týsdagur 5. januar 1932síða 3

4 i Sr Suðuroy: 1) P. M. Dam, kennari, Tvør- oyri. 2) Niels P, Strøm, træsmidur, Vági. 3) J. H. Danbjørg, kennari, Por- keri. i) Hans Hammer, love. 5) Rasmus Siirskjold, hovmeist- ari, Kvalbæ. Stillararnir koma í næsta blað. Småtrøllini starvast. Í opnum slríði hava vil einki at: rædast, ti mál okkara loys- unarmanna er reint og óvinni- ligt. Men al verja seg fyri tí, ið verður bryggja og sent åt í loynd av ringum fólki og er komið á flog, er fyri Ind mesta ikki gjørligt. Tað var longu afluná síðsta val, at:samvilskuharðir menn, sun ræddist loysunarmálið, loyptu út i orð, al vit vid hetta val høvdu stemma vid... sam- bandinum! Vil lótu hetla ganga im okkum vid tað, al vit ikki iilladu upp tað lað væl kundi vera grund til at taka í nakkan á tí manni, sum hetta hevøi spjætt út. ferðina, ennló Nú er uppaflur ein onnur sega frammi og her er so væl kynnt uppundur, at hon longu hevur etið seg fyrst gjøgn- um allar bygdir í Sudurstreym- Oy síðani víðari sum sigur, at eg havi tikið navni hjá H. Á. fad upp á líslan, uttan at: hann og Djurhuus kennara og sett visli av. Nú er slik gerð ikki endiliga ólóglig, men tydiligt er hendan søvan sell fram Gl mannminkan so væl fyri meg sum fyri H. A. minst til al undir Djurhuus og ikki skaða hesum Sannleikin er, at H. Á. Djur- huus á fundi hjá „Móti loysing“ sjálvur skrivaði uppdrátturin, kladdina, til kandidatlistan so- leiðis at eg var settur sum fyrri maður á listan og hann sjálvur maður og leiðis kom originallistin at ljóða. kladdan vid H.A. Djurhuusar loysunarmálið vali. sum seinni $0- handskrift er hjá mær, og hana skal hvor maður sleppa al síggja. Sverri Patursson. Fiskemarkedet. »Førova Fiskaútfluttnings- felag« meddeler: 29.—12.—31. Oporto: Tilførsel af færøsk Klip- 100 Tons, af norsk 108, af newfoundlandsk 311. Markedet fast. — Kurs for Lst. (Esc. pr. Í pd.); 11000, Genua: Priser uforandret. Fra Frankrig »Donizetli« 1 Tons. 30.—12.—31. Barcelona: Beholdninger af alle Klipfiskesorler: 3900 Tons. 31. —12.—31. Bilbao: Tilforsel af islandsk Klipfisk: 190 Tons. Beholdnin- ger af færøsk Klipfisk: 450 Tons. af islandsk 700. Priser uforand- ret. Sterling: 4075, fisk sært yder kneips Emulsion skyttelse, Det er et enestanende Styrkemiddel af hidtil ukendt Kraft og Virkning. Kneips Emulsion cer. uundværlig for alle svage og afkræftede hurtigt faar Appetit og Kræfter, tilbage í Udviklingen, retter sig paa forbav sende kort Tid, Vordende og diegivende Mødre styrker sig selv og Børnene, Gamle Mennesker forynges, Fans paa Apoteket i FI, á Kr, 3.00, Indsendelse af Vestergade 5 København K. en gratis Proveflaske. Kneips Emulsion Mod barskt og fugtigt Klima den bedste Be- Brugen heraf Børn, der er Personer, der ved Ved Depotet, De modtage Annonce til vil denne Legtingsarbeiðið og legtingsmál. Av legtingsmanni P. M. Dam. (Endad). Heimayrki. Fyri ikki so langa tíð var heimayrki í Foroyum. tøling og annað, av stórum týdningi fyri landið. Henda fteling er al kalla burturfallin, kanska mest av lí, at ter vørur, sum tá vóru gjordar, ikki eru tíðarhóskandi. Eni broyting av sjålvum høvuds- hevdi sjálvandi At spell. Veturin er við vinnuvegunum eisini sína stóru ávirkan. so er vorðið er langur og ofta strangur drúgvum kvoldum. Tíðin er til at gera nógv. Eitt arbeiði fyri at fúa heima- yrki aftur á folur hevur stóra virði fyri landið. Men sjálvandi må heimayrki standa upp aftur í nýggjum núlíðarhóskandi skili, vorur, ið verða soledis, at tær gjordar, kunna vera gangbarar i útlandinum eins og her heima. fólk inva ein stóran og virðismikla | tot virdismiklan ”» Hetlendingar og onnur heimaindustri. Hjá Hellending- um kunnu vil læra nógv við- víkandi einari endurnýggjan av okkara heimayrki. Tað er lætt- fort at fåa upparbeilt ein nvyg- sjálvandi ikki gjan heimaindstri, Fólk er vænt frá at arbeiða inni, heima, og tað veit heldur íkki hvat ið er hvussu ið arbeiðast al gera, skal. Okkum tykist at hetta mål er so lýdningarmikið bæði í virk- isligan og moralskan hált, at landið eigir al íaka sær av hesum máli, fyrst og fremst við at veita studning ll ungar kvinnur til at fara úl menn of J at sela seg inn f heimavirkis- arbeiði í oðrum londum fyri so aftur at arbeiða at koma heim og læra av sær. Kol, leirur og steinur okkara. Tað er hvorjum manni kun- nugt, at i Foroyum finst hópur av koli og virdismiklum leiri. Gróti trýtir ikki. Í ødrum lon- dum eru slørarbeidir í gongd í kol-, leir- og grótvirkjum. Menn eru í óvissu um, annuð- hvort nakað kann her. Vil standa í óvíssu viðvíkandi hesum gerast halda, at vit ikki eiga at málum. Okkum lykist, at tað er neyðturviligt at fåa konar menn til at kanna hasi máls til botns. Kann nakað gerast her, vil tað koma til at hava almiklan týd- ning fyri land okkara.- Javnaðarmenn reistu spurnin- gin um kol- og leirvirki á tingi. Tingið vildi ikki hava vid hetta Vil lótu um ogna og brúksrættin til kol mål at gera. so málið og leirlendi í Suðuroy kannað uttanrikisminisleriid Málið kom pengasterkir gjøgnum og konsulatini, so undan kavi og menn eru nú komnir at freg- nast eftir, hval ið er at gera her. Á Tingi var soleiðis í ár umsóku frá einum firma um al fáa loyvi at driva leir- og kol- virki í Suðuroy. Løglingid gav silt nakað viðmælið. Vónandi kemur burtur úr hjá hesum firma, so er tå nakað vunnið við at málið varð reist av javnaðarmonnum. Konserves og onnur gerð av .okkara pro- duktum. Ein hópur av dósamali er i handlum okkara og verður sjálvandi her á landi. Vil dósamalur álli al verið gjørdur Tað frama fyri okkara »producentar« nýttur hava fisk, sild kjól. Hesin her heima. hevði verið til og arbeidaraflokk. Og hví skuldu vil ikki eins og Norðmenn, Danir, Svíar aðrir kunna útflutt lað at verið so. Her má hroy- og dósamal? Sjålvandi ålti tast. Málið må vera, at vit ikki bert okkara gera egna forbrúk av dosamati, men eisini koma so langt, at vil flyta dósamal út av landinum. Vit javnaðar- menn eru ímóli tolli uppá neyð- svnjarvorum. Korlini lóku vit ikki særstødu viðvíkandi sjålv- toll Grundin til slýrimanna = uppskot um uppå »konservis«, less var, al vit kunna hugsa tolla vil við til al ifall sjålvir kunna gera hann. Allso Men lá frammi um, al fingið ella ein okkum al vera innførdan dosamat, ein verjutoll. einki lå hvor annar vildi gera nakað g fyri at:dósamalurin varð gjor- dur her heima, greiddu vit ikki atkvoðu fyri lolli uppá >kon- servis«, Okkara vilji er at gera hill ítarsta fyri al fåa eina virkan av »konservis« Ísland. Landbúnaðurin. stendur ov Her Landbúnaðurin aftalaga í Foroyum krex just stórlok.- Grundarlagi fyri framsltigi, er at menn gerast konir og kun- við allar fyri teirra nigur moguligleikar innan arbeidislendi, Henda kunnleika saknar okkara landbúnaður. Tí er fyrsta lakið al fáa ein fyri land okkara hóskandi landbúnaðarháskúla. Landbúnaðarskúlamáild hevur verið leingi til viðgerðar. Men einki er komið burtur úr. Sjálv- slýrismenn og sambandsmenn hava ikki kunna komið til sæt- lis. Vil yrir í ár lað og úlarbeiddu lógara- javnaðarmenn skóri uppskot til ein landbúnaðar- skúla. Hella uppskotið varð við- tikið, og nú er at: vóna, at málið vinnur somdir hjá Danastjørn, so vil fáa henda neyðlurvandi landbúnaðarskúla.- Ein tarnur fyri almenn mål og landbúnaðin eru eksprobia- tionløgin og landbúnaðarlógir- D. F. D. 8. „Sleipner“s Afgang fra Kø- benhavn er udsat til 10. Jan. nar. Hesar lógir mega broytast so tær eru líðarhóskandi og fremjandi fyri hilt almenna eins og fyri landbúnaðin. — Uppskot hava verið á loglingi um sludning til jarðabrúkarar. Tað hevur best verið talan um minni summir. Javnadarmenn hava selt fram uppskot um at men hava hækka studningin, ikki fingið sjálvslýrismenn og sambandsmenn við. Í ár er upp- skot á tingi um at fáa statin til al veita jardabråkarum 30.000 kr. í studningi. 6000 kr. hevur jállað. — Javnaðarmenn royndu at fáa 10.000, men tað fall sum sagt. Vil tingið vóna at slaturin gongur við hesum uppskoli. Tað vildi muna nakað, Traðarmenn og aðrir, ið arbeiða hagajørd, ið gevur nógv arbeiði og lítið av sær at byrja við, orka ikki at leggja ovmikla tíð til jarða- arbeiði; teir skulu jú liva sam- stundis. Eyri at teir kunna koma yvir tey fyrstu ringu árini, mega teir beinleiðis vera styd- jaðir av landinum, stydjadir í ein heill annan mun enn, hval ið hevur verið tilfelli higartil. — At fáa jorð til dyrkningar er ofta lorfert hjá lí Væl trædir av kongsgóðsinum. Men lað striltið. privatu jorð er at kalla Omøgu- jarðaleisa manninum. kunna fåast gongur ofta Fåa ligt, Hon er eisini ov dyr, um ein kundi fingið hana il keyps. Javnaðarmenu hava tí hafl uppskot um at støvna ein jarða- grunn, ið deils skuldi nytst til keyps av jørd og deils til styðan av jarðabrúkinum. Líkaleiðis hava javnaðarmenn uppskot um at: alt undir loglingsinsvaldi. Men tað kongsgóðsi skal leggjast vilja sjålvstyrismenn og sam- bandsmenn ikki. Teir greiddu ikki atkvoðu fyri hesum upp- skoti; teir feldu lað. Legið at sjålvstyrismenn ikki gjørdu tað, leir ið siga seg al vilja veita landsins lunnendir aftir til For- oyar. Men har eru aðrar inleressir. Tað skuldu verið eyðsæð, at Føroving»r gingu við til al tingid fekk vald yvir kongsgóðsi Harvið fekk algongd — til num. smámaðurin jørd, kundi og landið vunnið annarleiðis meiri jørdini, um henda skipan ílag. Um hetta mál eiga av kom fiskimenn og arbeiðarar í hvussu er at samlast við jarnaðar mon- num, og lað so miki meira sum boðið tøkurnar av kongsgóðsinum. Danir hava okkum inn- Revahald og hald av oðrum alidjórum. Onnur lond hava stórar inn- tøkur av revahald haldi av og øðrum alidjórum. Í ár á lingi av javnaðarmonnum og var lógaruppskot viðlikið sjålvstyrismonnum um al geva loyvi til at halda alidjør sum fr. at hugaðir menn leggja seg í rev, mink o. s. Vónandi er seðlarnar fyri at fáa slóna hald av hesum alidjórum. Í Noregi fiskimonn- hava t. d. hópur av um góða framihjå innløku av fiski- menn og arbeiðarar kunna sjálv- hesum djórum. Føroya andi eins Norðmenn vinna og pening í hesum fori. Tingið ei- gir at slyða og fremja hetta mál. Havnir og vegir. Tað er tessverri soleiðis, at vit, hvat ið viðvíkir havnum og vegum standa ógvuliga aftalaga. Hesi mál eru reist alt ov seint. Var fyrr farið undir tey, vóru vit óivað nú komnir langt áleið- is, meðan sannleikin er, at vit bert hava sett spónin í. Viðvíkandi vegmálinum hava serliga Suðringar verið seinir. Er tað nakað skil í, at ein bygd liggur uttan sum Fåmien enn ligg vegsamband við aðrar bygdir. Tílíkt ella hoyrir midøldini til. At bygdana skil ræltari óskil fáa eill vegsamband eilt gott lívs- Her gerast millum er framtiðina. tað, ið tilfelli fyri alt sama er betingilsi má gerast Tað havnunum. Í tilboðum bjåast okkum havnir í Klaksvík kann. við misteriunum frá Vestmanna. Javnadarmenn og og hinir flokkarnir gingu við til hetta uppskotið. Javnadarmenn og sambandsmenn hildu tó ei- sini fram kravið um, at staturin skuldi gera havnirnar í Hove, Sand og Haldarsvík. Sjálvstýris- menn setti uppskot um al løg- tingið sjálvt skuldi gera hesar havnirnar. Til tað fáa 200.000 kr., ið skuldi tess skuldi eisini nýtast til vegir. Javnaðarmenn vóru eisini við at søkja um hesar 200.000 kr. árliga— (i skuldi tad henda, at staturin ikki er fúsur at geva hesar fiskiskapshavnir, må dløglingid gera havnirnar, og løgtingid og landið kann ikki leggja hendur í favn og híða eftir vegunum. Sjålvt um vil fáa teir bevilgaðu tað ikki nóg mikið. Vegir sum Fámiens- vegirnar gjørdar, er vegurin í leim ymissu oynnum. Men vit hava ikki ráð at bíðja til einaferð aftaná, vit eru deyðir. tað sømda má innheinlást. Javnaðar- Vit eru forsomdir, for- og menn greiddu ti atkvoðu fyri bæði at fáa teir vanligu bevill- ingar frá stalinum og so at gera nakað munagott sjálvir. Tað er ikki óbljúgvt at krevja í hesum sambandi, og tað er skylda okkara at gera alt tað, ið vit eru mentir sjálvir. — Landshandilsmálið. Tað er ein »kendsgerningur«, at vit árliga missa í hundraðir av túsind krónum við småhandli av vorum, ið annars kundi verið tiknar í stórum farmum. Hertil oftast eru heftar ábyrgdum frá seljarunum við lad, at keyp- arin er bundin, kemur, at tær sum við tungum