von Mivel-Traa- ten. Men ævintýrhjólið rulladi víðari, og ein dagin stóð hann konuleysur. Klimafepurin gjørdi enda å henni, og tann Vera, mold, og dagin kona hansara, legðist í Foroyum hann slóð eina kom longsilin eftir snýkjandi seg inn á hann; men ævintýrhjólið? Var tad ikki hildið uppat til at rulla? Ævintýrskipið yldi. Jóhan vaknaði uppaftur til ferð nútíðina, skipið var í við at leggja inn til kajuna, ið var stúgvandi full av fólki. Hann fór upp á dekkið uppi yvir I. plåssi, hugdi út yvir mannamúgvuna, ið var komin at laka ímóti vinum, kunningum ella skyld- fólki. Hann kendi ongan. Hvor komin at taka skuldi verða ímóti honum? Påpi og mamma hansara lógu óivað í leirra grow, og Pætur, beiggi hansara, hvar var hann? Ella Óluva, systur hon? All hann hansara, hvar var var kendi seg > óivuð burtur, sum ein einbúgvi millum alla hesa mannamúgvuna. læt ferðagóðsið standa eftir umborð. Jóhan fór í land, men Triðjadag skuldi ævintýrskipið leggja út aftur, og lað var møg- uligt, at hann fylgdi við. Alt, ið kom fyri eyguni á honum, tóklt- líð andaði ist broytt, ein nýggj honum í móli, hvar hann so leit eyguni umkring. Bilarnir skundaðu sær aftur og fram. Læðandi kvinnur a la Paris, unglingar við langlandi eygna brá; eingin ansaði hann, hann var fyri ollum ein fremmandur, PA y ri UMmskipað ein útlagin, alt var i eina nýggja tíð, bert tvey minnir stóðu so dánt eftir frá unglinga- árum: Bursatangi og Tinganes. Jóhan kom niðan ímóti >verls- skuldi hann fara inn? håsinum«, hann niðan. eftir Fólk ferðaðust til Dokhandlinum, Forvitnin dreis Áarvegnum. og frá her var vakurt, men hettar var ikki lann býur, hann hevdi tonkt sær til. Víðari reikaði hann um gjøgn- um Sverrisgølu, oman igjøgnum Pórsgolu, steðgaði niðuri í Vágs- skuldi botni; hann fara inn á Sjómannsheimið, ella skuldi hann fara at leita heim til síns til síns hann átti ikki heima í Feroyum. Ílann steðg- aði uttanfyri eini heldur nýliga bygt hús, belon, gråt og beton, sterkt, Føroyar og styrki hoyrdi saman. Hann gekk nakrar farnar burtur frá húsinum, jú her átti lað al sjálvandi hevdi beiggi hansara brotið tey gomlu húsini niður og reist hesu nyggi vera, rå